uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając rozporządzenie Rady (UE) 2020/672 z dnia 19 maja 2020 r. w sprawie ustanowienia europejskiego instrumentu tymczasowego wsparcia w celu zmniejszenia zagrożeń związanych z bezrobociem w sytuacji nadzwyczajnej (SURE), jaka wystąpiła w związku z pandemią COVID-19 1 , w szczególności jego art. 6 ust. 1,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1) Na wniosek Portugalii z dnia 11 sierpnia 2020 r. Rada w drodze decyzji wykonawczej (UE) 2020/1354 2 przyznała Portugalii pomoc finansową w postaci pożyczki o wartości nieprzekraczającej 5 934 462 488 EUR, o maksymalnym średnim terminie zapadalności wynoszącym 15 lat, w celu uzupełnienia krajowych działań podejmowanych przez Portugalię na rzecz łagodzenia wpływu pandemii COVID-19 oraz w reakcji na konsekwencje społeczno-gospodarcze tej pandemii dla pracowników i osób samozatrudnionych.
(2) Pożyczka miała zostać wykorzystana przez Portugalię na sfinansowanie mechanizmów zmniejszonego wymiaru czasu pracy, podobnych środków oraz środków ochrony zdrowia, o których mowa w art. 3 decyzji wykonawczej (UE) 2020/1354.
(3) Pandemia COVID-19 wyłączyła znaczną część ludności Portugalii z aktywności zawodowej. Doprowadziło to do powtarzających się nagłych i poważnych wzrostów wydatków publicznych w Portugalii w związku z nowymi środkami wdrożonymi przez Portugalię, a mianowicie systemem nadzwyczajnego wsparcia dla pracowników samoza- trudnionych, pracowników niemających dostępu do innych mechanizmów ochrony socjalnej oraz osób zarządzających, które doznały szczególnie dużej utraty dochodów wskutek pandemii COVID-19, systemem wsparcia socjalnego dla artystów, twórców, techników i innych osób zawodowo związanych ze sztuką oraz zatrudnieniem dodatkowych pracowników służby zdrowia i umożliwieniem pracy w godzinach nadliczbowych w krajowej służbie zdrowia, aby pomóc przezwyciężyć wyzwania związane z pandemią.
(4) Pandemia COVID-19 oraz nadzwyczajne środki wdrożone przez Portugalię w latach 2020 i 2021, aby zapobiec rozprzestrzenianiu się pandemii oraz złagodzić jej skutki społeczno-gospodarcze i zdrowotne, miały i nadal mają ogromny wpływ na finanse publiczne. Na koniec 2020 r. deficyt oraz dług sektora instytucji rządowych i samorządowych Portugalii wyniosły, odpowiednio, 5,8 % i 135,2 % produktu krajowego brutto (PKB). Według prognozy Komisji z jesieni 2021 r. deficyt i dług portugalskiego sektora instytucji rządowych i samorządowych zmniejszą się w 2021 r. do poziomu, odpowiednio, 4,5 % PKB i 128,1 % PKB, a PKB Portugalii wzrośnie w 2021 r. o 4,5 %.
(5) W dniu 9 grudnia 2021 r. Portugalia zwróciła się do Unii o rozszerzenie wykazu środków, na które przyznano już pomoc finansową w drodze decyzji wykonawczej (UE) 2020/1354, w celu dalszego uzupełnienia krajowych działań podejmowanych przez to państwo w latach 2020 i 2021 na rzecz łagodzenia wpływu pandemii COVID-19 oraz w reakcji na jej konsekwencje społeczno-gospodarcze dla pracowników i osób samozatrudnionych, w szczególności środków, o których mowa w motywach 6 i 7.
(6) "Ustawa nr 75-B/2020 z dnia 31 grudnia" oraz późniejsze "rozporządzenie rządu nr 19-A/2021 z dnia 25 stycznia ", o których mowa we wniosku Portugalii z dnia 9 grudnia 2021 r., wprowadziły system nadzwyczajnego wsparcia dla pracowników samozatrudnionych, pracowników niemających dostępu do innych mechanizmów ochrony socjalnej oraz osób zarządzających, które doznały szczególnie dużej utraty dochodów wskutek pandemii COVID-19. Pracownikom samozatrudnionym zapewnia się w ramach tego środka świadczenie równe dwóm trzecim kwoty, o którą spadł dochód miesięczny tych pracowników, stanowiącej różnicę między średnią miesięczną według ostatniego kwartalnego rachunku zysków i strat a średnią miesięczną z 2019 r., przy czym górny pułap wynosi 501,16 EUR. Kwalifikują się pracownicy samozatrudnieni, których dochody spadły o co najmniej 40 % w okresie od marca do grudnia 2020 r. w porównaniu z 2019 r. Pracownikom niemającym dostępu do innych mechanizmów ochrony socjalnej zapewnia się w ramach środka: (i) w przypadku pracowników - świadczenie równe kwocie różnicy między miesięczną wartością referencyjną wynoszącą 501,16 EUR a średnim wynagrodzeniem miesięcznym na każdą osobę dorosłą w danym gospodarstwie domowym; albo (ii) w przypadku pracowników samozatrudnio- nych - świadczenie równe dwóm trzecim kwoty, o którą spadł dochód miesięczny tych pracowników, stanowiącej różnicę między średnią miesięczną według ostatniego kwartalnego rachunku zysków i strat a średnią miesięczną z 2019 r., przy czym górny pułap wynosi 501,16 EUR. Osobom zarządzającym zapewnia się w ramach tego środka świadczenie równe albo ich referencyjnemu średniemu dochodowi miesięcznemu, jeżeli jest on niższy niż półtora- krotność portugalskiego minimum socjalnego (438,81 EUR w 2021 r.), albo dwóm trzecim ich referencyjnego średniego dochodu miesięcznego, jeżeli jest on co najmniej równy temu minimum socjalnemu. Kwalifikują się osoby zarządzające, których działalność gospodarcza została przejściowo zawieszona z powodu pandemii COVID-19 lub które odnotowały spadek dochodów wynoszący co najmniej 40 % w okresie 30 dni poprzedzających wniosek o wsparcie w porównaniu z tym samym miesiącem poprzedniego roku lub ze średnią miesięczną z dwóch miesięcy poprzedzających ten okres. We wszystkich tych przypadkach obowiązuje dolny pułap świadczenia wynoszący 50 EUR, który wzrasta do 50 % odnotowanego spadku dochodu miesięcznego, jeżeli spadek ten wynosi od 50 % do 100 % portugalskiego minimum socjalnego, albo do kwoty 219,40 EUR, jeżeli spadek dochodów jest większy niż to minimum socjalne.
(7) "Załącznik do uchwały Rady Ministrów nr 41/2020 z dnia 6 czerwca" oraz późniejsze "rozporządzenie rządu nr 180/2020 z dnia 3 sierpnia" i "rozporządzenie rządu nr 37-A/2021 z dnia 15 lutego", o których mowa we wniosku Portugalii z dnia 9 grudnia 2021 r., wprowadzają system wsparcia socjalnego dla artystów, twórców, techników i innych osób zawodowo związanych ze sztuką. W ramach tego systemu zapewnia się świadczenie równe kwocie portugalskiego minimum socjalnego (438,81 EUR).
(8) Portugalia wprowadziła również szereg nowych środków ochrony zdrowia, które wdrożyła w celu przeciwdziałania pandemii COVID-19, w szczególności środki, o których mowa w motywie 9.
(9) "Dekret z mocą ustawy nr 10-A/2020 z dnia 13 marca" i późniejszy "dekret z mocą ustawy nr 10-A/2021 z dnia 2 lutego", o których mowa we wniosku Portugalii z dnia 9 grudnia 2021 r., zapewniały zatrudnienie dodatkowych pracowników służby zdrowia i umożliwienie pracy w godzinach nadliczbowych w krajowej służbie zdrowia, aby pomóc przezwyciężyć wyzwania związane z pandemią. Od początku pandemii COVID-19 usprawniono w szczególności procedurę administracyjną, w drodze której krajowa służba zdrowia zatrudnia pracowników na podstawie umów na czas określony, oraz zatrudniono dodatkowy personel lekarski i pielęgniarski. W krajowej służbie zdrowia zawieszono ponadto ograniczenia prawne, które ustanowiono dla pracy urzędników służby cywilnej w godzinach nadliczbowych, i umożliwiono zorganizowanie systemu zmianowego, w ramach którego lekarze specjaliści i personel pielęgniarski mogą w razie potrzeby pracować w godzinach nadliczbowych, aby radzić sobie z pandemią COVID-19.
(10) Portugalia spełnia warunki dotyczące zwrócenia się z wnioskiem o pomoc finansową, które określono w art. 3 rozporządzenia (UE) 2020/672. Portugalia przedstawiła Komisji odpowiednie dowody potwierdzające, że faktyczne i planowane wydatki publiczne wzrosły o 5 934 462 488 EUR od dnia 1 lutego 2020 r. z powodu środków krajowych przyjętych w celu złagodzenia skutków społeczno-gospodarczych pandemii COVID-19. Stanowi to nagły i znaczny wzrost, ponieważ dotyczy on nowych środków krajowych bezpośrednio dotyczących mechanizmów zmniejszonego wymiaru czasu pracy i podobnych środków, które obejmują znaczną część przedsiębiorstw i ludności aktywnej zawodowo w Portugalii.
(11) Komisja skonsultowała się z Portugalią oraz zweryfikowała nagły i znaczny wzrost faktycznych i planowanych wydatków publicznych związanych bezpośrednio z mechanizmami zmniejszonego wymiaru czasu pracy oraz podobnymi środkami, a także z korzystaniem z odpowiednich środków ochrony zdrowia związanych z pandemią COVID-19, o których mowa we wniosku z dnia 9 grudnia 2021 r., zgodnie z art. 6 rozporządzenia (UE) 2020/672.
(12) Wartość środków ochrony zdrowia będących przedmiotem wniosku Portugalii, włącznie z dodatkowymi środkami ochrony zdrowia, o których mowa w motywie 9, wynosi 1 513 823 304 EUR.
(13) Pomoc finansowa już przyznana w drodze decyzji wykonawczej (UE) 2020/1354 powinna zatem obejmować również nowe środki wdrożone przez Portugalię, o których mowa w motywach 6, 7 i 9.
(14) Niniejsza decyzja powinna pozostawać bez uszczerbku dla wyniku procedur dotyczących zakłóceń funkcjonowania rynku wewnętrznego, które mogą zostać podjęte, w szczególności zgodnie z art. 107 i 108 TFUE. Niniejsza decyzja nie uchyla obowiązku powiadomienia Komisji przez państwo członkowskie, na podstawie art. 108 TFUE, o przypadkach potencjalnej pomocy państwa.
(15) Portugalia powinna regularnie przedstawiać Komisji informacje dotyczące realizacji planowanych wydatków publicznych, aby umożliwić Komisji ocenę stopnia realizacji tych wydatków przez Portugalię.
(16) Decyzję o udzieleniu pomocy finansowej podjęto, uwzględniając istniejące i przewidywane potrzeby Portugalii, a także już przedłożone lub planowane wnioski pozostałych państw członkowskich o pomoc finansową na podstawie rozporządzenia (UE) 2020/672, z uwzględnieniem zasad równego traktowania, solidarności, proporcjonalności i przejrzystości,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
| W imieniu Rady | |
| C. BEAUNE | |
| Przewodniczący |
Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.
12.01.2026W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.
12.01.2026Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.
09.01.2026Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.
08.01.2026Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.
08.01.2026Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.
08.01.2026| Identyfikator: | Dz.U.UE.L.2022.17.47 |
| Rodzaj: | Decyzja |
| Tytuł: | Decyzja wykonawcza 2022/99 zmieniająca decyzję wykonawczą (UE) 2020/1354 w sprawie udzielenia Republice Portugalskiej tymczasowego wsparcia na podstawie rozporządzenia (UE) 2020/672 w celu zmniejszenia zagrożeń związanych z bezrobociem w sytuacji nadzwyczajnej, jaka wystąpiła w związku z pandemią COVID-19 |
| Data aktu: | 25/01/2022 |
| Data ogłoszenia: | 26/01/2022 |