uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 57 ust. 2 zdanie pierwsze i trzecie,
uwzględniając wniosek Komisji 1 ,
uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego 2 ,
działając zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 189b Traktatu 3 ,
zgodnie z celami Traktatu, należy promować harmonijny rozwój działalności instytucji kredytowych na obszarze całej Wspólnoty, znosząc wszelkie ograniczenia prawa przedsiębiorczości oraz swobody świadczenia usług, wzmacniając równocześnie stabilność systemu bankowego oraz ochronę oszczędzających;
jeżeli ograniczenia działalności instytucji kredytowej zostaną zniesione, to wskazane jest, aby rozważyć sytuację, jaka może powstać w przypadku niedostępności wkładów w instytucji kredytowej, która ma swoje oddziały w innych państwach członkowskich; konieczne jest, aby został zapewniony minimalny zharmonizowany poziom gwarancji depozytów bez względu na to, gdzie znajdowałaby się lokalizacja depozytów wewnątrz Wspólnoty; dla zakończenia procesu kształtowania się jednolitego rynku międzybankowego zabezpieczenie depozytów jest tak samo ważne, jak przepisy zabezpieczające; 4
w przypadku zamknięcia niewypłacalnej instytucji kredytowej deponenci z oddziałów znajdujących się w Państwie Członkowskim innym niż to, w którym znajduje się siedziba instytucji kredytowej, powinni być chronieni przez taki sam system gwarancji, jak inni deponenci tej instytucji;
koszty narosłe z racji uczestnictwa w systemie gwarancji dla instytucji kredytowej nie pozostają w jakiejkolwiek relacji z kosztami, jakie spowodowałoby masowe wycofywanie depozytów bankowych nie tylko w instytucji kredytowej mającej trudności, ale także w stabilnych instytucjach - w następstwie utraty zaufania deponentów w stabilność systemu bankowego;
uwzględnienie przez Państwa Członkowskie zalecenia Komisji 87/63/EWG z dnia 22 grudnia 1986 r. dotyczącej wprowadzenia na obszarze Wspólnoty systemu gwarancji depozytów 5 , nie pozwoliło na całkowite osiągnięcie zamierzonego celu; sytuacja ta może się okazać niekorzystana dla dobrego funkcjonowania rynku wewnętrznego;
Druga dyrektywa Rady 89/646/EWG z dnia 15 grudnia 1989 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do podejmowania oraz prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe, zmieniająca dyrektywę 77/780/EWG 6 , która przewiduje system jednolitego zezwolenia dla instytucji kredytowych oraz ich kontrolowanie przez organy Państwa Członkowskiego pochodzenia, jest stosowana od dnia 1 stycznia 1993 r.;
zniesienie zezwolenia dla oddziałów w Państwach Członkowskich przyjmujących, z racji nadania jednolitego, , zezwolenia ważnego w zasięgu wspólnotowym, jak też kontrola ich wypłacalności przeprowadzana przez kompetentne władze Państwa Członkowskiego pochodzenia, uzasadniają objęcie wszystkich oddziałów, utworzonych na obszarze Wspólnoty z tej samej instytucji kredytowej jednolitym systemem gwarancji; system ten może być tylko tym systemem, który istnieje dla tej kategorii instytucji w Państwie Członkowskim, w którym znajduje się siedziba spółki, w szczególności z racji związku istniejącego między kontrolą wypłacalności oddziału a jego przynależnością do systemu gwarancji depozytów;
harmonizacja musi się ograniczać do zasadniczych aspektów dotyczących systemów gwarancji depozytów i powinna zapewniać w jak najkrótszym terminie zapłatę odszkodowania z gwarantowanego depozytu, obliczoną w zależności do minimalnego zharmonizowanego pokrycia;
systemy gwarancji depozytów muszą działać, skoro tylko depozyty będą niedostępne; 7
w szczególności należałoby wykluczyć z zabezpieczenia depozyty, które instytucje kredytowe przyjmują w swym własnym imieniu i na swój własny rachunek; prawo, jakie posiadają systemy gwarancji depozytów, nie powinno przez to zostać naruszone, aby przedsięwziąć niezbędne kroki do ratowania instytucji kredytowej, która znajduje się w trudnej sytuacji;
harmonizacja systemów gwarancji depozytów na obszarze Wspólnoty jako taka nie kwestionuje istnienia systemów już funkcjonujących, których celem jest ochrona instytucji kredytowych, gwarantując w szczególności ich wypłacalność oraz ich płynność, aby uniknąć sytuacji, w której depozyty złożone w tych instytucjach, łącznie z ich oddziałami znajdującymi się w innym państwie członkowskim, mogłyby stać się niedostępne; te alternatywne systemy, których celem jest odmienna ochrona, mogą być w pewnych warunkach uważane przez właściwe organy za spełniające cele niniejszej dyrektywy; właściwe organy mają obowiązek sprawdzić, czy te warunki będą spełnione; 8
kilka Państw Członkowskich dysponuje systemami gwarancji depozytów, które podlegają organizacjom zawodowym; inne Państwa Członkowskie dysponują systemami, które przewidziane są ustawowo i są zarządzane, a niektóre z tych systemów, choć powstały w drodze umów, są częściowo regulowane przez ustawę; ta zróżnicowana forma prawna tych systemów prowadzi jednak do problemów dotyczących tylko obowiązkowego członkostwa instytutów i ich wykluczenia z systemu gwarancji depozytów; dlatego muszą zostać uchwalone przepisy ograniczające uprawnienia systemów w tej kwestii;
zachowanie systemów, które oferują deponentom zabezpieczenie na wyższym poziomie, niż zharmonizowane minimalne pokrycie, może doprowadzić na tym samym terytorium do różnej wysokości odszkodowań i do zróżnicowanych warunków konkurencji, z jednej strony - dla instytucji krajowych, z drugiej zaś dla oddziałów instytucji z innych Państw Członkowskich; aby temu zaradzić, byłoby właściwe włączenie oddziałów do systemu Państwa Członkowskiego przyjmującego, aby pozwolić im na zaoferowanie swoim deponentom takiego samego zabezpieczenia, jak to, jakie oferuje system państwa osiedlenia; Komisja powinna po kilku latach sporządzić sprawozdanie, wskazujące, w jakiej mierze oddziały korzystały z tego prawa i jakie trudności wystąpiły bądź u nich, bądź w systemie zabezpieczenia przy wdrażaniu tych przepisów; nie jest wykluczone, że system Państwa Członkowskiego pochodzenia sam zaoferuje takie dodatkowe pokrycie, na warunkach przez niego ustalonych;
funkcjonowanie rynku mogłoby być zakłócone przez oddziały niektórych instytucji kredytowych, które oferują pokrycie wyższe niż instytucje kredytowe mające zezwolenie w Państwie Członkowskim przyjmującym; nie można dopuścić do sytuacji, aby wysokość oraz zakres pokrycia oferowane przez systemy gwarancji stały się instrumentem konkurencji; przynajmniej w okresie początkowym należy przewidzieć, by wysokość oraz zakres pokrycia zaoferowane deponentom z oddziałów mających siedzibę w innym Państwie Członkowskim przez system Państwa Członkowskiego pochodzenia nie przekraczały maksymalnej wysokości oraz maksymalnego zakresu zaoferowanego pokrycia przez odpowiedni system w Państwie Członkowskim przyjmującym; po kilku latach, w wyniku zdobytych doświadczeń i rozwoju sektora bankowego należałoby podjąć się zbadania ewentualnych zakłóceń powstałych na rynku;
niniejsza dyrektywa w zasadzie przewiduje, by wszystkie instytucje kredytowe przyłączyły się do systemu gwarancji depozytów; dyrektywy w sprawie dopuszczenia instytutów kredytowych, które mają swoją siedzibę w państwach trzecich, w szczególności pierwsza dyrektywa Rady 77/780/EWG z dnia 12 grudnia 1977 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych dotyczących podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe 9 , pozwalają Państwom Członkowskim decydować o tym, czy i na jakich warunkach zezwolą oddziałom tych instytucji kredytowych prowadzić działalność na ich terytorium; tego rodzaju oddziały nie skorzystają ze swobodnego świadczenia usług według przepisów art. 59 ust. 2 Traktatu i nie mogą korzystać z prawa przedsiębiorczości w Państwie Członkowskim innym niż to ich założenia; Państwo Członkowskie, które dopuszcza takie oddziały, powinno więc zadecydować, w jaki sposób zastosować zasady zawarte w niniejszej dyrektywie, w zgodności z przepisami art. 9 ust. 1 dyrektywy 77/780/EWG i w zgodności z koniecznością ochrony deponentów i utrzymania nienaruszonego systemu finansowego; ma to zasadnicze znaczenie, tak aby deponenci tych oddziałów byli w pełnym zakresie poinformowani o obowiązujących środkach zabezpieczających;
z jednej strony, minimalny poziom pokrycia ustalony w niniejszej dyrektywie powinien zostać tak określony, aby nie tylko w interesie ochrony konsumenta, lecz także w interesie stabilności systemu finansowego obejmował możliwie dużą sumę depozytów; z drugiej strony, byłoby niewłaściwe wyznaczać w całej Wspólnocie poziom ochrony, który w pewnych przypadkach mógłby wspierać niesolidne zarządzanie instytucjami kredytowymi; koszty finansowe dla tych systemów powinny zostać uwzględnione; wydaje się celowe ustalenie zharmonizowanej minimalnej kwoty pokrycia na 20.000 ECU; w ograniczonym zakresie, postanowienia przejściowe mogą być konieczne, aby zezwolić systemom, których to dotyczy, na utrzymanie tej wartości;
niektóre Państwa Członkowskie oferują deponentom wyższe zabezpieczenie depozytów, niż przewidziany w niniejszej dyrektywie zharmonizowany poziom minimalny; nie wydaje się właściwe wymagać, aby te systemy, z których niektóre zostały utworzone dopiero niedawno na podstawie zalecenia 87/63/EWG, zostały zmienione w tym akapicie;
jeżeli dane Państwo Członkowskie uważa, że niektóre kategorie depozytów lub deponentów, które muszą zostać wyraźnie nazwane, nie potrzebują szczególnej ochrony, powinno ono mieć możliwość wykluczenia ich z systemu zabezpieczenia oferowanego przez systemy gwarancji depozytowych;
w niektórych państwach członkowskich za niedostępne depozyty nie jest płacone żadne odszkodowanie w całej ich wysokości, aby skłonić deponentów do dokładnego sprawdzenia jakości instytutów kredytowych; należy ograniczyć te praktyki w stosunku do depozytów mniejszych niż zharmonizowana minimalna kwota; 10
zharmonizowana minimalna kwota obowiązuje zasadniczo od deponenta, a nie od depozytu; należy więc uwzględnić również depozyty od deponentów, którzy nie są posiadaczami rachunku lub nie są jego wyłącznymi posiadaczami; wartość progowa obowiązuje więc każdego możliwego do zidentyfikowania deponenta; zbiorowe fundusze inwestycyjne, wobec których obowiązują specjalne przepisy dotyczące ochrony i które nie znajdują żadnego zastosowania wobec wyżej wymienionych depozytów, powinny być w każdym razie wyłączone z tej regulacji;
informowanie deponentów jest zasadniczym elementem ich ochrony i dlatego też powinno być to uregulowane odpowiednimi minimalnymi przepisami, które byłyby wiążące; nieskonsultowana reklama z informacjami dotyczącymi kwoty odszkodowania i zakresu systemu gwarancji depozytów mogłaby w każdym razie zaszkodzić stabilności systemu bankowego lub zakłócić zaufanie deponentów; Państwa Członkowskie powinny więc wydać przepisy w celu ograniczenia tego rodzaju informacji;
w pojedynczych przypadkach, w określonych Państwach Członkowskich, w których nie istnieje system gwarancji depozytów dla określonych kategorii instytucji kredytowych przyjmujących tylko małą część depozytów, wprowadzenie takiego systemu może wymagać więcej czasu niż czas przewidywany na zrealizowanie niniejszej dyrektywy; w takich przypadkach tymczasowe odstępstwo od wymogu przynależności do systemu gwarancji depozytów może być uzasadnione; jeżeli jednak zainteresowane instytucje kredytowe prowadziłyby działalność gospodarczą zagranicą, to zainteresowane Państwa Członkowskie byłyby uprawnione, aby żądać od nich przystąpienia do systemu gwarancji depozytów przez nie utworzonego;
w niniejszej dyrektywie nie ma bezwzględnego warunku, aby procedury finansowania systemów gwarancji depozytów lub instytucji kredytowych harmonizować samemu, ponieważ, z jednej strony, koszty tego finansowania muszą być zasadniczo ponoszone przez instytucje kredytowe, a z drugiej - zdolność finansowania tych systemów musi pozostawać w odpowiednim stosunku do ich zobowiązań; jednakże nie powinno to zagrozić stabilności systemu bankowego w Państwie Członkowskim, którego to dotyczy;
Państwa Członkowskie lub ich odpowiednie organy nie mogą na podstawie niniejszej dyrektywy czynić siebie odpowiedzialnymi za deponentów, jeżeli troszczyły się o utworzenie, bądź urzędowe uznanie jednego lub kilku systemów, które same zabezpieczają depozyty, bądź instytucje kredytowe i zapewniają zapłatę odszkodowań oraz ochronę deponentów stosownie do postanowień niniejszej dyrektywy;
gwarancja depozytów jest ważnym aspektem zakończenia procesu tworzenia rynku wewnętrznego i na podstawie solidarności, która go wśród instytutów kredytowych rynku finansowego przy równoczesnej niezdolności płatniczej instytutu, tworzy - niezbędnym uzupełnieniem systemu nadzoru bankowego,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:
| W imieniu Parlamentu Europejskiego | W imieniu Rady |
| E. KLEPSCH | G. ROMEOS |
| Przewodniczący | Przewodniczący |
Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.
12.01.2026W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.
12.01.2026Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.
09.01.2026Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.
08.01.2026Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.
08.01.2026Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.
08.01.2026| Identyfikator: | Dz.U.UE.L.1994.135.5 |
| Rodzaj: | Dyrektywa |
| Tytuł: | Dyrektywa 94/19/WE w sprawie systemów gwarancji depozytów |
| Data aktu: | 30/05/1994 |
| Data ogłoszenia: | 31/05/1994 |
| Data wejścia w życie: | 01/05/2004, 31/05/1994 |