Katarzyna Żaczkiewicz-Zborska

Kodeks postępowania cywilnego od 1989 r. był zmieniany... 350 razy i stał się w mało czytelny, zaś kodeks cywilny – 108 razy. Obecnie trwa „sprzątanie” bałaganu po ostatnich ośmiu latach. Najpilniejsze zmiany w k.p.c. to poprawienie środków zaskarżenia. Natomiast w k.c. należy wzmocnić ochronę strony słabszej: uregulować stosunki B2B - w umowach inwestycyjnych, w umowach agencji i pośrednictwa oraz przeprowadzić reformę prawa konsumenckiego.

Do dziś w ponad 100 sprawach sędziowskich nie podjęto decyzji o skierowaniu ich do sądu lub o umorzeniu postępowania, przy czym od dłuższego czasu nie są wykonywane żadne czynności dowodowe. Jest to rażące naruszenie praw obywatelskich tych sędziów, którym wiele lat temu postawiono zarzuty, a którzy do dziś nie mogą doczekać się ani decyzji rzecznika, ani ewentualnej możliwości obrony – wyjaśniają rzecznicy dyscyplinarni Ministra Sprawiedliwości.

Jeśli Senat nie poprawi Prawa autorskiego, to sąd rozstrzygający spory o tantiemy będzie musiał dokonać oceny prawnej, czy definicje polskiej ustawy odpowiadają prawu unijnemu. A jeśli nie odpowiadają, sąd będzie musiał wystąpić do TSUE z pytaniem prejudycjalnym. Ta kwestia była już rozpoznawana przez polski sąd i mamy pierwsze, precedensowe rozstrzygnięcie - mówi radca prawny dr Marek Bukowski, specjalista w dziedzinie prawa autorskiego.

Sędzia Krzysztof Staryk nie uwzględnił wniosku zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych i nie wyłączył sędzi Sądu Najwyższego Barbary Skoczkowskiej od rozpoznania sprawy dyscyplinarnej innego sędziego. Rzekomo negatywny stosunek sędzi Skoczkowskiej wobec Michała Lasoty i Przemysława Radzika nie może stanowić skutecznej podstawy wyłączenia.

Na prezesa PiS Jarosława Kaczyńskiego nałożona została kara w wysokości 3 tys. zł, za niezłożenie przez niego przysięgi w pełnej jej treści przed sejmową komisją badającą zakup przez rząd oprogramowania Pegasus do śledzenia i podsłuchiwania przeciwników politycznych. Prezes pominął w przysiędze słowa "niczego nie ukrywając z tego, co jest mi wiadome".

Sędziowie nadal mają wątpliwości, czy zarzut zatrzymania jest skuteczny na wypadek unieważnienia umowy kredytu. Izba Cywilna Sądu Najwyższego przekazała rozszerzonemu składowi siedmiu sędziów zagadnienie prawne wymagające podjęcia uchwały, aby definitywnie rozstrzygnął czy umowa kredytu ma charakter umowy wzajemnej.

Droga awansu sędziego, a zwłaszcza łączenie delegacji zależnej od ministra sprawiedliwości z funkcją wiceprezesa sądu, powierzoną przez tego samego ministra, narusza gwarancje niezależności i bezstronności sądu. Delegacja i potem awans wskazuje na istnienie "szczególnej” relacji sędziego z władzą wykonawczą, która nie pozwala uznać go za bezstronnego i niezawisłego. Konsekwecją jest uchylenie orzeczenia lub wznowienie postępowania.

Dla skuteczności podniesienia zarzutu potrącenia na podstawie art. 203(1) k.p.c. i odbioru takiego oświadczenia wystarczające jest pełnomocnictwo procesowe - taką uchwałę podjęła Izba Cywilna Sądu Najwyższego w odpowiedzi na zagadnienie przedstawione przez Sąd Apelacyjny w Katowicach. Uchwała ta stanowi odejście Sądu Najwyższego od jego dotychczasowej linii orzeczniczej, jak również od wieloletniej i ugruntowanej linii orzeczniczej sądów powszechnych.

Sąd Najwyższy wznowił postępowanie zakończone postanowieniem z 10 stycznia 2024 r. wydanym przez Izbę Pracy tego sądu, w którym oddalono odwołanie od postanowienia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie wygaśnięcia mandatu posła Mariusza Kamińskiego. W wyniku wznowienia postępowania SN uchylił wskazane postanowienie i umorzył postępowanie.

Jeśli sąd drugiej instancji, w wyniku rozpoznania apelacji od wyroku uwzględniającego żądanie główne, uznaje to żądanie za niezasadne, powinien zmienić zaskarżony wyrok, oddalając żądanie główne i oznaczając zmieniony wyrok jako częściowy oraz uchylić zawarte w nim rozstrzygnięcie o kosztach procesu – taki jest sens uchwały Izby Cywilnej SN z 3 lipca br.