Wymiar sprawiedliwości - strona 5

Pracownik sądu też człowiek - bez godnej płacy odejdzie

Wymiar sprawiedliwości

Dla rządu priorytetem jest obecnie przywracanie praworządności w szeroko rozumianym wymiarze sprawiedliwości. W tle pojawia się jednak kwestia, która te wysiłki może skutecznie utrudnić. I nie chodzi wcale o brak podpisu prezydenta pod ustawami. Po wiosennych podwyżkach i chwili oddechu dla MS pracownicy sądów i prokuratury coraz głośniej podnoszą kwestię niskich wynagrodzeń i dużego obciążenia pracą. Mają przy tym dobre karty przetargowe - jeśli zaczną odchodzić, sądy i prokuratury staną.

01.12.2025

Prof. Kardas: Konstytucyjny skład KRS nie wymaga zmian w ustawie

Wymiar sprawiedliwości Sędziowie

Ukształtowanie składu KRS w sposób spełniający standardy minimalne wynikające z prawa UE, EKPCz i Konstytucji jest możliwe bez zmiany obowiązującej ustawy o KRS, poprzez wprowadzenie konkretyzujących przepisów na płaszczyźnie regulaminu Sejmu oraz aktów podustawowych. Chodzi o regulacje określające zasady przedstawienia, w formie np. prawyborów, przez środowisko sędziowskie, niezależnych, wybranych przez sędziów kandydatów, spełniających merytoryczne, etyczne, deontologiczne i związane z niezawisłością oraz bezstronnością kryteria - pisze prof. dr hab. Piotr Kardas, adwokat, Uniwersytet Jagielloński.

01.12.2025

Prof. Majewski: Kara za zniesławienie pozostanie, ale ograniczona

Prawo karne Wymiar sprawiedliwości

Zniesienia kar za pomówienia niepubliczne oraz pomawianie innych podmiotów niż osoby fizyczne, a także ograniczenie karalności tylko do przypadków, gdy sprawca działa z zamiarem bezpośrednim, czyli chce kogoś zniesławić – takie m.in. zmiany zapowiada prof. Jarosław Majewski z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, członek Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego. I podkreśla, że one poważnie utrudniłyby instrumentalne wykorzystywanie przepisów dotyczących zniesławienia do tłumienia krytyki lub negatywnego oddziaływania na swobodę debaty publicznej.

29.11.2025

SN: Dwa lata zaległości alimentacyjnych, ojciec podwójnie ukarany

Prawnicy Wymiar sprawiedliwości

Sąd Najwyższy uchylił wyrok w sprawie notorycznego alimenciarza. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy sąd pierwszej instancji zdecydowanie bardziej krytycznej analizie powinien poddać akt oskarżenia. W konsekwencji sąd winien zastosować właściwy tryb rozpoznania sprawy - celowym będzie przeprowadzenie rozprawy. Poprzednio sąd nie sprawdził danych skazanego w Krajowym Rejestrze Karnym.

28.11.2025

Prof. Burdziak: Umorzenie mediacyjne może być przydatne, ale musi zostać lepiej skonstruowane

Wymiar sprawiedliwości

Jestem zwolennikiem szerszego stosowania konsensualnych trybów w sprawach karnych, w tym także w postępowaniu przygotowawczym. Jednak zaproponowana przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Karnego nowa instytucja - umorzenie mediacyjne - budzi tyle wątpliwości, że ta regulacja może okazać się nieefektywna i nie wpłynąć zasadniczo na prowadzone postępowania karne – twierdzi prof. Konrad Burdziak, karnista z Uniwersytetu Szczecińskiego.

28.11.2025

Świadczenia mieszkaniowe dla funkcjonariuszy SW od 900 do 1800 zł

Wymiar sprawiedliwości

Do prezydenta trafi nowelizacja ustawy, która wprowadza powszechne świadczenia mieszkaniowe dla funkcjonariuszy Służby Więziennej. Miesięczna kwota wyniesie od 900 zł w mniejszych miejscowościach do 1800 zł w Warszawie. Ministerstwo Sprawiedliwości, które przygotowało zmianę przepisów, podkreśliło, że nowelizacja ta uprości i ujednolici system wsparcia mieszkaniowego. Świadczenie dla funkcjonariuszy Służby Więziennej będzie miało charakter powszechny i jest wzorowane na podobnym systemie funkcjonującym w służbach podległych MSWiA.

27.11.2025

TSUE: Frankowicze nie zapłacą fortuny, nawet gdy przegrają

Prawo cywilne Wymiar sprawiedliwości Rynek i konsument Domowe finanse Budownictwo Prawo europejskie Kredyty frankowe Nieruchomości

Jest kolejny korzystny finansowo wyrok w sprawach frankowiczów – unijni sędziowie uznali, że polskie ogólne zasady zwrotu kosztów sądowych przez przegrywającego nie mogą być krzywdzące dla kredytobiorców-konsumentów, gdy przegrają oni sprawy o zwrot kapitału kredytu, choć wcześniej wygrali proces o stwierdzenie nieważności umowy z powodu umieszczonych w niej klauzul abuzywnych. Wyrokiem sa mocno zaskoczeni i zirytowani przedstawiciele banków.

27.11.2025

Konferencja o mediacji, a pracownicy sądów w komentarzach sprzeciwiają się cięciom w budżecie

Wymiar sprawiedliwości

NSZZ „Solidarność" Pracowników Sądownictwa i Prokuratury zorganizowała akcję, której celem jest wyrażenie przez pracowników sądów sprzeciwu wobec poprawki Komisji Finansów Publicznych do budżetu na 2026 r., zakładającej zmniejszenie wydatków w sądach o w sumie 165 mln zł, w tym ponad 94 mln z funduszu wynagrodzeń pracowników. Komentarze informujące o proponowanych cięciach, ale też trudnej sytuacji finansowej pracowników sądów pojawiły się pod postem z transmisją debaty o możliwych kierunkach rozwoju obligatoryjnej mediacji w Polsce.

27.11.2025

Jest kolejny zwrot akcji w sprawie „polskich obozów”

Prawo cywilne Wymiar sprawiedliwości Wydarzenia Prawo europejskie

Sąd Apelacyjny w Warszawie postanowił, że były więzień Auschwitz - obecnie stulatek - tylko w ograniczonym zakresie może przed polskimi sądami walczyć z niemieckim wydawnictwem, które obóz zagłady Treblinka II opisało jako „polski”. Nie można w Polsce dochodzić zobowiązania do złożenia przez wydawnictwo stosownego oświadczenia oraz zakazu dalszego naruszania. Polak domagał się też zapłaty 50 tysięcy złotych na rzecz organizacji byłych więźniów, ale o losach tego roszczenia dopiero zdecyduje sąd.

27.11.2025

Rejestr fundacji rodzinnych - będzie online, ale z brakami

Wymiar sprawiedliwości Fundacja Rodzinna Cyberbezpieczeństwo

Dostęp do rejestru fundacji rodzinnych i ich wyszukiwarki będzie możliwy za pośrednictwem strony internetowej, bez konieczności jeżdżenia do Piotrkowa Trybunalskiego czy zamawiania informacji i odpisów. Tak przewiduje projekt rozporządzenia, który Ministerstwo Sprawiedliwości skierowało do konsultacji. Nadal jednak nie będzie możliwe pobieranie wydruków internetowych z RFR, mających moc dokumentów urzędowych.

27.11.2025

Przepis zakazujący tortur ma zastąpić rozproszoną ochronę

Wymiar sprawiedliwości

Tocząca się od paru dekad w Polsce debata, czy zakaz tortur powinien być wprost zapisany w kodeksie karnym, ma szanse wkrótce się zakończyć. Komisja Kodyfikacyjna Prawa Karnego w przedstawionej niedawno opinii uznała, że to jest konieczne, ponieważ obowiązująca u nas rozproszona kryminalizacja nie jest uznawana za optymalną, a do tego nie ułatwia obrony przed krytyką ze strony instytucji międzynarodowych.

27.11.2025

Minister Waldemar Żurek: Odblokowanie KRS kluczowe dla sądów

Wymiar sprawiedliwości

Ustawa praworządnościowa i nowelizacja ustawy o KRS są w tym momencie dla nas kluczowe - mówi serwisowi Prawo.pl minister sprawiedliwości Waldemar Żurek. I dodaje, że resort analizuje też plan „B” na wypadek weta prezydenta - w tym wybór sędziów -członków Rady na podstawie obecnych przepisów, ale z uwzględnieniem Konstytucji oraz wyroków SN, TSUE i ETPC. W ocenie ministra, prezydent będzie miał "ogromny problem z zawetowaniem" projektu noweli o KRS, który "jest projektem kompromisowym".

27.11.2025

Sędziowskie prawybory uratują skład nowej KRS?

Wymiar sprawiedliwości

Zmiany w sędziowskim składzie Krajowej Rady Sądownictwa stały się priorytetem, jeśli chodzi o przywracanie praworządności w wymiarze sprawiedliwości. Projekt, zakładający, że tych członków wybierać będą sędziowie, jest już w opiniowaniu, ale jego losy są niepewne. Może się bowiem skończyć na wecie prezydenta. Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek w rozmowie z Prawo.pl potwierdza plan „B", który miałby opierać się na obowiązujących przepisach. Prawnicy podkreślają, że wystarczy zmiana regulaminu Sejmu, a nawet rozporządzenie.

26.11.2025

TK: Wyłączenie sędziego z powodu powołania przy udziale obecnej KRS niekonstytucyjne

Wymiar sprawiedliwości

Trybunał Konstytucyjny orzekł, że rozumienie przesłanki wyłączenia sędziego w sprawach cywilnych w ten sposób, że jest nią okoliczność powołania go przez prezydenta po zaopiniowaniu przez obecną Krajową Radę Sądownictwa, jest niezgodne z Konstytucją. Powołał się przy tym na swoje wcześniejsze wyroki. Tym razem chodzi o pytanie prawne, które do TK jeszcze w 2023 r. skierował sędzia dr Kamil Zaradkiewicz z Izby Cywilnej SN.

25.11.2025

TSUE: Polska musi uznawać małżeństwa jednopłciowe zawarte za granicą

Prawo cywilne Wymiar sprawiedliwości Prawo europejskie

Polska jest zobowiązana do uznania stanu małżeńskiego ustanowionego zgodnie z prawem w innym państwie członkowskim. Obowiązek ten nie oznacza wprowadzenia małżeństw osób tej samej płci do prawa krajowego, ale państwo nie może udawać, że związek nie istnieje - orzekł 25 listopada Trybunał Sprawiedliwości UE. To szansa dla par jednopłciowych, by uzyskać dokument stanu cywilnego.

25.11.2025

Żurek: Czekamy na orzeczenia ETPCz w sprawie niepowoływania sędziów przez prezydenta

Wymiar sprawiedliwości

Przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka rozpatrywane są obecnie skargi dotyczące niepowołania przez polskich prezydentów sędziów, którzy uzyskali pozytywną opinię legalnej KRS. Te wyroki mogą być kluczowe z punktu widzenia zapowiedzi obecnego prezydenta Karola Nawrockiego, dotyczących nominacji sędziowskich – mówi minister sprawiedliwości Waldemar Żurek.

25.11.2025

We wtorek posiedzenie Trybunału Stanu w trybie niejawnym

Prawnicy Wymiar sprawiedliwości

We wtorek 25 listopada zebrał się Trybunał Stanu w składzie pięciu sędziów w sprawie Macieja Świrskiego, przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. Jest to posiedzenie wstępne i odbywa się w trybie niejawnym. Oskarżyciel kwestionuje prawidłowość powołania składu orzekającego, a konkretnie - sędziego Piotra Saka. Wobec tego zarządzono przerwę.

24.11.2025

Spór o status prawny Generalnego Gubernatorstwa

Prawo karne Prawnicy Wymiar sprawiedliwości Wojsko

Jaki był status ziem polskich podczas okupacji 1939-1945 i kto sprawował tu władzę? Co z Generalnym Gubernatorstwem, którego władze nakazały noszenie opasek z Gwiazdami Dawida? – to pytania, które pojawiają się przy okazji zarzutów, że w Polsce (jako pierwszej w Europie) miały być wprowadzone antysemickie szykany, w tym nakaz specjalnej identyfikacji.

24.11.2025

Kredytobiorcy frankowi chętni do ugód, bo obawiają się sytuacji w sądach

Wymiar sprawiedliwości Kredyty frankowe

Destabilizacja orzecznicza w sądach powszechnych w kwestii sposobu rozliczeń w sprawach frankowych po czerwcowym wyroku TSUE może być czynnikiem, który wpływa na niektórych kredytobiorców jako element skłaniający do zawarcia ugody. Banki też coraz chętniej porozumiewają się z kredytobiorcami, choć tu motywacją jest raczej duże ryzyko przegranej w sądzie.

24.11.2025

Prof. Safjan: Odnowiony Trybunał może się włączyć w przywracanie praworządności

Wymiar sprawiedliwości

Gdy na skutek wyboru nowych sędziów Trybunał Konstytucyjny stanie się ponownie instytucją w pełni niezależną i bezstronną, to może w nim dojść do postępowań w sprawie ustaw najbardziej dotkniętych deformacjami, które doprowadziły do kryzysu praworządności – twierdzi prof. Marek Safjan, były prezes Trybunału Konstytucyjnego. Jednak trochę studzi nadzieje na przywrócenie w ten sposób porządku konstytucyjnego, bo jego zdaniem i tak konieczne by było uchwalenie i wejście w życie nowych ustaw.

24.11.2025