Streszczenie Decyzji Komisji z dnia 23 stycznia 2008 r. dotyczącej postępowania przewidzianego w art. 81 Traktatu WE oraz art. 53 Porozumienia EOG (sprawa COMP/38628 - kauczuk butadienowo-akrylonitrylowy).

STRESZCZENIE DECYZJI KOMISJI

z dnia 23 stycznia 2008 r.

dotyczącej postępowania przewidzianego w art. 81 Traktatu WE oraz art. 53 Porozumienia EOG (sprawa COMP/38628 - kauczuk butadienowo-akrylonitrylowy)

(notyfikowana jako dokument nr C(2008) 282)

(Jedynie teksty w językach angielskim i niemieckim są autentyczne) (Tekst mający znaczenie dla EOG)

(2009/C 86/06)

(Dz.U.UE C z dnia 15 kwietnia 2009 r.)

1. WPROWADZENIE

(1) W dniu 23 stycznia 2008 r. Komisja przyjęła decyzję w sprawie postępowania przewidzianego w art. 81 Traktatu WE oraz w art. 53 Porozumienia EOG. Zgodnie z przepisami art. 30 rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2003 Komisja niniejszym podaje do wiadomości nazwy stron oraz zasadniczą treść decyzji wraz z informacjami na temat wszelkich nałożonych kar, uwzględniając jednak uzasadnione prawo przedsiębiorstw do ochrony ich tajemnicy handlowej.

2. OPIS SPRAWY

2.1. Procedura

(2) Postępowanie wszczęto na podstawie wniosku o zwolnienie z grzywien. Następnie dnia 31 stycznia inna spółka - Bayer - złożyła wniosek o zwolnienie z grzywien lub ewentualnie ich zmniejszenie. W dniach 27 i 28 marca 2003 r. przeprowadzono inspekcje w pomieszczeniach spółki Zeon Chemicals Europe Ltd (jednego z podmiotów prawnych należących do grupy Zeon). Dnia 27 sierpnia 2003 r. spółka Zeon złożyła wniosek o zmniejszenie grzywien na podstawie obwieszczenia w sprawie łagodzenia kar.

(3) Do przedsiębiorstw uczestniczących w porozumieniach antykonkurencyjnych skierowano kilka pisemnych wniosków o informacje. Ponadto wnioski o informacje skierowano do różnych przedsiębiorstw zajmujących się przetwarzaniem kauczuku butadienowo-akrylonitrylowego (dalej "NBR").

(4) Pismem z dnia 29 marca 2007 r. Komisja poinformowała spółkę Bayer o zamiarze zmniejszenia grzywny o 30 do 50 % jej pierwotnej wysokości na mocy obwieszczenia w sprawie łagodzenia kar. W tym samym dniu, tj. 29 marca 2007 r., spółka Zeon została poinformowana na piśmie o zamiarze zmniejszenia przez Komisję grzywny o 20 do 30 % jej pierwotnej wysokości.

(5) Pisemne zgłoszenie zastrzeżeń przyjęto w dniu 3 maja 2007 r. i przekazano wszystkim stronom do dnia 4 maja 2007 r. Adresaci zgłoszenia zrzekli się prawa do złożenia ustnych wyjaśnień, w związku z czym nie zorganizowano spotkania wyjaśniającego.

(6) Na posiedzeniach w dniu 30 listopada 2007 r. i 18 stycznia 2008 r. Komitet Doradczy ds. Praktyk Ograniczających Konkurencję i Pozycji Dominującej wydał przychylną opinię.

2.2. Krótki opis naruszenia prawa

(7) Produkt, którego dotyczy postępowanie, zwany NBR, jest rodzajem kauczuku syntetycznego wykorzystywanym głównie w przemyśle motoryzacyjnym do produkcji przewodów paliwowych i olejowych, uszczelek, pierścieni samouszczelniających oraz instalacji do wody. Wśród innych zastosowań przemysłowych wymienić należy pokrywy przesuwane, węże hydrauliczne, taśmy przenośników oraz uszczelki do wszelkiego rodzaju instalacji sanitarnych. Szacunkowa wartość rynku EOG dla NBR wyniosła w 2001 r. około 145 mln EUR. Udział w rynku dwóch uczestniczących w naruszeniu prawa przedsiębiorstw szacuje się na około 55 %.

(8) W decyzji stwierdza się, że w okresie od dnia 9 października 2000 r. do dnia 30 września 2002 r. spółki Bayer i Zeon działały w kartelu w celu podwyższania lub utrzymywania cen NBR na rynku EOG oraz wymieniały się informacjami, aby ułatwić lub kontrolować wprowadzanie w życie niedozwolonych uzgodnień.

(9) Przedsiębiorstwa te zorganizowały dwie udane podwyżki cen, a jedna próba podniesienia cen w sposób skoordynowany zakończyła się niepowodzeniem. Wykazano ponadto, że konkurenci utrzymywali regularne kontakty, które miały na celu uzgodnienie poziomu cen oraz maksymalne zwiększenie szans powodzenia podwyżki cen, i w tym celu zapewniali się wzajemnie, że zapowiadane podwyżki cen zostaną skutecznie przeprowadzone.

(10) Przedstawiciele spółek Bayer i Zeon odbyli 9 spotkań i na każdym z nich omawiali i uzgadniali ceny lub wymieniali poufne informacje handlowe. Ponadto w nawiązaniu do wcześniejszych kontaktów przeprowadzono kilka dalszych rozmów telefonicznych o charakterze przygotowawczym.

(11) W decyzji stwierdza się ponadto - jak ustalono w toku postępowania - że uzgodnienia dotyczące podwyżek cen były zasadniczo wprowadzane w życie, choć nie zawsze z pełnym sukcesem, a proces ten nadzorowali uczestnicy kartelu.

2.3. Adresaci

(12) Decyzja skierowana jest do wymienionych poniżej podmiotów prawnych, które należą do dwóch uczestniczących w porozumieniu przedsiębiorstw (Bayer i Zeon):

a) spółki Bayer AG,

b) spółki Zeon Corporation,

c) spółki Zeon Europe GmbH,

d) spółki Zeon Chemicals Europe Ltd.

(13) Odpowiedzialność nadrzędnej spółki dominującej z grupy Zeon ustalono zarówno ze względu na jej bezpośrednie uczestnictwo w czterech spotkaniach kartelowych, jak również ze względu na domniemanie, że spółka ta wywiera decydujący wpływ na będące w całości jej własnością spółki zależne, co zostało potwierdzone szeregiem dodatkowych poszlak.

2.4. Środki zaradcze

2.4.1. Podstawowa kwota grzywny

(14) Wysokość podstawowej kwoty grzywny jest ustalana poprzez pomnożenie pewnej części wartości sprzedaży odnośnego produktu dokonanej przez każde z przedsiębiorstw na danym obszarze geograficznym w ostatnim pełnym roku obrotowym, w którym miało miejsce naruszenie prawa ("kwota zmienna") przez liczbę lat, w których prawo było naruszane, a następnie doliczenie dodatkowej kwoty ("opłata za przystąpienie do porozumienia"), której wysokość jest również obliczana jako udział w wartości sprzedaży, co ma na celu skuteczniejsze zniechęcanie przedsiębiorstw do zawierania porozumień horyzontalnych dotyczących ustalania cen.

(15) Po uwzględnieniu szeregu czynników, m.in. łącznego udziału w rynku oraz charakteru i geograficznego zasięgu naruszenia prawa, w rozpatrywanym przypadku na mocy decyzji zastosowana zostanie zarówno kwota zmienna, jak i opłata za przystąpienie do porozumienia w wysokości 16 %.

(16) Jako że naruszenie prawa trwało przynajmniej przez okres dwóch lat, kwota zmienna zostaje pomnożona przez dwa. Jednakże z przyczyn wyjaśnionych w punkcie dotyczącym łagodzenia kar w przypadku spółki Zeon okres ten skrócono do pół roku.

2.4.2. Dostosowania kwoty podstawowej

2.4.2.1. Okoliczności obciążające: ponowne naruszenie prawa

(17) W czasie, w którym doszło do naruszenia prawa, spółka Bayer była już adresatem poprzedniej decyzji Komisji dotyczącej działalności kartelowej. W decyzji z 2008 r. stwierdza się, że fakt ten uzasadnia podwyższenie kwoty podstawowej grzywny nałożonej na spółkę Bayer o 50 %.

2.4.2.2. Okoliczności łagodzące

(18) Nie odnotowano okoliczności łagodzących ani też nie powoływano się na takie okoliczności.

2.4.2.3. Podwyższenie grzywny dla zapewnienia skutku odstraszającego

(19) Uwzględniając konieczność zapewnienia skutku odstraszającego nałożonych grzywien oraz z uwagi na znaczną wysokość obrotów osiąganych przez spółkę Bayer niezależnie od sprzedaży towarów i usług, których dotyczy naruszenie prawa, w decyzji podwyższa się kwotę grzywny, która zostanie nałożona na to przedsiębiorstwo, o 10 %.

2.4.3. Zastosowanie pułapu 10 % obrotów

(20) Kwota grzywny, która zostanie nałożona na którekolwiek z przedsiębiorstw, nie osiągnęła pułapu 10 % obrotów na rynku ogólnoświatowym, o którym mowa w art. 23 ust. 2 rozporządzenia nr 1/2003.

2.4.4. Zastosowanie obwieszczenia w sprawie łagodzenia kar z 2002 r.: zmniejszenie grzywien

(21) Jak wskazano w pkt 2 powyżej, zarówno spółka Bayer, jak i Zeon złożyły wnioski o obniżenie grzywien na mocy obwieszczenia w sprawie łagodzenia kar z 2002 r.

(22) Decyzja przewiduje zmniejszenie kwoty grzywny o 30 % w przypadku spółki Bayer oraz o 20 % w przypadku spółki Zeon. Powyższe wielkości procentowe zmniejszenia uwzględniają stopień, w jakim dostarczone przez każdą ze spółek dowody były źródłem dodatkowych informacji, jak również termin przedłożenia takich dowodów. Ponadto ponieważ spółka Zeon jako pierwsza ujawniła, że kartel działał w okresie od października 2000 r. do maja 2002 r., okres ten nie został uwzględniony przy obliczaniu kwoty grzywny, jaka zostanie nałożona na tę spółkę (zob. pkt 16 powyżej).

3. DECYZJA

(23) Wymienione poniżej spółki naruszyły art. 81 Traktatu WE oraz art. 53 Porozumienia EOG, uczestnicząc w pojedynczym i ciągłym naruszeniu art. 81 Traktatu WE oraz art. 53 Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym obejmującym obszar EOG, które to naruszenie polegało na uzgadnianiu i koordynacji podwyżek cen, zapewnianiu się wzajemnie o zamiarach zastosowania podwyżek cen oraz wymianie informacji na temat strategii cenowej na rynku kauczuku butadienowo-akrylonitrylowego w okresie od dnia 9 października 2000 r. do dnia 30 września 2002 r.:

a) spółka Bayer AG,

b) spółka Zeon Corporation,

c) spółka Zeon Europe GmbH,

d) spółka Zeon Chemicals Europe Ltd.

(24) Za naruszenia prawa, o których mowa w art. 1, nakłada się następujące grzywny:

a) na spółkę Bayer AG: grzywnę w wysokości 28.870.000 EUR;

b) na spółki Zeon Corporation, Zeon Europe GmbH and Zeon Chemicals Europe Ltd., solidarnie: grzywnę w wysokości 5.360.000 EUR.

(25) Wskazanym powyżej przedsiębiorstwom nakazuje się bezzwłoczne zaprzestanie naruszenia prawa, o ile nie uczyniły tego do tej pory, oraz powstrzymanie się od ponownego podejmowania działań lub zachowań przedstawionych w pkt 21, a także od wszelkich działań lub zachowań mających taki sam lub podobny cel lub skutek.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2009.86.7

Rodzaj: Zawiadomienie
Tytuł: Streszczenie Decyzji Komisji z dnia 23 stycznia 2008 r. dotyczącej postępowania przewidzianego w art. 81 Traktatu WE oraz art. 53 Porozumienia EOG (sprawa COMP/38628 - kauczuk butadienowo-akrylonitrylowy).
Data aktu: 15/04/2009
Data ogłoszenia: 15/04/2009