Uzasadnienie Rady: Stanowisko Rady (UE) nr 19/2021 w pierwszym czytaniu w sprawie przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego program Fiscalis na rzecz współpracy w dziedzinie opodatkowania i uchylającego rozporządzenie (UE) nr 1286/2013.

Uzasadnienie Rady: Stanowisko Rady (UE) nr 19/2021 w pierwszym czytaniu w sprawie przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego program "Fiscalis" na rzecz współpracy w dziedzinie opodatkowania i uchylającego rozporządzenie (UE) nr 1286/2013
(2021/C 198/02)

I.
WPROWADZENIE
1.
W dniu 8 czerwca 2018 r. Komisja przedłożyła Radzie i Parlamentowi Europejskiemu wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego program "Fiscalis" na rzecz współpracy w dziedzinie opodatkowania 1  ("program"), którego podstawą są art. 114 i art. 197 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE). Wniosek ten jest jednym wniosków sektorowych uzupełniających pakiet wniosków horyzontalnych dotyczących wieloletnich ram finansowych ("WRF") na lata 2021-2027.
2.
Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny wydał opinię w dniu 17 października 2018 r. 2 . W Parlamencie Europejskim sprawozdanie zostało poddane pod głosowanie w Komisji Gospodarczej i Monetarnej (ECON) w dniu 4 grudnia 2018 r., a następnie zatwierdzone na posiedzeniu plenarnym w styczniu 2019 r. W dniu 17 kwietnia 2019 r. Parlament Europejski przyjął rezolucję ustawodawczą w sprawie tego wniosku 3  i zakończył tym samym pierwsze czytanie. Głosowanie to utorowało drogę do wczesnego porozumienia w drugim czytaniu między współprawodawcami.
3.
Wniosek został przeanalizowany przez Grupę Roboczą do Spraw Podatkowych (Fiscalis). W dniu 28 listopada 2018 r. Komitet Stałych Przedstawicieli uzgodnił częściowy mandat 4  do rozpoczęcia nieformalnych negocjacji z Parlamentem Europejskim, przy czym niektóre przepisy pozostały w nawiasach kwadratowych ze względu na ich powiązanie z ogólnymi dyskusjami w sprawie WRF lub horyzontalny charakter.
4.
W dniach 23 stycznia i 21 marca 2019 r. odbyły się dwa posiedzenia trójstronne, podczas których udało się rozstrzygnąć istotne kwestie dzięki kompromisom ze strony obu współprawodawców. W następstwie posiedzenia, które odbyło się w dniu 21 marca 2019 r., prezydencja wypracowała wspólne rozumienie z przedstawicielami Parlamentu Europejskiego, które zostało potwierdzone przez Komitet Stałych Przedstawicieli w dniu 27 marca 2019 r. 5 . Niektóre elementy pozostawiono poza zakresem negocjacji z Parlamentem Europejskim, gdyż wymagały one zakończenia negocjacji w sprawie WRF, tak by Rada mogła ustalić swoje stanowisko.
5.
Ten częściowy mandat negocjacyjny został zaktualizowany w celu uwzględnienia konkluzji Rady Europejskiej w sprawie WRF na lata 2021-2027 i pakietu odbudowy przyjętych w dniu 21 lipca 2020 r. 6 , w wyniku czego w dniu 8 stycznia 2021 r. Komitet Stałych Przedstawicieli zatwierdził pełny mandat negocjacyjny 7 .
6.
Przed zakończeniem dalszych nieformalnych negocjacji międzyinstytucjonalnych, które odbyły się w okresie od stycznia do marca 2021 r., współprawodawcy osiągnęli wstępne porozumienie w sprawie wniosku. Oświadczenie Rady zostanie wpisane do protokołu Rady. Uzgodniono, że nie ma potrzeby organizowania ostatecznego politycznego posiedzenia trójstronnego. Zamiast tego wyniki osiągnięte w drodze nieformalnych negocjacji zostały sfinalizowane przez współprawodawców na piśmie.
7.
W dniu 24 marca 2021 r. wstępne porozumienie zostało przedstawione w formie pisemnej członkom Grupy Roboczej do Spraw Podatkowych (Fiscalis), która nie zgłosiła żadnych zastrzeżeń do tekstu porozumienia.
8.
W dniu 31 marca 2021 r. Komitet Stałych Przedstawicieli potwierdził ostateczny tekst kompromisowy i uzgodnił, że oświadczenie Rady zostanie wpisane do protokołu Rady w momencie przyjęcia rozporządzenia 8 .
9.
W dniu 22 kwietnia 2021 r. tekst ten został przedłożony do zatwierdzenia w drodze głosowania Komisji Gospodarczej i Monetarnej (ECON) Parlamentu Europejskiego. W dniu 23 kwietnia przewodnicząca komisji ECON podpisała pismo do przewodniczącego Komitetu Stałych Przedstawicieli (część II), w którym oświadczyła, że jeżeli Rada prześle formalnie Parlamentowi Europejskiemu swoje stanowisko w wersji przedstawionej w załączniku do tego pisma, zaleci, aby na sesji plenarnej stanowisko Rady zostało przyjęte bez poprawek w drugim czytaniu Parlamentu Europejskiego, z zastrzeżeniem weryfikacji prawnojęzykowej.
II.
CEL
10.
Cele ogólne programu obejmują wspieranie organów podatkowych i opodatkowania w celu poprawy funkcjonowania rynku wewnętrznego, promowanie konkurencyjności Unii i uczciwej konkurencji w Unii, ochronę interesów finansowych i gospodarczych Unii i jej państw członkowskich, w tym ochronę tych interesów przed oszustwami podatkowymi, uchylaniem się od opodatkowania i unikaniem opodatkowania, oraz poprawę poboru podatków.
11.
Cele szczegółowe programu obejmują wspieranie polityki podatkowej i wdrażania unijnego prawa dotyczącego opodatkowania, promowanie współpracy między organami podatkowymi, w tym wymiany informacji podatkowych, oraz wspieranie budowania potencjału administracyjnego, w tym w zakresie kompetencji ludzkich oraz opracowania i eksploatacji europejskich systemów elektronicznych.
12.
Program "Fiscalis" na rzecz współpracy w dziedzinie opodatkowania zastąpi program Fiscalis 2020, aby zapewnić jego kontynuację po 2020 r.
III.
ANALIZA STANOWISKA RADY W PIERWSZYM CZYTANIU
13.
Parlament Europejski i Rada przeprowadziły negocjacje w celu osiągnięcia porozumienia na etapie przyjmowania przez Radę stanowiska w pierwszym czytaniu ("wczesne porozumienie w drugim czytaniu").
14.
Tekst stanowiska Rady w pierwszym czytaniu odzwierciedla sprawiedliwy i wyważony kompromis osiągnięty w negocjacjach między Parlamentem Europejskim a Radą, prowadzonych przy wsparciu Komisji.
15.
Główne elementy kompromisu osiągniętego z Parlamentem Europejskim przedstawiono poniżej:
uzgodniono czas trwania programu: od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2027 r., oraz stosowanie rozporządzenia z mocą wsteczną,
określono cele ogólne i szczegółowe programu,
doprecyzowano działania kwalifikujące się do finansowania, w szczególności przedstawiono niewyczerpu- jący wykaz priorytetowych tematów działań,
doprecyzowano proces wyboru ekspertów zewnętrznych,
program jest realizowany poprzez wieloletnie programy prac przyjmowane przez Komisję w drodze aktów wykonawczych,
Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych w celu zmiany wskaźników oraz uzupełnienia rozporządzenia o przepisy dotyczące ustanowienia ram monitorowania i oceny,
wzmocniono kryteria i warunki oceny,
wprowadzono klauzulę dotyczącą obowiązku sprawozdawczego i przedłużenia w odniesieniu do przekazania uprawnień.
IV.
WNIOSEK
16.
Stanowisko Rady w pierwszym czytaniu w sprawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego program "Fiscalis" na rzecz współpracy w dziedzinie opodatkowania w pełni odzwierciedla kompromis osiągnięty w negocjacjach między Radą a Parlamentem Europejskiego, przy wsparciu Komisji. Stanowisko Rady w pierwszym czytaniu jest odpowiednio wyważone, a nowe rozporządzenie - po jego przyjęciu - pozwoli na osiągnięcie ustanowionych w nim celów. Kompromis ten został potwierdzony pismem przewodniczącej komisji ECON do przewodniczącego Komitetu Stałych Przedstawicieli z dnia 23 kwietnia 2021 r.
1 Dok. 9932/18 + ADD 1-3.
2 Dz.U. C 62 z 15.12.2019, s. 118.
3 Dok. 8575/19.
4 Dok. 14208/18 i 14209/18.
5 Dok. 8000/19.
6 Dok. 10/20.
7 Dok. 14197/20.
8 Dok. 7204/21.

Zmiany w prawie

Jaką darowiznę można otrzymać bez podatku w 2026 roku

Obdarowanym i spadkobiercom łatwiej jest uniknąć podatku od spadków i darowizn niż w latach poprzednich. Wynika to ze znacznego podniesienia kwot wolnych w połowie 2023 roku. Preferencje obejmują przede wszystkim nabycia od bliższej i dalszej rodziny, m.in. od ciotki, wujka czy od teściów. Członkowie najbliższej rodziny nadal będą zwolnieni z daniny, jeśli zgłoszą nabycie do urzędu, a pieniądze otrzymają przelewem. Co ważne, na początku 2026 r. wchodzą w życie zmiany, które pozwolą przywrócić sześciomiesięczny termin zgłoszenia w niezawinionych przez podatnika przypadkach.

Monika Pogroszewska 02.01.2026
Od 2 stycznia zakaz polowań na pięć gatunków ptaków

Ministerstwo Klimatu i Środowiska przypomniało w piątek, że od 2 stycznia 2026 roku obowiązuje zakaz polowań na pięć gatunków ptaków. Chodzi tu o: głowienkę, czernicę, łyskę, jarząbka oraz słonkę. W piątek weszła w życie zaktualizowana lista gatunków zwierząt łownych, nie ma na niej tych gatunków ptaków.

kk/pap 02.01.2026
Do pięciu lat za zaatakowanie lekarza - przepisy już obowiązują

Od 2 stycznia 2026 r. obowiązuje nowelizacja kodeksu karnego, zwiększająca ochronę funkcjonariuszy publicznych – policjantów, strażaków czy ratowników medycznych – a także osób, które narażają swoje życie i zdrowie, pomagając innym: lekarze, pielęgniarki, ratownicy górscy i wodni oraz zwykli obywatele, którzy reagują na przemoc lub ratują ofiary wypadków. Kary za naruszenie nietykalności tych osób wzrosły z trzech do pięciu lat.

Patrycja Rojek-Socha 02.01.2026
Adwokat i radca udzielą nieodpłatnej pomocy prawnej w sposób zdalny

Od 1 stycznia 2026 r. obowiązują przepisy umożliwiające świadczenie nieodpłatnej pomocy prawnej m.in. przez adwokatów i radców w sposób zdalny. Równocześnie prawnik będzie mógł uzależnić udzielenie takiej porady od jej stacjonarnej formy, jeśli w jego ocenie sprawa nie może być rozwiązana zdalnie z uwagi np. na konieczność analizy dokumentów. Zmiany od początku krytycznie oceniały samorządy prawnicze.

Patrycja Rojek-Socha 02.01.2026
Czy kasowy PIT w 2026 roku będzie bardziej dostępny

Kasowy PIT to rozwiązanie, które zaczęło obowiązywać od 1 stycznia 2025 roku. Chociaż założenia były słuszne, jednak rzeczywistość pokazała, że przedsiębiorcy niezbyt chętnie z niego korzystają. W niektórych przypadkach jednak, mimo że podatnicy chcieli skorzystać z nowego rozwiązania, przeszkodziło niespełnienie warunków uprawniających do korzystania z tej metody. Wychodząc temu naprzeciw, od 1 stycznia 2026 roku ustawodawca postanowił wprowadzić zmiany w kasowym PIT, dzięki którym większa ilość przedsiębiorców będzie mogła z niego skorzystać.

Urszula Sałacińska-Matwiejczyk 02.01.2026
Sołtys z ubezpieczeniem, a jednostki pomocnicze z nowymi kompetencjami

Od 1 stycznia 2026 r. gminy mogą tworzyć młodzieżowe rady jednostek pomocniczych, np. w sołectwach, a wójt powołać konwent sołtysów. Nowelizacja ustawy o samorządzie gminnym oraz ustawy o funduszu sołeckim wprowadza też obowiązkowe diety oraz ubezpieczenia OC i NNW dla sołtysów, a także upraszcza procedurę składania wniosków o fundusz sołecki oraz zmiany w ich ocenie.

Robert Horbaczewski 02.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2021.198.18

Rodzaj: Informacja
Tytuł: Uzasadnienie Rady: Stanowisko Rady (UE) nr 19/2021 w pierwszym czytaniu w sprawie przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego program Fiscalis na rzecz współpracy w dziedzinie opodatkowania i uchylającego rozporządzenie (UE) nr 1286/2013.
Data aktu: 10/05/2021
Data ogłoszenia: 26/05/2021