Zasady i tryb postępowania przy ustalaniu opłat z tytułu uczestniczenia państwowych jednostek gospodarczych w kosztach inwestycji urządzeń komunalnych.

UCHWAŁA NR 494
RADY MINISTRÓW
z dnia 15 grudnia 1958 r.
w sprawie zasad i trybu postępowania przy ustalaniu opłat z tytułu uczestniczenia państwowych jednostek gospodarczych w kosztach inwestycji urządzeń komunalnych.

W związku z § 12 uchwały nr 72a Rady Ministrów z dnia 15 marca 1958 r. w sprawie udziału państwowych jednostek gospodarczych objętych planem centralnym w kosztach inwestycji urządzeń komunalnych (Monitor Polski Nr 32, poz. 182) Rada Ministrów uchwala, co następuje:
§  1.
1.
Właściwe prezydia rad narodowych przed opracowaniem założeń inwestycji na odbudowę, rozbudowę lub budowę urządzeń komunalnych, o których mowa w § 2 ust. 1 uchwały nr 72a Rady Ministrów z dnia 15 marca 1958 r. w sprawie udziału państwowych jednostek gospodarczych objętych planem centralnym w kosztach inwestycji urządzeń komunalnych (Monitor Polski Nr 32, poz. 182), powinny zwrócić się do wszystkich zainteresowanych jednostek gospodarczych o podanie przewidywanego wzrostu zapotrzebowania na określone usługi komunalne w okresie perspektywicznym z wyodrębnieniem przewidzianego wzrostu zapotrzebowania w najbliższych 5 latach.
2.
Zapotrzebowania jednostek gospodarczych powinny być przesłane do właściwych miejskich (powiatowych) komisji planowania gospodarczego, które po zaopiniowaniu ich zgodności z wytycznymi rozwoju gospodarczego miasta lub rejonu prześlą je właściwemu organowi administracji prezydium rady narodowej. Miejskie (powiatowe) komisje planowania gospodarczego zwrócą uwagę, aby zapotrzebowania jednostek gospodarczych określane były w wysokości optymalnej w celu uniknięcia zamrażania nakładów inwestycyjnych lub ich zaniżenia i w konsekwencji niezaspokojenia rzeczywistych potrzeb w zakresie usług komunalnych.
3.
Potrzeby w zakresie usług komunalnych zakładów, których budowa jest objęta zatwierdzonymi planami, ustalą miejskie (powiatowe) komisje planowania gospodarczego.
§  2.
1.
Na podstawie zgłoszonych zgodnie z § 1 ust. 2 i 3 zapotrzebowań oraz analizy potrzeb miasta należy opracować założenia inwestycji urządzeń komunalnych. Na podstawie opracowanych założeń inwestycji właściwy organ administracji prezydium rady narodowej ustala, czy inwestycja ma być realizowana wspólnie z zainteresowanymi jednostkami gospodarczymi i w jakim zakresie.
2.
Po zatwierdzeniu projektu wstępnego inwestorzy planu terenowego gospodarki komunalnej (przedsiębiorstwa lub wydziały gospodarki komunalnej) zawrą z zainteresowanymi jednostkami gospodarczymi, których zapotrzebowanie zostało objęte projektem wstępnym - umowy, określające wzajemnie prawa i obowiązki stron. W umowach tych:
1)
jednostki gospodarcze zobowiążą się do wpłaty swych udziałów (opłat) według zasad ustalonych w §§ 4 i 5, natomiast
2)
właściwi inwestorzy planu terenowego zobowiążą się do budowy urządzeń oraz świadczenia usług komunalnych określonych w umowie.
3.
W razie nieuzgodnienia warunków umowy strona, która nie zgadza się na warunki umowy, może zwrócić się w ciągu 14 dni od dnia sporządzenia protokołu rozbieżności - zawiadamiając o tym drugą stronę - o rozstrzygnięcie sporu do państwowej komisji arbitrażowej. Niezłożenie wniosku w tym terminie jest równoznaczne z zawarciem umowy w brzmieniu projektowanym przez właściwy organ administracji prezydium rady narodowej.
§  3.
Proporcjonalny udział jednostek gospodarczych w kosztach odbudowy, rozbudowy lub budowy ustala się przy:
1)
urządzeniach wodociągowych, kanalizacyjnych, oczyszczania ścieków i gazowniczych - w stosunku do nowego lub dodatkowego zapotrzebowania na usługi wyrażonego w m3 na dobę,
2)
urządzeniach ciepłowniczych - w stosunku do nowego lub dodatkowego zapotrzebowania wyrażonego w Gcal na godzinę,
3)
urządzeniach komunikacyjnych - w stosunku do maksymalnej liczby pracowników korzystających z nowo uruchamianych lub rozbudowywanych linii komunikacyjnych,
4)
ulicach i drogach - w stosunku do przeciętnego natężenia ruchu na nowo budowanych lub przebudowywanych ulicach i drogach wyrażonego w tonnach na dobę,
5)
urządzeniach wspólnych na terenach dzielnic składowo-magazynowych - w stosunku do:
a)
nowego lub dodatkowego zapotrzebowania na usługi w odniesieniu do urządzeń produkcyjnych (studnie, filtry i pompownie wodociągowe, kotłownie centralnego ogrzewania, oczyszczalnie ścieków itp.),
b)
powierzchni działek przydzielonych poszczególnym użytkownikom w odniesieniu do pozostałych urządzeń wspólnych (drogi, urządzenia sieciowe itp.).
§  4.
1.
Wysokość udziału jednostek gospodarczych, będących większymi odbiorcami usług komunalnych, w kosztach odbudowy, rozbudowy lub budowy urządzeń komunalnych ustala się na podstawie zbiorczego zestawienia kosztów budowy i ogólnych rozmiarów efektów inwestycyjnych ustalonych w zatwierdzonym z udziałem zainteresowanych projekcie wstępnym, przy uwzględnieniu zasad obliczania podanych w § 3.
2.
W niżej wymienionych działach urządzeń komunalnych za większych odbiorców usług komunalnych uważa się takie jednostki gospodarcze, których zaspokojenie potrzeb wymaga odbudowy, rozbudowy lub budowy:
1)
w zakresie wodociągów - urządzeń produkcyjnych lub sieciowych, jeżeli wielkość ich nowego bądź dodatkowego zapotrzebowania przekracza:

-

500 m3 na dobę w miejscowościach do 50.000 mieszkańców i

-

1.000 m3 na dobę w miejscowościach powyżej 50.000 mieszkańców;

2)
w zakresie kanalizacji i oczyszczania ścieków - kanałów, przepompowni ścieków bądź oczyszczalni ścieków, jeżeli nowa lub dodatkowa ilość ścieków przekazywana przez te jednostki do kanalizacji miejskiej lub przejmowana przez oczyszczalnię przekracza:

-

400 m3 na dobę w miejscowościach do 50.000 mieszkańców i

-

800 m3 na dobę w miejscowościach powyżej 50.000 mieszkańców;

miarodajne są przy tym średnie dobowe ilości ścieków, bez uwzględnienia wód opadowych;

3)
w zakresie gazownictwa - urządzeń produkcyjnych lub sieciowych, jeżeli wielkość ich nowego bądź dodatkowego zapotrzebowania przekracza:

- 300 m3 na dobę w miejscowościach do 50.000 mieszkańców i

- 500 m3 na dobę w miejscowościach powyżej 50.000 mieszkańców.

3.
W zakresie urządzeń ciepłowniczych, komunikacyjnych, ulic i dróg oraz urządzeń wspólnych na terenach dzielnic składowo-magazynowych za większych odbiorców usług uważa się takie jednostki gospodarcze, których udział w kosztach inwestycji wspólnej przekracza kwotę 500 tysięcy złotych.
4.
Przyjęte w ust. 2 wielkości miast odnoszą się do roku, w którym rozpoczyna się realizację danej inwestycji.
§  5.
1.
Jednostki gospodarcze nie objęte przepisami § ust. 2 i 3 zalicza się do mniejszych odbiorców usług komunalnych.
2.
Mniejsi odbiorcy usług komunalnych wnoszą na rzecz prezydium właściwej rady narodowej tytułem pokrycia części kosztów odbudowy, rozbudowy lub budowy urządzeń komunalnych opłaty jednorazowe.
3.
W niżej wymienionych działach gospodarki komunalnej wysokość opłat jednorazowych ustalają prezydia wojewódzkich rad narodowych i rad narodowych miast wyłączonych z województw przy uwzględnieniu specyfiki warunków lokalnych i zastosowaniu następujących zasad:
1)
w zakresie wodociągów:

przy odbudowie, rozbudowie lub budowie urządzeń opłaty należy ustalić na podstawie nakładów niezbędnych na ten cel, przeliczonych na 1 m3 produkowanej na dobę wody; jednorazowe opłaty należy ustalić:

- dla następujących grup zapotrzebowania:

do 100 m3 na dobę,

od 101 do 200 m3 na dobę, od 201 do 300 m3 na dobę,

od 301 do 400 m3 na dobę, od 401 do 500 m3 na dobę,

od 501 do 600 m3 na dobę, od 601 do 700 m3 na dobę,

od 701 do 800 m3 na dobę, od 801 do 900 m3 na dobę,

od 901 do 1.000 m3 na dobę oraz

- w następujących grupach miejscowości: do 20.000 mieszkańców, od 20.000 do 50.000 mieszkańców, od 50.000 do 100.000 mieszkańców, powyżej 100.000 mieszkańców;

2)
w zakresie kanalizacji i oczyszczania ścieków:

przy odbudowie, rozbudowie lub budowie kanałów, przepompowni bądź oczyszczalni ścieków opłaty należy ustalić na podstawie nakładów niezbędnych na ten cel, przeliczonych na 1 m3 przyjmowanych na dobę ścieków; jednorazowe opłaty należy ustalić:

- dla następujących grup zapotrzebowania:

do 100 m3 na dobę,

od 101 do 200 m3 na dobę, od 201 do 300 m3 na dobę,

od 301 do 400 m3 na dobę, od 401 do 500 m3 na dobę,

od 501 do 600 m3 na dobę, od 601 do 700 m3 na dobę,

od 701 do 800 m3 na dobę oraz

- w następujących grupach miejscowości: do 20.000 mieszkańców, od 20.000 do 50.000 mieszkańców, od 50.000 do 100.000 mieszkańców, powyżej 100.000 mieszkańców;

3)
w zakresie gazownictwa:

przy odbudowie, rozbudowie lub budowie urządzeń opłaty należy ustalić na podstawie nakładów niezbędnych na ten cel, przeliczonych na 1 m3 produkowanego bądź dostarczanego gazu na dobę, przy czym do obliczenia należy przyjąć:

- następujące grupy zapotrzebowania: do 50 m3 na dobę,

od 51 do 100 m3 na dobę, od 101 do 150 m3 na dobę,

od 151 do 200 m3 na dobę, od 201 do 250 m3 na dobę,

od 251 do 300 m3 na dobę, od 301 do 350 m3 na dobę,

od 351 do 400 m3 na dobę, od 401 do 450 m3 na dobę,

od 451 do 500 m3 na dobę oraz

- następujące grupy miejscowości: do 20.000 mieszkańców, od 20.000 do 50.000 mieszkańców, od 50.000 do 100.000 mieszkańców, powyżej 100.000 mieszkańców;

4)
w zakresie urządzeń ciepłowniczych, komunikacyjnych, ulic i dróg oraz urządzeń wspólnych na terenach dzielnic składowo-magazynowych wysokość opłat jednorazowych dla mniejszych odbiorców usług ustala się na podstawie zbiorczego zestawienia kosztów budowy i ogólnych rozmiarów efektów inwestycyjnych, ustalonych w zatwierdzonym projekcie wstępnym, z uwzględnieniem zasad obliczania podanych w § 3.
§  6.
Minister Gospodarki Komunalnej w porozumieniu z zainteresowanymi ministrami ustala szczegółowo wytyczne w sprawie metod obliczania wysokości udziałów poszczególnych użytkowników w kosztach realizacji inwestycji komunalnych oraz w sprawie metod prawidłowego ustalania opłat jednorazowych.
§  7.
1.
Terminy i wielkości wpłat poszczególnych rat udziałów większych odbiorców usług komunalnych będą ustalane w umowach na podstawie uzgodnionego z tymi odbiorcami harmonogramu robót inwestycyjnych.
2.
Terminy wpłat opłat jednorazowych ustala się na pierwszy kwartał roku, w którym inwestycja będzie rozpoczęta, zgodnie z harmonogramem robót inwestycyjnych.
3.
Jednostki gospodarcze, których zapotrzebowanie zostało uwzględnione w projekcie wstępnym inwestycji komunalnej, a rozpoczynające działalność w czasie trwania lub po zakończeniu budowy inwestycji komunalnych, zobowiązane są przekazać swój udział do budżetu terenowego zainteresowanej rady narodowej.
§  8.
Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1959.2.5

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Zasady i tryb postępowania przy ustalaniu opłat z tytułu uczestniczenia państwowych jednostek gospodarczych w kosztach inwestycji urządzeń komunalnych.
Data aktu: 15/12/1958
Data ogłoszenia: 12/01/1959
Data wejścia w życie: 12/01/1959