Tryb postępowania przy przenoszeniu sędziów i prokuratorów na inne miejsce służbowe i w stan spoczynku.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI
z dnia 1 grudnia 1932 r.
o trybie postępowania pisy przenoszenia sędziów i prokuratorów na inne miejsce służbowe i w stan spoczynku.

Na podstawie art. 111, 243 i 298 prawa o ustroju sądów powszechnych z dnia 6 lutego 1928 r. (Dz. U. R. P. z r. 1932 Nr. 102, poz. 863) zarządzam co następuje:

I.

Przeniesienie na inne stanowisko z powodu powinowactwa.

§  1.
Sędzia lub prokurator, który przez zawarcie związku małżeńskiego wszedł w powinowactwo, uzasadniające, w myśl art. 84, 102 § 2 lit. "b" i 237 prawa o ustroju sądów powszechnych, przeniesienie go na inne miejsce służbowe, powinien zawiadomić o tem kierownika sądu lub prokuratury i na żądanie przedstawić akty urodzenia i ślubu.

Kierownik sądu lub prokuratury, po stwierdzeniu powinowactwa, przedstawia sprawę w drodze służbowej Ministrowi Sprawiedliwości.

II.

Przeniesienie na inna miejsce służbowe dla dobra wymiaru sprawiedliwości lub powagi stanowiska sędziowskiego. Przeniesienie w stan spoczynku w interesie wymiaru sprawiedliwości.

§  2.
Jeżeli prezes sądu uznaje, iż zachodzi potrzeba przeniesienia sędziego jednego z powierzonych mu sądów na inne miejsce służbowe lub w stan spoczynku (art. 102 § 2 lit. "c" i art. 110 lit. "c" u. s. p.), to przed złożeniem odnośnego wniosku zawiadamia o nim zainteresowanego sędziego, pozostawiając mu 14-dniowy termin do wniesienia podania o przeniesienie na inne miejsce służbowe lub w stan spoczynku, o ile posiada warunki, przewidziane w art. 108 u. s. p., albo do zrzeczenia się stanowiska.
§  3.
Jeżeli podania, przewidzianego w § 2, nie złożono w terminie, lub złożone podanie załatwiono odmownie, prezes sądu właściwego przesyła wniosek swój o przeniesienie sędziego na inne miejsce służbowe lub w stan spoczynku wraz z uzasadnieniem do prezesa sądu wyższego, który przesyła go z własną opinją przewodniczącemu składu sędziowskiego, powołanego do orzekania w tych sprawach (art. 52 § 2 u. s. p.).

Wniosek, dotyczący przeniesienia na inne miejsce służbowe lub w stan spoczynku prezesa sądu, składa prezes sądu wyższego bezpośrednio przewodniczącemu właściwego składu sędziowskiego.

§  4.
Sąd orzekający zarządza zbadanie okoliczności sprawy i zebranie dowodów, a do przeprowadzenia dochodzenia wyznacza jednego z sędziów danego sądu, nie należącego do składu orzekającego.
§  5.
Sędzia zainteresowany i jego obrońca mają prawo, po ukończeniu dochodzenia, przejrzenia akt, poczynienia wyciągów i składania wniosków o uzupełnienie dochodzenia. Jeżeli sędzia, prowadzący dochodzenie, wniosku nie uwzględni, przedstawi go do rozstrzygnięcia sądowi orzekającemu (§ 3).
§  6.
Po ukończeniu dochodzenia prowadzący je sędzia przesyła akta prokuratorowi sądu wyższego; prokurator zwraca akta ze swoim wnioskiem przewodniczącemu sądu orzekającego.
§  7.
Przewodniczący sądu orzekającego wyznacza termin posiedzenia niejawnego dla rozpatrzenia wniosku i zawiadamia o nim prokuratora, zainteresowanego sędziego i jego obrońcę, jeżeli był wskazany, oraz wyznacza sędziego sprawozdawcę.

Wezwania zainteresowanemu sędziemu doręcza się w sposób, przewidziany w regulaminie sądowym.

§  8.
Sąd orzekający może z własnej inicjatywy lub na wniosek stron (§ 516) zarządzić uzupełnienie dochodzenia (§ 4). Może również zarządzić przesłuchanie świadków i biegłych na rozprawie.
§  9.
Do czynności na posiedzeniu sądu orzekającego stosuje się odpowiednio przepisy art. 159 i 161 prawa o ustroju sądów powszechnych z tem, że niestawiennictwo należycie wezwanego zainteresowanego sędziego lub jego obrońcy nie wstrzymuje postępowania.
§  10.
Orzeczenie sądu nie wymaga uzasadnienia i nie ulega zaskarżeniu.
§  11.
Odpisy orzeczenia sądu doręcza się żar interesowanemu sędziemu oraz przesyła Ministrowi Sprawiedliwości i prezesowi właściwego sądu, akta zaś sprawy kieruje się do prezesa właściwego sądu wyższego.
§  12.
Do wezwania świadków i biegłych oraz do doręczeń i przeprowadzania dowodów stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania karnego, jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie zawierają odmiennych postanowień.

III.

Przejście w stan spoczynku wskutek ukończenia lat 70.

§  13.
Sędzia i prokurator, który ukończył 70 lat życia, obowiązany jest zawiadomić o tem swoją bezpośrednią władzę nadzorczą, przedstawiając na jej żądanie akt urodzenia. Władza nadzorcza przedstawi to zawiadomienie Ministrowi Sprawiedliwości w drodze służbowej. Sędzia i prokurator opuszcza swe stanowisko po otrzymaniu zwolnienia.
§  14.
Jeżeli sędzia lub prokurator zaniechał doniesienia (§ 13), bezpośrednia władza, nadzorcza powinna na podstawie własnych wiadomości i wykazu służbowego przedstawić sprawę Ministrowi Sprawiedliwości.

IV.

Przejście w stan spoczynku wskutek zwinięcia stanowiska.

§  15.
Prezes sądu apelacyjnego, w którego okręgu sędzia, zwolniony od zajęć w myśl art. 107 prawa o ustroju sądów powszechnych, pozostawał ostatnio na zwiniętem stanowisku, powinien w razie możliwości przeniesienia lub delegowania sędziego do innego sądu przedstawić Ministrowi Sprawiedliwości sprawozdanie.
§  16.
Jeżeli sędzia w ciągu roku nie otrzyma nowego stanowiska, prezes sądu apelacyjnego przedstawi bezzwłocznie Ministrowi Sprawiedliwości wniosek o przeniesienie sędziego w stan spoczynku (art. 110 lit. "d" u. s, p.).

V.

przeniesienie w stan spoczynku z powodu ułomności cielesnej, upadku sił fizycznych lub umysłowych albo z powodu dłuższej choroby.

§  17.
Postępowanie w przypadkach, objętych art. 110 lit. "b" prawa o ustroju sądów powszechnych wszczyna prezes sądu wyższego z własnej inicjatywy lub na przedstawienie prezesa sądu właściwego, o czem zawiadamia Ministra Sprawiedliwości. Przedstawienie i postanowienie o wszczęciu postępowania powinno zawierać uzasadnienie, wyjaśniające okoliczności, z powodu których sędzia ma być przeniesiony w stan spoczynku.
§  18.
Prezes sądu wyższego wyznacza do przeprowadzenia postępowania przygotowawczego jednego z sędziów tegoż sądu lub sądu bezpośrednio niższego.
§  19.
Jeżeli powodem uznania sędziego za niezdolnego do służby ma być upadek sił umysłowych, należy mu wyznaczyć obrońcę z urzędu, o ile nie ma obrońcy z wyboru.
§  20.
Do stwierdzenia trwałej niezdolności do służby z powodu ułomności cielesnej albo upadku sił fizycznych lub umysłowych, należy powołać komisję lekarską pierwszej instancji (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 marca 1931 r. - Dz. U. R. P. Nr. 58, poz. 302), w przypadkach zaś wątpliwych - komisje lekarską drugiej instancji.
§  21.
Jeżeli sędzia bez przyczyny usprawiedliwiającej nie stawi się na wezwanie prezesa sądu celem poddania się badaniu lekarskiemu, wówczas sędzia, wyznaczony do przeprowadzenia postępowania przygotowawczego, zawiadomi o tem właściwą władzę nadzorczą, celem wszczęcia postępowania dyscyplinarnego.
§  22.
Jeżeli dochodzenie nie stwierdziło warunków przeniesienia w stan spoczynku, prezes sądu wyższego postępowanie umarza, o czem zawiadamia Ministra Sprawiedliwości. W przeciwnym razie prezes zarządza przedstawienie zainteresowanemu sędziemu lub jego obrońcy wyników postępowania przygotowawczego i pozostawia sędziemu termin 14-dniowy do złożenia podania o przeniesienie w stan spoczynku lub do zrzeczenia się stanowiska.
§  23.
Jeżeli sędzia podania nie złoży w terminie (§ 22), prezes sądu wyższego przesyła akta prokuratorowi, który składa swój wniosek prezesowi, poczem prezes kieruję sprawę do kolegjum administracyjnego sądu wyższego.
§  24.
Co do doręczania wezwań, skutków niestawiennictwa wezwanego sędziego lub jego obrońcy, trybu postępowania na posiedzeniu kolegjum administracyjnego, doręczania ł przesyłania odpisów orzeczeń obowiązują przepisy § 7 ust. 2 i §§ 9, 11 i 12 niniejszego rozporządzenia. Orzeczenie należy uzasadnić. Orzeczenie to nie ulega zaskarżeniu.
§  25.
Przepisy §§ 17 - 24 stosuje się odpowiednio w przypadku, przewidzianym w art. 110 lit. "a" prawa o ustroju sądów powszechnych, z tą zmianą, że dochodzenia celem stwierdzenia warunków przeniesienia w stan spoczynku można zaniechać, jeżeli warunki te są stwierdzone w aktach urzędowych, dołączonych do przedstawienia prezesa właściwego sądu lub wskutek żądania prezesa sądu wyższego.
§  26.
Przepisy §§ 17 - 24 stosuje się odpowiednio również w przypadku, przewidzianym w art. 108 lit. "a" prawa o ustroju sądów powszechnych, z tem że:
a)
prośbę o przejście w stan spoczynku składa zainteresowany sędzia, dołączając świadectwo lekarskie i inne dowody;
b)
wyniki dochodzenia należy sędziemu lub jego obrońcy przedstawić i na żądanie dochodzenie uzupełnić;
c)
na posiedzenie kolegjum administracyjnego zainteresowanego sędziego nie wzywa się.
§  27.
Przepisy §§ 19, 20, 21 i 24 - 26 stosuje się odpowiednio i do prokuratorów z tem, że:
a)
dochodzenie przeprowadza prokurator lub. wiceprokurator, wyznaczony przez prokuratora apelacyjnego, jeżeli chodzi o prokuratorów, podległych prokuratorowi apelacyjnemu, lub przez Ministra Sprawiedliwości, leżeli chodzi o innych prokuratorów;
b)
że akta sprawy wyznaczony prokurator przesyła do prokuratora apelacyjnego lub do pierwszego prokuratora Sądu Najwyższego;
c)
że prokurator apelacyjny lub pierwszy prokurator Sądu Najwyższego kieruje akta sprawy ze swoją opinją do Ministra Sprawiedliwości.

VI.

Przepisy końcowe.

§  28.
Określenia "sąd wyższy" i "sąd właściwy" są użyte w niniejszem rozporządzeniu w rozumieniu art. 188 prawa o ustroju sądów powszechnych, określenie zaś "sędzia" jest użyte w znaczeniu art. 188 prawa o ustroju sądów powszechnych, jeżeli z treści przepisu nie wynika węższe znaczenie tego wyrazu.
§  29.
Obrońcą sędziego lub prokuratora może być tylko osoba, wymieniona w art. 145 prawa o ustroju sądów powszechnych.
§  30.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. Jednocześnie traci moc rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 grudnia 1928 r. (Dz. U. R. P. Nr. 104, poz. 938).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1932.110.906

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Tryb postępowania przy przenoszeniu sędziów i prokuratorów na inne miejsce służbowe i w stan spoczynku.
Data aktu: 01/12/1932
Data ogłoszenia: 14/12/1932
Data wejścia w życie: 14/12/1932