Katarzyna Niemiec

Wiele osób decyduje się na zakup działki rolnej z uwagi na atrakcyjne położenie oraz cenę. Należy jednak mieć na uwadze, że zakup takiej nieruchomości będzie często obwarowany licznymi formalnościami i ograniczeniami. Kolejnym utrudnieniem będzie zmiana przekształcenia działki z zabudowy siedliskowej na rekreacyjną.

Co do zasady, wybudowanie wiaty obok domu jednorodzinnego jest całkowicie odformalizowane – w większości przypadków do rozpoczęcia budowy nie będzie wymagane nawet zgłoszenie. Istotna jest jednak funkcja wiaty - czy będzie ona miejscem postojowym lub składowiskiem materiałów palnych. W takim wypadku na umiejscowienie wiaty będą miały wpływ przepisy szczególne.

Zarząd wspólnoty mieszkaniowej nie potrzebuje zgody właścicieli lokali, by pomalować budynek. Jest to bowiem czynność zwykłego zarządu. Zbędne są też formalności budowlane. Malowanie ścian zalicza się do bieżącej konserwacji, a ta nie wymaga ani zgłoszenia, ani pozwolenia na budowę.

Lokal musi być samodzielny, jeżeli ma być ustanowione do niego odrębne prawo własności. "Samodzielność" oznacza, że właściciel i inne osoby przede wszystkim mają swobodny dostęp do mieszkania np. z klatki schodowej lub korytarza a także korzystają z niego zgodnie z jego funkcją.

Budowa na działce nie objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wymaga uzyskana jeden z dwóch decyzji lokalizacyjnych: warunków zabudowy albo lokalizacji inwestycji celu publicznego. Na podstawie tej ostatniej można lokalizować wyłącznie inwestycje celu publicznego. Związany charakter tej decyzji oznacza, że jeżeli planowane zamierzenie spełnia ustawowe przesłanki, gmina nie może odmówić jej wydania.

Do 31 sierpnia 2024 r. przedsiębiorcy mogą występować o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego do działek komercyjnych we we własność. Ich wniosek wiąże urzędnika pod warunkiem, że spełniają wszystkie przesłanki przewidziane w przepisach. Nieruchomość musi więc być m.in. zabudowana i oddana w użytkowanie wieczyste przed 31 grudnia 1997 r.

Budowa garażu bardzo często nie wymaga żadnych formalności. Nie zawsze jednak tak jest. Bywa, że niezbędne jest zgłoszenie, a nawet pozwolenie na budowę. Wpływ na to ma konstrukcja garażu, powierzchnia i rodzaj zabudowy czy łączna liczba obiektów na działce. Natomiast bez znaczenia jest, z jakiego materiału garaż będzie wybudowany.

Pozwolenie na budowę nie jest bezterminowe. Jeżeli w ciągu trzech lat budowa nie ruszy, oznacza to dla inwestora, że musi uzyskać kolejne pozwolenie na budowę, bo stare już wygasło. Podobnie będzie także wtedy, gdy budowa została przerwana na dłużej niż trzy lata. Liczenie tego terminu wbrew pozorom wcale nie jest takie proste.

Starosta, prezydent miasta może wydać zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu. Wydanie zaświadczenia wyłącza możliwość wniesienia sprzeciwu oraz uprawnia inwestora do rozpoczęcia robót budowlanych. Takie zaświadczenie jest wydawane z urzędu, więc wniosek w tym zakresie nie jest wymagany.

Prawo nie definiuje pojęcia siedliska. Wyjaśnia je jednak orzecznictwo sądowe. Wynika z niego, że działka siedliskowa jest działką rolną przeznaczoną pod zabudowę domem mieszkalnym oraz zabudowaniami gospodarskimi, na której koncentrują się czynności życiowe rolnika i jego rodziny, a także zaspokajane są elementarne potrzeby życiowe.