Opinia w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Rady w sprawie wspólnego systemu opodatkowania stosowanego do odsetek oraz należności licencyjnych między powiązanymi spółkami różnych państw członkowskich (wersja przekształcona).

Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Rady w sprawie wspólnego systemu opodatkowania stosowanego do odsetek oraz należności licencyjnych między powiązanymi spółkami różnych państw członkowskich (wersja przekształcona)

COM(2011) 714 final - 2011/0314 (CNS)

(2012/C 143/10)

(Dz.U.UE C z dnia 22 maja 2012 r.)

Sprawozdawca: Peter MORGAN

Dnia 20 grudnia 2011 r. Rada, działając na podstawie art. 115 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, postanowiła zasięgnąć opinii Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego w sprawie

wniosku dotyczącego dyrektywy Rady w sprawie wspólnego systemu opodatkowania stosowanego do odsetek oraz należności licencyjnych między powiązanymi spółkami różnych państw członkowskich (wersja przekształcona)

COM(2011) 714 final - 2011/0314 (CNS).

Sekcja ds. Unii Gospodarczej i Walutowej oraz Spójności Gospodarczej i Społecznej, której powierzono przygotowanie prac Komitetu w tej sprawie, przyjęła swoją opinię 2 lutego 2012 r.

Na 478. sesji plenarnej w dniach 22-23 lutego 2012 r. (posiedzenie z 22 lutego) Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny stosunkiem głosów 230 do 4 - 10 osób wstrzymało się od głosu - przyjął następującą opinię:

1. Wnioski i zalecenia

1.1 EKES przyjmuje z zadowoleniem proponowaną zmianę zakresu dyrektywy, a także ujednolicenie zmienionej dyrektywy z dyrektywą w sprawie spółek dominujących i spółek zależnych. Za szczególnie istotne uważa ustalenie na poziomie 10 % progu minimalnego udziału pozwalającego uznać spółki za spółki powiązane. Komitet postulował wprowadzenie tego wymogu już w lipcu 1998 r.(1)

1.2 Komitet zauważa, że skutkiem wniosku będzie zmniejszenie dochodów podatkowych wielu państw członkowskich. W dobie kryzysu budżetów krajowych należy założyć, że uzyskanie poparcia 27 państw członkowskich będzie wymagało dłuższego czasu. Poprzednią dyrektywę Rada przyjęła dopiero pięć lat po opublikowaniu wniosku.

1.3 EKES popiera wniosek i wzywa państwa członkowskie, by zatwierdziły go możliwie wcześnie, tak by zracjonalizować pobieranie podatków u źródła i usunąć kolejną przeszkodę utrudniającą sprawne funkcjonowanie rynku wewnętrznego.

2. Wprowadzenie

2.1 W Unii Europejskiej biegły dwa równoległe nurty legislacyjne zmierzające do wyeliminowania podwójnego opodatkowania w przypadku spółek dominujących i zagranicznych spółek zależnych. Dyrektywy w sprawie spółek dominujących i spółek zależnych dotyczyły podwójnego opodatkowania dywidend, natomiast drugi nurt legislacyjny miał zlikwidować podwójne opodatkowanie odsetek i należności licencyjnych. Tych dwóch nurtów nie zsynchronizowano.

2.2 Pierwszą dyrektywę w sprawie spółek dominujących i spółek zależnych (90/435/EWG) przyjęto w 1990 r. Kluczową kwestią było to, że aby móc skorzystać ze zwolnienia z opodatkowania, spółka dominująca musiała posiadać przynajmniej 25 % udziałów w spółce zależnej. Pod koniec 2003 r. Rada przyjęła dyrektywę zmieniającą (2003/123/WE). Przewidziano w niej stopniowe obniżanie minimalnego progu posiadanych udziałów kwalifikującego do uzyskania zwolnienia, tak by do stycznia 2009 r. osiągnął poziom 10 %. W dyrektywie zmieniającej zaktualizowano także wykaz spółek nią objętych.

2.3 Wysunięto propozycję, by w tym samym czasie, gdy zmieniono dyrektywę w sprawie spółek dominujących i spółek zależnych, zająć się także dyrektywą w sprawie odsetek i należności licencyjnych. Istotnie, w raporcie Rudinga z 1992 r.(2) uznano to za zagadnienie priorytetowe. Nie udało się jednak osiągnąć porozumienia, aż w końcu w 1998 r. Komisja opublikowała swe propozycje (COM(1998) 67). Nadal budziły one kontrowersje - niektóre państwa członkowskie korzystały na zmianach, inne traciły - dlatego dyrektywa (2003/49/WE) została przyjęta przez Radę dopiero w czerwcu 2003 r. W związku z tymi kontrowersjami wprowadzono okresy przejściowe dla Grecji, Hiszpanii i Portugalii, zarówno w odniesieniu do odsetek, jak i należności licencyjnych. Kolejna dyrektywa z 2004 r. rozszerzyła przepisy przejściowe na niektóre nowe państwa członkowskie (Republikę Czeską, Łotwę, Litwę i Polskę, a następnie Bułgarię i Rumunię na mocy protokołu z 2005 r.).

2.4 EKES pozytywnie odniósł się do wniosku dotyczącego dyrektywy w sprawie odsetek i należności licencyjnych w opinii przyjętej na sesji plenarnej w lipcu 1998 r.(3) Opinia zawierała cztery uwagi szczegółowe: w jednej z nich proponowano obniżenie progu udziałów z 25 % do 10 %, trzy inne dotyczyły wyjaśnienia pewnych kwestii.

2.5 W czerwcu 2006 r. Komisja Europejska opublikowała badanie dotyczące wdrożenia dyrektywy. W wyniku tego badania Komisja przyjęła 11 listopada 2011 r. nowy wniosek dotyczący przekształcenia dyrektywy w celu rozszerzenia zakresu jej stosowania. Celem jest także ujednolicenie przepisów dotyczących odsetek i należności licencyjnych z przepisami dyrektywy w sprawie spółek dominujących i spółek zależnych.

2.6 Komisja przeprowadziła ocenę skutków uwzględniającą szereg wariantów, a następnie zaproponowała wariant obejmujący ujednolicenie przepisów dyrektywy w sprawie odsetek i należności licencyjnych z przepisami dyrektywy w sprawie spółek dominujących i spółek zależnych w odniesieniu do odsetek.

2.7 Z oceny skutków wynika, co następuje:

- Jeżeli chodzi o odsetki, uszczuplenie dochodów z tego tytułu nie powinno przekroczyć 200-300 mln EUR i dotknęłoby 13 państw członkowskich UE, które nadal pobierają podatek u źródła od wychodzących płatności odsetek, a mianowicie Belgię, Bułgarię, Republikę Czeską, Grecję, Węgry, Irlandię, Włochy, Łotwę, Polskę, Portugalię, Rumunię, Słowenię i Zjednoczone Królestwo.

- Uszczuplenie dochodów z tytułu należności licencyjnych nie powinno z kolei przekroczyć 100-200 mln EUR i dotknęłoby siedem państw o największym ujemnym saldzie należności licencyjnych wyrażonych jako część PKB, a mianowicie Bułgarię, Republikę Czeską, Grecję, Polskę, Portugalię, Rumunię i Słowację. Wariant ten preferuje większość zainteresowanych stron, które wzięły udział w konsultacjach społecznych.

2.8 Z oceny skutków wynika także, że inicjatywy przewidziane we wniosku w sprawie przekształcenia dyrektywy zmierzające do zniesienia podatków u źródła w większej liczbie przypadków przyczyniłyby się do obniżenia ponoszonych przez przedsiębiorstwa kosztów przestrzegania przepisów o kwotę od 38,4 mln EUR do 58,8 mln EUR.

3. Treść wniosku

3.1 Przyjmując wniosek z dnia 11 listopada 2011 r., Komisja ma na celu:

- Zmianę zakresu dyrektywy poprzez poszerzenie wykazu spółek, do których ma ona zastosowanie.

- Obniżenie wymogów w zakresie wielkości posiadanych udziałów, które spółki muszą spełnić, aby można je uznać za spółki powiązane, z bezpośredniego udziału w wysokości 25 % do udziału w wysokości 10 %.

- Poszerzenie definicji "spółki powiązanej", tak by uwzględniała udział pośredni.

- Doprecyzowanie, że państwa członkowskie muszą przyznać korzyści wynikające z dyrektywy odpowiednim spółkom danego państwa członkowskiego wyłącznie w przypadku, gdy dane odsetki lub należności licencyjne nie podlegają zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od osób prawnych. Dotyczy to w szczególności przypadku przedsiębiorstwa uiszczającego podatek od osób prawnych, lecz korzystającego ze szczególnego krajowego mechanizmu podatkowego zwalniającego z opodatkowania odsetki lub należności licencyjne otrzymane z zagranicy. Państwo źródła nie miałoby w takich przypadkach obowiązku zwolnić na podstawie dyrektywy takich odsetek lub należności licencyjnych z opodatkowania podatkiem u źródła.

- Okres przejściowy pozostaje bez zmian.

3.2 Podobnie jak w przypadku dyrektywy w sprawie łączenia spółek oraz dyrektywy w sprawie spółek dominujących i spółek zależnych, korzyści wynikające z dyrektywy w sprawie odsetek i należności licencyjnych przyznawane są wyłącznie spółkom, które podlegają podatkowi od osób prawnych w UE, posiadają siedzibę podatkową w państwie członkowskim UE oraz przybierają jedną z form wymienionych w załączniku do dyrektywy. Ponieważ załącznik do dyrektywy zawierał tylko formy spółek występujące w 15 państwach członkowskich, które należały do UE przed 1 maja 2004 r., rodzaje spółek występujące w nowych państwach członkowskich dodano dyrektywą Rady 2004/66/WE z 26 kwietnia 2004 r.

3.3 Przyjęty przez Komisję nowy wniosek zmieniający przekształca wszystkie te dyrektywy i zawiera zaktualizowany wykaz spółek będący załącznikiem do dyrektywy. Zaproponowany nowy wykaz obejmuje także:

- spółkę europejską (rozporządzenie Rady (WE) 2157/2001 i dyrektywa Rady 2001/86/WE), która jest formą prawną dostępną od 2004 r.;

- spółdzielnię europejską (rozporządzenie Rady (WE) 1435/2003 i dyrektywa Rady 2003/72/WE), która jest formą prawną dostępną od 2006 r.

3.4 Przekształcona dyrektywa ma wejść w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.

Bruksela, 22 lutego 2012 r.

Przewodniczący
Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego
Staffan NILSSON
______

(1) Opinia EKES-u w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Rady w sprawie wspólnego systemu opodatkowania stosowanego do odsetek oraz należności licencyjnych między powiązanymi spółkami różnych państw członkowskich, Dz.U. C 284 z 14.9.1998, s. 50.

(2) Raport Komisji Niezależnych Ekspertów w sprawie opodatkowania przedsiębiorstw ("Report of the Committee of Independent Experts on Company Taxation"), marzec 1992 r.

(3) Dz.U. C 284 z 14.9.1998, s. 50.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2012.143.46

Rodzaj: Akt przygotowawczy
Tytuł: Opinia w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Rady w sprawie wspólnego systemu opodatkowania stosowanego do odsetek oraz należności licencyjnych między powiązanymi spółkami różnych państw członkowskich (wersja przekształcona).
Data aktu: 22/02/2012
Data ogłoszenia: 22/05/2012