Sprawa C-778/25, Tipico: Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Landesgericht Erfurt (Niemcy) w dniu 2 grudnia 2025 r. - RR/Tipico Co. Ltd
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Landesgericht Erfurt (Niemcy) w dniu 2 grudnia 2025 r. - RR/Tipico Co. Ltd.(Sprawa C-778/25, Tipico)
Język postępowania: niemiecki
(Dz.U.UE C z dnia 13 kwietnia 2026 r.)
Sąd odsyłający
Landesgericht Erfurt
Strony w postępowaniu głównym
Strona inicjująca postępowanie przed sądem odsyłającym: RR
Druga strona postępowania: Tipico Co. Ltd.
Pytania prejudycjalne
1) Czy art. 56 TFUE należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie stosowaniu przepisów i orzecznictwa państwa członkowskiego, które generalnie uzależniają organizowanie zakładów sportowych od uzyskania zezwolenia wydanego przez organ publiczny i które w szczególności wiążą z naruszeniem tego obowiązku uzyskania zezwolenia skutek prawny w postaci nieważności umów zawartych na podstawie prawa prywatnego dotyczących zakładów na wydarzenia sportowe, jeżeli
a) zgodnie z prawem krajowym zezwolenie to można uzyskać tylko w ramach jednego postępowania w sprawie udzielenia koncesji oraz
b) sądy administracyjne odmówiły udzielenia tego zezwolenia ze względu na braki postępowania, gdyż w przeprowadzonym postępowaniu nie uwzględniono zasady równego traktowania, zakazu dyskryminacji ze względu na przynależność państwową lub obowiązku przejrzystości, lub
c) w tym czasie przepisy uznane przez sądy krajowe za sprzeczne z prawem Unii, na mocy których wprowadzono monopol państwowy w zakresie organizowania zakładów sportowych i pośredniczenia w ich organizowaniu, są faktycznie nadal stosowane oraz
d) podmiot gospodarczy, do którego stosuje się te przepisy, jest posiadaczem licencji na organizowanie zakładów sportowych wydanej przez inne państwo członkowskie Unii Europejskiej (w tym wypadku przez Maltę)?
2) Czy na podstawie pytania pierwszego należy również przyjąć, że swoboda świadczenia usług przez podmiot oferujący gry losowe z siedzibą w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej stoi na przeszkodzie uznaniu za nieważną zawartej przez Internet umowy prywatnoprawnej dotyczącej zakładów sportowych oferowanych bez zezwolenia wymaganego przez prawo krajowe, z czym wiąże się możliwość żądania zwrotu postawionych stawek?
3) Czy z sytuacji prawnej takiej jak opisana w pytaniu pierwszym wynika, że swoboda świadczenia usług przez podmiot oferujący gry losowe z siedzibą w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej stoi na przeszkodzie temu, by opierać obowiązek naprawienia szkody na naruszeniu krajowego zakazu objętego zastrzeżeniem uzyskania zezwolenia, o którym mowa w pytaniu pierwszym, jeżeli zakaz ten służy ochronie konsumentów (graczy)?
4) Czy coś się zmienia w zakresie uzasadnienia ograniczenia swobody świadczenia usług na podstawie art. 56 TFUE i w świetle przewidzianej w prawie Unii zasady pewności prawa, jeżeli zamiast ograniczenia, które nie ma zastosowania jako sprzeczne z prawem Unii (zastrzeżenie uzyskania zezwolenia i zakaz świadczenia usług przez Internet), nakładana jest cywilnoprawna "sankcja" w postaci nieważności transgranicznej umowy o świadczenie usług, ponieważ w przedmiotowym okresie nie były przestrzegane wymogi ustawowe, które są zawarte w przepisach skierowanych do organu (na przykład § 4 ust. 5 GluStV 2012 - Erster Glucksspielanderungs- staatsvertrag - pierwszej umowy zmieniającej umowę państwową w sprawie gier losowych, zwanej dalej "GluStV 2012"), są określone przez ten organ w zezwoleniu dla podmiotu oferującego gry losowe, które dopiero ma zostać wydane i mają zastosowanie do tego podmiotu wyłącznie zgodnie z tym zezwoleniem oraz muszą być określone pod względem treści i zakresu w zezwoleniu, tak jak miało to miejsce w przypadku obowiązującego wówczas limitu stawek (§ 4 ust. 5 pkt 2 GluStV 2012)?
5) Czy z punktu widzenia proporcjonalności zgodne z przewidzianym w prawie Unii zakazem nadużywania prawa i wymogami dotyczącymi uzasadnienia ograniczeń swobody świadczenia usług jest przyznanie odbiorcy usługi transgranicznej (tu: zakładów sportowych) roszczenia z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia po skorzystaniu z niej, a mianowicie roszczenia o zwrot wynagrodzenia za transgraniczne świadczenie usług (stawki) (tu: zakład sportowy jako rozrywka i gra losowa), w celu
- wyegzekwowania przed sądem właściwym dla konsumenta na podstawie art. 17 i 18 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 1 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych sankcji cywilnoprawnejw postaci nieważności umowy (§ 134 BGB - Bürgerliches Gesetzbuch - niemieckiego kodeksu cywilnego) za naruszenie zakazu obowiązującego w państwach członkowskich,
- która jako "sankcja" cywilnoprawna zastępuje sprzeczne z prawem Unii sankcje administracyjne i karne,
- której podlegałby wyłącznie usługodawca posiadający licencję w państwie członkowskim, w którym ma on oddział (w tym wypadku na Malcie), i podlegający przepisom swojego państwa członkowskiego w zakresie ochrony usługobiorcy,
- mimo że leżący u podstaw prawnokarny zakaz nielegalnych gier losowych odnosi się do obu stron umowy i obie go naruszyły,
- podczas gdy odbiorca miałby wybór, w zależności od wyniku zakładu, czy zażądać stwierdzenia nieważności umowy w przypadku przegranej, czy powołać się na ważność umów dotyczących zakładów w przypadku wygranej?
6) Czy za zgodne z wymogami uzasadniającymi ograniczenie swobody świadczenia usług pod względem proporcjonalności, w sytuacji gdy zarzucane naruszenie przepisów o ochronie graczy nie było przyczyną szkody podlegającej zwrotowi (jak w przypadku zakazu zamieszczania linków), należy uznać zastosowanie cywilnoprawnej "sankcji" w postaci nieważności lub jej rozszerzenie na całą ofertę, nawet jeśli naruszenie prawa dotyczy tylko pojedynczych zakładów?
7) Czy swobodę świadczenia usług należy interpretować w ten sposób, że nie można powoływać się wobec podmiotu gospodarczego na wymóg uzyskania koncesji co najmniej wtedy, gdy wymóg ten wynika z faktu, że zgodnie z ustawą można wydać tylko ograniczoną liczbę koncesji (konkretnie:
20) (§ 10a ust. 3 GlüStV 2012), aby zwalczać istniejący czarny rynek i nie przyczyniać się do ekspansji rynku zakładów,
ale
- państwo członkowskie nie przedstawiło podmiotowi gospodarczemu przed sądami, do których się on zwrócił, powodów ograniczenia liczby koncesji do 20 ani w inny sposób nie wytłumaczyło w sposób zrozumiały, jakie ustalenia uzasadniają właśnie takie ograniczenie,
oraz
- ten podmiot gospodarczy uczestniczył w postępowaniu koncesyjnym, spełnił wszystkie warunki uzyskania koncesji i wykazał je, ale nie uzyskał takiej koncesji?
Czy w takim przypadku nie należy uznać, że również w takiej sytuacji brak koncesji nie może być podnoszony na gruncie prawa cywilnego przy ocenie skuteczności stosunków umownych, takich jak zawieranie zakładów?
8) Czy swobodę świadczenia usług, ewentualnie w połączeniu z wymogiem skutecznej ochrony prawnej, należy interpretować w ten sposób, że nie można w żadnym wypadku powołać się na ograniczający jej wykonywanie wymóg uzyskania zezwolenia, jeżeli nie ma gwarancji, że sądowe dochodzenie prawa do uzyskania zezwolenia w procedurze spełniającej wymogi prawa Unii nie potrwa dłużej niż określony okres ważności zezwolenia, które można i należy w ten sposób uzyskać?
Czy nie musi to mieć zastosowania w każdym przypadku, gdy państwo członkowskie samo przedłuża ten okres poprzez skorzystanie z ochrony prawnej w taki sposób, że nie można już ze względów czasowych osiągnąć zamierzonego celu ochrony prawnej?
Pomocniczo w przedmiocie pytań 7 i 8:
Czy nie powinno to mieć zastosowania w każdym przypadku, gdy sądy państwa członkowskiego uznają, że organy wydające koncesje nie mogą podejmować decyzji w sprawie koncesji ze względów konstytucyjnych i uniemożliwiają im to, tak że koncesje nie mogą być wydawane - jak uczynił to właściwy Hessischer Verwaltungsgerichtshof (heski wyższy sąd administracyjny, postanowienie z dnia 16 października 2015 r. - 8 B 1028/15, s. 11 i nast.)?
9) Czy coś się zmienia
a) w odniesieniu do pytań 1-3, jeśli (niezgodny z prawem Unii) monopol, o którym mowa w pkt 1 lit. c) (wyrok z dnia 4 lutego 2016 r., Ince, C 336/14, EU:C:2016:72, pkt 95, pkt 3 sentencji) przestanie istnieć,
b) w odniesieniu do pytań 1-3, jeżeli w przypadku faktycznego utrzymywania się niezgodnego z prawem Unii monopolu nieudzielenie koncesji wynika z innych wad prawnych w organizacji postępowania, niezwiązanych z prawem Unii, jak wskazał Hessischer Verwaltungsgerichtshof (heski wyższy sąd administracyjny),
c) w odniesieniu do pytania 2, jeżeli faktycznie utrzymujący się (niezgodny z prawem Unii) monopol (wyrok z dnia 4 lutego 2016 r., Ince, C 336/14, EU:C:2016:72, pkt 95, pkt 3 sentencji) nie jest oferowany lub przynajmniej nie może być oferowany za pośrednictwem kanału dystrybucji internetowej, poprzez który zawierane są zakłady, o których mowa w pytaniu 2?
| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2026.2001 |
| Rodzaj: | ogłoszenie |
| Tytuł: | Sprawa C-778/25, Tipico: Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Landesgericht Erfurt (Niemcy) w dniu 2 grudnia 2025 r. - RR/Tipico Co. Ltd |
| Data aktu: | 2026-04-13 |
| Data ogłoszenia: | 2026-04-13 |