Ada Chudzik

30 lipca 2026 r. Polski Komitet EAPN wycofał interpretację, na której instytucje zarządzające opierały wykluczanie organizacji pozarządowych (NGO) z naborów EFS+ na mieszkania treningowe i wspomagane. Dodatkowo projekt nowelizacji ustawy o pomocy społecznej (UD315) ma jednoznacznie potwierdzić uprawnienie NGO do prowadzenia takich mieszkań bez zlecenia samorządu. Pojawia się inny problem: w tym trybie nie ma przepisu, na podstawie którego gmina dopłaciłaby do pobytu osoby o niewystarczających dochodach – pisze Ada Monika Chudzik, adwokat.

Nowelizacja ustawy o działalności pożytku ma wejść w życie 1 września. Jednocześnie procedowana jest reforma pomocy społecznej oparta na deinstytucjonalizacji. Te dwie ustawy nie składają się jednak w jedną politykę. Reforma pomocy społecznej obiecuje osobom starszym i z niepełnosprawnościami trwałe wsparcie w miejscu zamieszkania zamiast domu pomocy społecznej. Nowelizacja ustawy o pożytku, która rozstrzyga o tym, jak takie usługi są finansowane, pozostawia je w rytmie corocznego konkursu ofert. Deinstytucjonalizacja zyskała ustawową definicję i standardy, nie zyskała modelu finansowania.

Organizacje pozarządowe mogą prowadzić mieszkania treningowe i wspomagane samodzielnie – bez zlecenia samorządu. Ustawa o pomocy społecznej daje im to prawo wprost. Mimo to w części konkursów o środki z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus są z tego finansowania wykluczane. Podstawą odmowy nie jest przepis ustawy ani treść wytycznych, lecz interpretacja przyjęta w dokumentacji konkursowej. Procedowana nowelizacja ustawy o pomocy społecznej (UD315) tej bariery automatycznie nie usunie - pisze Ada Monika Chudzik, adwokat.