Streszczenie decyzji Komisji z dnia 11 listopada 2009 r. dotyczącej postępowania przewidzianego w art. 81 Traktatu WE oraz art. 53 Porozumienia EOG (Sprawa COMP/38.589 - Heat Stabilisers).

Streszczenie decyzji Komisji

z dnia 11 listopada 2009 r.

dotyczącej postępowania przewidzianego w art. 81 Traktatu WE oraz art. 53 Porozumienia EOG

(Sprawa COMP/38.589 - Heat Stabilisers)

(notyfikowana jako dokument nr C(2009) 8682)

(Jedynie teksty w językach angielskim, niemieckim i francuskim są autentyczne) (Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2010/C 307/05)

(Dz.U.UE C z dnia 12 listopada 2010 r.)

Dnia 11 listopada 2009 r. Komisja przyjęła decyzję dotyczącą postępowania na podstawie art. 81 Traktatu WE. Zgodnie z przepisami art. 30 rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2003 Komisja niniejszym podaje do wiadomości nazwy stron oraz zasadniczą treść decyzji, wraz z informacjami na temat wszelkich nałożonych kar, uwzględniając jednak uzasadnione prawo przedsiębiorstw do ochrony ich tajemnicy handlowej. Pełen tekst omawianej decyzji w wersji nieopatrzonej klauzulą poufności dostępny jest na stronie internetowej Dyrekcji Generalnej ds. Konkurencji, pod adresem:

http://ec.europa.eu/competition/antitrust/cases/

1. WPROWADZENIE

(1) Decyzja skierowana jest do 27 osób prawnych należących do 11 przedsiębiorstw w okresie, w którym doszło do naruszenia prawa, i dotyczy naruszenia przepisów art. 81 Traktatu WE oraz art. 53 Porozumienia EOG. Adresaci uczestniczyli w jednym lub dwóch naruszeniach dotyczących odpowiednio stabilizatorów na bazie cyny oraz epoksydowanego oleju sojowego (ESBO)/estrów. Naruszenia trwały od lutego 1987 r. do marca 2000 r. (stabilizatory na bazie cyny) oraz od września 1991 r. do września 2000 (epoksydowany olej sojowy (ESBO)/estry) i obejmowały terytorium EOG (w kształcie, jaki obejmowało ono w okresie naruszeń).

2. OPIS SPRAWY

2.1. Procedura

(2) Postępowanie wszczęto na podstawie wniosku o zwolnienie z grzywien przedsiębiorstwa Chemtura. Dalsze dowody Komisja uzyskała dzięki kontrolom przeprowadzonym w lutym 2003 r. Ponadto Komisja otrzymała cztery wnioski na mocy obwieszczenia w sprawie łagodzenia kar (Arkema France, Baerlocher, Akzo Nobel i BASF). W trakcie kontroli w przedsiębiorstwie Akcros Chemicals (Zjednoczone Królestwo), jego przedstawiciele twierdzili, że niektóre dokumenty nie mogły zostać udostępnione ze względu na poufność wymiany informacji między prawnikiem a klientem. W następstwie wniosku o uchylenie kilku decyzji Komisji, złożonego przez przedsiębiorstwa Akzo Nobel i Akcros Chemicals w kwietniu 2003 r., problem związany z tymi dokumentami został rozstrzygnięty przez Sąd Pierwszej Instancji (obecnie: Sąd) w orzeczeniu z dnia 17 września 2007 r. Sąd odrzucił wnioski złożone przez Akzo Nobel i Akcros Chemicals. Komisja przesłała kilka wniosków o udzielenie informacji.

(3) W dniu 17 marca 2009 r. przedstawiono pisemne zgłoszenie zastrzeżeń. Wszystkie przedsiębiorstwa miały możliwość dostępu do akt sprawy oraz możliwość obrony wobec wstępnego stanowiska Komisji na piśmie, zaś w dniach 17 i 18 czerwca 2009 r. - podczas składania ustnych wyjaśnień. Na posiedzeniach w dniach 15 października 2009 r. i 6 listopada 2009 r. Komitet Doradczy ds. Praktyk Ograniczających Konkurencję i Pozycji Dominujących wydał przychylną opinię, zaś w dniu 11 listopada 2009 r. Komisja przyjęła przedmiotową decyzję.

2.2. KRÓTKI OPIS NARUSZENIA

(4) Przedmiotowa decyzja dotyczy dwóch odrębnych pojedynczych i ciągłych naruszeń przepisów art. 81 Traktatu WE oraz art. 53 Porozumienia EOG dotyczących dwóch rodzajów stabilizatorów termicznych: stabilizatorów na bazie cyny oraz epoksydowanego oleju sojowego (ESBO)/ estrów. Stabilizatory na bazie cyny wykorzystywane są w celu uniknięcia rozkładu wywołanego przez wysokie temperatury w trakcie przetwarzania polichlorku winylu w produkty końcowe. Ich dwa główne obszary zastosowań to sztywne i plastyfikowane produkty z polichlorku winylu. ESBO/estry wykorzystywane są jako plastyfikatory, jak również jako stabilizatory termiczne na potrzeby produkcji plastyfikowanych produktów z polichlorku winylu.

(5) Celem obydwu porozumień ograniczających konkurencję było zwiększenie cen stabilizatorów na bazie cyny oraz ESBO/estrów na terytorium EOG i utrzymanie ich na poziomie przekraczającym normalny poziom wynikający z konkurencji między producentami oraz wsparcie realizacji tego celu poprzez podział klientów i wartości sprzedaży tych produktów. Najważniejsze decyzje dotyczące obydwu karteli zostały podjęte w trakcie spotkań zorganizowanych przez przedsiębiorstwo AC Treuhand. Przez większą część okresu funkcjonowania karteli AC Treuhand nadzorowało wdrażanie porozumień w sprawie kwot sprzedaży oraz stałych cen.

(6) Ogólna polityka obydwu karteli w ramach EOG omawiana była w trakcie organizowanych w Szwajcarii spotkań, które odbywały się co miesiąc w przypadku stabilizatorów na bazie cyny i co kwartał w przypadku ESBO/estrów. Naruszające zasady konkurencji porozumienia w sprawie ustalenia cen oraz podziału rynków i klientów były negocjowane i przekształcane w konkretne działania w trakcie organizowanych w całej Europie spotkań na poziomie krajowym. W ten sposób uczestnicy karteli zapewnili koordynację swoich działań we wszystkich państwach EOG.

(7) Do 1996 r. dostawcy stabilizatorów termicznych sprawdzali, czy wszyscy członkowie kartelu stosują się do porozumień ograniczających konkurencję bezpośrednio w przedsiębiorstwie AC Treuhand. AC Treuhand rozpowszechniało także "czerwone" i "różowe" dokumenty, zawierające szczegółowe informacje na temat ustalonych cen i podziału sprzedaży, w trakcie tajnych spotkań odbywających się w należących do tego przedsiębiorstwa budynkach. Dokumentów tych nie wolno było wynosić poza salę, w której odbywało się spotkanie.

(8) Zakres odpowiedzialności każdego z adresatów decyzji ustala się w oparciu o stopień zaangażowania w ustalenia kartelu, tj. albo jako bezpośredniego uczestnika porozumienia, albo, w przypadku spółki dominującej, uwzględniając, że odpowiedzialność za działania spółki zależnej można przypisać spółce dominującej z uwagi na fakt, że miała ona decydujący wpływ na zachowanie spółek zależnych w czasie, kiedy doszło do naruszenia przepisów prawa.

2.3. Adresaci decyzji i czas trwania naruszenia

(9) Stabilizatory na bazie cyny: Akzo Nobel N.V. (24.2.1987-21.3.2000), Akzo Nobel Chemicals GmbH (24.2.1987-28.6.1993), Akcros Chemicals Ltd (28.6.1993-21.3.2000), Elementis Holdings Limited (28.9.1988-2.10.1998), Elementis plc (23.2.1998- 2.10.1998), Elementis UK Limited (28.9.1988-2.7.1993), Elementis Services Limited (2.7.1993-2.10.1998), Elf Aquitaine SA (16.3.1994-31.3.1996 i 9.9.1997- 21.3.2000), Arkema France (16.3.1994-31.3.1996 i 9.9.1997-21.3.2000), CECA SA (16.3.1994-31.3.1996 i 9.9.1997-21.3.2000), MRF Michael Rosenthal GmbH, (12.10.1990-21.3.2000), Baerlocher GmbH, (24.2.1987- 21.3.2000), Baerlocher Italia SpA, (22.6.1994-21.3.2000), Baerlocher UK Limited, (28.3.1995-17.9.1997), Chemtura Corporation, (29.5.1998-21.3.2000), Chemtura Vinyl Additives GmbH, (12.12.1997-21.3.2000), BASF Specialty Chemicals Holding GmbH, (24.2.1987-29.5.1998); BASF Lampertheim GmbH, (24.2.1987-29.5.1998), Reagens SpA, (20.11.1992-21.3.2000), AC-Treuhand AG, (1.12.1993-21.3.2000).

(10) Epoksydowany olej sojowy (ESBO)/estry: Akzo Nobel N.V. (11.9.1991-22.3.2000), Akzo Nobel Chemicals B.V. (11.9.1991-28.6.1993), Akcros Chemicals Ltd (28.6.1993-22.3.2000), Elementis Holdings Limited (11.9.1991-2.10.1998), Elementis plc (23.2.1998 -2.10.1998), Elementis UK Limited (11.9.1991-2.7.1993), Elementis Services Limited (2.7.1993-2.10.1998), Elf Aquitaine SA (11.9.1991-26.9.2000), Arkema France (11.9.1991-26.9.2000), CECA SA (11.9.1991- 26.9.2000), GEA Group AG, (11.9.1991-17.5.2000), Chemson Polymer-Additive AG, (30.9.1995-26.9.2000), Aachener Chemische Werke Gesellschaft für glastechnische Produkte und Verfahren mbH, (11.9.1991-17.5.2000), Chemson GmbH, (17.5.2000-26.9.2000), Chemtura Corporation, (29.5.1998-26.9.2000), Chemtura Vinyl Additives GmbH, (12.12.1997-26.9.2000), BASF Specialty Chemicals Holding GmbH, (11.9.1991-29.5.1998), BASF Lampertheim GmbH, (11.9.1991-29.5.1998), Faci SpA, (6.11.1996-26.9.2000), AC-Treuhand AG, (1.12.1993- 26.9.2000).

2.4. Środki zaradcze

(11) W przypadku niniejszej decyzji mają zastosowanie wytyczne w sprawie grzywien z 2006 r. Z wyjątkiem przedsiębiorstw Chemtura Corporation i Chemtura Vinyl Additives GmbH, w decyzji nakłada się grzywny na wszystkie przedsiębiorstwa wymienione powyżej w punkcie 2.3 oraz w punkcie 14).

2.4.1. Podstawowa kwota grzywny

(12) W sektorze stabilizatorów na bazie cyny podstawową kwotę ustala się na 20 % sprzedaży przedsiębiorstwa w tym sektorze. Jedynie w przypadku przedsiębiorstw Chemtura i Arkema France wskaźnik ten wynosi 19 %, ponieważ do 1996 r. nie uczestniczyły one ściśle w realizacji zasad ustanowionych przez kartel. W sektorze epoksydowanego oleju sojowego (ESBO)/ estrów podstawową kwotę ustala się na 19 % sprzedaży przedsiębiorstwa w tym sektorze. Jedynie w przypadku przedsiębiorstw Chemtura i Faci wskaźnik ten wynosi 18 %, ponieważ do 1996 r. nie uczestniczyły one ściśle w realizacji zasad ustanowionych przez kartel.

(13) Kwota podstawowa mnożona jest przez liczbę lat uczestnictwa w porozumieniu naruszającym przepisy, z pełnym uwzględnieniem indywidualnego czasu uczestnictwa każdego przedsiębiorstwa w naruszeniu.

2.4.2. Dostosowania kwoty podstawowej

2.4.2.1. Okoliczności obciążające

(14) Okoliczność obciążającą dla przedsiębiorstwa Arkema France stanowi fakt ponownego naruszenia przepisów (pod uwagę wzięto trzy poprzednie decyzje w sprawie karteli).

2.4.2.2. Podwyższenie grzywny dla zapewnienia skutku odstraszającego

(15) W stosunku do kary nałożonej na przedsiębiorstwo Elf Aquitaine S.A. zastosowano mnożnik w wysokości 1,7, aby zniechęcić je od udziału w horyzontalnych porozumieniach mających na celu ustalenie cen i w umowach o podziale rynku.

2.4.3. Zastosowanie obwieszczenia w sprawie łagodzenia kar z 2002 r.: zmniejszenie grzywien

(16) Jeżeli chodzi o zastosowanie obwieszczenia w sprawie łagodzenia kar z 2002 r., przedsiębiorstwo Chemtura uzyskało zmniejszenie grzywny o 100 % w przypadku stabilizatorów na bazie cyny oraz 100 % w przypadku epoksydowanego oleju sojowego (ESBO)/estrów, CECA/ Arkema France/Elf Aquitaine uzyskało zmniejszenie grzywny o 30 % w przypadku stabilizatorów na bazie cyny oraz 50 % w przypadku epoksydowanego oleju sojowego (ESBO)/estrów, Baerlocher uzyskało zmniejszenie grzywny o 20 % w przypadku stabilizatorów na bazie cyny, Akzo uzyskało zmniejszenie grzywny o 0 % w przypadku stabilizatorów na bazie cyny oraz 0 % w przypadku epoksydowanego oleju sojowego (ESBO)/ estrów, a BASF uzyskało zmniejszenie grzywny o 15 % w przypadku stabilizatorów na bazie cyny oraz o 25 % w przypadku epoksydowanego oleju sojowego (ESBO)/ estrów.

2.4.4. Niewypłacalność

(17) Trzy przedsiębiorstwa powołały się na swoją niewypłacalność zgodnie z pkt 35 wytycznych w sprawie grzywien z 2006 r. Komisja rozważyła te wnioski i dokładnie przeanalizowała sytuację finansową tych przedsiębiorstw, a także szczególny kontekst społeczno-gospodarczy.

(18) W wyniku przeprowadzonej przez Komisję analizy znacząco zmniejszono grzywnę nałożoną na jedno z przedsiębiorstw, z powodu trudnej sytuacji finansowej tego przedsiębiorstwa.

3. GRZYWNY NAŁOŻONE NA MOCY NINIEJSZEJ DECYZJI

(19) Za naruszenia w sektorze stabilizatorów na bazie cyny nakłada się następujące grzywny:

1) :Elementis plc, Elementis Holdings Limited, Elementis Services Limited, Akzo Nobel N.V. i Akcros Chemicals Ltd odpowiadają solidarnie na kwotę 875.200 EUR
2) Elementis Holdings Limited, Elementis Services Limited, Akzo Nobel N.V. i Akcros Chemicals Ltd odpowiadają solidarnie na kwotę: 2.601.500 EUR
3) Elementis Holdings Limited, Elementis Services Limited i Akzo Nobel N.V odpowiadają solidarnie na kwotę: 4.546.300 EUR
4) Akzo Nobel N.V., Akzo Nobel Chemicals GmbH i Akcros Chemicals Ltd odpowiadają solidarnie na kwotę: 1.580.000 EUR
5) Akzo Nobel N.V. i Akcros Chemicals Ltd odpowiadają solidarnie na kwotę: 944.300 EUR
6) Akzo Nobel N.V. i Akzo Nobel Chemicals GmbH odpowiadają solidarnie na kwotę: 9.820.000 EUR
7) Akzo Nobel N.V. odpowiada na kwotę: 1.432.700 EUR
8) Elementis plc, Elementis Holdings Limited, Elementis UK Limited i Elementis Services Limited odpowiadają solidarnie na kwotę: 1.580.000 EUR
9) Elementis Holdings Limited i Elementis UK Limited odpowiadają solidarnie na kwotę: 7.231.000 EUR
10) MRF Michael Rosenthal GmbH, Baerlocher GmbH, Baerlocher Italia SpA i Baerlocher UK Limited odpowiadają solidarnie na kwotę: 1.000.000 EUR
11) Elf Aquitaine SA, Arkema France i CECA SA odpowiadają solidarnie na kwotę: 3.864.000 EUR
12) Arkema France odpowiada na kwotę: 3.477.600 EUR
13) Elf Aquitaine SA odpowiada na kwotę: 2.704.800 EUR
14) Chemtura Corporation i Chemtura Vinyl Additives GmbH odpowiadają solidarnie na kwotę: 0 EUR
15) BASF Specialty Chemicals Holding GmbH i BASF Lampertheim GmbH odpowiadają solidarnie na kwotę: 61.320.000 EUR
16) Reagens SpA odpowiada na kwotę: 10.791.000 EUR
17) AC-Treuhand AG odpowiada na kwotę: 174.000 EUR

(20) Za naruszenia w sektorze epoksydowanego oleju sojowego (ESBO)/estrów nakłada się następujące grzywny:

18) Elementis plc, Elementis Holdings Limited, Elementis Services Limited, Akzo Nobel N.V. i Akcros Chemicals Ltd odpowiadają solidarnie na kwotę: 1.115.200 EUR
19) Elementis plc, Elementis Holdings Limited, Elementis Services Limited, Akzo Nobel N.V. i Akcros Chemicals Ltd odpowiadają solidarnie na kwotę: 2.011.103 EUR
20) Elementis Holdings Limited, Elementis Services Limited i Akzo Nobel N.V. odpowiadają solidarnie na kwotę: 7.116.697 EUR
21) Akzo Nobel N.V., Akzo Nobel Chemicals B.V. i Akcros Chemicals Ltd odpowiadają solidarnie na kwotę: 2.033.000 EUR
22) Akzo Nobel N.V. i Akcros Chemicals Ltd odpowiadają solidarnie na kwotę: 841.697 EUR
23) Akzo Nobel N.V. i Akzo Nobel Chemicals B.V. odpowiadają solidarnie na kwotę: 3.467.000 EUR
24) Akzo Nobel N.V. odpowiada na kwotę: 2.215.303 EUR
25) Elementis plc, Elementis Holdings Limited, Elementis UK Limited i Elementis Services Limited odpowiadają solidarnie na kwotę: 2.033.000 EUR
26) Elementis Holdings Limited i Elementis UK Limited odpowiadają solidarnie na kwotę: 3.412.000 EUR
27) Elementis Holdings Limited odpowiada na kwotę: 53.000 EUR
28) Elf Aquitaine SA, Arkema France i CECA SA odpowiadają solidarnie na kwotę: 7.154.000 EUR
29) Arkema France odpowiada na kwotę: 6.438.600 EUR
30) Elf Aquitaine SA odpowiada na kwotę: 5.007.800 EUR
31 a) GEA Group AG, Aachener Chemische Werke Gesellschaft für glastechnische Produkte und Verfahren mbH i Chemson Polymer-Additive AG odpowiadają solidarnie na kwotę: 1.086.129 EUR
31 b) GEA Group AG i Chemson Polymer-Additive AG odpowiadają solidarnie na kwotę: 827.842 EUR
32) GEA Group AG odpowiada na kwotę: 1.432.229 EUR
33) Chemson Polymer-Additive AG i Chemson GmbH odpowiadają solidarnie na kwotę: 137.606 EUR
34) Chemson GmbH odpowiada na kwotę: 317.794 EUR
35) Chemtura Corporation i Chemtura Vinyl Additives GmbH odpowiadają solidarnie na kwotę: 0 EUR
36) BASF Specialty Chemicals Holding GmbH i BASF Lampertheim GmbH odpowiadają solidarnie na kwotę: 7.104.000 EUR
37) Faci SpA odpowiada na kwotę: 5.940.000 EUR
38) AC-Treuhand AG odpowiada na kwotę: 174.000 EUR

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2010.307.9

Rodzaj: Informacja
Tytuł: Streszczenie decyzji Komisji z dnia 11 listopada 2009 r. dotyczącej postępowania przewidzianego w art. 81 Traktatu WE oraz art. 53 Porozumienia EOG (Sprawa COMP/38.589 - Heat Stabilisers).
Data aktu: 12/11/2010
Data ogłoszenia: 12/11/2010