Regulamin komisarzy wyborczych.

UCHWAŁA Nr 4/2019 PAŃSTWOWEJ
KOMISJI WYBORCZEJ
z dnia 21 lutego 2019 r.
w sprawie regulaminu komisarzy wyborczych

Na podstawie art. 160 § 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2018 r. poz. 754, 1000 i 1349 oraz z 2019 r. poz. 273) Państwowa Komisja Wyborcza uchwala, co następuje:
§  1. 
Ustala się regulamin komisarzy wyborczych, stanowiący załącznik do uchwały.
§  2. 
Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia i podlega ogłoszeniu.

ZAŁĄCZNIK

REGULAMIN KOMISARZY WYBORCZYCH

Rozdział  1

Przepisy ogólne

§  1. 
1. 
Regulamin określa zasady i tryb pracy komisarzy wyborczych, sposób wykonywania przez nich zadań, a także sposób sprawowania przez komisarzy wyborczych nadzoru nad przestrzeganiem prawa wyborczego.
2. 
Ilekroć w niniejszym regulaminie jest mowa o:
1)
Kodeksie wyborczym - należy przez to rozumieć ustawę z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2018 r. poz. 754, 1000 i 1349 oraz z 2019 r. poz. 273);
2)
referendum ogólnokrajowym - należy przez to rozumieć referendum, o którym mowa w art. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (Dz. U. z 2015 r. poz. 318, z 2017 r. poz. 850 oraz z 2018 r. poz. 1579);
3)
referendum lokalnym - należy przez to rozumieć referendum, o którym mowa w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 400, z 2017 r. poz. 850 oraz z 2018 r. poz. 1349 i 1579);
4)
delegaturze Krajowego Biura Wyborczego - należy przez to rozumieć delegaturę Krajowego Biura Wyborczego obsługującą danego komisarza wyborczego;
5)
dyrektorze delegatury Krajowego Biura Wyborczego - należy przez to rozumieć dyrektora delegatury Krajowego Biura Wyborczego oraz upoważnionego przez niego pracownika delegatury Krajowego Biura Wyborczego;
6)
podziale na okręgi wyborcze - należy przez to rozumieć podział na okręgi wyborcze, ustalenie ich granic, numerów, liczby radnych wybieranych w każdym z okręgów, w wyborach organów jednostek samorządu terytorialnego, a także dokonywanie zmian w tym podziale;
7)
podziale na obwody głosowania - należy przez to rozumieć podział na stałe obwody głosowania i tworzenie odrębnych obwodów głosowania, w szczególności ustalenie ich numerów, granic oraz siedzib obwodowych komisji wyborczych, a także dokonywanie zmian w podziale na obwody głosowania.

Rozdział  2

Organizacja pracy komisarzy wyborczych

§  2. 
Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej wydaje komisarzowi wyborczemu dokument potwierdzający powołanie na tę funkcję.
§  3. 
1. 
Siedzibą komisarza wyborczego jest siedziba delegatury Krajowego Biura Wyborczego.
2. 
Komisarz wyborczy niezwłocznie po powołaniu podaje do publicznej wiadomości informację o objęciu powierzonej funkcji, właściwości terytorialnej oraz o siedzibie.
§  4. 
1. 
Komisarz wyborczy wykonuje zadania określone w Kodeksie wyborczym, stosując uchwały, wytyczne i wyjaśnienia Państwowej Komisji Wyborczej.
2. 
Komisarz wyborczy rozstrzyga w sprawach należących do jego właściwości poprzez wydawanie postanowień, opatrzonych kolejnym numerem w danym roku.
§  5. 
Postanowienia i inne dokumenty określone przez Państwową Komisję Wyborczą oraz - stosownie do decyzji komisarza wyborczego - inne wydawane przez niego dokumenty opatrywane są pieczęcią komisarza wyborczego.
§  6. 
1. 
Komisarz wyborczy niezwłocznie podejmuje czynności niezbędne do realizacji zadania.
2. 
Komisarz wyborczy przy realizacji swoich zadań współdziała z dyrektorem delegatury Krajowego Biura Wyborczego w zakresie przygotowania akt sprawy, projektów postanowień oraz pism itp.
§  7. 
Komisarz wyborczy w celu zapewnienia sprawnej organizacji wyborów współdziała z urzędnikami wyborczymi oraz właściwymi organami jednostek samorządu terytorialnego.
§  8. 
Komisarz wyborczy prowadzi szkolenia urzędników wyborczych z wykorzystaniem materiałów opracowanych przez Krajowe Biuro Wyborcze. Materiały szkoleniowe przygotowane we własnym zakresie powinny być uzgodnione z dyrektorem delegatury Krajowego Biura Wyborczego.

Rozdział  3

Czas pracy

§  9. 
1. 
Komisarz wyborczy w godzinach pracy delegatury Krajowego Biura Wyborczego pełni dyżury w swojej siedzibie, co najmniej dwa razy w tygodniu, w godzinach dogodnych dla interesantów. W przypadku gdy delegatura Krajowego Biura Wyborczego obsługuje więcej niż jednego komisarza wyborczego, w miarę możliwości powinni oni ustalić dyżury w różnych terminach.
2. 
Informacja o dyżurach komisarza wyborczego podawana jest na tablicy informacyjnej oraz na stronie internetowej delegatury Krajowego Biura Wyborczego.
3. 
Zmiany w zakresie pełnionych dyżurów powinny być niezwłocznie podawane do wiadomości w sposób określony w ust. 2.
§  10. 
W przypadku braku możliwości pełnienia dyżuru komisarz wyborczy zobowiązany jest powiadomić o tym przed terminem dyżuru dyrektora delegatury Krajowego Biura Wyborczego.
§  11. 
1. 
W okresie wzmożonych czynności wyborczych, w szczególności w okresie po zarządzeniu wyborów lub referendów ogólnokrajowych albo referendów lokalnych, komisarz wyborczy obowiązany jest do obecności w swojej siedzibie w czasie pozwalającym na prawidłowe wykonanie wszystkich ustawowych zadań, niezależnie od dyżurów, o których mowa w § 9 ust. 1.
2. 
Dyrektor delegatury Krajowego Biura Wyborczego informuje komisarza wyborczego o wystąpieniu okoliczności wpływających na konieczność niezwłocznego podjęcia czynności.
§  12. 
Osoba, której Państwowa Komisja Wyborcza czasowo powierzyła funkcję komisarza wyborczego, o czym mowa w art. 166 § 10 Kodeksu wyborczego, zobowiązana jest do wykonywania wszystkich czynności zastępowanego komisarza wyborczego, a po jego powrocie do wykonywania czynności zobowiązana jest do przekazania wszystkich niezakończonych spraw wraz z całą dokumentacją.

Rozdział  4

Nadzór nad przestrzeganiem prawa wyborczego

§  13. 
Komisarz wyborczy sprawuje nadzór nad przestrzeganiem prawa wyborczego w zakresie określonym w Kodeksie wyborczym oraz w uchwałach Państwowej Komisji Wyborczej.
§  14. 
Komisarz wyborczy, w ramach sprawowanego nadzoru nad przestrzeganiem prawa wyborczego, na obszarze swojej właściwości:
1)
rozpatruje skargi na działalność terytorialnych i obwodowych komisji wyborczych, występuje o usunięcie stwierdzonych uchybień oraz zawiadamia pisemnie skarżącego o rozstrzygnięciu i czynnościach podjętych w związku ze skargą;
2)
kontroluje przygotowanie do wyborów oraz wykonywanie poszczególnych czynności wyborczych, a w szczególności:
a)
właściwe i terminowe sporządzanie spisów wyborców, sporządzanie aktów pełnomocnictwa do głosowania, a także wysyłanie pakietów wyborczych wyborcom głosującym korespondencyjnie,
b)
rozplakatowanie obwieszczeń o granicach, numerach obwodów głosowania i siedzibach obwodowych komisji wyborczych oraz o zarejestrowanych listach kandydatów na radnych oraz kandydatach na wójtów (burmistrzów, prezydentów miast) w wyborach jednostek samorządu terytorialnego,
c)
zapewnienie warunków pracy obwodowych komisji wyborczych,
d)
właściwe i terminowe wykonywanie zadań przez urzędników wyborczych.
§  15. 
1. 
Komisarz wyborczy współdziała w wykonywaniu zadań wyborczych z organami jednostek samorządu terytorialnego, w szczególności w zakresie:
1)
rozplakatowania obwieszczeń o zarejestrowanych listach kandydatów na radnych oraz innych obwieszczeń terytorialnych komisji wyborczych;
2)
udzielania pomocy w dostarczeniu protokołów głosowania w obwodzie do komisji wyborczej wyższego stopnia.
2. 
W ramach sprawowania nadzoru nad przestrzeganiem prawa wyborczego komisarz wyborczy może:
1)
żądać od urzędników wyborczych:
a)
okresowych informacji o wykonaniu ich zadań,
b)
wyjaśnień we wskazanych przez niego sprawach;
2)
wydawać urzędnikom wyborczym polecenia dotyczące wykonywania przez nich zadań;
3)
kierować czynnościami urzędników wyborczych dotyczącymi nadzoru nad przebiegiem wyborów w obwodowych komisjach wyborczych.
§  16. 
Komisarz wyborczy analizuje zgłaszane wątpliwości w zakresie prawa wyborczego i przedstawia Państwowej Komisji Wyborczej sprawozdania i wnioski w tym zakresie.

Rozdział  5

Postępowanie w sprawach sprawozdań finansowych komitetów wyborczych

§  17. 
1. 
Komisarz wyborczy, za pośrednictwem dyrektora delegatury Krajowego Biura Wyborczego, przyjmuje sprawozdania o przychodach, wydatkach i zobowiązaniach finansowych komitetów, w tym o uzyskanych kredytach bankowych i warunkach ich uzyskania, o których mowa w art. 142 § 1 Kodeksu wyborczego, w związku z art. 402 § 1, art. 403 § 3 pkt 2 i art. 398 pkt 1 Kodeksu wyborczego.
2. 
Komisarz wyborczy, korzystając ze wsparcia dyrektora delegatury Krajowego Biura Wyborczego, badając sprawozdanie:
1)
ocenia jego zgodność z przepisami Kodeksu wyborczego regulującymi finansowanie kampanii wyborczych;
2)
uwzględnia przepisy karne Kodeksu wyborczego;
3)
może:
a)
wzywać pełnomocnika finansowego komitetu wyborczego do usunięcia wad sprawozdania lub udzielenia wyjaśnień w określonym terminie,
b)
w wyjątkowych, uzasadnionych przypadkach, zlecać sporządzenie ekspertyz, opinii lub sprawozdań zawierających opinię biegłego rewidenta,
c)
żądać od organów:
administracji publicznej pomocy niezbędnej w badaniu sprawozdania,
kontroli, rewizji i inspekcji działających w administracji rządowej i samorządzie terytorialnym udostępnienia wyników postępowań kontrolnych prowadzonych przez te organy.
3. 
Komisarz wyborczy za pośrednictwem dyrektora delegatury Krajowego Biura Wyborczego udostępnia złożone sprawozdania na wniosek zainteresowanych podmiotów.

Rozdział  6

Dokonywanie podziału na okręgi wyborcze i obwody głosowania

§  18. 
1. 
Komisarz wyborczy przed dokonaniem podziału gminy na okręgi wyborcze oraz na obwody głosowania współpracuje w tym zakresie z jednostkami samorządu terytorialnego, konsultując odpowiednio z wójtem, starostą i marszałkiem województwa projekty podziałów jednostek na okręgi wyborcze, a w przypadku gmin, również jej podziału na obwody głosowania.
2. 
Do czynności, o których mowa w ust. 1, komisarz wyborczy może upoważnić pracownika delegatury, wskazanego przez dyrektora delegatury Krajowego Biura Wyborczego.

Rozdział  7

Termin i sposób wypłaty wynagrodzenia

§  19. 
1. 
Wynagrodzenie komisarza wyborczego jest wypłacane z dołu, 28 dnia każdego miesiąca za dany miesiąc.
2. 
Jeżeli dzień wypłaty wynagrodzenia jest dniem wolnym od pracy, wynagrodzenie wypłaca się w dniu roboczym poprzedzającym termin wypłaty wynagrodzenia.
3. 
Wynagrodzenie jest wypłacane przelewem na rachunek bankowy wskazany w oświadczeniu przedłożonym dyrektorowi delegatury Krajowego Biura Wyborczego.
4. 
W przypadku czasowej niemożności pełnienia funkcji przez komisarza wyborczego jego wynagrodzenie obniżane jest o 1/30 wynagrodzenia miesięcznego, o którym mowa w art. 166 § 6 Kodeksu wyborczego, za każdy dzień niepełnienia funkcji komisarza wyborczego.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.2019.251

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Regulamin komisarzy wyborczych.
Data aktu: 21/02/2019
Data ogłoszenia: 20/03/2019
Data wejścia w życie: 21/02/2019