Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego - Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do programu Owoce, warzywa i mleko w szkole (unijny program dla szkół), interwencji sektorowych, utworzenia sektora roślin wysokobiałkowych, wymogów dotyczących konopi, możliwości ustanowienia norm handlowych dotyczących sera, roślin wysokobiałkowych i mięsa, stosowania dodatkowych należności celnych przywozowych, przepisów dotyczących dostępności dostaw w czasie sytuacji nadzwyczajnych i poważnych kryzysów oraz zabezpieczeń (COM(2025) 553 final - 2025/0237(COD))
Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-SpołecznegoWniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do programu "Owoce, warzywa i mleko w szkole" ("unijny program dla szkół"), interwencji sektorowych, utworzenia sektora roślin wysokobiałkowych, wymogów dotyczących konopi, możliwości ustanowienia norm handlowych dotyczących sera, roślin wysokobiałkowych i mięsa, stosowania dodatkowych należności celnych przywozowych, przepisów dotyczących dostępności dostaw w czasie sytuacji nadzwyczajnych i poważnych kryzysów oraz zabezpieczeń
(COM(2025) 553 final - 2025/0237(COD))
(C/2026/1964)
(Dz.U.UE C z dnia 28 kwietnia 2026 r.)
Sprawozdawca: Felipe MEDINA
| Doradczynie i doradcy | PEIRONCELY ARBIDE Alberto (z ramienia sprawozdawcy) |
| Procedura ustawodawcza | EU Law Tracker |
| Wniosek o konsultację | Rada, 19.9.2025 Parlament Europejski, 6.10.2025 |
| Podstawa prawna | Art. 43 ust. 2 i art. 304 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej |
| Dokumenty Komisji Europejskiej | COM(2025) 553 final Streszczenie COM(2025) 553 final |
| Odpowiednie cele zrównoważonego rozwoju | Cel 2 - Zero głodu |
| Sekcja odpowiedzialna | Sekcja Rolnictwa, Rozwoju Wsi i Środowiska Naturalnego |
| Data przyjęcia przez sekcję | 15.12.2025 |
| Data przyjęcia na sesji plenarnej | 21.1.2026 |
| Sesja plenarna nr | 602 |
| Wynik głosowania (za/przeciw/wstrzymało się) | 236/1/7 |
1.
ZALECENIA1.1.
Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny (EKES) z zadowoleniem przyjmuje proponowane przez Komisję Europejską (KE) zmiany zawarte we wniosku COM(2025) 553 final - 2025/0237(COD) dotyczącym przeglądu wspólnej organizacji rynków rolnych (WORR).1.2.
EKES wskazuje, że istnieje rozbieżność pomiędzy ambicjami wyrażonymi we wnioskach - które dają państwom członkowskim możliwość wprowadzania nowych interwencji sektorowych - a faktem, że proponowany budżet zarezerwowany dla WPR jest niższy od obecnego oraz że państwa członkowskie wzywa się do współfinansowania interwencji, co dotychczas nie dotyczyło sektora owoców i warzyw. Może to również zagrażać funkcjonowaniu rynku wewnętrznego.1.3.
EKES docenia wysiłki podjęte przez Komisję w celu uproszczenia różnych aspektów rozporządzenia o wspólnej organizacji rynków produktów rolnych. Mają one ułatwiać zrozumienie rozporządzenia, sprzyjać jego rozwojowi i wdrażaniu i tym samym usprawniać funkcjonowanie różnych środków w celu poprawy sytuacji rolników oraz innych podmiotów w łańcuchu rolno-spożywczym. Zwraca uwagę, że obecne interwencje sektorowe będą kontynuowane po zakończeniu bieżącego okresu budżetowego i że w związku z tym konieczne jest wprowadzenie przepisów przejściowych.1.4.
Jeśli chodzi o propozycje Komisji Europejskiej dotyczące mechanizmów na wypadek kryzysów oraz trudnych sytuacji żywnościowych, EKES podkreśla potrzebę jednoznacznego uznania niezbędnego i strategicznego charakteru sektora rolno-spożywczego. Protokoły awaryjne dotyczące kryzysów i sytuacji wyjątkowych, które państwa członkowskie mają opracować, powinny uwzględniać tę zasadę i zapewniać, aby organy publiczne były zobowiązane do ułatwiania działalności wszystkich podmiotów sektora w czasie kryzysów. Jest to niezbędne, by zagwarantować nieprzerwane zaopatrzenie w żywność oraz rozwiać obawy europejskich obywatelek i obywateli, zapobiegając tym samym zbędnemu gromadzeniu żywności oraz związanym z tym problemom bezpieczeństwa.1.5.
EKES ponownie podkreśla potrzebę przejrzystości odnośnie do składu produktów spożywczych i zapewnienia konsumentom łatwego dostępu do tych informacji. Ponadto uznaje wysiłki Komisji Europejskiej dotyczące nazw produktów mięsnych, lecz ostrzega przed ryzykiem negatywnego wpływu niektórych środków mających na celu ochronę konkretnych sektorów produkcji na inne równie istotne sektory.1.6.
Komitet zwraca się do Komisji o zezwolenie na wykorzystanie całej rośliny konopi, w tym kwiatów, oraz o uproszczenie dozoru poprzez danie pierwszeństwa kontrolom administracyjnym i ograniczenie inspekcji na miejscu. EKES popiera skuteczne, proporcjonalne i sprawdzone empirycznie rozporządzenie, w związku z czym apeluje do Komisji o ponowne rozważenie tych zmian i przyjęcie podejścia opartego na ryzyku, które umożliwi wykorzystywanie liści konopi oraz słomy konopnej jako materiałów paszowych, pod warunkiem że pochodzą one z odmian zgodnych z WPR (o zawartości A9-Tetrahydrokannabinolu (THC) poniżej 0,3 %). Ustanowienie jasnych i zharmonizowanych mechanizmów weryfikacji i identyfikowalności zamiast ogólnych zakazów skutkowałoby pewnością prawa, ochroną zdrowia, dobrostanem zwierząt oraz zrównoważonym rozwojem europejskich sektorów konopi i produkcji zwierzęcej.2.
NOTY WYJAŚNIAJĄCEAktualizacja przepisów dotyczących programu dla szkół
2.1.
EKES wzywa, aby w europejskim programie dla szkół w zakresie dystrybucji owoców, warzyw i mleka dawać pierwszeństwo produktom lokalnym i regionalnym pochodzącym z UE. To podejście opiera się na zasadzie bliskości i promowania europejskiej produkcji rolnej i tym samym nie tylko wzmacnia gospodarki obszarów wiejskich, lecz również gwarantuje uczniom świeższą i sezonową żywność o uznanej jakości. EKES uważa, że ten środek przyczynia się bezpośrednio do suwerenności żywnościowej.2.2.
Komitet jest zdania, że aby faktycznie osiągnąć te cele, a także rozwinąć działania edukacyjne związane z żywieniem, konieczne jest zapewnienie odpowiedniego finansowania pochodzącego z dodatkowych źródeł spoza wspólnej polityki rolnej (WPR), ponieważ budżet WPR proponowany w ramach planów partnerstwa krajowego i regionalnego (PPKR) jest mniejszy niż obecny budżet.2.3.
EKES docenia działania przedsiębiorstw zajmujących się dystrybucją hurtową i ich pracowników - ułatwiające pracę w kuchni w całej UE. Skupiają się one na zaopatrywaniu punktów żywienia zbiorowego takich jak szkoły, w których co dzień podaje się produkty rolno-spożywcze oraz gwarantuje uczniom zrównoważony sposób odżywiania się wysokiej jakości.Interwencje sektorowe dotyczące roślin wysokobiałkowych
2.4.
EKES uważa, że należy propagować konkretną interwencję sektorową w celu zachęcania do produkcji roślin wysokobiałkowych w UE. Ta interwencja powinna sprzyjać produkcji strategicznej, która przyczynia się do zmniejszania zewnętrznej zależności od białek roślinnych, do wspierania zmianowania upraw oraz dywersyfikacji dochodów rolników. Komitet docenia szczególnie uwzględnienie płatności WPR w celu bezpośredniego wspierania produkcji tych odmian.2.5.
Ponadto te środki mogą wspierać zrównoważony rozwój obszarów wiejskich zgodnie z długoterminową wizją dla regionów wiejskich UE, na przykład dzięki powstawaniu nowych, samowystarczalnych regionalnych łańcuchów wartości - zgodnie z wcześniejszymi zaleceniami EKES-u 1 .2.6.
Ponadto EKES uważa, że niezbędne jest wspieranie biotechnologii jako strategicznego narzędzia rozwoju tych upraw. W szczególności nowe techniki genomowe (NGT) powinny umożliwiać tworzenie odporniejszych i wydajniejszych odmian, z uwzględnieniem obaw wymienionych przez EKES w opinii pt. "Rośliny uzyskiwane za pomocą nowych technik genomowych" 2 . Ma to kapitalne znaczenie dla zmniejszenia zależności od przywozu, przy czym należy mieć świadomość, że warunki agronomiczne w Europie Południowej nigdy nie pozwolą na pełną samowystarczalność.Ochrona oznaczeń dotyczących mięsa w celu zapewnienia przejrzystości
2.7.
EKES zdecydowanie popiera stosowanie nazw tradycyjnie zarezerwowanych dla mięsa i produktów mięsnych wyłącznie do żywności zawierającej mięso. To zastrzeżenie znaczeniowe jest konieczne, by uniknąć dezorientacji konsumentów oraz zachować tożsamość europejskich produktów pochodzenia zwierzęcego w obliczu wprowadzających w błąd imitacji pochodzenia roślinnego. Zdaniem Komitetu ochrona języka handlowego jest również sposobem ochrony pracy rolników prowadzących gospodarstwa hodowlane.2.8.
Oprócz zapewnienia właściwego uznawania i ochrony produktów pochodzenia zwierzęcego ten środek przyczynia się do podkreślenia tradycyjnego znaczenia mięsa i innych produktów pochodzenia zwierzęcego nie tylko dla zdrowego i zbilansowanego sposobu odżywiania się, lecz również dla tworzenia wzorcowego krajobrazu i dla rozwoju środowiska w UE.2.9.
Ponadto EKES uważa, że kwestią priorytetową w tej dyskusji musi być przejrzystość dla konsumentów. Proponuje się dodanie "kiełbasy" i "burgera" do wykazu oznaczeń, ale należy pamiętać, że ważne jest, aby nie działać ze szkodą dla innych produktów, w tym oznaczeń, które nie spowodowały żadnych problemów, takich jak na przykład filet z tuńczyka.Zasady wprowadzania do obrotu i wskazywania miejsca pochodzenia
2.10.
EKES popiera rozszerzenie zasad wprowadzania do obrotu na rośliny wysokobiałkowe, wołowinę, wieprzowinę, baraninę, kozinę i sery, pod warunkiem że te zasady obejmują obowiązek wskazania kraju pochodzenia. Identyfikowalność i jasne informacje na temat pochodzenia produktu to główne instrumenty zapewniające przejrzystość rynku, podnoszące konkurencyjność europejskiego modelu produkcji oraz umożliwiające konsumentom wybór produktów o wysokiej wartości społecznej, środowiskowej i gospodarczej.Gotowość na wypadek sytuacji kryzysowej i koordynacja na szczeblu europejskim
2.11.
EKES z zadowoleniem przyjmuje stworzenie stałego mechanizmu reagowania na kryzysy w sektorze rolno- spożywczym. Ten instrument poprawi koordynację między państwami członkowskimi w razie poważnych zakłóceń, sytuacji nadzwyczajnych, kryzysów strukturalnych lub sytuacji wyjątkowych, umożliwi uruchomienie unijnych rezerw rolnych i zagwarantuje swobodny przepływ towarów i pracowników w całym sektorze rolno-spożywczym, w tym w rolnictwie, przemyśle, handlu hurtowym i detalicznym oraz w ich branżach pomocniczych. Komitet wzywa do opracowania tego narzędzia w taki sposób, aby zapewnić szybką i bezpośrednią reakcję na realne potrzeby zainteresowanych konsumentów, obywateli i przedsiębiorstw z uwzględnieniem sytuacji w terenie 3 .2.12.
EKES uważa, że protokoły awaryjne, które mają zostać opracowane przez państwa członkowskie, powinny mieć w takich sytuacjach zastosowanie do wszystkich właściwych i interweniujących organów, a także do wszystkich przedsiębiorstw zaangażowanych w utrzymanie podstawowych funkcji społecznych, i zapewniać łańcuch dostaw żywności poprzez dystrybucję żywności jako podstawową usługę dla obywateli. Te protokoły powinny obowiązywać we wszystkich sytuacjach, które mogą powodować zakłócenia, w tym podczas klęsk żywiołowych (powodzi, trzęsień ziemi, wybuchów wulkanów, pożarów, burzy śnieżnych itp.), pandemii lub kryzysów w dziedzinie zdrowia publicznego, konfliktów społecznych, niepokojów lub blokad oraz wszelkich innych wyjątkowych sytuacji powodujących zakłócenia (np. przerw w dostawach).2.13.
EKES uważa, że priorytetowe cele planów awaryjnych opracowanych przez państwa członkowskie powinny obejmować:a)
zapewnianie bezpieczeństwa wszystkim obywatelkom i obywatelom dotkniętym kryzysem lub wyjątkową sytuacją i gwarantowanie dostępu do towarów podstawowych,b)
gwarantowanie ciągłości dostaw żywności i podstawowych produktów dla ludności poprzez koordynację dystrybucji z miejsca pochodzenia do punktów sprzedaży detalicznej i dostaw do domu, w tym dystrybucji do magazynów, portów, centrów logistycznych, dróg i rynków docelowych,c)
ochrona integralności operacji transportowych i bezpieczeństwa pracowników sektora,d)
ułatwianie i zapewnianie przedsiębiorstwom sektorowym, a także osobom trzecim zaangażowanym w odbudowę lub utrzymanie działalności sektora dostępu do obszarów, które ucierpiały wskutek kryzysu,e)
rozwiewanie obaw ludności, by zapobiegać gromadzeniu zapasów, które mogłoby zakłócać normalne dostawy do innych obywateli, oraz by nie dopuszczać do niepotrzebnego strachu lub paniki, nieproporcjonalnych reakcji, braku bezpieczeństwa lub przestępstw.Progi referencyjne odnośnie do środków ochronnych
2.14.
EKES popiera okresowy przegląd progów referencyjnych, po których przekroczeniu uruchamiają się środki ochronne, z uwzględnieniem takich czynników takich jak sezonowość, koszty produkcji, ceny i rzeczywiste warunki rynkowe. Jest to narzędzie niezbędne do ochrony stabilności rynków rolnych przed zewnętrznymi zakłóceniami lub nagłymi wahaniami, które zagrażają rentowności gospodarstw rolnych 4 .Środki dla sektora konopi
2.15.
EKES popiera wzmocnienie mechanizmów kontroli i zezwoleń w celu zapewnienia identyfikowalności konopi przeznaczonych dla przemysłu. Ustanowienie jasnych procedur i krajowych mechanizmów weryfikacji jest niezbędne do zapewnienia legalności, do ochrony rolników przestrzegających przepisów europejskich oraz do uniknięcia zakłóceń na rynku. EKES opowiada się za skutecznymi i proporcjonalnymi przepisami, które umożliwią zrównoważony rozwój sektora i zarazem nie spowodują niepewności prawa.2.16.
Komitet uważa, że obecne wnioski dotyczące zmiany rozporządzenia (WE) nr 767/2009 5 i dyrektywy 2002/32/WE 6 są niezgodne z nowymi europejskimi ramami regulacyjnymi, z celami wspólnej polityki rolnej (WPR), ze strategią "Od pola do stołu" oraz ze stanowiskiem EKES-u w sprawie obiegu zamkniętego, zrównoważonego rozwoju, dobrostanu zwierząt i innowacji w rolnictwie.2.17.
EKES sądzi, że dążenie do wyeliminowania użycia liści konopi i innych części nadziemnych jako materiałów paszowych oraz ograniczenie ich stosowania wyłącznie do produkcji dodatków paszowych, odnośnie do których nie ma obecnie procedury wydawania zezwoleń, w praktyce uniemożliwiałyby spożytkowanie dużej części rośliny. To podejście jest sprzeczne z niedawnymi zmianami legislacyjnymi zezwalającymi na produkcję i wprowadzanie do obrotu wszystkich części roślin Cannabis sativa L. o zawartości A9-Tetrahydrokannabinolu (THC) poniżej 0,3 %, uznającymi wartość przemysłową, agronomiczną i odżywczą tych części roślin.2.18.
EKES ocenia, że proponowane środki są nieproporcjonalne i pozbawione solidnych podstaw naukowych. Uzasadnia się je możliwością przeniesienia się THC oraz kannabidiolu (CBD) do łańcucha żywnościowego człowieka, choć dane pochodzące od państw członkowskich i EFSA jasno pokazują, że ilość CBD przenoszonego z paszy do tkanek zwierzęcych jest minimalna i nie można stwierdzić zagrożenia dla zdrowia zwierząt lub ludzi. Nałożenie limitów opartych na normach żywności przeznaczonej dla ludzi nie odzwierciedla rzeczywistych różnic w metabolizmie, narażeniu i ryzyku oraz stwarza niepotrzebne obciążenia regulacyjne bez wymiernych korzyści z punktu widzenia bezpieczeństwa żywności.2.19.
EKES uważa, że z perspektywy dobrostanu zwierząt materiały paszowe uzyskane z konopi - części nasion i plewy - przyczyniają się do równowagi żywieniowej, zmniejszenia stresu i poprawy zachowań produkcyjnych zwierząt gospodarskich. Ich bezzasadne wykluczenie z rynku materiałów paszowych ogranicza nie tylko innowacje, lecz również dostępność naturalnych składników, które mają dowiedzione pozytywne skutki dla dobrostanu zwierząt - podstawy zielonej architektury WPR oraz celów unijnych w zakresie zrównoważoności hodowli.2.20.
Komitet zauważa również, że oprócz niedociągnięć naukowych i prawnych te ograniczenia miałyby poważne konsekwencje społeczno-gospodarcze. Możliwość wykorzystania całej rośliny - nasion, włókien i liści - ma zasadnicze znaczenie dla utrzymania rentowności gospodarstw i zapewnienia spójności między polityką rolną, polityką ochrony środowiska i polityką dobrostanu zwierząt.3.
PROPONOWANE ZMIANY DO WNIOSKU USTAWODAWCZEGO KOMISJI EUROPEJSKIEJPoprawka 1
powiązana z zaleceniem 1.3.
(Art. 1 pkt 31) wniosku)
Dodać nową literę po lit. d).
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| 3. Plany gotowości i reagowania w zakresie bezpieczeństwa żywnościowego obejmują co najmniej: a) mechanizmy monitorowania i wczesnego ostrzegania, w tym oceny strukturalnych podatności na zagrożenia dla łańcuchów dostaw i scenariuszy ryzyka poważnych zakłóceń; b) ustalenia odnośnie do agregacji danych dotyczących zapasów kluczowych produktów rolnych; c) podział ról i mechanizmy koordynacji między właściwymi organami na wszystkich szczeblach terytorialnych, a także procedury współpracy z odpowiednimi podmiotami sektora prywatnego; d) protokoły komunikacji w sytuacjach nadzwyczajnych w celu zapewnienia szybkiego rozpowszechniania informacji wśród zainteresowanych stron i ogółu społeczeństwa. | 3. Plany gotowości i reagowania w zakresie bezpieczeństwa żywnościowego obejmują co najmniej: a) mechanizmy monitorowania i wczesnego ostrzegania, w tym oceny strukturalnych podatności na zagrożenia dla łańcuchów dostaw i scenariuszy ryzyka poważnych zakłóceń; b) ustalenia odnośnie do agregacji danych dotyczących zapasów kluczowych produktów rolnych; c) podział ról i mechanizmy koordynacji między właściwymi organami na wszystkich szczeblach terytorialnych, a także procedury współpracy z odpowiednimi podmiotami sektora prywatnego; d) protokoły komunikacji w sytuacjach nadzwyczajnych w celu zapewnienia szybkiego rozpowszechniania informacji wśród zainteresowanych stron i ogółu społeczeństwa. e) przepisy umożliwiające automatyczne uruchamianie środków niezbędnych do zapewnienia jak najlepszego funkcjonowania przedsiębiorstw sektora rolno- spożywczego, aby w miarę możliwości zapobiegać sytuacjom niepokoju społecznego i niepotrzebnemu gromadzeniu zapasów spowodowanym możliwymi do uniknięcia niedoborami dostaw żywności. |
Uzasadnienie
Plany awaryjne muszą służyć automatycznemu uruchamianiu określonych środków, które ułatwiają jak najlepsze funkcjonowanie sektora rolno-spożywczego w celu zapewnienia dostaw żywności.
Poprawka 2 powiązana z zaleceniem 1.3.
(Art. 1 pkt 31) wniosku) Dodać nową literę po lit. e).
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u | |
| Artykuł 222e Koordynacja | Artykuł 222e Koordynacja | |
| 1. Aby wspierać skoordynowane unijne podejście do gotowości w zakresie bezpieczeństwa żywnościowego i odporności łańcucha dostaw produktów rolnych, Komisja ustanawia europejski mechanizm gotowości i reagowania na kryzysy związane z bezpieczeństwem żywnościowym (EFSCM), skupiający właściwe organy państw członkowskich, odpowiednie organizacje zainteresowanych stron oraz, w stosownych przypadkach, przedstawicieli wybranych państw trzecich. | 1. Aby wspierać skoordynowane unijne podejście do gotowości w zakresie bezpieczeństwa żywnościowego i odporności łańcucha dostaw produktów rolnych, Komisja ustanawia europejski mechanizm gotowości i reagowania na kryzysy związane z bezpieczeństwem żywnościowym (EFSCM), skupiający właściwe organy państw członkowskich, odpowiednie organizacje zainteresowanych stron oraz, w stosownych przypadkach, przedstawicieli wybranych państw trzecich. | |
| 2. EFSCM służy do: r i | 2. r | EFSCM służy do: |
| [-] e) przyczyniania się do przygotowania zaleceń lub inicjatyw politycznych dotyczących gotowości Unii na kryzysy związane z dostawami żywności i bezpieczeństwem żywnościowym oraz reagowania na nie. | [•■ e) | przyczyniania się do przygotowania zaleceń lub inicjatyw politycznych dotyczących gotowości Unii na kryzysy związane z dostawami żywności i bezpieczeństwem żywnościowym oraz reagowania na nie. |
| f) | określania potrzeb i wymagań przedsiębiorstw z sektora oraz ich prawowitych przedstawicieli w oparciu o doświadczenia zdobyte podczas zarządzania sytuacjami nadzwyczajnymi, kryzysowymi i wyjątkowymi w ciągu ostatnich kilku lat, aby dzielić się wiedzą i wnioskami wyciągniętymi z tych doświadczeń, aby zapobiec powtórzeniu się podobnych sytuacji w przyszłości. | |
Uzasadnienie
Europejski mechanizm gotowości i reagowania na kryzysy związane z bezpieczeństwem żywnościowym (EFSCM) musi wykorzystać zdobyte doświadczenia i ułatwić osobom, które już miały do czynienia z sytuacjami kryzysowymi, dzielenie się swoimi doświadczeniami z innymi osobami, których takich doświadczeń nie mieli.
Poprawka 3
powiązana z zaleceniem 1.3.
(Art. 1 pkt 31) wniosku)
Zmienić
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u | |
| Artykuł 222f Wzmożone działania w przypadku poważnych kryzysów lub sytuacji nadzwyczajnych | Artykuł 222f Wzmożone działania w przypadku poważnych kryzysów lub sytuacji nadzwyczajnych | |
| W przypadku ogłoszenia poważnego kryzysu lub sytuacji nadzwyczajnej stwarzającej wysokie ryzyko dla bezpieczeństwa żywnościowego Komisja może - w drodze aktów wykonawczych mających natychmiastowe | W przypadku ogłoszenia poważnego kryzysu lub sytuacji nadzwyczajnej stwarzającej wysokie ryzyko dla bezpieczeństwa żywnościowego Komisja może - w drodze aktów wykonawczych mających natychmiastowe | |
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u | |
| zastosowanie - zobowiązać państwa członkowskie i podmioty gospodarcze do przekazywania Komisji w czasie rzeczywistym sprawozdań dotyczących odpowiednich publicznych i prywatnych zapasów produktów rolno-spożywczych i środków produkcji lub innych informacji mających znaczenie dla zapewnienia dostaw tych produktów w Unii. | zastosowanie - zobowiązać państwa członkowskie i podmioty gospodarcze do przekazywania Komisji w czasie rzeczywistym sprawozdań dotyczących odpowiednich publicznych i prywatnych zapasów produktów rolno-spożywczych i środków produkcji lub innych informacji mających znaczenie dla zapewnienia dostaw tych produktów w Unii. | |
| Podobnie Komisja powinna nakłonić państwa członkowskie do ułatwiania funkcjonowania całego łańcucha żywnościowego w sytuacjach nadzwyczajnych, kryzysowych i wyjątkowych przez: | ||
| a) | zapewnienie ciągłości dostaw żywności i produktów podstawowych dla ludności, przy jednoczesnym ułatwieniu funkcjonowania łańcucha rolno- spożywczego od producenta do sklepów detalicznych oraz dostaw żywności do domów, włącznie z operacjami załadunku i rozładunku w magazynach, portach, centrach logistycznych, zakładach, na drogach lub rynkach docelowych, | |
| b) | ochronę integralności pracowników zatrudnionych w przedsiębiorstwach sektora przez ułatwienie im dostępu do miejsc pracy jako gwarancji bezpieczeństwa dostaw żywności, | |
| c) | zapewnienie odpowiedniej mobilności i sprawnego funkcjonowania sektora transportu w celu utrzymania właściwego tempa uzupełniania zapasów w placówkach detalicznych, co pozwoli uniknąć nieuzasadnionych obaw lub zakupów na zapas, | |
| d) | umożliwienie i zapewnienie dostępu przedsiębiorstwom sektora do obszarów objętych kryzysem, a także podmiotom zaangażowanym w odbudowę lub utrzymanie działalności sektora, aby jak najszybciej przywrócić normalne dostawy żywności, | |
| e) | automatyczne uproszczenie stosowania obowiązujących przepisów dotyczących godzin otwarcia, transportu, gospodarki odpadami, bezpieczeństwa żywności itp., aby ułatwić przedsiębiorstwom radzenie sobie z zaistniałą sytuacją, | |
| f) | rozwiewanie obaw ludności, by zapobiegać gromadzeniu zapasów, które mogłoby zakłócać normalne dostawy do innych obywateli, oraz by nie dopuszczać do szerzenia się strachu, paniki i nieproporcjonalnych reakcji, poczucia zagrożenia lub przestępczości. | |
| Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 229 ust. 3. | Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 229 ust. 3. | |
Uzasadnienie
Komisja może odegrać pewną rolę, wzywając państwa członkowskie do zapewnienia funkcjonowania łańcucha żywnościowego w każdych okolicznościach.
Poprawka 4
powiązana z zaleceniem 2.1
Zmienić
(Art. 1 pkt 11) wniosku, zmieniający art. 23a))
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| w art. 23a dodaje się ustęp w brzmieniu: "1a. W roku szkolnym 2027/2028 pomoc w ramach programu dla szkół przydzielona na dystrybucję produktów, towarzyszące środki edukacyjne i powiązane koszty, o których mowa w art. 23 ust. 1, nie może przekraczać 90 001 722,9 EUR."; | w art. 23a dodaje się ustęp w brzmieniu: "1a. W roku szkolnym 2027/2028 pomoc w ramach programu dla szkół przydzielona na dystrybucję produktów, towarzyszące środki edukacyjne i powiązane koszty, o których mowa w art. 23 ust. 1, nie może przekraczać 90 001 722,9 EUR. W celu konsolidacji działań edukacyjnych i zapewnienia powodzenia programu należy jednak zapewnić dodatkowe finansowanie ze źródeł spoza WPR. "; |
Uzasadnienie
Ta zmiana jest konieczna, aby unijny program dla szkół nie był ograniczony zasobami WPR, które są już obciążone innymi priorytetami rolnymi. Wymóg dodatkowego finansowania poza WPR wzmacnia działania edukacyjne dotyczące żywności przez promowanie suwerenności żywnościowej i pierwszeństwa dla produktów lokalnych i unijnych, zgodnie z zaleceniem 2.1. Pozwala to uniknąć nadmiernego obciążenia ogólnego budżetu rolnego i zapewnia skuteczną realizację programu, zgodnie z celem zrównoważonego rozwoju 2 (Zero głodu) i zasadą bliskości, co jest korzystne dla gospodarek wiejskich i zdrowia uczniów, bez narażania innych form wsparcia w ramach WPR.
Poprawka 5
powiązana z zaleceniem 2.4
(Art. 1 pkt 1) wniosku zmieniający art. rozporządzenie (UE) nr 1308/2013)
Zmienić
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| [...] W rozporządzeniu (UE) nr 1308/2013 wprowadza się następujące zmiany: 1) art. 1 ust. 2 lit. d) otrzymuje brzmienie: "d) sektor roślin wysokobiałkowych, część IV;"; | [.] W rozporządzeniu (UE) nr 1308/2013 wprowadza się następujące zmiany: 1) art. 1 ust. 2 lit. d) otrzymuje brzmienie: "d) sektor roślin wysokobiałkowych, część IV. Interwencje w tym sektorze będą promować zrównoważony rozwój obszarów wiejskich przez samowystarczalne regionalne łańcuchy wartości;;"; |
Uzasadnienie
Utworzenie sektora roślin białkowych ma strategiczne znaczenie dla ograniczenia zależności od importu, jednak powinno być powiązane ze zrównoważonym rozwojem obszarów wiejskich, aby zmaksymalizować korzyści. Zmiana ta uzasadnia konieczność integracji sektora z rozwojem obszarów wiejskich poprzez dostosowanie go do długoterminowej wizji UE dla terenów wiejskich (zob. opinia EKES "Zrównoważona strategia UE w zakresie białka i oleju roślinnego"), promując płodozmian, dywersyfikację dochodów oraz samowystarczalne łańcuchy wartości. Wzmacnia to odporność gospodarczą i środowiskową obszarów wiejskich, zapobiega ograniczaniu interwencji wyłącznie do produkcji i zapewnia spójność z szerszymi celami WPR, takimi jak zrównoważony rozwój i wsparcie dla rolników z regionów szczególnie narażonych.
Poprawka 6
powiązana z zaleceniem 2.4 (Art. 1 pkt 22) wniosku zmieniający art. 159)
Zmienić
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| w art. 159 wprowadza się następujące zmiany: a) w lit. a) dodaje się podpunkt w brzmieniu: "(v) w sektorze roślin wysokobiałkowych"; b) lit. b) otrzymuje brzmienie: "b) organizacje międzybranżowe w sektorze oliwy z oliwek i oliwek stołowych, w sektorze tytoniu oraz w sektorze roślin wysokobiałkowych."; | w art. 159 wprowadza się następujące zmiany: a) w lit. a) dodaje się podpunkt w brzmieniu: "(v) w sektorze roślin wysokobiałkowych"; b) lit. b) otrzymuje brzmienie: "b) organizacje międzybranżowe w sektorze oliwy z oliwek i oliwek stołowych, w sektorze tytoniu oraz w sektorze roślin wysokobiałkowych, z naciskiem na zrównoważony rozwój obszarów wiejskich i samowystarczalne łańcuchy wartości.."; |
Uzasadnienie
Utworzenie sektora roślin białkowych ma strategiczne znaczenie dla ograniczenia zależności od importu, jednak powinno być powiązane ze zrównoważonym rozwojem obszarów wiejskich, aby zmaksymalizować korzyści. Zmiana ta uzasadnia konieczność integracji sektora z rozwojem obszarów wiejskich poprzez dostosowanie go do długoterminowej wizji UE dla terenów wiejskich (zob. opinia EKES "Zrównoważona strategia UE w zakresie białka i oleju roślinnego"), promując płodozmian, dywersyfikację dochodów oraz samowystarczalne łańcuchy wartości. Wzmacnia to odporność gospodarczą i środowiskową obszarów wiejskich, zapobiega ograniczaniu interwencji wyłącznie do produkcji i zapewnia spójność z szerszymi celami WPR, takimi jak zrównoważony rozwój i wsparcie dla rolników z regionów szczególnie narażonych.
Poprawka 7
powiązana z zaleceniem 2.6 (Załącznik I pkt 1) do wniosku)
Zmienić
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| (1) W załączniku I wprowadza się następujące zmiany: (a) część IV otrzymuje brzmienie: CZĘŚĆ IV Rośliny wysokobiałkowe Sektor roślin wysokobiałkowych obejmuje produkty wymienione w sekcjach 1 i 2 niniejszej części. | (1) W załączniku I wprowadza się następujące zmiany: (a) część IV otrzymuje brzmienie: CZĘŚĆ IV Rośliny wysokobiałkowe Sektor roślin wysokobiałkowych obejmuje produkty wymienione w sekcjach 1 i 2 niniejszej części, w tym wsparcie dla biotechnologii i nowych technik genomowych (NGT) w celu uzyskania odmian odpornych, z uznaniem ograniczeń agronomicznych w regionach takich jak południowa Europa i z uwzględnieniem obaw wymienionych przez EKES w opinii pt. "Rośliny uzyskiwane za pomocą nowych technik genomowych". |
Uzasadnienie
We wniosku Komisji przewiduje się utworzenie sektora roślin białkowych w celu ograniczenia zależności, jednak pomija się innowacyjne narzędzia, takie jak biotechnologia i nowe techniki genomowe (NGT), które są kluczowe dla zwiększenia odporności i wydajności, z uwzględnieniem obaw wymienionych przez EKES w opinii pt. "Rośliny uzyskiwane za pomocą nowych technik genomowych". Ta zmiana jest niezbędna dla promowania innowacji w rolnictwie, zwłaszcza w regionach takich jak południowa Europa, które mierzą się z wyzwaniami agrotechnicznymi, oraz dla realizacji celów UE w zakresie konkurencyjności i ograniczania przywozu. Wskazuje się, że wsparcie dla NGT jest uzasadnione ze względu na ograniczenia samowystarczalności, promowanie wyważonego podejścia, które chroni rolników, sprzyjanie zrównoważeniu oraz zgodność ze strategią "Od pola do stołu", bez tworzenia przy tym nierealistycznych oczekiwań.
Poprawka 8
powiązana z zaleceniem 2.7 (motyw (15) wniosku)
Zmienić
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| Zgodnie z wnioskami zawartymi w sprawozdaniu Komisji w sprawie nowych norm handlowych w odniesieniu do suszonych warzyw strączkowych i nasion soi (24) należy przewidzieć możliwość ustanowienia norm handlowych dotyczących roślin wysokobiałkowych w celu lepszego informowania konsumentów o pochodzeniu nabywanych przez nich produktów z roślin wysokobiałkowych. Z tego samego powodu do wykazu, w odniesieniu do którego można przyjąć normy handlowe, należy dodać wołowinę, wieprzowinę, baraninę i kozinę. Ponadto w celu ewentualnej harmonizacji definicji i składu niektórych serów służącej zapewnieniu wspólnej podstawy jakości na całym rynku wewnętrznym należy również przewidzieć możliwość ustanowienia norm handlowych dotyczących sera. Co więcej, przyczynia się to do właściwego uznawania i ochrony produktów pochodzenia zwierzęcego, a co więcej ten środek przyczynia się do podkreślenia tradycyjnego znaczenia spożycia mięsa i innych produktów pochodzenia zwierzęcego nie tylko dla zdrowego i zbilansowanego sposobu odżywiania się, lecz również dla tworzenia wzorcowego krajobrazu i dla rozwoju środowiska w UE. | |
| (24) Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady zgodnie z art. 75 ust. 6 rozporządzenia (UE) nr 1308/2013 w sprawie nowych norm handlowych dotyczących cydru i perry oraz suszonych warzyw strączkowych i nasion soi, COM(2023) 200 final. |
Uzasadnienie
Ochrona nazw produktów mięsnych we wniosku koncentruje się na przejrzystości, jednak nie uwzględnia historycznego i kulturowego znaczenia mięsa w UE. Ta zmiana jest niezbędna, aby uznać rolę produktów pochodzenia zwierzęcego w zdrowej diecie, równowadze środowiskowej i kształtowaniu krajobrazu, zapobiegać myleniu ich z roślinnymi imitacjami oraz chronić hodowców. Uzasadnia to podkreśleniem korzyści społecznych i środowiskowych, spójnością z przejrzystością wobec konsumentów oraz ochroną europejskiej tożsamości, bez szkody dla innych produktów, a także wzmacnia konkurencyjność sektora produkcji zwierzęcej w obliczu zakłóceń na rynku.
Poprawka 9
(Załącznik I pkt 4) do wniosku)
Zmienić
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| w załączniku VII dodaje się część w brzmieniu: | w załączniku VII dodaje się część w brzmieniu: |
| "CZĘŚĆ la | "CZĘŚĆ la |
| Oznaczenia mięsa i produktów mięsnych | Oznaczenia mięsa i produktów mięsnych |
| 1. »Mięso« oznacza wyłącznie jadalne części zwierzęcia. | 1. »Mięso« oznacza wyłącznie jadalne części zwierzęcia. |
| 2. Do celów niniejszej części »produkty mięsne« | 2. Do celów niniejszej części »produkty mięsne« |
| oznaczają produkty uzyskiwane wyłącznie z mięsa, przy | oznaczają produkty uzyskiwane wyłącznie z mięsa, przy |
| założeniu że można dodać substancje konieczne do ich | założeniu że można dodać substancje konieczne do ich |
| wytworzenia, o ile nie stosuje się ich do zastąpienia - | wytworzenia, o ile nie stosuje się ich do zastąpienia - |
| w całości lub w części - jakichkolwiek naturalnych | w całości lub w części - jakichkolwiek naturalnych |
| składników mięsa. | składników mięsa. |
| 3. Następujące nazwy są zarezerwowane dla produktów | 3. Następujące nazwy są zarezerwowane dla produktów |
| uzyskanych wyłącznie z mięsa na wszystkich etapach | uzyskanych wyłącznie z mięsa na wszystkich etapach |
| wprowadzania do obrotu: | wprowadzania do obrotu: |
| (a) wołowina; | (a) wołowina; |
| (b) cielęcina; | (b) cielęcina; |
| (c) wieprzowina; | (c) wieprzowina; |
| (d) mięso drobiowe; | (d) mięso drobiowe; |
| (e) mięso z kurczaka; | (e) mięso z kurczaka; |
| (f) mięso z indyka; | (f) mięso z indyka; |
| (g) mięso z kaczki; | (g) mięso z kaczki; |
| (h) mięso z gęsi; | (h) mięso z gęsi; |
| (i) jagnięcina; | (i) jagnięcina; |
| (j) baranina; | (j) baranina; |
| (k) mięso owcze; | (k) mięso owcze; |
| (l) kozina; | (l) kozina; |
| (m) podudzie; | (m) podudzie; |
| (n) polędwica; | (n) polędwica; |
| (o) rostbef; | (o) rostbef; |
| (p) łata; | (p) łata; |
| (q) schab; | (q) schab; |
| (r) żeberka; | (r) żeberka; |
| (s) łopatka; | (s) łopatka; |
| (t) pręga; | (t) pręga; |
| (u) mięso siekane; | (u) mięso siekane; |
| (v) skrzydło; | (v) skrzydło; |
| (w) pierś; | (w) pierś; |
| (x) udo; | (x) udo; |
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| (y) mostek; | (y) mostek; |
| (z) stek z antrykotu; | (z) stek z antrykotu; |
| (aa) stek z kością; | (aa) stek z kością; |
| (bb) krzyżowa; | (bb) krzyżowa; |
| (cc) bekon. | (cc) bekon. |
| 4. Termin »mięso« oraz określenia wymienione w pkt 3 mogą być stosowane również w połączeniu ze słowem lub słowami oznaczającymi produkty złożone, których żadna część nie zastępuje ani nie ma w zamierzeniu zastępować żadnego składnika mięsa i w których mięso lub produkt mięsny są częścią zasadniczą - zarówno w kategoriach ilości, jak i charakterystyki produktu."; | 4. Zastrzeżenie tych nazw stanowi uznanie historycznego znaczenia spożycia mięsa w zrównoważonej diecie oraz dla rozwoju krajobrazu i środowiska w UE. |
| 5. Termin "mięso" oraz określenia wymienione w pkt 3 mogą być stosowane również w połączeniu ze słowem lub słowami oznaczającymi produkty złożone, których żadna część nie zastępuje ani nie ma w zamierzeniu zastępować żadnego składnika mięsa i w których mięso lub produkt mięsny są częścią zasadniczą - zarówno w kategoriach ilości, jak i charakterystyki produktu."; |
Uzasadnienie
Ochrona nazw produktów mięsnych we wniosku koncentruje się na przejrzystości, jednak nie uwzględnia historycznego i kulturowego znaczenia mięsa w UE. Ta zmiana jest niezbędna, aby uznać rolę produktów pochodzenia zwierzęcego w zdrowej diecie, równowadze środowiskowej i kształtowaniu krajobrazu, zapobiegać myleniu ich z roślinnymi imitacjami oraz chronić hodowców. Uzasadnia to podkreśleniem korzyści społecznych i środowiskowych, spójnością z przejrzystością wobec konsumentów oraz ochroną europejskiej tożsamości, bez szkody dla innych produktów, a także wzmacnia konkurencyjność sektora produkcji zwierzęcej w obliczu zakłóceń na rynku.
Poprawka 10
powiązana z zaleceniem 1.5 (Art. 1 pkt 19) wniosku)
Dodać nowy punkt po punkcie 2
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| Artykuł 147b Produkcja konopi 1. [•••] 2. Produkty, o których mowa w ust. 1, niespełniające warunków określonych w tym ustępie, mogą być produkowane na terytorium państw członkowskich, które zezwalają na to na swoim terytorium i na warunkach przez nie określonych zgodnie z prawem unijnym, międzynarodowym i krajowym. | Artykuł 147b Produkcja konopi 1. [•••] 2. Produkty, o których mowa w ust. 1, niespełniające warunków określonych w tym ustępie, mogą być produkowane na terytorium państw członkowskich, które zezwalają na to na swoim terytorium i na warunkach przez nie określonych zgodnie z prawem unijnym, międzynarodowym i krajowym. |
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| 3. Produkty, o których mowa w ust. 1, spełniające określone warunki, mogą być stosowane jako pasza dla zwierząt zgodnie z zaleceniami EFSA. |
Uzasadnienie
Apeluje się do Komisji o ponowne rozważenie tych zmian i przyjęcie podejścia opartego na ryzyku, które umożliwi wykorzystywanie liści konopi oraz słomy konopnej jako materiałów paszowych, pod warunkiem że pochodzą one z odmian zgodnych z WPR (o zawartości A9-Tetrahydrokannabinolu (THC) poniżej0,3 %). Ustanowienie jasnych i zharmonizowanych mechanizmów weryfikacji i identyfikowalności zamiast ogólnych zakazów skutkowałoby pewnością prawa, ochroną zdrowia, dobrostanem zwierząt oraz zrównoważonym rozwojem europejskich sektorów konopi i produkcji zwierzęcej.
Poprawka 11
powiązana z zaleceniem 2.1
(Uzasadnienie punkt 5)
Zmienić
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| Interwencje sektorowe | Interwencje sektorowe |
| Przepisy prawne określają minimalne wymogi dotyczące treści i celów polityki dla takich rodzajów interwencji, których ogólnym celem jest zapewnienie skutecznego funkcjonowania i stabilności rynków rolnych. Zagwarantowałoby to równe warunki działania na rynku wewnętrznym i stworzyłoby warunki równeji uczciwej konkurencji. Uwzględniając interwencje w niektórych sektorach w swoich planach PKR, państwa członkowskie powinny zapewnić spójność z innymi interwencjami na szczeblu sektorowym. Rodzaje interwencji w niektórych sektorach powinny zapewniać wsparcie dla sektorów owoców i warzyw, wina, roślin wysokobiałkowych, produktów pszczelich, oliwy z oliwek i oliwek stołowych oraz chmielu, a także dla innych sektorów i produktów wymienionych w załączniku I do rozporządzenia (UE) nr 1308/2013 oraz dla których ustanowienie konkretnych interwencji uznaje się za mające korzystny wpływ na osiągnięcie niektórych lub wszystkich celów ogólnych i szczegółowych WPR określonych w rozporządzeniu (UE).../... [rozporządzenie w sprawie FPKR]. | Przepisy prawne określają minimalne wymogi dotyczące treści i celów polityki dla takich rodzajów interwencji, których ogólnym celem jest zapewnienie skutecznego funkcjonowania i stabilności rynków rolnych. Zagwarantowałoby to równe warunki działania na rynku wewnętrznym i stworzyłoby warunki równeji uczciwej konkurencji. Uwzględniając interwencje w niektórych sektorach w swoich planach PKR, państwa członkowskie powinny zapewnić spójność z innymi interwencjami na szczeblu sektorowym. Rodzaje interwencji w niektórych sektorach powinny zapewniać wsparcie dla sektorów owoców i warzyw, wina, roślin wysokobiałkowych, produktów pszczelich, oliwy z oliwek i oliwek stołowych oraz chmielu, a także dla innych sektorów i produktów wymienionych w załączniku I do rozporządzenia (UE) nr 1308/2013 oraz dla których ustanowienie konkretnych interwencji uznaje się za mające korzystny wpływ na osiągnięcie niektórych lub wszystkich celów ogólnych i szczegółowych WPR określonych w rozporządzeniu (UE).../... [rozporządzenie w sprawie FPKR]. Komisja Europejska powinna dopilnować, aby interwencje sektorowe państw członkowskich nie zagrażały funkcjonowaniu rynku wewnętrznego ani równym warunkom działania dla podmiotów gospodarczych na poziomie europejskim. |
Uzasadnienie
Obecne interwencje sektorowe będą kontynuowane po zakończeniu bieżącego okresu budżetowego. Konieczne jest zatem wprowadzenie przepisów przejściowych.
Poprawka 12
powiązana z zaleceniem 1.2
(Uzasadnienie punkt 5)
Zmienić
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| Odroczone rozpoczęcie stosowania i przepisy przejściowe | Odroczone rozpoczęcie stosowania i przepisy przejściowe |
| Aby zapewnić państwom członkowskim i podmiotom gospodarczym wystarczająco dużo czasu na dostosowanie się do nowych przepisów, datę rozpoczęcia stosowania należy odroczyć w przypadku zmian dotyczących porozumień branżowych w sektorze cukru, warunków wprowadzania do obrotu, produkcji i przywozu konopi oraz przepisów dotyczących dostępności dostaw w czasie sytuacji nadzwyczajnych i poważnych kryzysów. Ponadto aby zapewnić sprawne przejście na nowy unijny program dla szkół, uchylenie przepisów dotyczących unijnego programu dla szkół określonych w rozporządzeniu (UE) nr 1308/2013 powinno mieć zastosowanie od dnia 1 stycznia 2028 r., jednak przepisy te powinny nadal obowiązywać w odniesieniu do środków wdrożonych do dnia 31 grudnia 2027 r. Ponieważ obecny unijny program dla szkół zostanie wstrzymany w dniu 31 grudnia 2028 r., należy ponadto określić specjalny zmniejszony przydział na okres pięciu miesięcy - od dnia 1 sierpnia do dnia 31 grudnia 2027 r. - na rok szkolny 2027/2028, ponieważ jego wdrożenie i finansowanie będzie nadal wchodzić w zakres obecnych WRF. | Aby zapewnić państwom członkowskim i podmiotom gospodarczym wystarczająco dużo czasu na dostosowanie się do nowych przepisów, datę rozpoczęcia stosowania należy odroczyć w przypadku zmian dotyczących porozumień branżowych w sektorze cukru, warunków wprowadzania do obrotu, produkcji i przywozu konopi oraz przepisów dotyczących dostępności dostaw w czasie sytuacji nadzwyczajnych i poważnych kryzysów. Przepisy przejściowe powinny mieć również zastosowanie do uznanych organizacji producentów owoców i warzyw, które realizują wieloletnie plany operacyjne wykraczające poza rok 2027. Ponadto aby zapewnić sprawne przejście na nowy unijny program dla szkół, uchylenie przepisów dotyczących unijnego programu dla szkół określonych w rozporządzeniu (UE) nr 1308/2013 powinno mieć zastosowanie od dnia 1 stycznia 2028 r., jednak przepisy te powinny nadal obowiązywać w odniesieniu do środków wdrożonych do dnia 31 grudnia 2027 r. Ponieważ obecny unijny program dla szkół zostanie wstrzymany w dniu 31 grudnia 2028 r., należy ponadto określić specjalny zmniejszony przydział na okres pięciu miesięcy - od dnia 1 sierpnia do dnia 31 grudnia 2027 r. - na rok szkolny 2027/2028, ponieważ jego wdrożenie i finansowanie będzie nadal wchodzić w zakres obecnych WRF. |
Uzasadnienie
Obecne interwencje sektorowe będą kontynuowane po zakończeniu bieżącego okresu budżetowego. Konieczne jest zatem wprowadzenie przepisów przejściowych.
Poprawka 13
powiązana z zaleceniem 1.2
(motyw 13 wniosku)
Zmienić
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| Aby przyczynić się do realizacji celów WPR i zwiększyć synergie z innymi instrumentami WPR, konieczne są rodzaje interwencji w niektórych sektorach. Minimalne wymogi dotyczące treści i celów takich rodzajów interwencji należy ustanowić na szczeblu unijnym, aby zapewnić równe warunki działania na rynku wewnętrznym i uniknąć warunków nierównej i nieuczciwej konkurencji. Uwzględniając interwencje w niektórych sektorach w swoich planach PKR, państwa członkowskie powinny zapewnić spójność z innymi interwencjami na szczeblu sektorowym. Rodzaje interwencji w niektórych sektorach powinny zapewniać wsparcie dla sektorów owoców i warzyw, wina, roślin wysokobiałkowych, produktów | Aby przyczynić się do realizacji celów WPR i zwiększyć synergie z innymi instrumentami WPR, konieczne są rodzaje interwencji w niektórych sektorach. Cele WPR można jednak osiągnąć jedynie wtedy, gdy udostępniony budżet będzie odpowiadał deklarowanym ambicjom. Minimalne wymogi dotyczące treści i celów takich rodzajów interwencji należy ustanowić na szczeblu unijnym, aby zapewnić równe warunki działania na rynku wewnętrznym i uniknąć warunków nierównej i nieuczciwej konkurencji. Uwzględniając interwencje w niektórych sektorach w swoich planach PKR, państwa członkowskie powinny zapewnić spójność z innymi interwencjami na szczeblu sektorowym. Rodzaje interwencji w niektórych |
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| pszczelich, oliwy z oliwek i oliwek stołowych oraz chmielu, a także dla innych sektorów i produktów wymienionych w załączniku I do rozporządzenia (UE) nr 1308/2013. W szczególności biorąc pod uwagę deficyt Unii w zakresie białek roślinnych i korzyści dla środowiska wynikające z ich produkcji, rośliny strączkowe należy włączyć do produktów kwalifikujących się do wsparcia, przy jednoczesnym przestrzeganiu obowiązującej UE listy koncesyjnej WTO dotyczącej nasion oleistych. | sektorach powinny zapewniać wsparcie dla sektorów owoców i warzyw, wina, roślin wysokobiałkowych, produktów pszczelich, oliwy z oliwek i oliwek stołowych oraz chmielu, a także dla innych sektorów i produktów wymienionych w załączniku I do rozporządzenia (UE) nr 1308/2013. W szczególności biorąc pod uwagę deficyt Unii w zakresie białek roślinnych i korzyści dla środowiska wynikające z ich produkcji, rośliny strączkowe należy włączyć do produktów kwalifikujących się do wsparcia, przy jednoczesnym przestrzeganiu obowiązującej UE listy koncesyjnej WTO dotyczącej nasion oleistych. |
Uzasadnienie
Istnieje rozbieżność pomiędzy ambicjami wyrażonymi we wnioskach - które dają państwom członkowskim możliwość wprowadzania nowych interwencji sektorowych - a faktem, że proponowany budżet zarezerwowany dla WPR jest niższy od obecnego oraz że państwa członkowskie wzywa się do współfinansowania interwencji, co dotychczas nie dotyczyło sektora owoców i warzyw. Może to również zagrażać funkcjonowaniu rynku wewnętrznego.
Poprawka 14
powiązana z zaleceniem 1.2 (Art. 1 pkt 12) wniosku)
Zmienić
| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka EKES-u |
| Programy operacyjne i fundusze operacyjne r i | Programy operacyjne i fundusze operacyjne r i |
| [-] 4. Państwa członkowskie ustalają w swoich planach PKR maksymalny odsetek funduszu operacyjnego, który można przeznaczyć na poszczególne rodzaje interwencji w celu zapewnienia odpowiedniej równowagi pomiędzy różnymi rodzajami interwencji. | l - l 4. Państwa członkowskie ustalają w swoich planach PKR maksymalny odsetek funduszu operacyjnego, który można przeznaczyć na poszczególne rodzaje interwencji w celu zapewnienia odpowiedniej równowagi pomiędzy różnymi rodzajami interwencji. Państwa członkowskie powinny zapewnić wystarczające środki budżetowe dla PPKR, aby zrealizować ambitne plany operacyjne dotyczące interwencji sektorowej. |
Uzasadnienie
Istnieje rozbieżność pomiędzy ambicjami wyrażonymi we wnioskach - które dają państwom członkowskim możliwość wprowadzania nowych interwencji sektorowych - a faktem, że proponowany budżet zarezerwowany dla WPR jest niższy od obecnego oraz że państwa członkowskie wzywa się do współfinansowania interwencji, co dotychczas nie dotyczyło sektora owoców i warzyw. Może to również zagrażać funkcjonowaniu rynku wewnętrznego.
Bruksela, dnia 21 stycznia 2026 r.
1 Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego "Zrównoważona strategia UE w zakresie białka i oleju roślinnego" (opinia z inicjatywy własnej) (Dz.U. C 75 z 28.2.2023, s. 88).
2 Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego "Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów »Przyszłość rolnictwa i produkcji żywności«" [COM(2017) 713 final] (Dz.U. C, C/2024/893, 6.2.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2024/893/oj).
3 Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego "Strategiczna autonomia, bezpieczeństwo żywnościowe i zrównoważona gospodarka żywnościowa" (opinia z inicjatywy własnej) (Dz.U. C 105 z 4.3.2022, s. 56).
4 Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego - Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenia (UE) nr 1308/2013, (UE) 2021/2115 i (UE) 2021/2116 w odniesieniu do poprawy pozycji rolników w łańcuchu dostaw żywności (Dz.U. C, C/2025/2969, 16.6.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2025/2969/oj).
5 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 767/2009 z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie wprowadzania na rynek i stosowania pasz, zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1831/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady i uchylające dyrektywę Rady 79/373/EWG, dyrektywę Komisji 80/511/EWG, dyrektywy Rady 82/471/EWG, 83/228/EWG, 93/74/EWG, 93/113/WE i 96/25/WE oraz decyzję Komisji 2004/217/WE (Dz.U. L 229 z 1.9.2009, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2009/767/oj).
6 Dyrektywa 2002/32/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 maja 2002 r. w sprawie niepożądanych substancji w paszach zwierzęcych (Dz.U. L 140 z 30.5.2002, s. 10, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2002/32/oj).
Metryka aktu
| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2026.1964 |
| Rodzaj: | opinia |
| Tytuł: | Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego - Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do programu Owoce, warzywa i mleko w szkole (unijny program dla szkół), interwencji sektorowych, utworzenia sektora roślin wysokobiałkowych, wymogów dotyczących konopi, możliwości ustanowienia norm handlowych dotyczących sera, roślin wysokobiałkowych i mięsa, stosowania dodatkowych należności celnych przywozowych, przepisów dotyczących dostępności dostaw w czasie sytuacji nadzwyczajnych i poważnych kryzysów oraz zabezpieczeń (COM(2025) 553 final - 2025/0237(COD)) |
| Data aktu: | 2026-04-28 |
| Data ogłoszenia: | 2026-04-28 |