Opinia Europejskiego Komitetu Regionów - Sztuczna inteligencja dla Europy.
Opinia Europejskiego Komitetu Regionów - Sztuczna inteligencja dla Europy
(2019/C 168/03)
(Dz.U.UE C z dnia 16 maja 2019 r.)
| Sprawozdawca | Jan TREI (EE/EPL), burmistrz gminy wiejskiej Viimsi |
| Dokument źródłowy | Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów "Sztuczna inteligencja dla Europy" |
| COM(2018) 237 final |
ZALECENIA POLITYCZNE
EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW
Uwagi ogólne
1.
Z zadowoleniem przyjmuje komunikat "Sztuczna inteligencja dla Europy" i w pełni popiera cel, jakim jest wypracowanie wspólnego podejścia w celu pobudzania inwestycji, przygotowania się do zmian społeczno-gospodarczych, zwiększenia pewności prawa w stosunku do operacji związanych ze sztuczną inteligencją (SI) oraz opracowania wytycznych w zakresie etyki. Ubolewa jednak nad bardzo krótkim terminem wyznaczonym przez Komisję Europejską na przeprowadzenie konsultacji w sprawie projektu wytycznych 1 .2.
Zgadza się z opinią Komisji Europejskiej dotyczącą niezwykłej przełomowej zmiany związanej z nadejściem sztucznej inteligencji. Podkreśla znaczenie, jakie sztuczna inteligencja może mieć dla uczynienia Unii Europejskiej bardziej konkurencyjnej i zrównoważonej i w większym stopniu sprzyjającej włączeniu społecznemu, co przyczyni się do wdrażania celów zrównoważonego rozwoju (CZR) i poprawy jakości życia jej mieszkańców.3.
Zachęca UE do skorzystania z szansy na zautomatyzowanie procesów i powtarzalnych zadań za pomocą maszyn i sztucznej inteligencji (SI). Maszyny i SI są w stanie wykonać takie zadania znacznie szybciej i w znacznie większym zakresie, niż byłoby to możliwe dla człowieka. Jednocześnie ostrzega przed zagrożeniami, jakie niesie ze sobą nienadzorowane uczenie się maszyn i zautomatyzowane podejmowanie decyzji, zjawiska te bowiem osłabiają wymiar ludzki i zmniejszają wartość dodaną wnoszoną przez ludzi.4.
Podkreśla, że SI obecnie zapoczątkowuje istotną przemianę europejskiej gospodarki i społeczeństwa. Jako że tendencja ta będzie się pogłębiać, uważa, że niezbędne są jasne ramy europejskie dotyczące sztucznej inteligencji.5.
Podziela pogląd, że decydenci polityczni muszą zapewnić utworzenie środowiska funkcjonowania SI, a także opracowanie wytycznych etycznych dotyczących otoczenia dla SI. Jednak zauważa, że pilnie potrzebne są wnioski ustawodawcze na szczeblu europejskim.6.
Zauważa wspólne starania podmiotów publicznych (na szczeblu europejskim, krajowym, regionalnym i lokalnym) i prywatnych, by do 2020 r. oraz w kolejnych latach stopniowo zwiększać całkowitą wielkość inwestycji w tym zakresie.7.
Podkreśla znaczenie ściślejszej koordynacji różnych obszarów polityki i programów Unii Europejskiej (m.in. EFIS, europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, programów "Horyzont Europa" i Erasmus oraz Europejskiej agendy cyfrowej), aby propagować sztuczną inteligencję.8.
Jest zdania, że władze lokalne i regionalne w nadchodzących latach powinny przyczyniać się do tworzenia warunków oraz sprzyjającego otoczenia dla zwiększenia inwestycji w SI. Działania te powinny być koordynowane na poziomie krajowym i europejskim, aby umożliwić Europejczykom stanie się zarówno wytwórcami, jak i użytkownikami innowacji.9.
Stwierdza, że inwestycje w SI muszą iść w parze z przystosowaniem ram prawnych, określeniem ich interakcji z usługami publicznymi i z przyjęciem regulacyjnego podejścia do wykorzystania danych, w tym w obrębie przestrzeni publicznej, oraz ze szkoleniem ogółu społeczności, pracowników, przedsiębiorców, administracji i młodych pokoleń.10.
Przypomina o zobowiązaniach w sprawie administracji elektronicznej zawartych w deklaracji z Tallina 2 i wskazuje, że zastosowanie sztucznej inteligencji w e-administracji może poprawić w całej UE skuteczność, przejrzystość i dostęp do usług publicznych.11.
Podkreśla, jak ważne są zwiększenie inwestycji w badania nad automatyzacją przemysłu za pomocą SI oraz znaczny wzrost produktywności we wszystkich regionach europejskich.12.
Stwierdza, że SI oraz powiązane z nią inwestycje w przełomowe innowacje należy traktować poważnie na najwyższym szczeblu politycznym, gdyż przyczyni się to do poprawy konkurencyjności Europy i dobrobytu europejskich obywateli.13.
Docenia wysiłki na rzecz zwiększenia inwestycji w SI zarówno w bieżącym okresie, jak i we wnioskach dotyczących następnych wieloletnich ram finansowych. Wyraża jednak zaniepokojenie tym, że proponowana kwota nie wystarczy do podjęcia przyszłych wyzwań i do reagowania na politykę innych krajów na świecie.14.
Ubolewa, że proponowana strategia nie jest wiążąca dla państw członkowskich, choć przecież SI odgrywa niezwykle ważną rolę w generowaniu wzrostu gospodarczego. Jeżeli Europa naprawdę zamierza rozwijać sztuczną inteligencję, to niezbędne będzie autentyczne polityczne i finansowe zaangażowanie na różnych szczeblach.15.
Podkreśla zwłaszcza że poszczególne obszary polityki i programy UE (np. EFIS, europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne, programy "Horyzont Europa" i Erasmus, Europejska agenda cyfrowa itd.) muszą być lepiej ze sobą skoordynowane, aby wnosić postęp w rozwój SI. Domaga się w tym zakresie jasnej wizji.16.
Podkreśla, że należy opracować bardziej elastyczne mechanizmy wdrażania SI i finansowania związanych z nią innowacji, ponieważ sektor ten szybko się rozwija i powolne tradycyjne mechanizmy finansowania nie są wystarczająco elastyczne, aby za tymi zmianami nadążyć.17.
Zgadza się, że interoperacyjność i jak najlepsze wykorzystanie zdolności cyfrowych, w tym sztucznej inteligencji, mają zasadnicze znaczenie dla sektora publicznego i sektorów interesu publicznego.18.
Zauważa, że w komunikacie skoncentrowano się na wspólnych działaniach (krajowego i europejskiego) sektora publicznego i prywatnego, aby stymulować technologiczny i przemysłowy potencjał UE oraz stosowanie SI we wszystkich sektorach.19.
Zwraca uwagę, że w działaniach tych nie uwzględniono sektora publicznego na szczeblu lokalnym i regionalnym. Uważa jednak, że tych dwóch poziomów administracji i sprawowania władzy nie wolno pomijać, ponieważ odgrywają one ważną rolę w inwestowaniu w SI, wspieraniu inwestycji i promowaniu otoczenia dla SI na swym obszarze.20.
Podkreśla w związku z tym, że trzeba wzmocnić współpracę międzyregionalną za pośrednictwem strategii inteligentnej specjalizacji. Oznacza to współpracę w obrębie regionów i między regionami polegającą na współdziałaniu i współdecydowaniu zainteresowanych stron reprezentujących przemysł, środowisko badawcze i twórców innowacji. W ten sposób łatwiej powstawać będą innowacje wynikające z popytu i wspólne rozwiązania, które mogą utorować drogę SI zarówno w sektorze publicznym, jak i prywatnym.21.
W tym kontekście uważa, że tworzenie ekosystemów regionalnych i centrów innowacji może stanowić znaczący przyczynek do ustanowienia efektywnych połączeń terytorialnych i do zwiększenia konkurencyjności i spójności UE.22.
Popiera pomysł utworzenia szerokiej platformy zrzeszającej wiele zainteresowanych stron - europejskiego sojuszu na rzecz SI - która zajmowałaby się wszystkimi aspektami SI. Zaznacza, że w prace te powinny być zaangażowane również podmioty regionalne i lokalne.23.
Popiera promowanie interakcji europejskiego sojuszu na rzecz SI z Parlamentem Europejskim, państwami członkowskimi, Europejskim Komitetem Ekonomiczno-Społecznym i Europejskim Komitetem Regionów.24.
Z zadowoleniem przyjmuje planowane wsparcie tworzenia infrastruktury do przeprowadzania testów i eksperymentów otwartej dla przedsiębiorstw różnej wielkości i pochodzących ze wszystkich regionów.25.
Popiera propozycję utworzenia "platformy sztucznej inteligencji na żądanie", do której centra innowacji cyfrowych zapewniałyby ułatwiony dostęp.26.
Uważa, że centra innowacji cyfrowych mogą odegrać decydującą rolę w edukacji i rozwoju umiejętności cyfrowych zarówno w sektorze prywatnym, jak i w sektorze publicznym.27.
Zauważa, że inicjatywa na rzecz cyfryzacji przemysłu europejskiego ma zapewnić, by do roku 2020 w każdym regionie funkcjonowało centrum innowacji cyfrowych. Wiele regionów jest jednak wciąż niedostatecznie reprezentowanych w istniejącej sieci.28.
Wzywa do szybkiego podjęcia działań mających na celu doskonalenie dostosowanych do potrzeb umiejętności cyfrowych i wiedzy obywateli w sektorze publicznym i prywatnym, aby zapobiec powstawaniu nierówności między obywatelami, regionami i sektorami w UE.29.
Podkreśla potrzebę wsparcia publicznych projektów pilotażowych w regionach, aby krzewić stosowanie SI w przyszłości w realnych warunkach (w dziedzinie transportu odpowiadającego potrzebom, usług społecznych, inteligentnych miast itp.) oraz ułatwić obywatelom zaakceptowanie sztucznej inteligencji i korzystanie z niej dla własnych korzyści.30.
Zwraca uwagę, że sztuczna inteligencja może wspierać zrównoważony wzrost poprzez korzyści skali, ale także tworzy ogromną wartość dodaną w postaci nowych produktów, usług i innowacji bazujących na SI.31.
Podkreśla, że należy zapewnić władzom lokalnym i regionalnym możliwości przekwalifikowania oraz odpowiednie środki finansowe na organizowanie przekwalifikowania dla pracowników na takich miejscach pracy, które zostaną przekształcone lub zlikwidowane wraz ze stosowaniem SI.32.
Zaznacza, że w ramach przyszłej perspektywy finansowej UE na lata 2021-2027 należy przewidzieć znaczne zasoby finansowe na rozwój SI (m.in. na program "Cyfrowa Europa" na lata 2021-2027).33.
Uwypukla fakt, że interfejs między rozwojem miast, technologią, infrastrukturą i wymogami kapitałowymi oferuje miastom i regionom unikalny zestaw możliwości i wyzwań, co stwarza potrzebę wielopoziomowego sprawowania rządów i inwestycji w infrastrukturę fizyczną, cyfrową i społeczną. Zwraca uwagę na znaczenie współdziałania z sektorem prywatnym w trosce o zapewnienie, by przepisy w tej dziedzinie były adekwatne do celów.34.
Podkreśla, że SI nie jest celem samym w sobie i że w przyszłości musi być dostosowana do administracji elektronicznej i usług publicznych.35.
Z naciskiem przypomina o zagwarantowaniu ochrony prywatności i dóbr osobistych przy rozwijaniu SI.36.
Podkreśla znaczenie sztucznej inteligencji oraz powiązania z rozszerzoną rzeczywistością (XR), VR, AR, technologiami 3D i robotyką, które stworzą nową podstawę dla globalnego biznesu, gospodarki platform i platform edukacyjnych. Pomoże to zapewnić równy dostęp do różnych treści edukacyjnych i kulturalnych oraz umożliwi wprowadzenie innowacyjnych platform transferu wiedzy z myślą o przekwalifikowaniu pracowników.37.
Podkreśla, że rozwijanie zdolności w zakresie sztucznej inteligencji stanowi czynnik wspierający transformację cyfrową przemysłu i sektora publicznego.38.
Podkreśla, że aby udało się stworzyć Europę cyfrową, Unia potrzebuje zwłaszcza rynków pracy i systemów kształcenia i szkolenia adekwatnych do epoki cyfrowej. Zaawansowane technologie cyfrowe takie jak obliczenia wielkiej skali, cyberbezpieczeństwo i sztuczna inteligencja są obecnie wystarczająco dojrzałe, by wyjść poza etap badań i przejść do fazy wdrożenia, zastosowania i następnie rozwoju w skali całej Unii.Bruksela, dnia 6 lutego 2019 r.
| Przewodniczący | |
| Europejskiego Komitetu Regionów | |
| Karl-Heinz LAMBERTZ |
2 Deklarację z Tallina w sprawie administracji elektronicznej podpisano na posiedzeniu ministerialnym w dniu 6 października 2017 r. w trakcie trwania estońskiej prezydencji Rady UE.
Metryka aktu
| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2019.168.11 |
| Rodzaj: | opinia |
| Tytuł: | Opinia Europejskiego Komitetu Regionów - Sztuczna inteligencja dla Europy. |
| Data aktu: | 2019-05-16 |
| Data ogłoszenia: | 2019-05-16 |
