Zasady zbywania nieruchomości w trakcie egzekucji, a także specyfika czynności egzekucyjnych i postępowania wieczystoksięgowego w takich sytuacjach - to główne tematy ogólnopolskiej konferencji naukowej „Obrót nieruchomościami a postępowanie egzekucyjne”, która w piątek, 28 bm. odbędzie się na Uniwersytecie Warszawskim. Patronem medialnym wydarzenia jest serwis Prawo.pl.

Na wdrożenie do polskiego prawa unijnych przepisów o oczywiście bezzasadnych roszczeniach lub nadużywaniu postępowania sądowego do tłumienia krytyki Polska ma już tylko kilka miesięcy. Projekt ustawy jest już konsultowany i jest do niego wiele uwag. Choćby, że jest zbyt ograniczony i dotyczący tylko procedury, ale Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego broni tego zawężonego zakresu w odniesieniu do SLAPP-ów i zapowiada szerszy pakiet zmian dotyczących ochrony dóbr osobistych w związku z implementacją dyrektywy o usługach cyfrowych.

Niezależnie od naszego stosunku do słowa „naród”, „narodowe” czy też „nacjonalizm”, tak długo jak obowiązywać będzie Konstytucja RP z 1997 r., pozostanie instytucjonalnym faktem, że żyjemy w państwie narodowym. Art. 4 Konstytucji stwierdza bowiem, że „władza zwierzchnia w Rzeczypospolitej Polskiej należy do narodu” oraz, że naród "sprawuje władzę przez swoich przedstawicieli lub bezpośrednio”. W preambule z kolei znajdujemy wyjaśnienie, że nie idzie o dowolny naród, ale o – pisany wielką literą – Naród Polski, który konstytuują wszyscy obywatele Rzeczypospolitej - pisze Dawid Kulpa, radca prawny, partner w Kancelarii Kulpa Kozak Adwokaci i Radcowie Prawni.

Specjalny zespół Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury zakończył już prace nad obszernym, nowym Prawem o prokuraturze. Liczy on ponad 300 artykułów i zawiera m.in. propozycje spłaszczenia struktury prokuratury i wprowadzenie jednolitego statusu prokuratora. Cała Komisja ma zająć się nim jeszcze w listopadzie. Tymczasem Krajowa Rada Prokuratorów przyjęła właśnie uchwałę, w której wskazuje na konieczność zachowania dotychczasowych rozwiązań ustrojowych, wiążących strukturę prokuratury ze strukturą sądów.

Pozytywnie odbieram propozycję wprowadzenia umorzenia mediacyjnego przez prokuratora na etapie postępowania przygotowawczego, ale rozwój konsensualizmu procesowego powinien iść znacznie dalej. Do sądów powinno trafiać około 20 proc. spraw, a reszta kończyć się przed prokuratorem – twierdzi Jacek Skała, przewodniczący Związku Zawodowego Prokuratorów i Pracowników Prokuratury.

Rozporządzenie ministra sprawiedliwości z 29 września 2025 r. zmieniające Regulamin urzędowania sądów powszechnych jest niezgodne z prawem o ustroju sądów powszechnych oraz z Konstytucją RP – wynika z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 listopada 2025 r. TK zajął się sprawą po wnioskach Krajowej Rady Sądownictwa oraz prezydenta.

Prezydent Karol Nawrocki zdecydował, że nie powoła na wyższe stanowiska sędziowskie w sumie 46 sędziów. Jak uzasadnił, przez najbliższe pięć lat żaden sędzia, który kwestionuje konstytucyjne uprawnienia prezydenta, polską konstytucję i polski system prawny, nie może liczyć na nominację sędziowską i awans. Chodzi o wnioski KRS, które trafiły na prezydenckie biurko jeszcze za czasów prezydenta Andrzeja Dudy. W tle spór, czy prezydent ma uprawnienia do niepowołania sędziów.

Stanowiska referendarzy, którzy po 2017 roku nie zdecydowali się na startowanie w konkursach sędziowskich ze względu na ukształtowanie Krajowej Rady Sądownictwa, i to mimo spełnienia przez nich wymogów, powinny być teraz przekształcone w sędziowskie - taka propozycja pojawiła się w uwagach do tzw. ustawy praworządnościowej z SO w Tarnowie. Jak wskazano, to szczególnie ważne w związku z propozycją, by stanowiska referendarzy obejmowali sędziowie - byli adwokaci, radcy, notariusze, którzy zostali powołani przy udziale obecnej Rady.

Wszystkie fundacje rodzinne w Polsce widnieją w rejestrze prowadzonym przez Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim. Odpisy z niego wydaje się w formie papierowej. Fundacje rodzinne, obsługujące je banki, a nawet prezes piotrkowskiego sądu, mówią jednym głosem: konieczne są zmiany – to nie tylko kwestia wygody, ale także bezpieczeństwa finansowego. Ministerstwo Sprawiedliwości zapowiada cyfryzację rejestru, pytanie tylko, czy będzie w stanie spełnić wszystkie oczekiwania.

W pakiecie propozycji mających rozszerzyć stosowanie konsensualnych trybów w sprawach karnych, Komisja Kodyfikacyjna Prawa Karnego proponuje wprowadzenie instytucji umorzenia mediacyjnego, które stosowałby prokurator po skutecznie przeprowadzonej mediacji podejrzanego z pokrzywdzonym - już na etapie postępowania przygotowawczego. Ma ona być ograniczona do dość wąsko określonej kategorii przestępstw, ale i tak prawnicy widzą w niej zwiastuna interesującej zmiany.

Rzecznik Praw Obywatelskich próbuje po raz kolejny przekonać ministra sprawiedliwości, że referendarze sądowi i asystenci sędziów powinni mieć drogę dochodzenia do statusu sędziego poza aplikacją. Na razie bez skutku, ale pojawia się światełko w tunelu, bo padła zapowiedź, że w ramach prowadzonych prac legislacyjnych również „kryteria dostępu do zawodu sędziego będą podlegały weryfikacji, z uwzględnieniem uzasadnionych aspiracji grup zawodowych referendarzy sądowych i asystentów sędziów”.

Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego proponuje m.in. zmiany w zakresie testamentu ustnego. Chodzi zarówno o warunki, w których będzie można ostatnią wolę przedstawić w takiej formie oraz o wprowadzenie możliwości jej nagrania. Sędziowie mają jednak wątpliwości, czy pojawią się zarzuty fałszerstwa, pojawiają się też głosy, że z testamentu ustnego trzeba zrezygnować. Pełnomocnicy widzą w zmianach szansę na lepsze zabezpieczenie woli testatora.

Sędziowie sportowi wszystkich dyscyplin mają być podczas meczów, jak i w drodze na nie, traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Słowna agresja albo fizyczna napaść na nich oraz ich mienie będzie karana ostrzej niż dotychczas – zakłada projekt nowelizacji ustawy o sporcie, który w środę przyjął rząd. Gdyby jednak ustawodawca był konsekwentny, to powinien projektowanymi przepisami objąć również zawodników i ławkę trenerską.

Na liście rzeczników patentowych będą umieszczane numery PESEL osób wykonujących ten zawód oraz aplikantów – zakłada to nowelizacja ustawy o rzecznikach patentowych, za którą w czwartek opowiedział się Senat. Akt trafi teraz do podpisu prezydenta. O taką zmianę przepisów zabiegali sami rzecznicy patentowi.

W Sejmie trwają prace nad zmianami, które m.in. mają umożliwić studentom prawa, którzy ukończyli trzeci rok, pracę na stanowisku młodszego asystenta sędziego. Przy okazji trwa batalia o poprawę warunków pracy obecnych asystentów, m.in. poprzez zmiany w zakresie ich awansu na stanowisko starszego asystenta. Rząd proponuje, by starszym asystentem mogli też zostać prawnicy ze zdanym egzaminem adwokackim, radcowskim albo notarialnym. Związkowcy asystentów nie mówią "nie", ale pod warunkiem 4 lat pracy jako asystent w sądzie.

W czwartek sejmowa komisja regulaminowa poparła wniosek o uchylenie immunitetu byłemu ministrowi sprawiedliwości, posłowi Prawa i Sprawiedliwości Zbigniewowi Ziobrze, któremu prokuratura chce postawić 26 zarzutów, w tym kierowanie grupą przestępczą, w związku z nadużyciami przy Funduszu Sprawiedliwości. Poparła też wniosek o jego zatrzymanie i areszt.

Nie żyje profesor dr. hab. Krzysztof Rączka, sędzia Sądu Najwyższego, wybitny prawnik i specjalista prawa pracy, nauczyciel akademicki. O śmierci Profesora poinformowało Stowarzyszenie Sędziów Polskich Iustitia, którego członkiem był sędzia SN Krzysztof Rączka. Miał 72 lata.

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego podjęła postanowienie inicjujące procedurę odstąpienia od zasady prawnej podjętej 24 września b.r. uchwałą składu siedmiu sędziów Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Chodzi o przyjęcie, że wyrok Izby Kontroli należy traktować jako nieistniejący, gdyż sędziowie tej Izby zostali powołani w wadliwej procedurze przez Krajową Radę Sądownictwa.

Stowarzyszenie Absolwentów i Aplikantów Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury uważa, że ustawowe złożenie z urzędu lub degradacja rzeszy ponad 1600 sędziów powołanych od 2018 r. stanowiłoby precedens, który mógłby zostać w łatwy sposób wykorzystany przez każdą kolejną władzę polityczną. W jego ocenie to, że skutek w postaci degradacji sędziego lub złożenia go z urzędu miałby następować na mocy ustawy, jest „jaskrawo sprzeczne z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka".

Nierówne obciążenie referatów sędziów w Sądzie Najwyższym to wynik losowego systemu przydziału spraw, czyli bardzo sztywnego systemu, który nie pozwala na modyfikacje nawet prezesom. Skutkiem tego jest wielomiesięczne a nawet ponad roczne oczekiwanie podsądnych na orzeczenie i nierówność sędziów ze względu na obciążenie pracą. Rekord bije Izba Cywilna – tam na rozstrzygnięcie czeka aż 7130 spraw.