Praca ideowo-wychowawcza z młodzieżą przedpoborową i poborową oraz z żołnierzami rezerwy.

ZARZĄDZENIE Nr 84
PREZESA RADY MINISTRÓW
z dnia 2 listopada 1973 r.
w sprawie pracy ideowo-wychowawczej z młodzieżą przedpoborową i poborową oraz z żołnierzami rezerwy.

W związku z art. 17 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U. z 1967 r. Nr 44, poz. 220, z 1972 r. Nr 53, poz. 342 oraz z 1973 r. Nr 27, poz. 153 i Nr 38, poz. 224) w celu zapewnienia należytej pracy ideowo-wychowawczej z przedpoborowymi i poborowymi, popularyzacji ochotniczego zgłaszania się do służby wojskowej oraz organizowania i nadania uroczystego charakteru pożegnaniom poborowych w związku z powoływaniem ich do zasadniczej służby wojskowej, jak też powitaniom żołnierzy powracających po odbyciu tej służby do miejsc zamieszkania i zakładów pracy - zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Podczas rejestracji, w okresach między rejestracją i poborem oraz w czasie poboru i po jego zakończeniu do chwili wcielenia poborowych do jednostek wojskowych naczelnicy gmin (miast i gmin), a także przewodniczący prezydiów powiatowych, miejskich i dzielnicowych rad narodowych organizują pracę ideowo-wychowawczą z młodzieżą przedpoborową.
2.
Praca ideowo-wychowawcza z młodzieżą powinna być organizowana w ścisłym współdziałaniu z lokalnymi organizacjami społecznymi i młodzieżowymi, uspołecznionymi zakładami pracy, szkołami, wychowawcami oraz powiatowymi (miejskimi, dzielnicowymi) sztabami wojskowymi.
3.
Do pracy ideowo-wychowawczej z młodzieżą przedpoborową i poborową należy włączyć dyrekcje średnich szkół i zasadniczych szkół zawodowych oraz poradnie wychowania zawodowego.
4.
Na lekcjach wychowania obywatelskiego należy prowadzić preorientację zawodową, związaną z ochotniczą służbą wojskową.
§  2.
1.
Główny wysiłek w pracy ideowo-wychowawczej z młodzieżą przedpoborową i poborową należy skupić na stosowaniu różnych form działalności propagandowo-informacyjnej w zakresie pogłębiania wśród młodzieży poczucia obywatelskiej i patriotycznej współodpowiedzialności za rozwój kraju i umacnianie jego siły obronnej, wykorzystując w tym względzie w jeszcze szerszym zakresie prasę, radio i telewizję.
2.
W ramach pracy ideowo-wychowawczej (ust. 1) należy wskazywać przedpoborowym i poborowym przede wszystkim na:
1)
doniosłe znaczenie powszechnego obowiązku obrony i szczególną wagę należytego spełniania obowiązku służby wojskowej stanowiącego najwyższą formę przygotowania do obrony kraju, zapoznając ich przy tym z celami, zadaniami, charakterem, bogatymi tradycjami i życiem Ludowego Wojska Polskiego oraz prawami i obowiązkami poborowych, żołnierzy odbywających zasadniczą służbę wojskową, a także członków ich rodzin,
2)
możliwości ochotniczego zgłaszania się do akademii wojskowych, wyższych szkół oficerskich, szkół chorążych i szkół podoficerskich, pełnienia zasadniczej służby wojskowej, długoterminowej zasadniczej służby wojskowej i szkolenia w zawodach przydatnych na potrzeby wojska w ramach przysposobienia obronnego młodzieży pozaszkolnej, informując jednocześnie o wymaganiach werbunku i warunkach przyjęcia oraz charakterze pełnienia służby i odbywania szkolenia,
3)
możliwość uzyskania zawodu w związku ze służbą wojskową oraz zatrudnienia po odbyciu służby na danym terenie, z uwzględnieniem określonych zawodów,
4)
konieczność terminowego stawiennictwa w jednostce wojskowej oraz konsekwencje, jakie mogą wyniknąć w razie naruszenia tego obowiązku dla poborowego, przebiegu jego służby oraz jednostki wojskowej w zakresie sprawnego przeprowadzenia wcielenia,
5)
konieczność kulturalnego zachowania się w drodze do jednostki wojskowej oraz godnego reprezentowania swego regionu, miejscowości, zakładu pracy w czasie pełnienia służby wojskowej,
6)
potrzebę utrzymywania kontaktów z dotychczasowym środowiskiem w czasie odbywania służby.
§  3.
1.
Zobowiązuje się naczelników gmin (miast i gmin) do organizowania, w zależności od warunków i liczby poborowych (powyżej 20), uroczystych, grupowych wyjazdów poborowych wezwanych do stawienia się przed komisją poborową.
2.
Obowiązek organizowania wyjazdów, stosownie do istniejących warunków i potrzeb, dotyczy również przewodniczących prezydiów miejskich rad narodowych w miastach nie stanowiących powiatów, w których nie działają powiatowe komisje poborowe.
3.
Udział osób oraz wykorzystanie środków transportowych do organizowania wyjazdów (ust. 1) może następować w ramach świadczeń osobistych i rzeczowych, na zasadach i w trybie określonym w przepisach o powszechnym obowiązku obrony.
§  4.
1.
Naczelnicy gmin (miast i gmin) oraz przewodniczący prezydiów miejskich i dzielnicowych rad narodowych organizują wspólnie z uspołecznionymi zakładami pracy, w których są zatrudnione mniejsze grupy poborowych, uroczyste pożegnania osób powołanych do odbycia zasadniczej służby wojskowej, nadając tym pożegnaniom aspekt wychowawczy.
2.
Uroczyste pożegnania w zakładach pracy zatrudniających większą liczbę poborowych powołanych do służby wojskowej organizują i przeprowadzają kierownicy tych zakładów.
3.
Uroczyste pożegnania należy organizować w czasie wolnym od pracy, na kilka dni przed terminem stawiennictwa poborowych w jednostkach wojskowych.
4.
W czasie uroczystych pożegnań należy w szczególności:
1)
wyrazić uznanie dla poborowych za ich działalność w organizacjach społecznych i młodzieżowych, osiągane wyniki w pracy, w działalności społeczno-obronnej i sportach obronnych oraz wzorową, patriotyczno-obywatelską postawę w swoim środowisku,
2)
wskazywać na konieczność wzorowego wypełniania obowiązków żołnierskich oraz na uprawnienia żołnierzy i członków ich rodzin, związane z odbywaniem służby wojskowej,
3)
wskazać okoliczności związane z powołaniem do służby wojskowej, o których mowa w § 2.
5.
Uroczyste pożegnania poborowych należy przeprowadzać w ścisłym współdziałaniu z organizacjami, instytucjami, organami i wychowawcami, o których mowa w § 1 ust. 1. Na uroczyste pożegnania należy zapraszać żołnierzy rezerwy cieszących się dużym autorytetem w danym środowisku.
§  5.
Uspołecznione zakłady pracy są obowiązane udzielać pracownikom powołanym do zasadniczej służby wojskowej lub na ćwiczenia wojskowe zwolnień z pracy na czas niezbędny do załatwienia spraw osobistych i rodzinnych oraz zwolnić ich z zakładu pracy w takim czasie, aby mogli w terminie stawić się w jednostce.
§  6.
W celu pogłębienia i umocnienia więzi społeczeństwa z wojskiem oraz patriotycznego wychowania młodzieży zaleca się prezydiom rad narodowych, organizacjom społecznym i młodzieżowym utrzymywanie stałych kontaktów z żołnierzami pełniącymi zasadniczą służbę wojskową.
§  7.
1.
Naczelnicy gmin (miast i gmin) oraz kierownicy zakładów pracy organizują we współdziałaniu z organizacjami społecznymi i młodzieżowymi, radami zakładowymi oraz terenowymi sztabami wojskowymi uroczyste powitania żołnierzy rezerwy powracających po odbyciu zasadniczej służby wojskowej do miejsc zamieszkania lub zakładów pracy.
2.
W czasie uroczystych powitań należy zapoznać powracających żołnierzy rezerwy:
1)
ze zmianami, jakie nastąpiły w czasie odbywania przez nich służby wojskowej na terenie zamieszkania lub zakładu pracy,
2)
z możliwościami zatrudnienia ich, przy uwzględnieniu nabytych lub podwyższonych kwalifikacji zawodowych w czasie służby wojskowej, jak też perspektywami rozwoju regionu lub zakładu pracy,
3)
z możliwościami kształcenia dla pracujących na poziomie średnim lub wyższym,
4)
z potrzebą włączenia się żołnierzy rezerwy do pracy w organizacjach społecznych i zawodowych, między innymi do pracy społecznej w Lidze Obrony Kraju, udziału w klubach specjalistycznych (motorowych, wodnych, łączności, strzeleckich) oraz w sportach obronnych prowadzonych przez Ligę.
§  8. 1
(uchylony).
§  9.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
1 § 8 uchylony przez § 16 pkt 2 zarządzenia nr 1 z dnia 11 stycznia 1980 r. w sprawie obowiązków zakładów pracy i szkół w zakresie prowadzenia ewidencji osób podlegających obowiązkowi służby wojskowej oraz współdziałania w tych sprawach z organami wojskowymi i cywilnymi (M.P.80.1.3) z dniem 23 stycznia 1980 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1973.50.284

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Praca ideowo-wychowawcza z młodzieżą przedpoborową i poborową oraz z żołnierzami rezerwy.
Data aktu: 02/11/1973
Data ogłoszenia: 26/11/1973
Data wejścia w życie: 26/11/1973