NOWOŚĆ LEX Cyberbezpieczeństwo Twoja tarcza w cyfrowym świecie!
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Zalecenie 2024/1722 ustanawiające wytyczne dotyczące interpretacji art. 4 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1791 w odniesieniu do celów w zakresie efektywności energetycznej i wkładów krajowych

ZALECENIE KOMISJI (UE) 2024/1722
z dnia 17 czerwca 2024 r.
ustanawiające wytyczne dotyczące interpretacji art. 4 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1791 w odniesieniu do celów w zakresie efektywności energetycznej i wkładów krajowych

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 292,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/27/UE 1  wprowadzono wymóg osiągnięcia głównego celu, jakim jest uzyskanie co najmniej 32,5 % oszczędności energii na poziomie Unii do 2030 r.

(2) Dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1791 2  przyjęto 13 września 2023 r. Za jej pomocą przekształcono dyrektywę 2012/27/UE, pozostawiając niektóre z jej przepisów bez zmian i wprowadzając jednocześnie pewne nowe wymogi. W szczególności podniesiono znacząco poziom ambicji na 2030 r. pod względem efektywności energetycznej, w tym celów Unii w zakresie efektywności energetycznej na 2030 r. i wkładów krajowych.

(3) W dyrektywie (UE) 2023/1791 określono cel dla Unii polegający na ograniczeniu do 2030 r. zużycia energii o co najmniej 11,7 % w porównaniu z przewidywanym zużyciem energii na 2030 r. według unijnego scenariusza odniesienia 2020, wynoszącym 1 124 Mtoe odnośnie do zużycia energii pierwotnej oraz 864 Mtoe odnośnie do zużycia energii końcowej. Przekłada się to na orientacyjny cel w zakresie zużycia energii pierwotnej wynoszący 992,5 mln ton oleju ekwiwalentnego (Mtoe) oraz wiążący cel w zakresie zużycia energii końcowej wynoszący 763 Mtoe na poziomie Unii do 2030 r.

(4) Aby Unia mogła osiągnąć ostateczny cel do 2030 r., każde państwo członkowskie powinno do czerwca 2024 r. zgłosić orientacyjny krajowy cel dotyczący zużycia energii końcowej na 2030 r. wraz z orientacyjną trajektorią osiągnięcia tego celu w ramach krajowego planu w dziedzinie energii i klimatu.

(5) W załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791 wprowadzono wzór umożliwiający obliczanie, w sposób sprawiedliwy i przejrzysty, orientacyjnych krajowych wkładów dla wszystkich państw członkowskich, zarówno w odniesieniu do zużycia energii pierwotnej, jak i energii końcowej. Wzór ten uwzględnia wczesne wysiłki państw członkowskich, ich zamożność, energochłonność i potencjał oszczędności energii.

(6) Z dyrektywy (UE) 2023/1791 wynika, że państwa członkowskie mają pełną elastyczność, jeśli chodzi o sposób obliczania wkładu krajowego. Zgodnie z art. 4 ust. 2 dyrektywy (UE) 2023/1791 państwa członkowskie zapewniają jednak, aby ich wkład krajowy wyrażony w Mtoe nie przekraczał o więcej niż 2,5 % wartości, która byłaby wynikiem zastosowania wzoru podanego w załączniku I. W każdym razie państwa członkowskie podają, w jaki sposób obliczyły wartość docelową, oraz to, jakie dane wykorzystały na potrzeby tych obliczeń.

(7) Aby zapewnić osiągnięcie unijnych celów w zakresie efektywności energetycznej na 2030 r., w dyrektywie (UE) 2023/1791 wzmocniono mechanizmy zarządzania wprowadzone rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 3 . Dyrektywa (UE) 2023/1791 wprowadza mechanizm na wypadek luki w poziomie ambicji względem celów w zakresie zużycia energii końcowej, który ma być uruchamiany w przypadku, gdy suma wartości docelowych zgłoszonych przez państwa członkowskie nie osiągnie poziomu wiążącego celu unijnego. Ponadto wprowadzono w niej mechanizm wypełniania luk, który będzie służył do zwracania się do państw członkowskich o opracowanie nowych środków i powiadomienie o nich, jeżeli zejdą one z trajektorii osiągnięcia celu w zakresie zużycia energii końcowej na 2030 r.

(8) Wprowadzenie wzoru z załącznika I do dyrektywy (UE) 2023/1791 oraz mechanizmów zarządzania nie ogranicza elastyczności państw członkowskich w zakresie decydowania o wyznaczanych wartościach docelowych lub sposobie ich osiągania. Mechanizmy te gwarantują jednak, że wszystkie państwa członkowskie wniosą sprawiedliwy wkład w osiągnięcie wspólnego wiążącego celu na poziomie Unii w zakresie zużycia energii końcowej oraz, w miarę możliwości, wspólnego orientacyjnego celu na poziomie Unii w zakresie zużycia energii pierwotnej.

(9) Państwa członkowskie mogą według własnego uznania wybrać taki sposób transpozycji i wdrożenia wymogów dotyczących usług energetycznych, jaki najlepiej odpowiada ich warunkom krajowym. W tym kontekście zaleca się spójną interpretację odpowiednich przepisów dyrektywy (UE) 2023/1791, która przyczyni się do jednakowego rozumienia dyrektywy (UE) 2023/1791 we wszystkich państwach członkowskich podczas przygotowywania środków transpozycji,

PRZYJMUJE NINIEJSZE ZALECENIE:

Dokonując transpozycji art. 4 dyrektywy (UE) 2023/1791 do prawa krajowego, państwa członkowskie powinny stosować się do wytycznych interpretacyjnych zawartych w załączniku do niniejszego zalecenia.

Sporządzono w Brukseli dnia 17 czerwca 2024 r.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK

1. WPROWADZENIE

Niniejsze wytyczne zawierają wskazówki dla państw członkowskich dotyczące sposobu interpretacji art. 4 dyrektywy (UE) 2023/1791 przy transpozycji tego przepisu do prawa krajowego.

W porównaniu z dyrektywą 2012/27/UE dyrektywa (UE) 2023/1791 wprowadza szereg nowych przepisów:

- wzór (art. 4 ust. 2), który można wykorzystać do ustalenia orientacyjnego wkładu krajowego (załącznik I). Wkłady krajowe nie powinny odbiegać o więcej niż 2,5 % od wyniku zastosowania tego wzoru,

- zaktualizowany poziom bazowy (art. 4 ust. 1) oparty na scenariuszu odniesienia 2020,

- mechanizm na wypadek luki w poziomie ambicji (art. 4 ust. 5), który należy stosować w przypadku, gdy suma wkładów krajowych wszystkich państw członkowskich nie jest równa unijnemu celowi w zakresie zużycia energii końcowej (FEC),

- mechanizm wypełniania luk w realizacji (art. 4 ust. 6), który będzie stosowany w przypadku niewystarczających postępów w osiąganiu wkładów w zakresie efektywności energetycznej,

- nową definicję FEC (art. 2 ust. 6), która jest dostosowana do nowej metody Eurostatu dotyczącej obliczania zużycia energii końcowej, ale zachowuje poprzedni zakres, który wyklucza energię otoczenia i uwzględnia zużycie energii w lotnictwie międzynarodowym.

Niemniej jednak wiążąca wykładnia przepisów unijnych należy do wyłącznej kompetencji Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

2. KONTEKST PRAWNY I POLITYCZNY

Ustanowienie ogólnego wiążącego celu unijnego w zakresie efektywności energetycznej oznacza ścisłe powiązanie art. 4 dyrektywy (UE) 2023/1791 z innymi artykułami dyrektywy (UE) 2023/1791, które przyczyniają się do osiągnięcia tego celu.

Co więcej, art. 4 dyrektywy (UE) 2023/1791 opiera się na rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 4 , jeśli chodzi o:

- projekty zintegrowanych krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu (KPEiK),

- aktualizację zintegrowanych KPEiK,

- zintegrowane krajowe sprawozdania z postępów w dziedzinie energii i klimatu (NECPR),

- ocenę postępów w osiąganiu krajowych założeń, celów i wkładów.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1099/2008 5  w sprawie statystyki energii stanowi wreszcie podstawę dla rocznych sprawozdań państw członkowskich dotyczących PEC i FEC.

3. NAJWAŻNIEJSZE TERMINY STOSOWANE W NINIEJSZYCH WYTYCZNYCH

W kontekście interpretacji zakresu obowiązków wynikających z art. 4 najistotniejsze są wymienione niżej kluczowe terminy.

Zużycie energii pierwotnej

"Zużycie energii pierwotnej" ("PEC"), zdefiniowane w art. 2 pkt 5 dyrektywy (UE) 2023/1791, oznacza dostępną energię brutto, z wyłączeniem międzynarodowych bunkrów morskich, końcowego zużycia nieenergetycznego i energii otoczenia.

Zużycie energii końcowej "Zużycie energii końcowej" ("FEC"), zdefiniowane w art. 2 pkt 6 dyrektywy (UE) 2023/1791, oznacza całość energii dostarczonej sektorom przemysłu, transportu, w tym zużycie energii w lotnictwie międzynarodowym, gospodarstw domowych, usług publicznych i prywatnych, rolnictwa, leśnictwa i rybołówstwa, oraz innym sektorom zastosowań końcowych, z wyłączeniem zużycia energii w ramach międzynarodowych bunkrów morskich, energii otoczenia i dostaw do sektora przemian energetycznych oraz strat wynikających z przesyłu i dystrybucji, jak określono w załączniku A do rozporządzenia (WE) nr 1099/2008.

Energia otoczenia

"Energia otoczenia", zdefiniowana w art. 2 pkt 7 dyrektywy (UE) 2023/1791, oznacza energię otoczenia zdefiniowaną w art. 2 pkt 2 dyrektywy (UE) 2018/2001.

Efektywność energetyczna

"Efektywność energetyczna", zdefiniowana w art. 2 pkt 8 dyrektywy (UE) 2023/1791, oznacza stosunek uzyskanych wyników, usług, towarów lub energii do wkładu energii.

Oszczędność energii

"Oszczędność energii", zdefiniowana w art. 2 pkt 9 dyrektywy (UE) 2023/1791, oznacza ilość zaoszczędzonej energii ustaloną w drodze pomiaru lub oszacowania zużycia, lub obiema tymi metodami, przed wdrożeniem środka poprawy efektywności energetycznej i po jego wdrożeniu, z jednoczesnym zapewnieniem normalizacji warunków zewnętrznych wpływających na zużycie energii.

Poprawa efektywności energetycznej

"Poprawa efektywności energetycznej", zdefiniowana w art. 2 pkt 10 dyrektywy (UE) 2023/1791, oznacza zwiększenie efektywności energetycznej w wyniku wszelkich zmian technologicznych, zmian zachowań lub zmian ekonomicznych.

4. OBOWIĄZKI ZWIĄZANE Z ART. 4

Art. 4. opisuje kolejność i harmonogram etapów działań, które mają podjąć państwa członkowskie i Komisja w celu ustalenia orientacyjnych wkładów krajowych. Opisano je na rys. 1.

Rysunek 1

Harmonogram wykonania art. 4 6

grafika

4.1. Ustalenie wkładów krajowych i powiadomienie o nich

4.1.1. Ustalenie celów według art. 4

Zgodnie z art. 4 ust. 2 dyrektywy (UE) 2023/1791 każde państwo członkowskie ustala i zgłasza orientacyjny krajowy wkład dotyczący FEC, wraz z orientacyjną trajektorią jego osiągnięcia, w ramach swojego projektu (zaktualizowanego) krajowego planu w dziedzinie energii i klimatu (z uwzględnieniem terminu przedłożenia przypadającego dnia 30 czerwca 2023 r.). Ponadto państwa członkowskie powinny były dołożyć starań, aby przyczynić się do osiągnięcia orientacyjnego unijnego celu dotyczącego PEC. W tym kontekście państwa członkowskie powinny były zgłosić wkład krajowy dotyczący PEC wraz z orientacyjną trajektorią jego osiągnięcia (najpóźniej przy okazji przedkładania projektów zaktualizowanych KPEiK).

Art. 4. dyrektywy (UE) 2023/1791 zawiera wykaz czynników i warunków krajowych, które państwa członkowskie mogą wykorzystać do obliczenia swoich wkładów. W szczególności czynniki określone w art. 4 ust. 3 lit. d) znajdują odzwierciedlenie we wzorze określonym w załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791, co wyjaśniono szczegółowo w sekcji 4.1.2 niniejszego załącznika.

Zgodnie z art. 4 ust. 4 dyrektywy (UE) 2023/1791, ustalając swój orientacyjny krajowy wkład w zakresie efektywności energetycznej dotyczący FEC, każde państwo członkowskie musi zapewnić, aby jego wkład w Mtoe nie przekraczał o więcej niż 2,5 % wartości, która byłaby wynikiem zastosowania wzoru przedstawionego w załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791. Na przykład, jeżeli obliczenie według wzoru z załącznika I do tej dyrektywy wskazuje, że orientacyjny krajowy wkład państwa członkowskiego w zakresie efektywności energetycznej dotyczący FEC w 2030 r. powinien wynosić 10 Mtoe (bezwzględny poziom FEC w 2030 r.), państwo członkowskie musi zgłosić wartość poniżej 10,25 Mtoe.

Państwa członkowskie mają wreszcie zapewnić udziały w zużyciu energii pierwotnej i zużyciu energii końcowej dla różnych sektorów zastosowań końcowych energii, określonych w rozporządzeniu (WE) nr 1099/2008. Celem jest zebranie, w spójny sposób, prognoz dla każdego sektora do 2030 r., a także ocena ewolucji zużycia energii w różnych sektorach. Sektory te obejmują co najmniej przemysł, mieszkalnictwo, usługi i transport.

Państwa członkowskie muszą również wskazać prognozy do 2030 r. dotyczące całkowitego zużycia energii w sektorze ICT.

4.1.2. Wzór z załącznika I do dyrektywy (UE) 2023/1791

W załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791 określono wielowspółczynnikowy wzór, który uwzględnia wszystkie czynniki wymienione w art. 4 ust. 3 lit. d) i e) dyrektywy (UE) 2023/1791. Celem tego wzoru jest umożliwienie państwom członkowskim określenia w sprawiedliwy i wykonalny sposób ich wkładów w realizację celu unijnego.

Uwzględnia się cztery współczynniki wpływające na wysiłki na rzecz efektywności energetycznej. Każdy współczynnik ma taką samą wagę przy obliczaniu wkładów krajowych:

- Współczynnik wczesnego działania: współczynnik ten mierzy średni postęp w zakresie historycznych poziomów zużycia energii względem średniej unijnej między okresami 2007-2009 i 2017-2019. współczynnik wczesnego działania oblicza się, mnożąc dwa mierniki:

- wielkość oszczędności energii w obu okresach, oraz

- poprawę w zakresie energochłonności 7  osiągniętą przez dane państwo członkowskie w tych samych okresach.

Zastosowanie dwóch mierników ma służyć dokładniejszemu pomiarowi oszczędności energii osiągniętej dzięki podjęciu działań związanych z energią, a nie wskutek innych przyczyn (np. recesji gospodarczej), oraz uniknięcie karania tych państw członkowskich, które zwiększyły swoje zużycie energii ze względu na silne tendencje wzrostu gospodarczego. Ponieważ współczynnik wczesnego działania jest iloczynem dwóch mierników, to żaden z nich nie powinien niwelować ani wzmacniać drugiego. Do obu mierników stosuje się wartości graniczne wynoszące 50 % i 100 % średniej unijnej. Następnie, zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy (UE) 2023/1791, do łącznego współczynnika wczesnego działania również stosuje się wartości graniczne wynoszące 50 % i 100 % średniej unijnej.

- Współczynnik zamożności: współczynnik ten mierzy zamożność poszczególnych państw członkowskich w latach 2017-2019. Zamożność państw członkowskich wyznacza produkt krajowy brutto (PKB) na mieszkańca. Wskaźnik PKB jest wyrażony w standardzie siły nabywczej (PPS) 8 , aby wyeliminować wpływ różnic w poziomach cen w poszczególnych państwach członkowskich. Państwa członkowskie o PKB na mieszkańca powyżej średniej UE mają wyznaczony stosunkowo ambitniejszy cel i odwrotnie. Do poziomu ambicji stosuje się wartości graniczne wynoszące 50 % i 150 % średniego unijnego poziomu ambicji.

- Współczynnik energochłonności: współczynnik ten mierzy poziom energochłonności danego państwa członkowskiego w porównaniu ze średnią UE w latach 2017-2019. Państwa członkowskie o energochłonności powyżej średniej UE będą miały stosunkowo ambitniejszy cel i odwrotnie. Zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy (UE) 2023/1791 do poziomu ambicji stosuje się wartości graniczne wynoszące 50 % i 150 % średniego unijnego poziomu ambicji.

Warto zauważyć, że wspomniany współczynnik energochłonności nie obejmuje tych samych informacji co drugi miernik współczynnika wczesnego działania. Współczynnik energochłonności przedstawia średnią energochłonność gospodarki w latach 2017-2019 jako wskaźnik zastępczy dla potencjału technicznego środków w zakresie efektywności energetycznej. Czynnik ten nie pozwala zmierzyć punktu wyjścia ani trajektorii dojścia do tej wartości energochłonności. Natomiast drugi miernik współczynnika wczesnego działania przedstawia względną poprawę energochłonności gospodarki w całym okresie (2007-2009 do 2017-2019) jako wskaźnik zastępczy dla wysiłków podjętych przez państwo członkowskie w tym okresie.

- Współczynnik potencjału oszczędności: współczynnik ten mierzy potencjał gospodarczy poszczególnych państw członkowskich w zakresie efektywności energetycznej. Potencjał ten oblicza się przez porównanie zużycia energii w każdym państwie członkowskim według scenariusza PRIMES MIX 55 % na rok 2030 (cel polityki) ze zużyciem energii według (zaktualizowanego) scenariusza odniesienia 2020 na rok 2030 (poziom bazowy). Zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy (UE) 2023/1791 do poziomu ambicji stosuje się wartości graniczne wynoszące 50 % i 150 % średniego unijnego poziomu ambicji.

Współczynnik łączny dla poszczególnych państw członkowskich oblicza się jako średnią czterech współczynników wymienionych w pkt 1-4. Następnie cel państwa członkowskiego, wyrażony w procentach, oblicza się, mnożąc współczynnik łączny przez cel unijny określony w art. 4 ust. 1 dyrektywy (UE) 2023/1791, który wynosi co najmniej - 11,7 %. Cel państwa członkowskiego, wyrażany w Mtoe, oblicza się przez odniesienie celu państwa członkowskiego wyrażonego procentowo do jego poziomu bazowego na 2030 r. według scenariusza odniesienia 2020. Przykładowo państwo członkowskie stosuje wzór dotyczący FEC i uzyskuje współczynnik łączny wynoszący 85,45 %. Mnożąc tę wartość procentową przez - 11,7 %, ustala, że jego cel, wyrażony procentowo, wynosi -10 %. Państwo członkowskie odszukuje swój poziom bazowy FEC na 2030 r. zgodnie ze scenariuszem odniesienia 2020 i stwierdza, że wynosi on 10 Mtoe. Wykorzystuje swój cel wyrażony procentowo (-10 %) do obliczenia wartości docelowej w Mtoe, tj. 9 Mtoe.

Na ostatnim etapie do wszystkich państw członkowskich stosuje się współczynnik korygujący w celu kalibracji sumy wszystkich wkładów krajowych (w Mtoe) pod kątem osiągnięcia celu UE (w Mtoe) na 2030 r. Współczynnik korygujący jest wymieniony w załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791, a sposób jego obliczenia opisano szczegółowo w pkt A.2.5 niniejszego załącznika. Poszczególne indywidualne wkłady krajowe mnoży się przez współczynnik korygujący, aby uzyskać ostateczne skorygowane wkłady krajowe wyrażone w Mtoe. Poszczególne współczynniki korygujące, tzn. współczynnik do obliczeń FEC i współczynnik do obliczeń PEC, są identyczne dla wszystkich państw członkowskich.

Zgodnie z art. 4 ust. 2 dyrektywy (UE) 2023/1791 przy obliczaniu wkładów krajowych (zarówno w odniesieniu do FEC, jak i PEC) państwo członkowskie zachowuje pełną elastyczność co do sposobu realizacji tego obowiązku. W art. 4 ust. 3 dyrektywy (UE) 2023/1791 wymieniono wymogi i aspekty, które państwo członkowskie musi uwzględnić w tych obliczeniach. W lit. d) tego ustępu odniesiono się do współczynników ze wzoru określonego w załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791, natomiast w lit. e) tego ustępu dodano bardziej istotne elementy ("warunki krajowe"), które państwa członkowskie mogą wykorzystać w celu uzasadnienia wyboru metody obliczeniowej oraz danych, z których będą korzystać. Należy wspomnieć, że wykaz zawarty w art. 4 ust. 3 lit. e) dyrektywy (UE) 2023/1791 nie jest wyczerpujący. Z art. 4 dyrektywy (UE) 2023/1791 wynika, że państwo członkowskie, które nie używa wzoru określonego w załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791 do obliczenia swoich wkładów krajowych, musi stosować wymogi określone w art. 4 ust. 3 lit. a)-e) dyrektywy (UE) 2023/1791.

We wszystkich przypadkach państwa członkowskie wyjaśniają, w jaki sposób obliczono wkłady krajowe. W przypadku gdy państwo członkowskie użyje wyłącznie wzoru określonego w załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791 i zgłosi otrzymany wynik, wystarczy wyjaśnienie, że wykorzystano wzór określony w załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791. We wszystkich pozostałych przypadkach wyjaśnienie musi zawierać opis zarówno metodyki obliczeniowej, jak i danych wykorzystanych w tej metodyce.

4.2. Zaktualizowany scenariusz odniesienia 2020

Zgodnie z art. 4 ust. 5 dyrektywy (UE) 2023/1791 Komisja zaktualizowała scenariusz odniesienia 2020 w oparciu o najnowsze dane Eurostatu. Państwa członkowskie, które chcą zaktualizować swoje wkłady krajowe, powiadamiają o swoim zaktualizowanym wkładzie najpóźniej do 1 lutego 2024 r., ponieważ wkłady te należy zgłaszać w projektach zaktualizowanych KPEiK przy zastosowaniu zaktualizowanego scenariusza odniesienia 2020 zamiast dotychczasowego scenariusza.

Zaktualizowany scenariusz odniesienia 2020 ma wpływ na obliczanie wkładów krajowych na wszystkich etapach opisanych powyżej i doprowadził do uzyskania drugiego zestawu wyników otrzymanych ze wzoru dla wszystkich państw członkowskich w porównaniu z wynikami, którymi dysponowały one podczas przygotowywania swoich projektów (zaktualizowanych) KPEiK, zarówno w odniesieniu do FEC, jak i PEC:

a) zaktualizowany scenariusz odniesienia 2020 ma wpływ na współczynnik potencjału oszczędności, ponieważ do jego obliczenia używa się scenariusza odniesienia (zob. sekcja 3.2 odnośnie do wzoru określającego współczynnik potencjału oszczędności). Pozostałe trzy współczynniki pozostaną niezmienione, gdyż wykorzystują jedynie dane Eurostatu;

b) w związku z tym zarówno współczynnik łączny - obliczony jako średnia czterech współczynników - jak i cel państwa członkowskiego, wyrażony procentowo, są różne;

c) ponadto ma to wpływ na wkład państwa członkowskiego, wyrażony w Mtoe, ponieważ poziomy bazowe dotyczące FEC i PEC dla roku 2030 zmieniły się zgodnie z zaktualizowanym scenariuszem odniesienia;

d) na końcu Komisja obliczyła ponownie współczynniki korygujące w odniesieniu do wyników otrzymanych ze wzoru według zaktualizowanego scenariusza odniesienia 2020, co doprowadziło do uzyskania drugiego pełnego zestawu orientacyjnych wkładów dotyczących FEC i PEC dla wszystkich państw członkowskich.

Zgodnie z art. 4 ust. 5 dyrektywy (UE) 2023/1791 państwa członkowskie, które zdecydują się na wykorzystanie wyników zaktualizowanego scenariusza odniesienia 2020, muszą również zapewnić, aby ich wkład w Mtoe nie przekraczał o więcej niż 2,5 % wartości, która byłaby wynikiem zastosowania wzoru przedstawionego w załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791 przy użyciu zaktualizowanego scenariusza odniesienia 2020.

4.3. Mechanizm na wypadek luki w poziomie ambicji: ocena Komisji i harmonogram

W ramach oceny projektów zaktualizowanych KPEiK, przeprowadzonej w grudniu 2023 r. zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2018/1999, Komisja oceniła, czy wspólny wkład jest co najmniej równy wiążącemu celowi Unii w zakresie zużycia energii końcowej oraz czy wspólny wkład jest co najmniej równy orientacyjnemu celowi Unii w zakresie zużycia energii pierwotnej.

Ponieważ suma orientacyjnych krajowych wkładów krajowych dotyczących FEC nie wystarczy do osiągnięcia wiążącego celu Unii, Komisja wydała zalecenia dla poszczególnych krajów zgodnie z art. 34 rozporządzenia (UE) 2018/1999, w tym zalecenia dotyczące zwiększenia wkładów krajowych państw członkowskich.

Jednym z nowych przepisów w art. 4 dyrektywy (UE) 2023/1791 jest wprowadzenie mechanizmu na wypadek luki w poziomie ambicji względem unijnego celu w zakresie efektywności energetycznej. Mechanizm ten ma opierać się na ocenie, którą Komisja przeprowadzi w celu zapewnienia, aby wspólny wkład państw członkowskich był co najmniej równy wiążącemu unijnemu celowi w zakresie FEC określonemu w art. 4 ust. 1 dyrektywy (UE) 2023/1791. W związku z tym mechanizm na wypadek luki w poziomie ambicji będzie stosowany tylko wtedy, gdy - w następstwie przeprowadzonej przez Komisję oceny projektów zaktualizowanych KPEiK - wspólny wkład państw członkowskich nie zsumuje się do poziomu przedmiotowego celu unijnego.

Punktem wyjścia dla mechanizmu na wypadek luki w poziomie ambicji są wkłady krajowe zgłoszone przez państwa członkowskie w ramach projektów zaktualizowanych KPEiK oraz unijny cel w zakresie zużycia energii końcowej (w Mtoe) określony w art. 4 ust. 1 dyrektywy (UE) 2023/1791.

Wyłącznie do celów oceny luki w poziomie ambicji Komisja przyjmie, na podstawie art. 31 ust. 2 akapit trzeci rozporządzenia (UE) 2018/1999, wkłady krajowe dla państw członkowskich, które nie przedłożą wkładu krajowego w ramach projektu zaktualizowanego KPEiK do 1 lutego 2024 r.

Kolejność kroków przy ustalaniu wkładów państw członkowskich była zatem następująca:

a) jeżeli dane państwo członkowskie zgłosiło orientacyjny krajowy wkład dotyczący FEC w ramach swojego projektu zaktualizowanego KPEiK, Komisja wykorzystała ten orientacyjny wkład krajowy (w Mtoe) w swojej ocenie projektów zaktualizowanych KPEiK;

b) jeżeli dane państwo członkowskie nie zgłosiło orientacyjnego wkładu krajowego w ramach swojego projektu zaktualizowanego KPEiK, Komisja przyjęła orientacyjny krajowy wkład dotyczący FEC z ostatecznej wersji KPEiK zgłoszonej przez to państwo członkowskie w 2020 r. (w Mtoe).

Najpóźniej do 1 marca 2024 r. Komisja może przedstawić każdemu państwu członkowskiemu, z uwzględnieniem zaktualizowanego scenariusza odniesienia 2020, orientacyjny krajowy wkład w zakresie efektywności energetycznej dotyczący FEC, który został skorygowany względem wkładu przedłożonego przez państwo członkowskie w projekcie zaktualizowanego KPEiK lub, w przypadku jego braku, względem wkładu przyjętego przez Komisję w ocenie przeprowadzonej w grudniu 2023 r.

Komisja oceni zgłoszone wkłady krajowe wszystkich państw członkowskich, ale zgodnie z art. 4 ust. 5 dyrektywy (UE) 2023/1791 skoryguje wkłady krajowe tylko wtedy, gdy suma wkładów państw członkowskich będzie niewystarczająca do osiągnięcia wiążącego celu unijnego; korekty zostaną skierowane wyłącznie do tych państw członkowskich, których zgłoszony wkład dotyczący FEC (w Mtoe) okaże się wyższy niż wkład wynikający z zastosowania wzoru określonego w załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791.

Państwa członkowskie zostaną następnie zobowiązane do uwzględnienia swojego ostatecznego wkładu krajowego, w tym ewentualnej korekty, w ostatecznej wersji KPEiK, która ma zostać przedłożona w czerwcu 2024 r.

4.4. Obliczanie skorygowanego wkładu krajowego

Art. 4. ust. 5 dyrektywy (UE) 2023/1791 zobowiązuje Komisję do przedstawienia każdemu państwu członkowskiemu skorygowanego orientacyjnego krajowego wkładu w zakresie efektywności energetycznej dotyczącego FEC na podstawie trzech kryteriów:

a) pozostałej wspólnej redukcji zużycia energii końcowej niezbędnej do osiągnięcia wiążącego celu Unii określonego w art. 4 ust. 1 dyrektywy (UE) 2023/1791;

b) względnej intensywności emisji gazów cieplarnianych na jednostkę PKB w 2019 r. wśród państw członkowskich, których to dotyczy;

c) PKB tych państw członkowskich w 2019 r.

Elementy zawarte w art. 4 ust. 5 dyrektywy (UE) 2023/1791 dają pewne wskazówki co do tego, w jaki sposób Komisja powinna sformułować mechanizm na wypadek luki w poziomie ambicji. Komisja zastosuje nowy wzór do obliczenia skorygowanych wkładów krajowych w odniesieniu do FEC i państw członkowskich objętych mechanizmem na wypadek luki w poziomie ambicji.

4.5. Mechanizm wypełniania luk w realizacji: monitorowanie postępów i rozwiązywanie problemu niewystarczających postępów

Art. 4. ust. 6 dyrektywy (UE) 2023/1791 dotyczy monitorowania postępów i dodatkowych działań, jakie należy podjąć w przypadku uznania postępów państw członkowskich za niewystarczające.

Zgodnie z art. 29 rozporządzenia (UE) 2018/1999 Komisja musi ocenić - do dnia 31 października 2021 r., a następnie co dwa lata - postępy państw członkowskich w realizacji założeń unii energetycznej oraz celu UE w zakresie efektywności energetycznej.

Zgodnie z nowymi przepisami art. 4 ust. 6 dyrektywy (UE) 2023/1791, jeżeli z wyżej wspomnianej oceny wynika, że dane państwo lub państwa członkowskie nie poczyniły wystarczających postępów w realizacji swoich wkładów w zakresie efektywności energetycznej, tj. w sytuacji, gdy poziom FEC wykracza poza ich orientacyjne trajektorie na 2030 r., państwa te mają wdrożyć dodatkowe środki, aby powrócić na właściwy kurs. Te dodatkowe środki i oczekiwane oszczędności energii powinny zostać uwzględnione w ich zintegrowanych krajowych sprawozdaniach z postępów w dziedzinie energii i klimatu (NECPR) na podstawie art. 17 rozporządzenia (UE) 2018/1999, które przedkłada się co dwa lata (2025 r., 2027 r., 2029 r. itd.).

Komisja oceni następnie, czy uważa te środki za wystarczające do osiągnięcia unijnych celów w zakresie efektywności energetycznej. Jeżeli ocena ta nie będzie pozytywna, Komisja może, w stosownych przypadkach, zaproponować środki i skorzystać ze swoich uprawnień na szczeblu Unii, aby zapewnić osiągnięcie celów w zakresie efektywności energetycznej na 2030 r.

Należy podkreślić, że zgodnie z art. 4 ust. 6 dyrektywy (UE) 2023/1791 państwa członkowskie zapewniają wdrożenie dodatkowych środków w ciągu jednego roku od daty otrzymania oceny Komisji w celu powrócenia na kurs umożliwiający im osiągnięcie swoich wkładów w zakresie efektywności energetycznej.

W dyrektywie (UE) 2023/1791 wymieniono cztery rodzaje działań, które można podjąć w celu rozwiązania problemu niewystarczających postępów:

1) Środki krajowe zapewniające dodatkowe oszczędności energii, w tym większą pomoc na rozwój projektów na rzecz wdrażania środków inwestycyjnych w zakresie efektywności energetycznej

Państwa członkowskie mogą ocenić istniejące już polityki i środki oraz ich skuteczność. W przypadku barier we wdrażaniu pierwszym etapem może być usunięcie tych barier, tak aby wdrożone środki przyniosły większe oszczędności. Potencjalnym drugim krokiem może być, o ile jest to wykonalne, zaostrzenie warunków polityk i środków, a tym samym zwiększenie przewidywanej oszczędności energii.

Trzecim wariantem byłoby wdrożenie nowych polityk i środków zapewniających dodatkowe oszczędności. Inspiracja dla nowych, dodatkowych polityk i środków jest powiązana z innymi artykułami wspomnianej dyrektywy i ich zaleceniami. Co więcej, przykłady polityk i środków w zakresie efektywności energetycznej wdrożonych w państwach członkowskich uwzględniono w bazie danych MURE 9 .

EEA posiada ponadto bazę danych na temat polityk i środków dotyczących gazów cieplarnianych 10  (związanych również z efektywnością energetyczną), które państwa członkowskie wdrożyły, przyjęły lub planują wprowadzić w ramach swoich obowiązków sprawozdawczych wynikających z rozporządzenia (UE) 2018/1999.

2) Zwiększenie obowiązku oszczędności energii określonego w art. 8

W art. 8 dotyczącym obowiązku oszczędności energii określono cel w zakresie rocznych oszczędności energii, które można osiągnąć albo poprzez ustanowienie systemu zobowiązującego do efektywności energetycznej (art. 9), albo poprzez przyjęcie alternatywnych środków z dziedziny polityki (art. 10). Państwo członkowskie mogłoby rozważyć zwiększenie docelowego poziomu rocznych oszczędności energii lub wdrożenie nowych środków w ramach swojego systemu zobowiązującego, aby pobudzić nowe oszczędności w uwzględnionych już sektorach lub oszczędności w nowych sektorach, które dotąd nie były objęte tym systemem.

3) Dostosowanie obowiązku dla sektora publicznego

Art. 5, 6 i 7 zawierają obowiązki dotyczące sektora publicznego. Państwo członkowskie może rozważyć wprowadzenie dodatkowych środków, takich jak podniesienie celu wynoszącego 1,9 % lub rozszerzenie zakresu sektora publicznego poprzez włączenie kolejnych podmiotów. Ponadto art. 29 ust. 4 odnosi się do umów o poprawę efektywności energetycznej budynków instytucji publicznych, a art. 29 ust. 5 - do ofert usług energetycznych w sektorze publicznym. Państwa członkowskie mogą dalej promować takie środki w celu zwiększenia oszczędności wynikających z art. 5, 6 i 7.

4) Wniesienie dobrowolnego wkładu finansowego do krajowego funduszu efektywności energetycznej, o którym mowa w art. 30, lub innego instrumentu finansowego poświęconego efektywności energetycznej, przy czym roczne wkłady finansowe są równe inwestycjom wymaganym do osiągnięcia orientacyjnej trajektorii.

5. WYMOGI DOTYCZĄCE SPRAWOZDAWCZOŚCI

5.1. Aktualizacja zintegrowanych krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu

Zgodnie z art. 14 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2018/1999 państwa członkowskie są zobowiązane do przedłożenia do dnia 30 czerwca 2024 r. aktualizacji ostatnio zgłoszonych zintegrowanych krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu (KPEiK). Art. 14 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2018/1999 zobowiązuje państwa członkowskie do przedstawiania każdorazowo projektu aktualizacji KPEiK na rok przed terminem przedłożenia określonym w art. 14 ust. 2 tego rozporządzenia.

Zgodnie z art. 4 ust. 2 dyrektywy (UE) 2023/1791 państwa członkowskie powinny były uwzględnić swoje orientacyjne wkłady w zakresie efektywności energetycznej i przedłożyć je do dnia 30 czerwca 2023 r. Państwa członkowskie, które chcą skorzystać z zaktualizowanego scenariusza, powiadamiają do dnia 1 lutego 2024 r. o swoich zaktualizowanych orientacyjnych krajowych wkładach w zakresie efektywności energetycznej z uwzględnieniem zaktualizowanego scenariusza odniesienia 2020, jak przewidziano w art. 4 ust. 5 dyrektywy (UE) 2023/1791. Ponadto państwa członkowskie przedkładają ostateczną aktualizację KPEiK, w tym swój orientacyjny wkład w zakresie efektywności energetycznej, zaktualizowany w stosownych przypadkach zgodnie z terminem przedłożenia przypadającym na dzień 30 czerwca 2024 r., jak przewidziano w art. 14 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2018/1999.

Dalsze szczegóły dotyczące aktualizacji zintegrowanych krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu przedstawiono w różnych sekcjach rozdziału 4 niniejszego załącznika.

5.2. Sprawozdawczość dotycząca postępów w realizacji celów w zakresie efektywności energetycznej

Art. 17. rozporządzenia (UE) 2018/1999 zobowiązuje państwa członkowskie do przedkładania co dwa lata krajowych sprawozdań z postępów w dziedzinie energii i klimatu. Dodatkowo w art. 21 tego rozporządzenia rozszerzono wymogi sprawozdawcze państw członkowskich w zakresie efektywności energetycznej. Jak określono w art. 21 tego rozporządzenia, państwa członkowskie mają obowiązek składania rocznych sprawozdań z postępów w realizacji krajowych orientacyjnych trajektorii PEC i FEC w latach 2021-2030.

DODATEK  A

A.1. Kody danych i wskaźniki

Stosowanie wzoru określonego w załączniku I opiera się na statystykach pochodzących z bazy danych Eurostatu. W tej sekcji zostaną opisane krok po kroku niezbędne obliczenia poprzez:

- wyliczenie zbiorów danych Eurostatu i kodów danych wymaganych wskaźników,

- analizę poszczególnych etapów obliczeń czterech czynników składających się na współczynnik łączny,

- uwzględnienie danych wejściowych Eurostatu dla wszystkich państw członkowskich na potrzeby zastosowania wzoru.

Do obliczenia wskaźników energetycznych wykorzystano dane Eurostatu określające pełne bilanse energetyczne, NRG_BAL_C (aktualizacja z marca 2023 r.).

Wskaźnik ZUŻYCIE ENERGII KOŃCOWEJ (FEC) stosowany w dyrektywie (UE) 2023/1791 można obliczyć na podstawie następujących danych Eurostatu:

FEC = Final consumption - energy use + International aviation - Ambient energy

FEC = (NRG_BAL: FEC_E, SIEC: TOTAL) + (NRG_BAL: INTAVI; SIEC: TOTAL) - (NRG_BAL: FEC_E; SIEC: RA600)

Zużycie końcowe można zdezagregować następująco: zużycie końcowe - sektor przemysłu - zużycie energii (FC_IND_E); zużycie końcowe - sektor transportu - zużycie energii (FC_TRA_E); zużycie końcowe - inne sektory - zużycie energii (FC_OTH_E). Inne sektory obejmują usługi komercyjne i publiczne, gospodarstwa domowe, rolnictwo i leśnictwo, rybołówstwo oraz sektory gdzie indziej niewymienione.

Wskaźnik ZUŻYCIE ENERGII PIERWOTNEJ (PEC) stosowany w dyrektywie 2023/1791/UE można obliczyć na podstawie następujących danych Eurostatu:

PEC = Primary energy consumption (Europe 2020 - 2030)

PEC = (NRG BAL: PEC2020_2030, SIEC: TOTAL)

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO NA MIESZKAŃCA (PKB/mieszk.) oblicza się na podstawie tabel danych Eurostatu: NAMA_10_GDP odnośnie do PKB według standardów siły nabywczej (PPS), używając jednostki miary: "ceny bieżące, mln PPS" (CP_MPPS_EU27_2020), oraz TPS00001 odnośnie do liczby ludności, używając wskaźnika demograficznego: "liczba ludności na dzień 1 stycznia" (JAN).

Wskaźnik CHŁONNOŚĆ ENERGII oblicza się za pomocą następującego równania:

Primary energy intensity (PEI) = PEC = GDP (in PPS)

Final energy intensity (FEI) = FEC = GDP (in PPS)

Źródło prognoz na 2030 r. dla scenariusza PRIMES MIX 55 % i scenariusza odniesienia 2020 stanowi wreszcie model PRIMES prowadzony przez laboratorium E3MLab Narodowego Uniwersytetu Technicznego w Atenach (NTUA).

A.2. Etapy zastosowania wzoru

A.2.1. Współczynnik wczesnego działania

WSPÓŁCZYNNIK WCZESNEGO DZIAŁANIA (Fearly action) obejmuje jako mierniki oszczędność energii pierwotnej i oszczędność energii końcowej uzyskane w okresach od 2007-2009 do 2017-2019 oraz różnicę w energochłonności odnotowaną po porównaniu tych samych okresów. Składają się nań dwa poniższe podwspółczynniki.

PODWSPÓŁCZYNNIK OSZCZĘDNOŚCI (% redukcji FEC i PEC) oblicza się w następujący sposób:

Wynik ten jest ważony odpowiednią wartością dla UE:

Wynik należy dostosować do przedziału wartości od 50 % do 100 %. Jeżeli po obliczeniu wartości końcowej wynosi ona 0 lub jest ujemna (co oznacza, że w wybranych ramach czasowych nie osiągnięto oszczędności), to dostosowana wartość końcowa wyniesie 100 %.

Zmianę wartości PODWSPÓŁCZYNNIKA CHŁONNOŚCI (redukcja FEI lub PEI w %) oblicza się w następujący sposób:

Wynik ten jest ważony odpowiednią wartością dla UE:

Wynik należy dostosować do przedziału wartości od 50 % do 100 %. Zasady dotyczące dostosowania przedziałowego są takie same jak w przypadku podwspółczynnika oszczędności. Współczynnik wczesnego działania jest iloczynem wartości końcowych podwspółczynnika oszczędności i zmiany wartości podwspółczynnika chłonności.

Ponownie należy dostosować ten iloczyn do przedziału wartości od 50 % do 100 %.

A.2.2. Współczynnik zamożności

WSPÓŁCZYNNIK ZAMOŻNOŚCI (Fwealth) uwzględnia - jako główny wskaźnik - PKB na mieszkańca w parytetach siły nabywczej. Można go przedstawić za pomocą następującego wzoru:

A.2.3. Współczynnik energochłonności

WSPÓŁCZYNNIK ENERGOCHŁONNOŚCI (Fintensity) uwzględnia - jako główny wskaźnik - energochłonność pierwotną i energochłonność końcową. Energochłonność pierwotna i energochłonność końcowa odpowiadają stosunkowi PEC i FEC do PKB w PPS. Można go przedstawić za pomocą następującego wzoru:

A.2.4. Współczynnik potencjału oszczędności

WSPÓŁCZYNNIK POTENCJAŁU OSZCZĘDNOŚCI (Fpotential) uwzględnia - jako główny wskaźnik - potencjał optymalnych pod względem kosztów oszczędności obliczony za pomocą modelu PRIMES. Dokładniej rzecz ujmując, oszczędności oblicza się na podstawie różnicy między prognozą poziomu bazowego na 2030 r. ze scenariusza odniesienia 2020 11  względem scenariusza PRIMES MIX 55 %. Oszczędności te są ważone względem poziomu ambicji UE (11,7 %). Współczynnik ten można obliczyć według następującego wzoru:

Do wartości Fwealth, Fintensity i Fpotential należy zastosować granice przedziału 50-150 %, aby zredukować wpływ wartości wyjątkowo wysokich lub bardzo niskich.

A.2.5. Współczynnik łączny

WSPÓŁCZYNNIK ŁĄCZNY (Ftotal) (pkt 9 i pkt 2 załącznika I) jest równy ważonej sumie czterech wcześniej analizowanych współczynników (wczesnego działania, zamożności, energochłonności i potencjału oszczędności). Wszystkie współczynniki mają taką samą wagę we wzorze (tj. 0,25 każdy). W rezultacie współczynnik łączny można obliczyć za pomocą następującego wzoru:

CEL (pkt 9 załącznika I) jest równy iloczynowi współczynnika łącznego i celu UE. W związku z tym można go przedstawić za pomocą następującego wzoru:

WSPÓŁCZYNNIK KORYGUJĄCY (CEU), obliczany przez Komisję, jest identyczny dla wszystkich państw członkowskich i można go przedstawić za pomocą następującego wzoru:

W załączniku I do dyrektywy (UE) 2023/1791 podano następujące orientacyjne wzory na potrzeby obliczania krajowych wkładów dotyczących FEC i PEC w realizację celów Unii na 2030 r.:

FEC = CEU × (1 - TARGET) × FECB2020

PEC = CEU × (1 - TARGET) × PECB2020

wskaźniki FECB2030 i PECB2030 to wartości FEC i PEC na 2030 r. obliczone jako poziomy bazowe na potrzeby prognoz scenariusza odniesienia 2020.

A.3. Dane do wzoru

Poniższa sekcja zawiera tabele danych, które państwa członkowskie mogą wykorzystać jako dane wejściowe przy stosowaniu tych wzorów do obliczenia swoich wkładów.

A.3.1. Współczynnik wczesnego działania

Tabela 1

FEC, w Mtoe

200720082009Średnia (2007-2009)201720182019Średnia (2017-2019)Redukcja (%)
UE1 004,31 013,9965,1994,5968,5971,9967,2969,2- 3
BE33,835,334,234,434,534,834,234,50
BG10,09,88,69,59,99,99,99,95
CZ24,924,924,124,724,724,424,424,5- 1
DK15,715,514,815,314,614,614,314,5- 6
DE207,4216,3204,3209,4213,0209,3209,3210,51
EE3,13,12,83,02,93,02,92,9- 2
IE13,213,211,812,711,812,412,412,2- 4
EL22,121,420,621,416,415,916,216,2- 24
ES97,494,087,592,983,785,785,685,0- 9
FR149,6151,8146,6149,3145,5143,6142,4143,8- 4
HR7,37,47,27,36,96,96,96,9- 5
IT132,4132,4124,9129,9114,4115,5114,6114,8- 12
CY1,92,01,91,91,91,91,91,9- 4
LV4,44,24,04,24,04,24,14,1- 2
LT5,25,14,65,05,35,65,65,510
LU4,34,44,14,34,24,34,44,31
HU17,117,116,817,018,118,118,218,17
MT0,50,50,50,50,60,70,70,738
NL51,552,550,651,648,348,847,848,3- 6
AT26,026,025,225,726,926,526,826,84
PL60,561,661,061,169,973,972,772,218
PT19,018,418,218,516,616,917,116,9- 9
RO23,324,121,923,123,323,623,923,62
SI5,15,54,95,24,95,04,94,9- 5
SK10,210,69,710,29,910,010,310,1- 1
FI25,824,923,324,724,825,225,125,01 %
SE32,531,931,031,831,531,330,931,2- 2%

Tabela 2

PEC, w Mtoe

200720082009Średnia (2007-2009)201720182019Średnia (2017-2019)Redukcja (%)
UE1 490,21 488,81 403,21 460,71 383,71 377,31 353,91 371,6- 6
BE50,451,250,150,648,546,548,447,8- 5
BG19,519,016,918,518,318,418,218,3- 1
CZ43,742,540,242,140,440,539,740,2- 5
DK20,419,819,119,817,417,416,817,2- 13
DE315,8320,8299,9312,2298,1292,0285,2291,8- 7
EE6,25,44,35,35,85,74,85,43
IE16,015,614,915,514,414,614,714,6- 6
EL30,330,529,430,123,222,622,322,7- 24
ES138,8133,9123,0131,9124,9124,3120,6123,3- 7
FR252,7255,5246,4251,5239,1238,6235,1237,6- 6
HR9,49,28,99,28,38,28,28,2- 10
IT178,7176,1164,1173,0148,9147,2145,9147,4- 15
CY2,72,92,82,82,52,52,52,5- 9
LV4,84,64,44,64,54,74,64,60
LT8,18,37,88,16,26,46,36,3- 22
LU4,64,64,34,54,34,54,54,4- 2
HU25,425,223,924,824,524,524,624,5- 1
MT0,91,00,90,90,80,80,90,8- 10
NL69,469,967,669,065,164,463,664,4- 7
AT32,232,530,631,832,831,832,332,32
PL91,993,189,591,599,1104,1100,2101,110
PT23,923,623,623,722,822,722,122,5- 5
RO37,437,332,635,832,532,632,132,4- 10
SI7,37,76,87,36,76,76,56,6- 9
SK16,417,015,516,316,115,816,016,0- 2
FI36,034,532,334,332,232,832,132,4- 6
SE47,447,243,145,946,347,345,846,51

Tabela 3

Energochłonność końcowa (FEI) w ktoe/mln PPS

200720082009Średnia (2007-2009)201720182019Średnia (2017-2019)Redukcja (%)
UE93,591,591,292,074,171,869,071,6- 22
BE109,6112,1111,2111,087,585,580,884,6- 24
BG130,7117,6107,8118,794,890,585,090,1- 24
CZ116,7110,6110,1112,587,382,478,582,7- 26
DK93,588,388,089,966,564,562,364,4- 28
DE88,089,889,889,270,767,566,568,2- 24
EE131,2129,2133,8131,493,790,684,889,7- 32
IE81,385,983,083,446,044,342,444,2- 47
EL86,480,880,982,777,673,873,474,9- 9
ES84,079,277,880,366,166,463,865,4- 19
FR86,786,686,686,671,067,863,467,4- 22
HR109,7105,6109,2108,189,985,581,685,6- 21
IT84,181,680,982,266,265,563,565,1- 21
CY96,892,993,994,582,277,473,677,7- 18
LV137,4125,6146,7136,6104,9103,598,1102,2- 25
LT107,099,8107,3104,781,580,675,479,2- 24
LU134,6127,1124,9128,988,890,689,889,7- 30
HU113,0106,2107,1108,891,285,781,686,2- 21
MT59,759,554,657,944,544,142,643,8- 24
NL90,788,691,090,174,572,269,472,0- 20
AT100,597,497,698,582,377,876,778,9- 20
PL119,7113,8110,1114,689,589,683,087,3- 24
PT88,584,486,486,470,869,267,769,3- 20
RO103,190,085,793,064,360,456,560,4- 35
SI117,1118,5114,7116,895,590,383,689,8- 23
SK113,6107,0103,3108,088,386,085,286,5- 20
FI163,4150,7152,2155,5137,9136,1132,8135,6- 13
SE109,9105,8109,6108,487,784,880,784,4- 22

Tabela 4

Energochłonność pierwotna (PEI) w ktoe/mln PPS

200720082009Średnia (2007-2009)201720182019Średnia (2017-2019)Redukcja (%)
UE138,8134,3132,5135,2105,8101,896,6101,4- 25
BE163,2162,6162,8162,9123,0114,2114,4117,2- 28
BG255,5228,0212,2231,9175,6167,5157,2166,8- 28
CZ204,3188,6183,4192,1142,8136,5127,7135,7- 29
DK121,1112,8113,3115,779,476,973,076,5- 34
DE134,0133,2131,7133,098,994,190,694,6- 29
EE261,8227,3209,7233,0188,7174,6140,4167,9- 28
IE98,4101,7104,9101,755,852,350,352,8- 48
EL118,5114,9115,6116,3110,0104,9101,1105,3- 9
ES119,8112,9109,5114,198,796,290,095,0- 17
FR146,5145,7145,4145,9116,7112,6104,7111,3- 24
HR142,0131,1136,1136,4108,1102,096,9102,3- 25
IT113,4108,6106,3109,486,283,580,883,5- 24
CY135,8134,2134,0134,6111,7106,198,9105,6- 22
LV150,6138,4161,1150,0116,7116,3109,6114,2- 24
LT166,3160,7180,7169,293,992,285,290,4- 47
LU142,9133,8132,9136,591,292,992,192,1- 33
HU167,3155,9152,7158,6123,4115,7110,0116,4- 27
MT117,9113,7106,5112,757,655,153,355,3- 51
NL122,1118,0121,6120,6100,495,392,396,0- 20
AT124,6121,7118,9121,7100,393,292,395,3- 22
PL181,7171,9161,5171,7126,8126,2114,4122,4- 29
PT111,4108,0111,9110,597,693,187,292,6- 16
RO165,7139,6127,6144,389,583,475,982,9- 43
SI165,8166,4160,9164,4129,9121,3112,5121,2- 26
SK182,4171,5165,4173,1143,4136,3132,8137,5- 21
FI228,1208,9211,3216,1178,8177,0169,9175,2- 19
SE160,5156,7152,3156,5129,2128,0119,7125,6- 20

Tabela 5

Współczynnik wczesnego działania

(%)
Dostosowany podwspółczynnik oszczędnościDostosowany podwspółczynnik chłonnościWspółczynnik wczesnego działania
PECFECPEIFEIPECFEC
BE10010089938993
BG10010089928992
CZ10010085848584
DK505074785050
DE9310087948194
EE10010090709070
IE1006152505250
EL50501001005050
ES93501001009350
FR1006910010010069
HR59501001005950
IT50501001005050
CY71631001007163
LV1001001008810088
LT5010054915091
LU10010077737773
HU1001009410094100
MT5910050915091
NL91501001009150
AT100100100100100100
PL10010087938793
PT1005010010010050
RO6410059635063
SI695295966650
SK100100100100100100
FI100100100100100100
SE100100100100100100

A.3.2. Współczynnik zamożności

Tabela 6

Produkt krajowy brutto/liczbę ludności (PKB/mieszk.), w tys. PPS/osobę

201720182019Średnia (2017-2019)Współczynnik zamożności (%)
UE29,330,331,430,4
BE34,735,736,935,8118
BG14,715,616,515,651
CZ26,728,029,228,092
DK38,139,139,638,9128
DE36,537,537,937,3123
EE23,324,725,824,681
IE53,857,959,657,1150
EL19,620,120,620,166
ES27,227,728,627,892
FR30,731,633,431,9105
HR18,619,520,819,665
IT28,529,230,229,396
CY26,527,829,327,992
LV19,620,921,720,768
LT23,024,626,424,781
LU79,779,879,779,7150
HU20,221,622,921,671
MT30,431,533,231,7104
NL37,939,339,939,0129
AT37,338,739,538,5127
PL20,621,723,121,872
PT22,723,724,623,778
RO18,520,021,820,166
SI25,126,527,926,587
SK20,721,322,121,470
FI32,733,634,233,5110
SE35,936,537,436,6121

A.3.3. Współczynnik chłonności

Tabela 7

Energochłonność końcowa (FEI) w ktoe/mln PPS

201720182019Średnia (2017-2019)Współczynnik energochłonności końcowej (%)
UE74,171,869,071,6
BE87,585,580,884,6118
BG94,890,585,090,1126
CZ87,382,478,582,7115
DK66,564,562,364,490
DE70,767,566,568,295
EE93,790,684,889,7125
IE46,044,342,444,262
EL77,673,873,474,9105
ES66,166,463,865,491
FR71,067,863,467,494
HR89,985,581,685,6120
IT66,265,563,565,191
CY82,277,473,677,7109
LV104,9103,598,1102,2143
LT81,580,675,479,2111
LU88,890,689,889,7125
HU91,285,781,686,2120
MT44,544,142,643,861
NL74,572,269,472,0101
AT82,377,876,778,9110
PL89,589,683,087,3122
PT70,869,267,769,397
RO64,360,456,560,484
SI95,590,383,689,8125
SK88,386,085,286,5121
FI137,9136,1132,8135,6150
SE87,784,880,784,4118

Tabela 8

Energochłonność pierwotna (PEI) w ktoe/mln PPS

201720182019Średnia (2017-2019)Współczynnik energochłonności pierwotnej (%)
UE105,8101,896,6101,4
BE123,0114,2114,4117,2116
BG175,6167,5157,2166,8150
CZ142,8136,5127,7135,7134
DK79,476,973,076,575
DE98,994,190,694,693
EE188,7174,6140,4167,9150
IE55,852,350,352,852
EL110,0104,9101,1105,3104
ES98,796,290,095,094
FR116,7112,6104,7111,3110
HR108,1102,096,9102,3101
IT86,283,580,883,582
CY111,7106,198,9105,6104
LV116,7116,3109,6114,2113
LT93,992,285,290,489
LU91,292,992,192,191
HU123,4115,7110,0116,4115
MT57,655,153,355,355
NL100,495,392,396,095
AT100,393,292,395,394
PL126,8126,2114,4122,4121
PT97,693,187,292,691
RO89,583,475,982,982
SI129,9121,3112,5121,2120
SK143,4136,3132,8137,5136
FI178,8177,0169,9175,2150
SE129,2128,0119,7125,6124

A.3.4. Współczynnik potencjału oszczędności

Tabela 9

PRIMES MIX 55 % i unijny scenariusz odniesienia 2020 wg PRIMES, w Mtoe

MIX 55 (PEC)Poziom bazowy PEC 2030Potencjał oszczędności (%)MIX 55 (FEC)Poziom bazowy FEC 2030Potencjał oszczędności (%)
BE36,038,3- 6,030,533,1- 7,8
BG14,015,6- 10,59,210,0- 8,0
CZ30,132,8- 8,021,222,9- 7,5
DK16,417,2- 4,614,715,4- 4,3
DE198,3221,4- 10,4162,8178,7- 8,9
EE4,04,5- 12,72,72,9- 4,3
IE11,412,6- 8,910,111,1- 9,2
EL18,018,8- 4,415,016,2- 7,8
ES86,091,5- 6,068,672,4- 5,3
FR164,8179,2- 8,0105,5118,1- 10,7
HR6,77,6- 11,55,76,6- 13,4
IT110,9125,4- 11,694,5102,8- 8,1
CY2,12,3- 10,21,82,0- 9,4
LV4,04,2- 5,03,63,7- 3,9
LT5,35,7- 6,34,44,8- 7,6
LU3,03,2- 7,62,93,1- 7,7
HU24,626,1- 5,516,918,4- 7,8
MT0,90,9- 4,60,70,8- 5,8
NL49,852,3- 4,740,943,2- 5,2
AT26,028,4- 8,722,824,6- 7,4
PL73,889,1- 17,258,766,0- 11,1
PT15,916,9- 6,013,914,8- 6,7
RO30,033,2- 9,723,025,3- 8,9
SI6,16,5- 6,54,54,8- 6,0
SK14,615,4- 5,38,89,6- 8,3
FI32,034,3- 6,921,524,1- 10,6
SE37,240,8- 8,826,429,0- 9,0

Tabela 10

PRIMES MIX 55 % i zaktualizowany unijny scenariusz odniesienia 2020 wg PRIMES, w Mtoe

MIX 55 (PEC)Poziom bazowy PEC 2030Potencjał oszczędności (%)MIX 55 (FEC)Poziom bazowy FEC 2030Potencjał oszczędności (%)
BE36,040,2- 10,530,533,1- 7,8
BG14,016,5- 15,69,29,2- 0,7
CZ30,133,8- 10,821,223,1- 8,4
DK16,416,40,014,714,23,6
DE198,3219,4- 9,6162,8176,7- 7,8
EE4,03,610,12,72,8- 3,4
IE11,412,8- 10,810,112,0- 15,8
EL18,019,6- 8,215,016,3- 8,0
ES86,093,3- 7,868,671,8- 4,6
FR164,8183,6- 10,2105,5122,3- 13,8
HR6,77,5- 9,95,76,5- 12,1
IT110,9125,6- 11,794,5103,8- 9,0
CY2,12,2- 4,41,81,9- 3,4
LV4,04,3- 6,83,63,9- 9,4
LT5,36,2- 13,84,45,0- 11,3
LU3,03,3- 9,72,93,2- 8,6
HU24,626,5- 6,816,918,2- 7,1
MT0,90,82,90,70,7- 1,2
NL49,851,8- 3,740,942,8- 4,4
AT26,027,5- 5,522,823,1- 1,6
PL73,893,3- 21,058,767,2- 12,6
PT15,919,4- 18,213,916,3- 14,7
RO30,031,8- 5,523,023,8- 3,1
SI6,16,4- 5,44,54,9- 7,2
SK14,616,0- 9,38,89,8- 10,1
FI32,034,7- 7,821,523,8- 9,4
SE37,242,0- 11,426,428,3- 6,8

A.3.5. Współczynnik łączny

Tabela 11

Obliczanie współczynnika łącznego (unijny scenariusz odniesienia 2020)

(%)

Współczynnik wczesnego działaniaWspółczynnik zamożnościWspółczynnik chłonnościWspółczynnik potencjału oszczędnościWspółczynnik łączny
PECFECPECFECPECFECPECFEC
BE899311811611852679499
BG89925115012689689584
CZ85849213411569659589
DK5050128759050507680
DE8194123939589769697
EE9070811501251095010782
IE5250150526276788385
EL50506610410550666872
ES935092949151508271
FR100691051109469919690
HR595065101120981158187
IT505096829199698277
CY71639210410987818986
LV100886811314350508387
LT5091818911153656887
LU777315091125656696104
HU941007111512050668289
MT5091104556150506577
NL91501299510150509182
AT10010012794110746399100
PL8793721211221479510796
PT1005078919752578070
RO506366828483767072
SI66508712012555518279
SK1001007013612150718991
FI1001001101501505991105113
SE1001001211241187577105104

Tabela 12

Obliczanie współczynnika łącznego (zaktualizowany unijny scenariusz odniesienia 2020)

(%)

Współczynnik wczesnego działaniaWspółczynnik zamożnościWspółczynnik chłonnościWspółczynnik potencjału oszczędnościWspółczynnik łączny
PECFECPECFECPECFECPECFEC
BE8993118116118906710399
BG8992511501261335010680
CZ858492134115927110191
DK5050128759050507680
DE8194123939582679595
EE90708115012550509382
IE52501505262921358799
EL50506610410570697272
ES935092949167508671
FR10069105110948811810197
HR595065101120851047784
IT5050968291100778278
CY71639210410950507978
LV100886811314358808595
LT50918189111118978595
LU7773150911258373100105
HU941007111512058608588
MT5091104556150506577
NL91501299510150509182
AT1001001279411050509397
PL87937212112215010810799
PT1005078919715012610588
RO506366828450506266
SI66508712012550628181
SK1001007013612179869694
FI1001001101501506780107110
SE100100121124118975811099

Tabela 13

Wyniki otrzymane ze wzoru z załącznika I (unijny scenariusz odniesienia 2020 oraz zaktualizowany unijny scenariusz odniesienia 2020), w Mtoe

Unijny scenariusz odniesienia 2020Zaktualizowany unijny scenariusz odniesienia 2020
Wyniki otrzymane ze wzoruWyniki otrzymane ze wzoru po zastosowaniu współczynnika korygującegoWyniki otrzymane ze wzoruWyniki otrzymane ze wzoru po zastosowaniu współczynnika korygującego
PECFECPECFECPECFECPECFEC
BE34,1429,2433,7728,7835,3929,2434,6628,82
BG13,868,9913,718,8514,498,3814,208,25
CZ29,1320,5328,8120,2129,7920,6629,1820,36
DK15,7013,9515,5213,7314,9812,8814,6712,69
DE196,38158,42194,23155,95195,05157,05191,06154,75
EE3,972,603,932,563,212,573,142,53
IE11,3510,0111,239,8611,5310,6111,2910,45
EL17,3214,8717,1314,6417,9114,9017,5514,68
ES82,6966,4181,7865,3883,9065,9082,1964,94
FR159,09105,65157,34104,01161,97108,52158,67106,93
HR6,915,966,835,876,815,896,675,81
IT113,4093,57112,1692,12113,5094,27111,1892,89
CY2,061,842,041,811,961,741,921,71
LV3,773,343,733,283,833,503,753,45
LT5,214,325,164,255,554,455,444,38
LU2,852,752,822,712,902,772,842,73
HU23,5716,4523,3116,1923,8416,3623,3516,12
MT0,840,700,830,690,780,670,760,66
NL46,7239,0346,2138,4246,2538,7045,3038,13
AT25,1521,6924,8821,3524,5020,4924,0020,19
PL78,0158,6477,1657,7381,6059,4079,9358,53
PT15,3313,6215,1613,4117,0614,5816,7114,37
RO30,4923,1230,1622,7629,4621,9228,8621,60
SI5,854,355,794,295,794,405,684,33
SK13,778,5913,628,4614,238,7213,948,59
FI30,1120,9229,7820,6030,3320,7129,7120,41
SE35,8225,5035,4225,1036,5925,0535,8424,69

DODATEK  B

Bilans energiiNRG_BAL
Zużycie energii końcowejFEC
Zużycie energii końcowej, prognoza wg PRIMES na 2030 r. ze scenariusza odniesienia 2020FECB2030
Energochłonność końcowaFEI
Zużycie krajowe bruttoGIC
Milion ton ekwiwalentu ropy naftowejMtoe
Zużycie energii pierwotnejPEC
Zużycie energii pierwotnej, prognoza wg PRIMES na 2030 r. ze scenariusza odniesienia 2020PECB2030
Energochłonność pierwotnaPEI
Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Produktów EnergetycznychSIEC
Tysiąc ton ekwiwalentu ropy naftowejktoe
1 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/27/UE z dnia 25 października 2012 r. w sprawie efektywności energetycznej, zmiany dyrektyw 2009/125/WE i 2010/30/UE oraz uchylenia dyrektyw 2004/8/WE i 2006/32/WE (Dz.U. L 315 z 14.11.2012, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2012/27/oj).
2 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1791 z dnia 13 września 2023 r. w sprawie efektywności energetycznej oraz zmieniająca rozporządzenie (UE) 2023/955 (wersja przekształcona) (Dz.U. L 231 z 20.9.2023, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/ 2023/1791/oj).
3 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie zarządzania unią energetyczną i działaniami w dziedzinie klimatu, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 663/2009 i (WE) nr 715/2009, dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady 94/22/WE, 98/70/WE, 2009/31/WE, 2009/73/WE, 2010/31/UE, 2012/27/UE i 2013/30/UE, dyrektyw Rady 2009/119/WE i (UE) 2015/652 oraz uchylenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 525/2013 (Dz.U. L 328 z 21.12.2018, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2018/1999/oj).
4 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie zarządzania unią energetyczną i działaniami w dziedzinie klimatu, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 663/2009 i (WE) nr 715/2009, dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady 94/22/WE, 98/70/WE, 2009/31/WE, 2009/73/WE, 2010/31/UE, 2012/27/UE i 2013/30/UE, dyrektyw Rady 2009/119/WE i (UE) 2015/652 oraz uchylenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 525/2013 (Dz.U. L 328 z 21.12.2018, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2018/1999/oj).
5 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1099/2008 z dnia 22 października 2008 r. w sprawie statystyki energii (Dz.U. L 304 z 14.11.2008, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2008/1099/oj).
6 Wszystkie etapy zaplanowane w harmonogramie do marca 2024 r. zostały zakończone.
7 Dane dotyczące energochłonności wykorzystuje się do obliczenia zarówno współczynnika wczesnego działania, jak i współczynnika energochłonności. W pierwszym przypadku stosuje się historyczną poprawę w zakresie energochłonności, tj. oblicza się średnią wartość z dwóch okresów (2007-2009 i 2017-2019). W przypadku współczynnika energochłonności uwzględnia się wyłącznie średnią z drugiego okresu (2017-2019).
8 Używa się jednostki miary Eurostatu "ceny bieżące, mln PPS/mieszk." (CP_MPPS_EU27_2020).
11 Wartości te mogą ulec zmianie zgodnie z aktualizacjami scenariusza odniesienia 2020. Zob. pkt 2.3.
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.L.2024.1722

Rodzaj:zalecenie
Tytuł:Zalecenie 2024/1722 ustanawiające wytyczne dotyczące interpretacji art. 4 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1791 w odniesieniu do celów w zakresie efektywności energetycznej i wkładów krajowych
Data aktu:2024-06-17
Data ogłoszenia:2024-06-19
Data wejścia w życie:2024-06-17