(Dz.U.UE L z dnia 8 kwietnia 2011 r.)
KOMISJA EUROPEJSKA,
uwzględniając Traktat o przystąpieniu Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji,
uwzględniając Akt przystąpienia Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, w szczególności rozdział 3 jego załącznika VIII,
uwzględniając wniosek złożony przez Łotwę,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1) W Akcie przystąpienia z 2003 r. przewidziano, że Łotwa może utrzymać w mocy - na warunkach określonych w przedmiotowym akcie - przez okres siedmiu lat od daty przystąpienia do UE, który wygasa z dniem 30 kwietnia 2011 r., zakazy w zakresie nabywania gruntów rolnych przez osoby fizyczne i prawne z pozostałych państw członkowskich, które nie prowadzą działalności ani nie posiadają siedziby, oddziału bądź agencji na Łotwie. Jest to tymczasowy wyjątek od zasady swobodnego przepływu kapitału gwarantowanej przez art. 63-66 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Przedmiotowy okres przejściowy może zostać przedłużony jednokrotnie, o maksymalnie trzy lata.
(2) Dnia 6 grudnia 2010 r. Łotwa złożyła wniosek o przedłużenie okresu przejściowego dotyczącego nabywania gruntów rolnych o trzy lata.
(3) Główną przesłanką dla okresu przejściowego była potrzeba chronienia warunków społeczno-ekonomicznych prowadzenia działalności rolniczej po wprowadzeniu jednolitego rynku i przejściu na zasady wspólnej polityki rolnej na Łotwie. Jego celem było w szczególności zażegnanie obaw dotyczących możliwego wpływu liberalizacji praw do nabywania gruntów rolnych na sektor rolny, które wynikały ze znacznej początkowo rozbieżności w cenach gruntów i w dochodach w porównaniu z Belgią, Danią, Niemcami, Irlandią, Grecją, Hiszpanią, Francją, Włochami, Luksemburgiem, Niderlandami, Austrią, Portugalią, Finlandią, Szwecją i Zjednoczonym Królestwem (zwanymi dalej UE-15). Okres przejściowy służył także usprawnieniu procesu prywatyzacji i przywracania gruntów rolnych rolnikom. Komisja już we własnym sprawozdaniu z dnia 16 lipca 2008 r. w sprawie "Przeglądu środków przejściowych dotyczących nabywania nieruchomości rolnych przewidzianych w traktacie o przystąpieniu z roku 2003" (zwanym dalej "przeglądem śródokresowym z 2008 r.") podkreśliła wagę dokończenia wymienionych powyżej reform rolnych przed upływem przewidzianego okresu przejściowego(1).
(4) Według danych Eurostatu ceny gruntów rolnych na Łotwie są niższe niż ceny gruntów rolnych w UE. Nie oczekiwano pełnego wyrównania cen gruntów rolnych ani też nie postrzegano go jako niezbędnego warunku zakończenia okresu przejściowego. Niemniej jednak wyraźne różnice w cenach gruntów rolnych między Łotwą a UE-15 są na tyle znaczące, że mogą one nadal stanowić przeszkodę dla płynnego przejścia do równowagi cenowej.
(5) Podobnie jak w przypadku poziomów cen gruntów rolnych, dane Eurostatu wskazują, że nadal utrzymuje się różnica w PKB na mieszkańca w odniesieniu do standardu siły nabywczej na Łotwie oraz w krajach UE-15. Z tego powodu ceny gruntów rolnych na Łotwie są nadal wysokie w stosunku do standardu siły nabywczej jej mieszkańców.
(6) Nadal utrzymuje się również niższa konkurencyjność łotewskiego sektora rolnego w porównaniu z sektorem rolnym w UE-15, a problem ten pogarszają trudności związane z dostępem do kredytów oraz wysokie stopy procentowe stosowane w przypadku kredytów komercyjnych na zakup gruntów rolnych (15 % rocznie w 2009 r. według danych dostarczonych przez władze łotewskie).
(7) Ponadto na podstawie informacji dostarczonych przez władze łotewskie w oparciu o dane z Państwowego Urzędu Geodezyjnego, na dzień 1 stycznia 2010 r. grunty rolne stanowią 37,7 % całkowitego terytorium państwa, a lasy pokrywają 45,8 % jego terytorium. W 2007 r. 62 % gruntów rolnych należało do rolników, a 26,6 % gruntów było przez nich dzierżawionych. Chociaż grunty rolne na Łotwie należą w większości do osób prywatnych, proces zwrotu praw własności oraz reforma rolna na obszarach wiejskich nadal nie zostały zakończone.
(8) Brak jasności w odniesieniu do praw własności znacznie utrudnia zakup ziemi oraz konsolidację gospodarstw rolnych. Rozdrobniona struktura własności przyczynia się do niższej konkurencyjności i sprawia, że mniej gospodarstw rolnych zorientowanych jest na potrzeby rynku. W tym kontekście dane Eurostatu wskazują, że chociaż dzięki trwającej stopniowej konsolidacji gruntów rolnych między 2001 a 2007 r. średnia wykorzystywanego obszaru rolnego na gospodarstwo wzrosła na Łotwie z 10 ha do 16 ha, wynosi ona nadal mniej niż w pozostałych państwach członkowskich, takich jak Dania, Niemcy i Szwecja, gdzie wspomniana średnia wyniosła w 2007 r. odpowiednio 60 ha, 46 ha oraz 43 ha.
(9) Niedawny kryzys finansowy i ekonomiczny miał również negatywny wpływ na gospodarkę Łotwy. Brak popytu na produkty rolne oraz ostry spadek ich cen w czasie, kiedy ceny surowców pozostały na wysokim poziomie z 2008 r., dodatkowo pogorszyły trudną już sytuację łotewskich rolników w porównaniu z rolnikami z UE-15.
(10) W tej sytuacji można przewidzieć - zgodnie ze stanowiskiem władz łotewskich - że zniesienie istniejących ograniczeń z dniem 1 maja 2011 r. miałoby znaczący wpływ na ceny gruntów na Łotwie. Dlatego też istnieje niebezpieczeństwo wystąpienia poważnych zakłóceń na łotewskim rynku gruntów rolnych wraz z wygaśnięciem okresu przejściowego.
(11) Należy zatem zapewnić przedłużenie okresu przejściowego, o którym mowa w rozdziale 3 załącznika VIII do Aktu przystąpienia z 2003 r., o trzy lata.
(12) Aby w pełni przygotować rynek do procesu liberalizacji, jest nieustannie rzeczą niezwykłej wagi - nawet w obliczu niekorzystnych okoliczności gospodarczych - aby wspierać poprawę czynników takich jak mechanizmy kredytowe i ubezpieczeniowe dla rolników i zakończenie strukturalnej reformy rolnej w okresie przejściowym, co podkreślono już wcześniej w przeglądzie śródokresowym z 2008 r.
(13) Ponieważ otwarty jednolity rynek był zawsze nieodzownym fundamentem dobrobytu w Europie, zwiększony napływ kapitału zagranicznego niesie ze sobą również potencjalne korzyści dla rynku rolnego na Łotwie. Jak podkreślono w przeglądzie śródokresowym z 2008 r., inwestycje zagraniczne w sektorze rolnym będą również mieć długoterminowy wkład w zapewnienie kapitału i wiedzy oraz w funkcjonowanie rynków gruntów i wydajność produkcji rolnej. Stopniowe poluźnianie ograniczeń dotyczących praw własności dla zagranicznych podmiotów jeszcze w trakcie obowiązywania okresu przejściowego pomogłoby przygotować rynek na pełną liberalizację.
(14) W celu zapewnienia pewności prawa oraz aby uniknąć luki prawnej w krajowym systemie prawnym Łotwy po wygaśnięciu obecnego okresu próbnego, niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Sporządzono w Brukseli dnia 7 kwietnia 2011 r.
| W imieniu Komisji | |
| José Manuel BARROSO | |
| Przewodniczący |
______
(1) COM(2008) 461 wersja ostateczna, 16 lipca 2008 r.
Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.
12.01.2026
W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.
12.01.2026
Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.
09.01.2026
Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.
08.01.2026
Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.
08.01.2026
Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.
08.01.2026| Identyfikator: | Dz.U.UE.L.2011.94.31 |
| Rodzaj: | Decyzja |
| Tytuł: | Decyzja 2011/226/UE przedłużająca okres przejściowy dotyczący nabywania gruntów rolnych na Łotwie |
| Data aktu: | 07/04/2011 |
| Data ogłoszenia: | 08/04/2011 |
| Data wejścia w życie: | 08/04/2011 |