Szczegółowe rozgraniczenie umów i płatności w obrocie z zagranicą ze względu na właściwość władz do zatwierdzania umów i udzielania zezwoleń dewizowych na płatności.

UCHWAŁA NR 458
RADY MINISTRÓW
z dnia 4 czerwca 1952 r.
w sprawie szczegółowego rozgraniczenia umów i płatności w obrocie z zagranicą ze względu na właściwość władz do zatwierdzania umów i udzielania zezwoleń dewizowych na płatności.

Na podstawie art. 15 ust. 2 i art. 16 ust. 2 ustawy dewizowej z dnia 28 marca 1952 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 133) Rada Ministrów uchwala, co następuje:
§  1.
1.
Powołane w uchwale artykuły bez bliższego określenia oznaczają artykuły ustawy dewizowej.
2.
Ilekroć w uchwale jest mowa o umowach albo płatnościach z umów lub tytułów nieumownych, należy przez to rozumieć umowy oraz płatności w stosunkach z zagranicą Skarbu Państwa, jednostek gospodarki uspołecznionej, organizacji politycznych, zawodowych i społecznych oraz innych wykonawców narodowych planów gospodarczych.
3.
Uchwała nie dotyczy tej kategorii umów, których zatwierdzanie jest zastrzeżone najwyższym organom Rzeczypospolitej Polskiej.
§  2.
Minister Handlu Zagranicznego zatwierdza pod wzglądem dewizowym (art. 15 ust. 1 pkt 1) następujące umowy z zakresu obrotu towarowego z zagranicą:
1)
nabycia lub zbycia towarów – nie wyłączając umów kredytu towarowego i umów kompensacyjnych – w drodze:
a)
importu, eksportu i reeksportu – zarówno powodującego jak i nie powodującego przejścia towaru przez polską granicę celną,
b)
zaopatrywania obcych statków morskich (dostaw shiphandlerskich);
2)
biernego i czynnego obrotu uszlachetniającego lub reparacyjnego (naprawczego) itp. obrotu towarowego;
3)
o dostarczenie energii elektrycznej, gazu świetlnego i ziemnego oraz wody przemysłowej;
4)
nabycia, zbycia lub użytkowania wynalazków bądź wzorów przemysłowych (patentów i licencji);
5)
nabycia lub zbycia dokumentacji technicznej.
§  3.
1.
Minister Handlu Zagranicznego zatwierdza pod względem dewizowym (art. 15 ust. 1 pkt 1) następujące umowy, zawierane z zagranicą w zakresie usług związanych z obrotem towarowym z zagranicą:
1)
spedycji lądowej, morskiej i lotniczej oraz składowania towarów;
2)
przewozu towarów;
3)
odbioru towarów: jakościowego, ilościowego, technicznego i ekspertyz;
4)
o świadczenie związanych z dostawą towaru usług przez rzeczoznawców, inżynierów, techników i monterów;
5)
pośrednictwa handlowego;
6)
o świadczenie innych usług związanych z obrotem towarowym z zagranicą,

– o ile umowy te są zawierane przez jednostki podległe Ministrowi Handlu Zagranicznego.

2.
Minister Handlu Zagranicznego zatwierdza również zawierane z zagranicą umowy udzielenia lub przyjęcia pełnomocnictwa do dochodzenia w drodze sądowej lub administracyjnej roszczeń z tytułu obrotu towarowego z zagranicą lub usług świadczonych przez jednostki mu podległe.
§  4.
Do umów podlegających zatwierdzeniu pod wzglądem dewizowym (art. 15 ust. 1 pkt 1) przez Ministra Handlu Zagranicznego zalicza się także gwarancje udzielane i otrzymywane w związku z obrotem towarowym z zagranicą i usługami z obrotem tym związanymi.
§  5.
Koszty związane z zawarciem lub wykonaniem umów wymienionych w §§ 2, 3 i 4, jak bonifikaty, rabaty, opusty, manka itp., oraz inne wydatki wynikające bezpośrednio z tych umów, wymagają zatwierdzenia pod względem dewizowym przez Ministra Handlu Zagranicznego.
§  6.
1.
Zezwoleń dewizowych na płatności (art. 6 ust. 1 pkt 2) z tytułów wymienionych w §§ 2, 3, 4 i 5 udziela Minister Handlu Zagranicznego.
2.
Minister Handlu Zagranicznego udziela również zezwoleń dewizowych na wypłaty w kraju cudzoziemcom dewizowym z tytułów wymienionych w ust. 1, dokonywane w walucie polskiej.
3.
Zezwoleń na płatności sald wynikających z łącznego rozliczenia należności powstałych z obrotu towarowego i usług z obrotem tym związanych z należnościami wynikającymi z innych tytułów udziela Minister Finansów.
§  7.
Umowy, nie wymienione w §§ 2, 3, 4 i 5, w wyniku których następują lub mają nastąpić płatności w stosunkach z zagranicą, jak również koszty związane z zawarciem lub wykonaniem tych umów zatwierdza pod względem dewizowym (art. 15 ust. 1 pkt 2) rzeczowo właściwy minister (inna rzeczowo właściwa władza naczelna), któremu podlega jednostka zawierająca umowę. Zatwierdzenie to może nastąpić tylko w porozumieniu z Ministrem Finansów.
§  8.
Płatności z umów i kosztów ubocznych, o których mowa w § 7, jak również z wszelkich tytułów nieumownych, jak płatności z tytułu odszkodowań, rent i emerytur, spadków, utrzymania przedstawicielstw polskich za granicą (wydatków osobowych i rzeczowych), nie wyłączając przedstawicielstw handlowych, kosztów podróży za granicę bez względu na władzę delegującą i cel podróży, udziału w organizacjach międzynarodowych itp., wymagają zezwolenia dewizowego Ministra Finansów (art. 16 ust. 1 pkt 1).
§  9.
Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 5 czerwca 1952 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1952.A-67.1019

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Szczegółowe rozgraniczenie umów i płatności w obrocie z zagranicą ze względu na właściwość władz do zatwierdzania umów i udzielania zezwoleń dewizowych na płatności.
Data aktu: 04/06/1952
Data ogłoszenia: 11/08/1952
Data wejścia w życie: 05/06/1952, 11/08/1952