Krzysztof Sobczak

Z projektu nowelizacji kodeksu karnego mającej lepiej chronić różne mniejszości przed przestępstwami motywowanymi nienawiścią, zniknęła przesłanka związana z tożsamością płciową. Rząd przekonuje, że szersze określenie „ze względu na płeć” zapewni niezbędną ochronę także osobom niebinarnym. Zainteresowane środowiska mają wątpliwości i zapowiadają walkę o dodanie tej przesłanki.

Opinie dla prokuratur i sądów będą mogli przygotowywać tylko certyfikowani biegli oraz instytucje opiniujące, które także będą musiały ubiegać się o certyfikaty wydawane przez niezależną komisję – mówi prof. Tadeusz Tomaszewski, pełnomocnik ministra sprawiedliwości ds. biegłych sądowych. Według niego nowa ustawa o biegłych sądowych może wejść w życie z początkiem 2026 roku i wtedy też zaczną obowiązywać nowe zasady wynagradzania za opinie.

W opracowywanej przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Karnego dużej nowelizacji kodeksu karnego ma znaleźć się definicja tortur - zapowiedziała 4 grudnia wiceministra sprawiedliwości Maria Ejchart. Jak wyjaśniła, do ustawy zostanie przeniesiona z niewielkimi poprawkami definicja z Konwencji o zakazie tortur, zgodnie z którą jest to "każde działanie, którym jakiejkolwiek osobie umyślnie zadaje się ostry ból lub cierpienie, fizyczne bądź psychiczne, w celu uzyskania od niej lub od osoby trzeciej informacji lub wyznania".

Zwiększenie efektywności korzystania z opinii biegłych, w tym przyspieszenie wydawania opinii – takie m.in. korzyści ma przynieść nowa ustawa o biegłych sądowych. Rozwiązany ma być wreszcie problem weryfikacji biegłych i stworzone solidne zasady ich wynagradzania. Wstępny projekt jest obecnie analizowany w Ministerstwie Sprawiedliwości, a musi jeszcze przejść uzgodnienia międzyresortowe i konsultacje społeczne. Do parlamentu ma trafić wiosną, a 1 stycznia 2026 r. mógłby wejść w życie.

Prezydent nie miał prawa odmówić powołania na urząd sędziego osób rekomendowanych przez Krajową Radę Sądownictwa przed marcem 2018 roku, a wydane w tej sprawie postanowienie jest aktem pozornym - uważa prof. Mirosław Wyrzykowski, sędzia Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku. I dodaje, że jednym z pierwszych działań nowego prezydenta powinno być ich powołanie. Podobnie jak nadanie zaległych tytułów profesorskich i przyjęcie ślubowania od prawidłowo wybranych sędziów TK.