Zasady ustalania wartości użytkowej oraz kwalifikowania na złom lub do rozbiórki używanych pojazdów samochodowych i przyczep.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA KOMUNIKACJI
z dnia 22 września 1969 r.
w sprawie zasad ustalania wartości użytkowej oraz kwalifikowania na złom lub do rozbiórki używanych pojazdów samochodowych i przyczep.

Na podstawie art. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 dekretu z dnia 29 października 1952 r. o gospodarowaniu artykułami obrotu towarowego i zaopatrzenia (Dz. U. z 1952 r. Nr 44, poz. 301 i z 1956 r. Nr 54, poz. 244) i § 1 zarządzenia Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia 14 grudnia 1956 r. w sprawie przekazania uprawnień do wydawania przepisów o gospodarowaniu pojazdami samochodowymi, częściami zamiennymi i ogumieniem do tych pojazdów oraz o normowaniu zużycia materiałów pędnych w eksploatacji i obsłudze pojazdów samochodowych (Monitor Polski z 1956 r. Nr 105, poz. 1209, z 1961 r. Nr 80, poz. 334 i z 1968 r. Nr 29, poz. 193) oraz § 23 ust. 2 uchwały nr 262 Rady Ministrów z dnia 12 sierpnia 1968 r. w sprawie rozporządzania przez jednostki gospodarki uspołecznionej niektórymi ruchomymi składnikami majątkowymi (Monitor Polski z 1968 r. Nr 35, poz. 245 oraz z 1969 r. Nr 10, poz. 94 i Nr 31, poz. 228) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Przepisy zarządzenia stosuje się do pojazdów samochodowych i przyczep (naczep) jednostek gospodarki uspołecznionej, zwanych dalej "jednostkami", określonych w § 5 pkt 1 uchwały nr 262 Rady Ministrów z dnia 12 sierpnia 1968 r. w sprawie rozporządzania przez jednostki gospodarki uspołecznionej niektórymi ruchomymi składnikami majątkowymi (Monitor Polski Nr 35, poz. 245 z późniejszymi zmianami), zwanej dalej "uchwałą".
2.
Przepisy zarządzenia dotyczą wszystkich rodzajów pojazdów samochodowych i przyczep (naczep), zwanych dalej "pojazdami", uznanych za zbędne w trybie przepisów uchwały.
3.
Przepisów zarządzenia nie stosuje się:
1)
do pojazdów Sił Zbrojnych,
2)
do ciągników rolniczych objętych sprzedażą indywidualnym rolnikom na podstawie odrębnych przepisów.
§  2.
Wartość użytkową używanego pojazdu ustala się w procentach przez pomniejszenie o stopień zużycia wartości takiego pojazdu w stanie nowym.
§  3.
Ustalenie stopnia zużycia pojazdu ujmuje się w protokole stanu technicznego pojazdu. Wzór protokołu i sposób jego sporządzania ustali Minister Komunikacji.
§  4.
Stopień zużycia pojazdu ustala się na podstawie jednego z następujących kryteriów:
1)
procentowego stosunku przewidywanego kosztu naprawy według kosztorysu wstępnego do ceny sprzedażnej nowego pojazdu albo
2)
procentowego stosunku wartości zespołów, podzespołów i podstawowych części wymagających uzupełnienia lub wymiany, łącznie z ogumieniem, liczonej według cen detalicznych części nowych, do ceny sprzedażnej nowego pojazdu.
§  5.
Przy ustalaniu stopnia zużycia pojazdu należy przestrzegać następujących zależności, podanych w poniższej tabeli:
1)
jeżeli przewidywany koszt naprawy pojazdu (§ 4 pkt 1) osiąga wielkości podane w rubryce I tabeli albo
2)
jeżeli wartość zespołów, podzespołów i części wymagających uzupełnienia lub wymiany (§ 4 pkt 2) osiąga wielkości podane w rubryce II tabeli

- stopień zużycia pojazdu powinien osiągać wielkości w granicach podanych w odpowiednich pozycjach rubryki III tabeli:

I

(§ 4 pkt 1)

II

(§ 4 pkt 2)

III

(Stopień zużycia pojazdu w procentach)

do 15% włącznie do 10% włącznie do 20% włącznie
powyżej 15% do 30% włącznie powyżej 10% do 20% włącznie powyżej 20% do 40% włącznie
powyżej 30% do 50% włącznie powyżej 20% do 30% włącznie powyżej 40% do 60% włącznie
powyżej 50% do 70% włącznie powyżej 30% do 40% włącznie powyżej 60% do 80% włącznie
powyżej 70% powyżej 40% powyżej 80%
§  6.
W przedsiębiorstwach transportu samochodowego stopień zużycia pojazdów służących do prowadzenia podstawowej działalności tych przedsiębiorstw może być ustalany za zgodą jednostki nadrzędnej na podstawie innych niż wymienione w § 4 kryteriów ekonomicznych, opartych na koszcie eksploatacji pojazdów (np. na podstawie kosztu obsługi technicznej i napraw na jednostkę przebiegu, przekraczającego wartość określoną w planie, lub na podstawie ogólnego kosztu obsługi technicznej i napraw od początku eksploatacji pojazdu, przekraczającego wartość pojazdu w stanie nowym).
§  7.
1.
Pojazd powinien być zakwalifikowany do rozbiórki lub na złom (skasowany), jeżeli:
1)
stopień zużycia ustalony zgodnie z przepisami §§ 4 i 5, określony w protokole (§ 3), wynosi 80% lub więcej albo
2)
ogólny okres eksploatacji pojazdu produkcji krajowej od chwili przerwania produkcji danego typu przekracza 8 lat, a pojazd wymaga naprawy, której wykonanie nie jest możliwe ze względu na brak części zamiennych, albo
3)
wykonanie naprawy pojazdu pochodzącego z importu nie jest możliwe ze względu na brak części zamiennych

- i nie zgłosił się nabywca nie będący jednostką gospodarki uspołecznionej.

2.
Skasowany może być również pojazd, nie spełniający warunków określonych w ust. 1, jeżeli podejmowane próby zbycia pojazdu w trybie przepisów uchwały nie dały wyniku.
3.
Zabrania się wykonywania napraw pojazdów, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2. W wyjątkowych wypadkach, uzasadnionych konstrukcją lub potrzebami przewozowymi, jednostka nadrzędna może zezwolić na wykonanie naprawy w wymaganym zakresie w celu dalszego eksploatowania następujących pojazdów: autobusu o liczbie miejsc siedzących powyżej 15 łącznie z miejscem kierowcy, pojazdu ciężarowego o ładowności powyżej 5 t, pojazdu specjalizowanego lub pojazdu specjalnego.
§  8.
1.
Skasowanie pojazdu zarządza kierownik jednostki za zgodą jednostki nadrzędnej na podstawie:
1)
danych zawartych w protokole stanu technicznego pojazdu (§ 3) lub stwierdzenia uspołecznionego zakładu (warsztatu) naprawy samochodów, że naprawa pojazdu jest ekonomicznie nieuzasadniona, w wypadkach określonych w § 7 ust. 1 pkt 1 i 2,
2)
stwierdzenia Biura Zaopatrzenia i Zbytu Zaplecza Technicznego Motoryzacji, że nabycie części zamiennych nie jest możliwe, w wypadkach określonych w § 7 ust. 1 pkt 3,
3)
dokumentów świadczących o bezskutecznym podejmowaniu prób zbycia pojazdu, w wypadkach określonych w § 7 ust. 2.
2.
Stwierdzenie przez zakład (warsztat) naprawy samochodów, że naprawa pojazdu jest ekonomicznie nieuzasadniona (ust. 1 pkt 1), może być dokonane tylko przy przyjmowaniu pojazdu do naprawy od użytkownika, na podstawie wstępnej kalkulacji kosztów naprawy. Jeżeli użytkownik nie zgadza się ze stanowiskiem zakładu (warsztatu) naprawy samochodów i nie uzyska zezwolenia jednostki nadrzędnej na wykonanie naprawy pojazdu (§ 7 ust. 3), zakład (warsztat) naprawy samochodów powołuje komisję, w której skład wchodzą po jednym przedstawiciele użytkownika i zakładu (warsztatu) naprawy samochodów oraz jako przewodniczący - uprawniony rzeczoznawca nie zatrudniony w jednostkach reprezentowanych w komisji, wyznaczony przez wydział komunikacji prezydium powiatowej (miejskiej, dzielnicowej) rady narodowej, właściwy ze względu na siedzibę zakładu (warsztatu) naprawy samochodów.
3.
Komisja (ust. 2), po dokonaniu przeglądu technicznego pojazdu i po dokładnym zapoznaniu się z dokumentami pojazdu oraz ze stanowiskiem zakładu (warsztatu) naprawy samochodów, wydaje opinię, która obowiązuje zarówno użytkownika pojazdu, jak i zakład (warsztat) naprawy samochodów.
4.
O skasowaniu pojazdu jednostka zawiadamia wydział komunikacji prezydium powiatowej (miejskiej, dzielnicowej) rady narodowej w celu skreślenia pojazdu z ewidencji, zgodnie z przepisami w sprawie ruchu na drogach publicznych.
5.
Wynagrodzenie przewodniczącego komisji (ust. 2) pokrywa jednostka - jeżeli opinia jest zgodna z wnioskiem zakładu (warsztatu) naprawy samochodów, lub zakład (warsztat) naprawy samochodów - jeżeli opinia jest odmienna.
§  9.
1.
Skasowany pojazd jednostka może rozebrać na zespoły, podzespoły i części w celu wykorzystania przy naprawie innych pojazdów posiadanych przez daną jednostkę lub w celu sprzedaży albo przekazania nieodpłatnego w trybie przepisów uchwały.
2.
Skasowane pojazdy, które nie będą wykorzystane w sposób określony w ust. 1, powinny być zgłoszone jednostkom skupującym takie pojazdy.
3.
Skasowane pojazdy nie zagospodarowane zgodnie z przepisem ust. 2 oraz zespoły, podzespoły i części nie wykorzystane zgodnie z przepisem ust. 1, jak również skasowane pojazdy, które w terminie jednego miesiąca od dnia zgłoszenia nie zostaną wykorzystane przez jednostki skupujące (ust. 2), powinny być przekazane na złom, zgodnie z przepisami regulującymi gospodarkę złomem.
§  10.
1.
Jeżeli skasowany pojazd znajduje się w zakładzie (warsztacie) naprawy samochodów, jednostka może:
1)
odebrać go w celu wykorzystania zgodnie z przepisami § 9 ust. 1 albo
2)
sprzedać go w całości zakładowi (warsztatowi) naprawy samochodów, albo
3)
zlecić zakładowi (warsztatowi) naprawy samochodów wymontowanie i wykonanie naprawy określonych zespołów lub podzespołów.
2.
Zasady dokonywania rozliczeń między zakładem (warsztatem) naprawy samochodów a jednostką, wynikających z czynności dokonanych zgodnie z przepisami ust. 1, regulują odrębne przepisy.
§  11.
Zespoły, podzespoły i części wymontowane (§ 9 ust. 1 i § 10 ust. 1 pkt 2 i 3) należy objąć ewidencją jednostki lub zakładu (warsztatu) naprawy samochodów w sposób określony w przepisach o księgowości.
§  12.
Zarządzenie wchodzi w życie po upływie jednego miesiąca od dnia ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1969.43.344

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Zasady ustalania wartości użytkowej oraz kwalifikowania na złom lub do rozbiórki używanych pojazdów samochodowych i przyczep.
Data aktu: 22/09/1969
Data ogłoszenia: 01/10/1969
Data wejścia w życie: 02/11/1969