Inga Stawicka

Tegoroczni Liderzy Zmian w Ochronie Zdrowia wyróżnili się szczególnymi rozwiązaniami, które wpływają na poprawę jakości leczenia, satysfakcji pacjenta z pobytu w danej placówce i podnoszenia jakości zarządzania w szpitalach. Kapituła wyróżniła także dwa ośrodki, które uzyskały tytuł „Super Lidera”. Laureatów ogłoszono podczas finałowej gali Konferencji "Zmiany w Ochronie Zdrowia 2024".

Na terenach objętych powodzią istnieje potencjalnie zwiększone ryzyko zachorowań na choroby przenoszone przez zanieczyszczoną wodę. Eksperci w rekomendacjach wskazują jednak, że obecnie nie ma konieczności masowych szczepień ochronnych dla wszystkich osób przebywających na terenach dotkniętych powodzią. Początkowo rząd chciał zobowiązać do szczepień policjantów, funkcjonariuszy Straży Granicznej i Państwowej Straży Pożarnej, którzy biorą udział w usuwaniu skutków powodzi, ale wycofał się z tego.

Aby zapewnić bezpieczeństwo i dostęp do świadczeń zdrowotnych pacjentom z terenów dotkniętych skutkami powodzi, projekt specustawy powodziowej przewiduje liczne uproszczenia związane z udzielaniem pomocy medycznej. Przede wszystkim, stworzone mają zostać tymczasowe rozwiązania (np. szpitale polowe), dzięki którym pacjenci uzyskają niezbędną pomoc. Prezes NFZ będzie mógł też wykorzystać uproszczony tryb podpisania umowy z przychodnią.

Pod koniec czerwca weszły w życie przepisy, które nałożyły na placówki medyczne obowiązek wdrożenia wewnętrznych systemów zarządzania jakością. Ma to się przełożyć w dalszej perspektywie m.in. na zmniejszenie liczby zdarzeń niepożądanych. System ma opierać się także na badaniu satysfakcji pacjentów. Wiele podmiotów nie zapewnia jednak nadal prostej ścieżki, która pozwoliłaby im na zgłoszenie potencjalnych zdarzeń niepożądanych.

Nie uciekniemy przed użyciem sztucznej inteligencji również w medycynie - eksperci podkreślają, że nie ma powodów, by się jej obawiać. Algorytmy AI "uczą się" bowiem na ogromnych zbiorach danych, dzięki czemu mogą bardzo precyzyjnie pomagać np. we wczesnym wykrywaniu zmian nowotworowych. Po zmianach w Kodeksie Etyki Lekarskiej lekarz będzie musiał prosić pacjenta o zgodę na użycie AI w diagnostyce - nie wiadomo jednak, co zrobić w razie odmowy.

Niepotrzebne stosowanie nadmiernej siły fizycznej ze strony personelu medycznego, straszenie, stosowanie przymusu bezpośredniego jako metody "prewencyjnej" czy wielogodzinne unieruchamianie chorych, którzy nie są odpinani z pasów nawet po to, by skorzystać z toalety. To tylko niektóre sytuacje, na które skarżą się pacjenci m.in. oddziałów psychiatrycznych. Eksperci podkreślają, że konieczne jest zwłaszcza rzetelne szkolenie w placówkach medycznych, ale też doprecyzowanie przepisów.

Ze względu na poważne zagrożenie powodziowe, część kandydatów na lekarzy będzie zdawać sobotni Lekarski Egzamin Końcowy (LEK) w innych miastach. Chodzi o dwa miasta: Wrocław i Kiełczów. Centrum Egzaminów Medycznych zamieściło już listę placówek, w których kandydaci mają składać egzamin - mieszczą się one m.in. w Lublinie, Warszawie i Katowicach.

Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 2 i art. 12 ustawy z dnia 13 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o gwarantowanych przez Skarb Państwa ubezpieczeniach eksportowych oraz niektórych innych ustaw są niezgodne z art. 118 ust. 1 i 3 oraz art. 119 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. To przepisy tzw. "Apteki dla Aptekarza 2.0", które w zeszłym roku zostały włączone do nowelizacji ustawy, która z farmacją nie miała nic wspólnego.

Na średnio ok. 10 proc. wizyt u lekarzy specjalistów pacjenci nie stawiają się bez wcześniejszego odwołania. Najczęściej wynika to z przeoczenia terminu, zdarza się jednak również, że przyczyną jest brak możliwości skontaktowania się ze świadczeniodawcą. Ministerstwo Zdrowia deklaruje, że prowadzi działania nad stworzeniem mechanizmu, który będzie przypominał pacjentom o wizytach i umożliwiał ich łatwe odwoływanie.

Trzeba utylizować wszelką żywność, która miała kontakt z wodą powodziową, także tę, która wydaje nam się hermetycznie opakowana – zaznaczył podczas konferencji prasowej dr Paweł Grzesiowski, Główny Inspektor Sanitarny. Przypomniał, że woda powodziowa jest zanieczyszczona chemikaliami, drobnoustrojami i toksynami, przez co jest niebezpieczna dla zdrowia. Te same zasady dotyczą zalanych leków.