Renata Krupa-Dąbrowska

Drugi etapu reformy uwłaszczeniowej poniósł klęskę. Tylko nieliczne firmy przekształciły prawo użytkowania wieczystego we własność. Cena za przekształcenie była zdecydowanie zbyt wysoka dla większości przedsiębiorców. Dostali też zbyt mało czasu na złożenie wniosków. Dla nikogo nie jest to jednak zaskoczenie. O tym, że narzucone zasady wykupu są z "sufitu" mówiło się już w trakcie prac nad reformą.

Ministerstwo Rozwoju i Technologii przygotowało kolejną wersję projektu nowego rządowego programu kredytowego "Mieszkanie na start". Ma on zastąpić program Bezpieczny Kredyt 2 proc. Dzięki niemu będzie można uzyskać dopłaty do rat kredytu m.in. na zakup mieszkania lub domu. Warunkiem ich uzyskania ma być kryterium dochodowe. Program ma ruszyć w przyszłym roku.

Rządowy program kredytowy #naStart wykuwa się w bólach i budzi wciąż kontrowersje. Jego nowa odsłona nie zawiera limitów ceny mkw. mieszkania. Będzie można więc kupić przy wsparciu państwa także duży apartament. Zdaniem ekspertów takich zakupów państwo wspierać nie powinno. Poza tym rodzina z minimum trójką dzieci może posiadać tytuł do innego mieszkania, które będzie mogła wynająć i na tym zarabiać, co też budzi wątpliwości. 

Do Trybunału Sprawiedliwości UE trafiły pierwsze pytania prejudycjalne dotyczące kredytów z WIBOR-em. Możliwość kwestionowania tego wskaźnika nie będzie oznaczała automatycznego usunięcia go ze wszystkich umów czy uznania ich za nieważne, natomiast istnieje duże prawdopodobieństwo, że TSUE przyzna sądom krajowym możliwość jego usuwania. Wtedy ruszy lawina pozwów, tym razem nie frankowiczów, lecz złotówkowiczów. Bankowi prawnicy studzą emocje. Ich zdaniem TSUE stanie po ich stronie.

Bez tarcz finansowych od Polskiego Funduszu Rozwoju wielu przedsiębiorstw nie udałoby się uratować w trudnym czasie pandemii COVID-19. Do prawników zrzeszonych w Północnej Izbie Gospodarczej trafiają jednak sygnały, że dochodzi do sytuacji, gdy PFR wzywa firmy do zwrotu pieniędzy z tarcz. Jak mówią eksperci, dochodzi tutaj do poważnego nieporozumienia. Niektórzy przedsiębiorcy nie byli bowiem świadomi różnicy między tarczami i nie spodziewali się konieczności zwracania przyznanych ich środków.

Ważą się losy Funduszu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej, który planuje stworzyć ministerstwo spraw wewnętrznych. Przeciwny jest resort finansów. Nie chce, żeby środki budżetowe płynęły do kolejnego zewnętrznego funduszu, co w ostatnich latach było bardzo popularną praktyką. Natomiast KGHM i Orlen, które mają wpłacać grube miliardy na jego funkcjonowanie, wytykają dziury w zasadach finansowania.

Od kilku tygodni banki masowo wysyłają do frankowiczów wezwania do zwrotu kapitału kredytu. Powody są dwa. W tym roku wcześniej banki rozpoczynają "akcję" przerywania biegu przedawnienia kolejnego "rocznika" kredytobiorców. Tym razem dotyczy to  osób, które zaciągnęły kredyt w 2021 r. Ale nie tylko o to chodzi. Banki planują naliczać również odsetki za opóźnienie za okres po terminie wskazanym w wezwaniu na zwrot środków, co zdaniem prawników frankowiczów jest działaniem bezprawnym. 

Prezes UODO, uważa, że trzeba zmienić prawo telekomunikacyjne tak, by przy okazji ścigania naruszeń prawa autorskiego, nie pobierać informacji dotyczących innych aspektów życia danej osoby w zakresie dostępu organów ścigania do danych objętych tajemnicą telekomunikacyjną. Takie są konsekwencje wyroku TSUE w sprawie C-470/21.

Na jesieni wejdzie w życie ustawa o sygnalistach. Niestety ustawodawca się nie popisał. Nie tylko ustawa jest niechlujna, ale i nie do końca kompatybilna z przepisami o ochronie danych osobowych. Firmy mają więc problem, jak dobrze chronić sygnalistę i nie naruszyć przy okazji przepisów. Prawnicy radzą być ostrożni, bo za naruszenie tej ustawy można pójść nawet na rok do więzienia.

Rzecznik praw obywatelskich uważa, że nowelizacja ustaw dotyczących rynku finansowego z 2023 r., czyli tzw. warzywniak, są sprzeczne z konstytucją i wymagają zmiany. RPO rozumie, że wymusiły je negatywne zdarzenia na rynku finansowym takie jak: GetBeck S.A., upadłość Idea Banku S.A. i Getin Noble Bank S.A., które ujawniły brak systemowej ochrony interesów inwestorów. Takiej sytuacji nie można jednak naprawiać z naruszeniem podstawowych zasad demokratycznego państwa prawnego.