Użytkowanie Funduszu Obrotowego Reformy Rolnej w związku z parcelacją gruntów państwowych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ROLNICTWA I REFORM ROLNYCH
z dnia 24 maja 1933 r.
wydane w porozumieniu z Ministrem Skarbu o użytkowaniu Funduszu Obrotowego Reformy Rolnej w związku z parcelacją gruntów państwowych.

Na podstawie cz. 2 art. 25 i art. 26 ustawy z dnia 9 marca 1932 r. o Funduszu Obrotowym Reformy Rolnej (Dz. U. R. P. Nr. 26, poz. 236) zarządza się co następuje:

Rozdział  I.

Administracja przejściowa państwowych nieruchomości ziemskich, przeznaczonych do parcelacji.

§  1.
Przeznaczone do parcelacji państwowe nieruchomości ziemskie do czasu ich rozparcelowania pozostają pod bezpośrednim zarządem urzędów ziemskich lub są przez te urzędy oddawane w dzierżawę. Nie dotyczy to nieruchomości, znajdujących się pod zarządem organów administracji lasów państwowych.
§  2.
Wydzierżawianie nieruchomości na okres dłuższy niż 3 lata winno być dokonywane zasadniczo w drodze przetargu. Zaniechanie przetargu dopuszczalne jest tylko w przypadkach, gdy nieruchomość nie przekracza 60 ha. W innych przypadkach zaniechanie przetargu może nastąpić tylko za zgodą Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych.
§  3.
1)
Na prośbę wniesioną na piśmie przez dzierżawcę zatwierdzonego na nabywcę dzierżawionej działki, urząd ziemski może udzielić zgody na zabudowanie tej działki stosownie do planów i kosztorysów, jakie będą przyjęte przez urząd ziemski, ustalając jednocześnie warunki, jakim winien zadość uczynić dzierżawca przy wznoszeniu budynku i sposób ustalenia odszkodowania, przewidzianego w cz. 2.
2)
Dzierżawca, który zabudował się za zgodą urzędu ziemskiego, przewidzianą w cz. 1, a któremu następnie urząd ziemski odmówił przeniesienia prawa własności, otrzyma na żądanie odszkodowanie za wzniesione przez siebie, a pozostawione na działce budynki. Wysokość tego odszkodowania będzie ustalona według wartości budynków w chwili przejęcia działki przez urząd ziemski.
§  4.
W przypadkach stwierdzenia, iż ustalony czynsz dzierżawny nie odpowiada dochodowości wydzierżawionej nieruchomości, lub w razie nieurodzaju, pożaru lub innej żywiołowej klęski, śmierci albo ciężkiej choroby dzierżawcy, urząd ziemski może na prośbę dzierżawcy lub osób interesowanych udzielić ulgi w spłacie czynszu dzierżawnego zarówno zaległego, jak i bieżącego w postaci odroczenia terminu płatności czynszu dzierżawnego, rozłożenia na raty lub zmniejszenia należności. Ulgi w spłacie czynszu w postaci odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty mogą być również udzielane w przypadku, gdy z powodu poczynienia wkładów, potrzebnych i pożytecznych dla gospodarstwa, dzierżawca nie jest w stanie bez uszczerbku dla gospodarstwa wpłacić w terminie raty dzierżawnej. Za czas odroczenia terminu płatności rat dzierżawnych lub ich części nie pobiera się żadnych odsetek.

Rozdział  II.

Należności za rozparcelowane grunty państwowe.

§  5.
1)
Osoby, zatwierdzone na nabywców parcelowanych gruntów państwowych winny przed wejściem w posiadanie nabywanych działek wpłacić na poczet należności za te działki następujące kwoty:
a)
bezrolni nabywcy samodzielnych gospodarstw rolniczych 5 % ceny sprzedażnej,
b)
nabywcy gospodarstw wzorowych - kwotę według uznania urzędu ziemskiego, nie mniej jednak niż 15 % ceny sprzedażnej,
c)
nabywcy objektów przemysłowych - kwotę według uznania urzędu ziemskiego, nie mniej jednak niż 25 % ceny sprzedażnej,
d)
inni nabywcy - 10 % ceny sprzedażnej.
2)
Wpłata, przewidziana w cz. 1, nie może być niższą od kwoty szacunku zasiewów, zapasów, materjałów i inwentarzy, oddanych wraz z działką.
3)
Silniejszym finansowo nabywcom z kategorji, wymienionej w przepisie p. d cz. 1 z wyjątkiem właścicieli karłowatych gospodarstw, wpłata, określona w powołanym przepisie, może być podwyższona do 100 % ceny sprzedażnej.
§  6.
1)
Reszta należności, stanowiąca różnicę pomiędzy kwotą należności Skarbu Państwa z tytułu sprzedaży działki, a kwotą, zaliczoną na poczet tej należności z tytułu wpłat, dokonanych przez nabywcę, i z tytułu przejętych przez niego obciążeń, ulega zakredytowaniu na zasadzie przepisów niniejszego paragrafu, o ile przekracza 200 zł.
2)
Spłata zakredytowanej reszty należności następuje w półrocznych ratach amortyzacyjnych w ciągu lat 41. Jednakże dla opłaty reszty należności za grunty, nabyte na potrzeby gminne, szkolne, zdrowotne, kościelne i inne cele publiczne, oraz na cele nie-rolnicze - okres amortyzacyjny nie może przekraczać lat 20.
3)
Jeżeli przy okresie amortyzacyjnym, przewidzianym w cz. 2, kwota rocznej wpłaty z tytułu reszty należności wynosiłaby mniej niż 40 zł, to okres amortyzacyjny przyjmuje się odpowiednio krótszy z uwzględnieniem przepisu cz. 5.
4)
Za zgodą nabywcy może być ustalony krótszy okres amortyzacyjny, niż to przewiduje cz. 2.

W zależności od zmian w stanie finansowym nabywcy ustalony już krótszy okres amortyzacyjny może być później zastąpiony na prośbę nabywcy przez okres dłuższy w granicach postanowień cz. 2 i 3.

5)
Ustala się następujące dopuszczalne okresy amortyzacyjne: 5, 10, 15, 20, 30, 38 i 41 lat.
6)
Gdy kwota rocznej wpłaty z tytułu reszty należności wynosi mniej niż 50 zł, mogą być wyznaczone zamiast półrocznych roczne raty amortyzacyjne.
7)
Początek okresu amortyzacyjnego winien być liczony z uwzględnieniem § 8:
a)
gdy przeniesienie prawa własności działki na nabywcę jest dokonywane w okresie kwiecień - wrzesień - od najbliższego 1 stycznia,
b)
gdy przeniesienie prawa własności dokonywane jest w okresie październik - marzec- od najbliższego 1 lipca,
8)
Raty amortyzacyjne będą płatne:
a)
półroczne w terminach 1 kwietnia za pierwsze półrocze kalendarzowe i 1 października za drugie półrocze kalendarzowe,
b)
roczne - w terminie 1 października.
§  7.
Reszta należności, nie przekraczająca 200 zł (cz. 1 § 6), może być rozłożona na raty, płatne w okresie najdalej 4 lat.
§  8.
1)
Nabywcom samodzielnych gospodarstw rolniczych, z wyjątkiem gospodarstw wzorowych, odracza się rozpoczęcie spłaty zakredytowanej należności na czas do upływu 2 lat od dnia wejścia nabywcy w posiadanie działki.
2)
Pracownikom folwarcznym, nabywającym działki, odracza się rozpoczęcie spłaty zakredytowanej należności na czas do upływu 3 lat od dnia wejścia nabywcy w posiadanie działki.
3)
Gdy rozpoczęcie spłaty zakredytowanej reszty należności zostanie odroczone w myśl postanowień cz. 1 i 2, wówczas okres amortyzacyjny nie może przekraczać 38 lat.
§  9.
1)
Resztę ceny sprzedażnej, pozostałej po wpłaceniu kwot, określonych w § 5, oprocentowuje się za czas od początku najbliższego miesiąca po wejściu osoby, zatwierdzonej na nabywcę, w posiadanie działki. Kwoty wyłożone z części parcelacyjne) Funduszu Obrotowego Reformy Rolnej na zabudowę, meljorację i inne inwestycje po oddaniu działki w posiadanie, a przed przeniesieniem prawa własności tej działki, oprocentowuje się od początku najbliższego miesiąca po dniu wypłaty ostatniej raty tych kwot.
2)
W przypadku, gdy ma zastosowanie § 8, należności, wymienione w cz. 1 niniejszego paragrafu, nie podlegają oprocentowaniu w okresie, na jaki odracza się wówczas rozpoczęcie ich spłaty.
3)
Stopa oprocentowania należności, wymienionych w cz. 1, wynosi:
a)
za czas do początku okresu amortyzacyjnego kredytowanej reszty należności w myśl § 6, - 3 % w stosunku rocznym, a w okresie amortyzacyjnym wraz z kosztami administracji - 31/2 % w stosunku rocznym,
b)
o ile reszta należności nie ulega zakredytowaniu w myśl § 6 - 3 % w stosunku rocznym do końca miesiąca, w którym następuje przeniesienie prawa własności działki na nabywcę, a po tym terminie w razie gdy reszta należności ulega rozłożeniu na raty w myśl § 7 - 31/2 % w stosunku rocznym.
4)
Do czasu przeniesienia prawa własności działki na nabywcę odsetki z tytułu oprocentowania należności, wymienionych w cz. 1, winny być uiszczone przez nabywcę w dniu 1 października za każdy rok kalendarzowy. Wymiar odsetek dokonywany będzie w nakazach płatniczych.
§  10.
Nabywca ma prawo spłacenia w każdym czasie całości lub części należności przed ustalonym terminem spłaty. Przedterminowe spłaty będą zaliczone na poczet rat najbliższych; jeżeli jednak będą one przewyższać dwie raty amortyzacyjne prócz raty bieżącej, to ulegają odpowiedniemu zmniejszeniu wszystkie raty amortyzacyjne.
§  11.
1)
W razie trudności płatniczych, wynikłych z powodu nieurodzaju, pożaru lub innej klęski, śmierci albo ciężkiej choroby dłużnika, lub jedynego żywiciela rodziny i t. p. może być dłużnikowi na prośbę jego lub osób zainteresowanych udzielona ulga w spłacie reszty należności, zakredytowanej w myśl § 6, w postaci odroczenia terminu płatności raty amortyzacyjnej na okres do pięciu lat, lub w postaci rozłożenia raty na terminy płatności rat następnych, przypadających w okresie pięciu lat. Odroczenie lub rozłożenie na raty nie może obejmować więcej, niż cztery raty półroczne lub dwie roczne.
2)
Ponadto mogą być udzielane powyższe ulgi w przypadku, gdy z powodu poczynionych bez pomocy kredytowej Państwa większych wkładów potrzebnych i pożytecznych dla gospodarstwa, dłużnik nie jest w sianie bez uszczerbku dla gospodarstwa wpłacić raty.
3)
Za czas odroczenia lub rozłożenia na raty należności w myśl niniejszego paragrafu nie pobiera się odsetek zwłoki.
§  12.
W razie nieuiszczenia w terminie raty amortyzacyjnej będą od tej raty policzone odsetki zwłoki w wysokości 1/2 % za każdy cały lub rozpoczęty miesiąc zwłoki, poczynając od upływu 3-ch miesięcy po terminie płatności aż do czasu spłacenia całej raty. Gdyby niespłacona część zakredytowanej reszty należności za działkę została przeniesiona do dłuższego okresu amortyzacyjnego (cz. 4 § 6), to odsetki zwłoki należne od tego czasu nie będą pobierane.
§  13.
W razie nabycia na licytacji przez osobę trzecią gruntów, obciążonych należnościami na rzecz Funduszu Obrotowego Reformy Rolnej, może być ta należność, z wyjątkiem zapadłych lub odroczonych rat, przeniesiona na nowonabywcę na warunkach, jakie były dla spłaty tej należności ustalone.

Rozdział  III.

Przepisy przejściowe.

§  14.
1)
Nabywcom, którzy zostali wprowadzeni w posiadanie działek przed dniem 1.IV.1932 r., może być zakredytowana reszta należności w myśl §§ 6 i 7 bez względu na wysokość kwot, uiszczonych lub podlegających zaliczeniu na poczet należności za działki.
2)
W przypadkach, określonych w cz. l, stopa oprocentowania reszty należności za czas do początku okresu amortyzacyjnego (p. a cz. 3 § 9) lub do końca miesiąca, w którym następuje przeniesienie prawa własności działki na nabywcę (p. b cz. 3 § 9) wynosi 2 % w stosunku rocznym.
§  15.
W przypadkach, gdy należność za działki ustalona prawomocnie jest oczywiście niewspółmierna z należnością, ustaloną później za podobne działki, położone w tej samej nieruchomości ziemskiej i powstałe z parcelacji, przeprowadzonej w tym samym roku, należność ta może być odpowiednio zmniejszona, w każdym poszczególnym przypadku na skutek prośby, wniesionej przez nabywcę, o ile dłużnik znajduje się w trudnem położeniu materjalnem i bez uszczerbku dla gospodarstwa nie byłby w stanie uiścić ustalonej prawomocnie za działkę należności.

Rozdział  IV.

Właściwość władz.

§  16.
1)
Udzielanie zgody na zabudowanie działek w myśl cz. 1 § 3 i ustalanie wysokości odszkodowania za wzniesione budynki w myśl cz. 2 § 3 oraz udzielanie ulg w spłacie czynszu dzierżawnego w myśl § 4 należy do okręgowego urzędu ziemskiego.
2)
Ustalanie wysokości wpłat na poczet należności za działki w myśl p. b i c cz. 1 § 5 oraz zmniejszanie należności w myśl § 15 należy do okręgowego urzędu ziemskiego.
3)
Resztą należności z tytułu sprzedaży działek, zakredytowaną w myśl § 6, administruje Państwowy Bank Rolny. Innemi należnościami administruje okręgowy urząd ziemski.
4)
Wymierzanie odsetek z tytułu oprocentowania należności za działki w myśl cz. 4 § 9 należy do powiatowego urzędu ziemskiego.
5)
Ulgi w przypadkach, przewidzianych w cz. 4 § 6 (zastąpienie krótszego okresu amortyzacyjnego przez dłuższy) i w cz. 1 § 11, przyznawane być mogą przez Państwowy Bank Rolny samodzielnie, a w przypadkach, przewidzianych w cz. 2 § 11 - w porozumieniu z powiatowym urzędem ziemskim.
6)
Zgodę na przeniesienie należności Skarbu Państwa na nabywcę działki z licytacji w myśl § 13 wyraża Państwowy Bank Rolny.

Rozdział  V.

Przepisy końcowe.

§  17.
Wynagrodzenie Państwowego Banku Rolnego za przeprowadzenie parcelacji nieruchomości państwowych może być ustalone bez potrzeby obliczania rzeczywistych kosztów Państwowego Banku Rolnego bądź w postaci zgóry określonego ryczałtu lub procentu od faktycznie osiągniętej ceny sprzedażnej gruntów, bądź też w postaci prawa zatrzymania przez Bank nadwyżki ponad zgóry określoną globalnie cenę sprzedażną gruntów przekazanych do parcelacji.
§  18.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1933.55.414

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Użytkowanie Funduszu Obrotowego Reformy Rolnej w związku z parcelacją gruntów państwowych.
Data aktu: 24/05/1933
Data ogłoszenia: 21/07/1933
Data wejścia w życie: 21/07/1933