Agnieszka Rosa

Rząd chce powrotu do starych zasad przechodzenia na emeryturę osb aktywnych zawodowo. Od przyszłego roku każdy pracownik by uzyskać prawo do emerytury najpierw będzie musiał się zwolnić. Jeśli tego nie zrobi, ZUS z urzędu zawiesi wypłatę świadczenie. Tak przewiduje projekt zmian w ustawie emerytalnej przygotowany przez ministerstwa finansw. Aby wszedł w życie potrzebna jest wola polityczna: najpierw musi przyjąć go rząd, a potem zaakceptować Sejm.

Sejm znowelizował ustawę z 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutkw kryzysu ekonomicznego dla pracownikw i przedsiębiorcw (Dz. U. Nr 125, poz. 1035). Dzięki pierwszej nowelizacji tej młodej ustawy więcej przedsiębiorcw może liczyć na pomoc państwa, złagodzono bowiem jeden z kluczowych warunkw przyznawania wsparcia. Wystarczy, że obroty firmy spadły o 10% a przedsiębiorca może liczyć na dodatkowe środki, ktrych przyznanie do tej pory nie było możliwe. Dotychczas bowiem na pomoc od państwa mogły liczyć tylko te firmy, ktre zanotowały spadek produkcji na poziomie 25%.

Rząd zdecydował, że minimalna pensja w przyszłym roku wzrośnie z obecnych 1317 zł do 1386 zł. To mniej niż spodziewali się partnerzy Komisji Trjstronnej. Zdaniem specjalistw minimalnie wynagrodzenie realnie będzie wyższe od obecnego tylko o 7 zł, a nominalnie o 69 zł. Wiąże się to ze sposobem ustalania corocznej zmiany w wysokości najniższej płacy. Z ustawy o minimalnym wynagrodzeniu wynika bowiem, że przyszłoroczne najniższe pensje nie mogą być niższe niż 1378,70 zł. Wynagrodzenie to automatycznie wzrasta o wskaźnik inflacji oraz wraz z realnym wzrostem PKB. A zatem rżnica między tym, co wynika z ustawy a tym, co zdecydował rząd to 7 zł.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych zaczął sprawdzać, czy firmy odprowadzają składki od abonamentw medycznych wykupywanych dla pracownikw. Powoduje to zamieszanie wśrd pracodawcw i niepewność skutkw takich kontroli. Dyskusja o opodatkowaniu, a w konsekwencji i oskładkowaniu pakietw medycznych toczyła się od dawna. Ostatecznie spr rozstrzygnął Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziw w wyroku z 24 maja 2010 r. (sygn. akt II FPS 1/10). Sędziowie uznali, że abonamenty medyczne wykupione przez pracodawcw dla swoich pracownikw są opodatkowane i dlatego obowiązku nie ma znaczenia, czy pracownicy z nich skorzystają. Wystarczy bowiem by mieli taką możliwość. Podatek trzeba zapłacić od świadczeń innych niż te, ktre określa kodeks pracy, bo są one przychodem pracownika. I naturalną konsekwencją jest, że jak trzeba zapłacić podatek, to i składki.

Przedsiębiorcy, ktrzy przed kilku laty posłuchali się nieformalnych porad urzędnikw ZUS i zawiesili prowadzenie firmy by nie opłacać składek, teraz muszą je oddać z procentem. Chodzi o powszechną praktykę unikania wywiązywania się z obowiązkw składkowych poprzez czasowe wyrejestrowywanie się przedsiębiorcw z obowiązkowych ubezpieczeń i ponowne zgłaszanie się do ZUS. Teraz okazuje się, że takie działanie do 19 września 2008 r. było nielegalne i ZUS upomina się o zaległe należności składkowe. Przedsiębiorcy twierdzą, że taki sposb unikania opłacania składek doradzili im sami urzędnicy ZUS i szykują zbiorowy pozew przeciw tej instytucji.

Niejednoznaczne orzecznictwo sądowe powoduje, że rodzice rezygnujący z urlopu wychowawczego, ktrzy wrcili do pracy i pracują w niższym wymiarze czasu pracy nie wiedzą, czy są skutecznie chronieni przed zwolnieniem. Zdarza się bowiem, że sądy orzekają odmienne w sprawach pracodawcw, ktrzy zwolnili rodzicw pracujących na obniżonym etacie.

Od przyszłego roku zyskamy dodatkowy, trzynasty świąteczny dzień w roku. Wolny od pracy będzie 6 stycznia, czyli w święto Trzech Krli. Święto to było zaznaczone w kalendarzach na czerwono do końca 1960 r. Teraz Parlament wraca do rozwiązania obowiązującego przed ponad 50 laty. Sejm znowelizował Kodeks pracy oraz ustawę o dniach wolnych od pracy. Trafiła ona teraz do Senatu. Wprowadzenie nowego dnia wolnego od pracy okupione jest jednak zmianami w zasadach ustalania czasu pracy w okresie rozliczeniowym. Według uchwalonej nowelizacji, nie będzie już odzyskiwania dnia wolnego za święto, ktre przypadnie w sobotę. Zgodnie bowiem z obecnie obowiązującymi przepisami, jeśli święto przypada w innym dniu niż niedziela, wwczas wymiar czasu pracy zostaje obniżony o 8 godzin. Po nowemu, wymiar czasu pracy będzie obniżony, jeśli święto przypadnie w każdy inny dzień niż sobota i niedziela.

Pracodawcy, ktrzy skorzystali z dobrodziejstw tzw. ustawy antykryzysowej i zastosowali w swoich firmach elastyczny czas pracy muszę się liczyć z tym, że PIP ich skontroluje. Chodzi o sprawdzenie czy prawa pracownicze nie są naruszane przez wprowadzenie wydłużonego, 12-miesięcznego okresu rozliczeniowego. Elastyczny czas pracy cieszy się popularnością wśrd firm z branży przetwrstwa przemysłowego, budowlanych i handlowych. Umożliwia bowiem na zastosowanie dłuższego czasu pracy zatrudnionych w razie wzrostu zapotrzebowania ma towary i usługi, a krtszego gdy zainteresowanie produkcją spada. Teraz PIP będzie sprawdzała, czy pracodawcy zapewniali pracownikom odpowiedni czas na odpoczynek. Za złamanie przepisw grożą grzywna lub mandat.

Obliczenie emerytury osobom, ktrych kariera zawodowa przebiegała w dwch państwach nie jest łatwe. Często bywa bowiem, że wg przepisw wewnętrznych osoby te teoretycznie nie nabyły prawa do świadczenia w żadnym z państw, w ktrych pracowały m. in. ze względu na zbyt krtki staż ubezpieczeniowy. Sposobem na to jest sumowanie okresw ubezpieczenia oraz ich łączenie. Pozwala to na wypłatę proporcjonalnych świadczeń przez państwo, w ktrym ubezpieczony pracował. Dlatego ZUS zaczął informować ubezpieczonych jakie są zasady przyznawania i wyliczania świadczeń.

Trwają prace legislacyjne nad wdrożeniem unijnej dyrektywy z 8 marca 2010 r. 2010/18/UE przewidującej obowiązkowy urlop rodzicielski dla obojga rodzicw. Na jej mocy mężczyzna i kobieta zyskają prawo do czteromiesięcznego urlopu z powodu narodzin lub przysposobienia dziecka. Przepisy dyrektywy stanowią, że część urlopu jest indywidualnie przypisana i nie można jej się zrzec na rzecz drugiego rodzica. Oznacza to, że po implementacji unijnych przepisw do naszego porządku prawnego ojcowie będą musieli przez określony czas zająć się nowonarodzonym dzieckiem. Unijne przepisy powinny być wdrożone do marca 2012 r.