Krajowa Rada Sądownictwa, w związku z wysłuchaniem sędziego Dariusza Łubowskiego, zdecydowała o zawiadomieniu prokuratora krajowego o podejrzeniu popełnienia przestępstwa mobbingu wobec sędziów Sądu Okręgowego w Warszawie. Wystąpi też do rzecznika dyscyplinarnego prokuratora generalnego Piotra Kowalika o wszczęcie czynności w celu wyjaśnienia, dlaczego prokuratorzy próbowali skontaktować się z sędzią w sprawie Europejskiego Nakazu Aresztowania wobec b. wiceministra sprawiedliwości Marcina Romanowskiego.

Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek poinformował, że podpisał rozporządzenia, zgodnie z którym, na terenie działania każdej prokuratury okręgowej będzie prokuratura rejonowa specjalizująca się w ściganiu przestępstw wynikających z mowy nienawiści. Projekt trafił do opiniowania w grudniu 2025 r., przepisy początkowo miały obowiązywać już od 1 stycznia 2026 r., teraz mają wejść dzień po ogłoszeniu. W pierwszej wersji wyznaczono 13 prokuratur, w ostatecznej... 50.

Ministerstwo Sprawiedliwości ponownie poprawiło projekt rozporządzenia podwyższającego wynagrodzenia mediatorów w postępowaniu cywilnym. Po raz drugi przesuwa jego wejście w życie - tym razem z 1 lutego na 13 lutego 2026 r. Wprowadzone zostaje m.in. rozróżnienie na mediacje w sprawach o wartości przedmiotu sporu do 200 tys. zł i powyżej tej kwoty. Minimalna stawka ma wynieść 300 zł, maksymalna 8 tys. zł. Szacowane koszty dla budżetu to 3,5 mln zł.

Ministerstwo Sprawiedliwości skierowało do opiniowania projekt zmian w Regulaminie urzędowania sądów powszechnych, które mają m.in. dopełnić przepisy wykonawcze w zakresie wnoszenia niektórych pism procesowych przez portal informacyjny sądów. I tak, w przypadku wniesienia e‑apelacji w postępowaniu cywilnym, przewodniczący wydziału ma podjąć czynności zmierzające do przedstawienia akt sprawy sądowi odwoławczemu na podstawie akt prowadzonych w systemie teleinformatycznym – i to w zakresie wniesionego środka odwoławczego.

Asystenci sędziów chcą szybszej ścieżki do stanowiska sędziego. Reprezentujący ich związkowcy przygotowali własny projekt, zgodnie z którym asystent mógłby – bez aplikacji uzupełniającej – ubiegać się o urząd sędziego rejonowego, pod warunkiem spełnienia wymagań dotyczących stażu pracy, legitymowania się np. egzaminem adwokackim, albo posiadania stopnia naukowego. W samym Ministerstwie Sprawiedliwości zwycięża opcja awansu, ale po aplikacji w KSSiP.

Finalizujemy właśnie prace nad przepisami tworzącymi fundamenty pod elektroniczne akta sprawy i automatyzację wybranych czynności w procesie cywilnym – mówi prof. Monika Namysłowska z Uniwersytetu Łódzkiego, przewodnicząca zespołu Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego do spraw cyfryzacji postępowania cywilnego. I precyzuje, że proces cyfryzacji będzie realizowany w dwóch perspektywach - w kilka lat pełna cyfryzacja wybranych postępowań, a w dekadę powszechny model cyfrowy.

Kuratorzy sądowi chcą, aby Rada Dialogu Społecznego zajęła się tematem wpisania ich zawodu do wykazu prac o szczególnym charakterze, o którym mowa w ustawie z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych. Uzasadniają to tym, że praca, którą wykonują, jest szczególna, wiąże się z licznymi zagrożeniami i może skutkować wypaleniem zawodowym. Postulat wraca od lat – kuratorzy starali się o to m.in. w 2022 r., podczas prac nad zmianami w ich ustawie.

Sprawy dotyczące przekupstwa zagranicznych funkcjonariuszy publicznych w międzynarodowych transakcjach handlowych będą rozpoznawane w pierwszej instancji przez sądy okręgowe, a nie przez sądy rejonowe. Zmianę zakłada projekt nowelizacji kodeksu postępowania karnego, przyjęty przez rząd.

Z perspektywy wykładowcy Uniwersytetu Warszawskiego mogę stwierdzić, że duża część studentów prawa, którzy są na czwartym lub piątym roku studiów, ma wystarczającą wiedzę, by zostać asystentami sędziego. Ich dodatkowymi zaletami są zaangażowanie oraz chęć podwyższania kwalifikacji. Potwierdza to program pilotażowy, który Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego prowadził we współpracy z Sądem Okręgowym w Warszawie. Studenci byli zatrudniani jako praktykanci – asystenci sędziów z wykorzystaniem środków z Funduszu Pracy i sprawdzili się – mówi prof. Marcin Dziurda z Katedry Postępowania Cywilnego Uniwersytetu Warszawskiego.

Część firm obawia się, że na skutek wejścia w życie ustawy mającej „przywrócić prawo do niezależnego i bezstronnego sądu” mogą zostać zakwestionowane korzystne dla nich orzeczenia zapadłe w wydziałach własności intelektualnej. Choć wzruszenie orzeczenia będzie możliwe tylko po spełnieniu ściśle określonych warunków, pozostaje jeszcze inny problem: kadrowy. Duża część sędziów orzekających w sprawach własności intelektualnej należy bowiem do tzw. grupy czerwonej lub żółtej.

Postępowania gospodarcze w Polsce trwają dziś w sądach powszechnych średnio od dwóch do trzech lat w jednej instancji, a w sprawach bardziej skomplikowanych – nawet dłużej. Firmy coraz częściej – jak pokazują dane – korzystają więc z arbitrażu gospodarczego, szczególnie w sektorach IT, budowlanym, spożywczym oraz finansowym. Trend ten ma wymiar globalny. W Polsce, w 2025 r., arbitrzy Elektronicznego Centrum Arbitrażu i Mediacji przy SNRP w Warszawie, wydali ponad 1000 wyroków.

Minister sprawiedliwości, prokurator generalny Waldemar Żurek zgodził się zrzec immunitetu i przyjąć mandat karny w związku z postępowaniem o złamanie przez niego przepisów ruchu drogowego. Chodzi o nagranie wideo opublikowane pod koniec stycznia w jednym z programów internetowych. Minister w trakcie wywiadu prowadził auto, a kamery zarejestrowały moment przejazdu przez przejście dla pieszych, na które wchodziła piesza.

W ustawie o leczeniu niepłodności przewidziano, że sąd opiekuńczy może wydać zezwolenie na przeniesienie zarodka do organizmu kobiety w sytuacji, gdy brak jest zgody męża lub dawcy komórek rozrodczych, pobranych w celu dawstwa partnerskiego, z których utworzono zarodek. Sędziowie podkreślają, że takie sprawy są niezwykle skomplikowane - np. w sytuacji, gdy para nie jest już razem. Przeniesienie zarodka oznacza, że dawcy komórek nie da się zwolnić z alimentów.

Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad propozycjami zmian dotyczących utrudniania kontaktów z dzieckiem. Jak poinformowało Prawo.pl, stosowny projekt jest obecnie na końcowym etapie ustaleń. Tymczasem Sejm zajmuje się już projektem poselskim Konfederacji, który zakłada karę grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku za „uporczywe uchylanie się od wykonania" orzeczonych przez sąd albo ustalonych w ugodzie sądowej lub zawartej przed mediatorem kontaktów. Przewiduje również zabezpieczenie w postaci terapii dla rodzica, który je utrudnia.

W projekcie ustawy o biegłych sądowych pojawiła się długo wyczekiwana propozycja zrównania w procesie karnym waloru dowodowego opinii prywatnych z opiniami biegłych. To świetne rozwiązanie, które przyniesie korzyść zarówno stronom, jak i wymiarowi sprawiedliwości. Czy wszyscy to dostrzegają? - pisze dr Marcin Klonowski, adwokat, młodszy partner w Kancelarii Chmielniak Adwokaci.

Osoba ubezwłasnowolniona całkowicie powinna być reprezentowana przez opiekuna prawnego, a osoba ubezwłasnowolniona częściowo - przez kuratora. O ile czasami nie ma trudności w znalezieniu osoby godnej zaufania, która mogłaby wesprzeć osobę ubezwłasnowolnioną, to jednak czasami piętrzą się problemy. Osoba niechętna pełnieniu funkcji może nie sprawdzić się w swojej roli.

Wielkimi krokami zbliżają się zmiany w przepisach, umożliwiające m.in. wnoszenie środków odwoławczych przez portal informacyjny sądów. Ruszyła właśnie jego nowa, testowa wersja, poprzez którą m.in. adwokaci i radcy prawni mogą sprawdzić nowe funkcjonalności. Pierwsze oceny są całkiem dobre, prawnicy chwalą rozwiązania za przejrzystość. Obawy mają natomiast sądy - ich pracowników czeka dodatkowa praca związana m.in. z wnoszonymi e-dokumentami. Pisma za pośrednictwem portalu będą mogli otrzymywać nie tylko prawnicy, ale i zwykli ludzie - strony postępowania.

Sędziowie orzekający w sprawach sporów wynikających z patentów lub wzorów użytkowych nierzadko muszą odwoływać się do wiedzy technicznej. Pojawiają się głosy, by wspomóc ich osobami posiadającymi wykształcenie w naukach ścisłych. Rzecznicy patentowi opracowali projekt zmian w prawie, dających podstawy do powoływania wyspecjalizowanych ławników patentowych. Pytanie tylko, czy uda się przekonać do pomysłu ustawodawcę i znaleźć chętnych do pełnienia tej funkcji.

Senat na posiedzeniu 28 stycznia br. uchwalił bez poprawek nowelizację ustawy o KRS, przewidującą, że sędziów - członków KRS, mają wybierać w wyborach organizowanych przez PKW wszyscy sędziowie, a nie - tak jak to jest obecnie - posłowie. Nowelizacja została uchwalona w piątek przez Sejm. Posłowie PiS wnieśli o odrzucenie noweli, ale zostali przegłosowani przez zwolenników naprawy Rady.

Funkcjonariusze zarówno policji, jak i innych służb, działają w permanentnym stresie, nierzadko cierpią na syndrom stresu pourazowego. Badania okresowe, choć są potrzebne, nie wystarczą, by przeciwdziałać ich agresywnym zachowaniom. Potrzebne są m.in. szkolenia wszystkich funkcjonariuszy w zakresie rozpoznawania symptomów np. załamania czy depresji u kolegów, dobrym rozwiązaniem byłyby superwizje i stałe wsparcie psychologów. Nieodzowna jest też praca z rodzinami – pisze Jacek Kudła, biegły sądowy z zakresu czynności operacyjno‑śledczych.