Finalizujemy właśnie prace nad przepisami tworzącymi fundamenty pod elektroniczne akta sprawy i automatyzację wybranych czynności w procesie cywilnym – mówi prof. Monika Namysłowska z Uniwersytetu Łódzkiego, przewodnicząca zespołu Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego do spraw cyfryzacji postępowania cywilnego. I precyzuje, że proces cyfryzacji będzie realizowany w dwóch perspektywach - w kilka lat pełna cyfryzacja wybranych postępowań, a w dekadę powszechny model cyfrowy.

Kuratorzy sądowi chcą, aby Rada Dialogu Społecznego zajęła się tematem wpisania ich zawodu do wykazu prac o szczególnym charakterze, o którym mowa w ustawie z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych. Uzasadniają to tym, że praca, którą wykonują, jest szczególna, wiąże się z licznymi zagrożeniami i może skutkować wypaleniem zawodowym. Postulat wraca od lat – kuratorzy starali się o to m.in. w 2022 r., podczas prac nad zmianami w ich ustawie.

Sprawy dotyczące przekupstwa zagranicznych funkcjonariuszy publicznych w międzynarodowych transakcjach handlowych będą rozpoznawane w pierwszej instancji przez sądy okręgowe, a nie przez sądy rejonowe. Zmianę zakłada projekt nowelizacji kodeksu postępowania karnego, przyjęty przez rząd.

Z perspektywy wykładowcy Uniwersytetu Warszawskiego mogę stwierdzić, że duża część studentów prawa, którzy są na czwartym lub piątym roku studiów, ma wystarczającą wiedzę, by zostać asystentami sędziego. Ich dodatkowymi zaletami są zaangażowanie oraz chęć podwyższania kwalifikacji. Potwierdza to program pilotażowy, który Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego prowadził we współpracy z Sądem Okręgowym w Warszawie. Studenci byli zatrudniani jako praktykanci – asystenci sędziów z wykorzystaniem środków z Funduszu Pracy i sprawdzili się – mówi prof. Marcin Dziurda z Katedry Postępowania Cywilnego Uniwersytetu Warszawskiego.

Część firm obawia się, że na skutek wejścia w życie ustawy mającej „przywrócić prawo do niezależnego i bezstronnego sądu” mogą zostać zakwestionowane korzystne dla nich orzeczenia zapadłe w wydziałach własności intelektualnej. Choć wzruszenie orzeczenia będzie możliwe tylko po spełnieniu ściśle określonych warunków, pozostaje jeszcze inny problem: kadrowy. Duża część sędziów orzekających w sprawach własności intelektualnej należy bowiem do tzw. grupy czerwonej lub żółtej.

Postępowania gospodarcze w Polsce trwają dziś w sądach powszechnych średnio od dwóch do trzech lat w jednej instancji, a w sprawach bardziej skomplikowanych – nawet dłużej. Firmy coraz częściej – jak pokazują dane – korzystają więc z arbitrażu gospodarczego, szczególnie w sektorach IT, budowlanym, spożywczym oraz finansowym. Trend ten ma wymiar globalny. W Polsce, w 2025 r., arbitrzy Elektronicznego Centrum Arbitrażu i Mediacji przy SNRP w Warszawie, wydali ponad 1000 wyroków.

Minister sprawiedliwości, prokurator generalny Waldemar Żurek zgodził się zrzec immunitetu i przyjąć mandat karny w związku z postępowaniem o złamanie przez niego przepisów ruchu drogowego. Chodzi o nagranie wideo opublikowane pod koniec stycznia w jednym z programów internetowych. Minister w trakcie wywiadu prowadził auto, a kamery zarejestrowały moment przejazdu przez przejście dla pieszych, na które wchodziła piesza.

W ustawie o leczeniu niepłodności przewidziano, że sąd opiekuńczy może wydać zezwolenie na przeniesienie zarodka do organizmu kobiety w sytuacji, gdy brak jest zgody męża lub dawcy komórek rozrodczych, pobranych w celu dawstwa partnerskiego, z których utworzono zarodek. Sędziowie podkreślają, że takie sprawy są niezwykle skomplikowane - np. w sytuacji, gdy para nie jest już razem. Przeniesienie zarodka oznacza, że dawcy komórek nie da się zwolnić z alimentów.

Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad propozycjami zmian dotyczących utrudniania kontaktów z dzieckiem. Jak poinformowało Prawo.pl, stosowny projekt jest obecnie na końcowym etapie ustaleń. Tymczasem Sejm zajmuje się już projektem poselskim Konfederacji, który zakłada karę grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku za „uporczywe uchylanie się od wykonania" orzeczonych przez sąd albo ustalonych w ugodzie sądowej lub zawartej przed mediatorem kontaktów. Przewiduje również zabezpieczenie w postaci terapii dla rodzica, który je utrudnia.

W projekcie ustawy o biegłych sądowych pojawiła się długo wyczekiwana propozycja zrównania w procesie karnym waloru dowodowego opinii prywatnych z opiniami biegłych. To świetne rozwiązanie, które przyniesie korzyść zarówno stronom, jak i wymiarowi sprawiedliwości. Czy wszyscy to dostrzegają? - pisze dr Marcin Klonowski, adwokat, młodszy partner w Kancelarii Chmielniak Adwokaci.

Osoba ubezwłasnowolniona całkowicie powinna być reprezentowana przez opiekuna prawnego, a osoba ubezwłasnowolniona częściowo - przez kuratora. O ile czasami nie ma trudności w znalezieniu osoby godnej zaufania, która mogłaby wesprzeć osobę ubezwłasnowolnioną, to jednak czasami piętrzą się problemy. Osoba niechętna pełnieniu funkcji może nie sprawdzić się w swojej roli.

Wielkimi krokami zbliżają się zmiany w przepisach, umożliwiające m.in. wnoszenie środków odwoławczych przez portal informacyjny sądów. Ruszyła właśnie jego nowa, testowa wersja, poprzez którą m.in. adwokaci i radcy prawni mogą sprawdzić nowe funkcjonalności. Pierwsze oceny są całkiem dobre, prawnicy chwalą rozwiązania za przejrzystość. Obawy mają natomiast sądy - ich pracowników czeka dodatkowa praca związana m.in. z wnoszonymi e-dokumentami. Pisma za pośrednictwem portalu będą mogli otrzymywać nie tylko prawnicy, ale i zwykli ludzie - strony postępowania.

Sędziowie orzekający w sprawach sporów wynikających z patentów lub wzorów użytkowych nierzadko muszą odwoływać się do wiedzy technicznej. Pojawiają się głosy, by wspomóc ich osobami posiadającymi wykształcenie w naukach ścisłych. Rzecznicy patentowi opracowali projekt zmian w prawie, dających podstawy do powoływania wyspecjalizowanych ławników patentowych. Pytanie tylko, czy uda się przekonać do pomysłu ustawodawcę i znaleźć chętnych do pełnienia tej funkcji.

Senat na posiedzeniu 28 stycznia br. uchwalił bez poprawek nowelizację ustawy o KRS, przewidującą, że sędziów - członków KRS, mają wybierać w wyborach organizowanych przez PKW wszyscy sędziowie, a nie - tak jak to jest obecnie - posłowie. Nowelizacja została uchwalona w piątek przez Sejm. Posłowie PiS wnieśli o odrzucenie noweli, ale zostali przegłosowani przez zwolenników naprawy Rady.

Funkcjonariusze zarówno policji, jak i innych służb, działają w permanentnym stresie, nierzadko cierpią na syndrom stresu pourazowego. Badania okresowe, choć są potrzebne, nie wystarczą, by przeciwdziałać ich agresywnym zachowaniom. Potrzebne są m.in. szkolenia wszystkich funkcjonariuszy w zakresie rozpoznawania symptomów np. załamania czy depresji u kolegów, dobrym rozwiązaniem byłyby superwizje i stałe wsparcie psychologów. Nieodzowna jest też praca z rodzinami – pisze Jacek Kudła, biegły sądowy z zakresu czynności operacyjno‑śledczych.

W Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury zdecydowano o likwidacji Działu ds. Funduszy Zewnętrznych. Zmiany organizacyjne już stają się faktem, a protestuje przeciwko nim NSZZ "Solidarność" Pracowników Sądownictwa i Prokuratury. Jak z kolei informuje Prawo.pl prof. dr hab. Piotr Girdwoyń, dyrektor placówki, uznano, że lepiej się sprawdzi model partnerski, w którym to zewnętrzne podmioty przejmują odpowiedzialność za kwestie organizacyjne i administracyjne.

Możliwość wnoszenia dokumentów, w tym apelacji i zażaleń, poprzez Portal Informacyjny sądów, to kolejny i bardzo ważny etap w cyfryzacji postępowań cywilnych i karnych – twierdzi prof. Jacek Gołaczyński, sędzia Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu i koordynator krajowy do spraw wdrożeń systemów teleinformatycznych w sądach powszechnych. I dodaje, że wszystko jest już przygotowane do sprawnego wprowadzenia tych rozwiązań, a obawy sądów co do możliwych dodatkowych obciążeń są nieuzasadnione.

Aplikanci będą mogli trzy razy podchodzić do egzaminu sędziowskiego. Ci, którym noga powinęła się już dwa razy, będą mieli „na poprawkę” 60 miesięcy od ukończenia aplikacji sędziowskiej. Furtka pojawi się też w przypadku egzaminów prokuratorskich. Dodatkowo absolwenci obu aplikacji, którzy nie zdali dwukrotnie egzaminu sędziowskiego lub prokuratorskiego w latach 2013–2025, będą mogli podejść do egzaminów jeszcze raz, w ciągu pięciu lat od wejścia w życie nowelizacji – tak wynika z projektu, który we wtorek przyjął rząd.

Z prywatnym aktem oskarżenia do Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa wystąpił Bogdan Święczkowski, obecny prezes Trybunału Konstytucyjnego, oskarżając ministra sprawiedliwości, prokuratora generalnego Waldemara Żurka o przestępstwo z art. 212 par. 1 kodeksu karnego, czyli zniesławienie. W tle śledztwo prokuratury w sprawie wyprowadzenia pieniędzy ze spółki deweloperskiej Polnord i prania pieniędzy.

Krajowa Rada Sądownictwa przyjęła uchwałę, w której jej prezydium wyraziło stanowczy protest w związku z wydarzeniami z 21 stycznia 2026 roku. Chodzi o przeszukania w biurach sędziowskich rzeczników dyscyplinarnych mianowanych w czasach PiS, czyli sędziów Piotra Schaba, Przemysława Radzika i Michała Lasoty. Jak informował prokurator krajowy, zabezpieczono w sumie akta 120 spraw, mają trafić - jak dodał - do "obecnego rzecznika dyscyplinarnego". Szykuje też zawiadomienie do prokuratury.