Monika Sewastianowicz

Wiceministra nauki Karolina Zioło-Pużuk zapowiedziała w czwartek, że nowelizacja ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce będzie zawierać rozwiązania wspierające przeciwdziałanie mobbingowi. Podkreśliła również, że resort przygotowuje szereg inicjatyw mających na celu poprawę dobrostanu psychicznego studentów i pracowników akademickich.

W Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego powołano zespół, który przygotuje założenia do nowego modelu ewaluacji jakości działalności naukowej. Na czele gremium stanie wiceminister Karolina Zioło-Pużuk. Zespół ma niewiele czasu, bo propozycje mają pojawić się jeszcze w pierwszym półroczu 2025 roku - nie należy jednak oczekiwać jakichś szczególnych zmian.

Resort edukacji przygotował projekt rozporządzenia ws. kwalifikacji nauczycieli - określi wymogi dla nauczyciela edukacji zdrowotnej, która wchodzi do szkół we wrześniu. Ale nie tylko - zmiany obejmą nauczycieli przedszkolnych oraz uczących w klasach I-III. Nowela ma także rozszerzyć katalog specjalności nauczycielskich uprawniających do pracy w placówkach oświatowo-wychowawczych.

Rozszerzenie zakresu ulg podatkowych dla darczyńców wspierających naukę i badania, zwolnienie podatkowego z PIT dla wynagrodzeń otrzymywanych przez uczestników badań naukowych i mniej sprawozdań - to główne propozycje deregulacyjne dla nauki proponowane przez zespół Rafała Brzoski. Cel to zmniejszenie obciążeń dla naukowców i przyspieszenie rozwoju badań naukowych.

Szybki rozwój sztucznej inteligencji motywuje dyrektorów szkół do zdobywania wiedzy w tym zakresie. Blisko 73 proc. z nich deklaruje, że podnosi swoje kompetencje. Na AI otwierają się także nauczyciele, którzy pomagają sobie w codziennej pracy. Jednak dyrektorzy nadal są sceptyczni w kwestii dalekosiężnych skutków wykorzystywania AI w procesie nauczania - wynika z badania Lexometr 2025.

Resort nauki przygotował projekt rozporządzenia dotyczącego finansowania aparatury naukowo-badawczej. Rozporządzenie w nowym brzmieniu skraca termin składania wniosków o dofinansowanie z 31 sierpnia na 30 kwietnia, co pozwoli na wcześniejsze zakończenie procedury ich oceny oraz przekazywania środków finansowych.

Część szkół namawia rodziców, zwłaszcza "funkcyjnych", np. należących do trójki klasowej, do podpisania umowy o organizację szkolnej wycieczki. Powodem są nieprecyzyjne przepisy dotyczące finansowania takich imprez. Podpisywanie takiej umowy nie jest jednak szczególnie dobrym pomysłem, bo może oznaczać, że to rodzic będzie egzekwować od organizatora warunki wyjazdu i odpowiadać za ewentualną dopłatę. O ile w ogóle umowa będzie ważna.

Do 21 kwietnia dyrektorzy szkół muszą przekazać organom prowadzącym zaopiniowany arkusz organizacji szkoły - dokument opracowywany jest na przyszły rok szkolny i określa liczbę oddziałów oraz przydział godzin poszczególnym nauczycielom. Sam arkusz musi jednak zostać przygotowany dużo wcześniej, tak by z jego treścią mogły zapoznać się organizacje związkowe.

Kolejna edycja badania LEXOMETR Oświatowy potwierdza, że dyrektorzy szkół i przedszkoli mierzą się z poważnymi wyzwaniami, wśród których najczęściej wymieniane są: kondycja psychofizyczna uczniów, cyfrowa transformacja edukacji, wdrażanie Standardów Ochrony Małoletnich, skomplikowane przepisy prawa oraz trudności organizacyjne związane z codziennym funkcjonowaniem placówek.

Niektóre uczelnie uznają, że do limitu dwunastu semestrów uprawniających do stypendiów wliczają się także przerwy między studiami. Oznacza to, że student, który przerwał naukę i po latach wrócił na studia, może stracić prawo do świadczeń i to nawet, jeżeli przed przerwaniem studiów studiował jedynie przez jeden semestr.