Sposób prowadzenia gospodarki finansowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1
z dnia 21 grudnia 2018 r.
w sprawie sposobu prowadzenia gospodarki finansowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego

Na podstawie art. 83 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2017 r. poz. 2336 oraz z 2018 r. poz. 650 i 858) zarządza się, co następuje:
§  1.  [Przedmiot regulacji]
Rozporządzenie określa sposób prowadzenia gospodarki finansowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, zwanej dalej "Kasą", w tym tryb sporządzania planu rzeczowo-finansowego Kasy, państwowych funduszy celowych i Funduszu Składkowego Ubezpieczenia Społecznego Rolników, zwanego dalej "funduszem składkowym", będących w dyspozycji Prezesa Kasy, i dokonywania w nich zmian oraz gromadzenia i wydatkowania środków z tych funduszy, jak również lokowania wolnych środków funduszu administracyjnego oraz funduszu prewencji i rehabilitacji.
§  2.  [Podstawy gospodarki finansowej Kasy]
Gospodarka finansowa Kasy jest prowadzona na podstawie rocznego planu rzeczowo-finansowego Kasy oraz rocznego planu rzeczowo-finansowego funduszu składkowego, sporządzanych na dany rok budżetowy.
§  3.  [Roczny plan rzeczowo-finansowy Kasy]
1. 
Prezes Kasy opracowuje roczny plan rzeczowo-finansowy Kasy i przekazuje go do wiadomości ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi oraz ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia ustawy budżetowej.
2. 
Roczny plan rzeczowo-finansowy Kasy obejmuje co najmniej:
1)
szczegółowe plany przychodów i kosztów funduszy: emerytalno-rentowego, prewencji i rehabilitacji oraz administracyjnego;
2)
szczegółowy plan dochodów i wydatków na wypłatę świadczeń zleconych na podstawie odrębnych przepisów;
3)
prognozowaną liczbę ubezpieczonych ze wszystkich tytułów ubezpieczenia emerytalno-rentowego;
4)
prognozowaną liczbę świadczeń ze wszystkich tytułów świadczeń z ubezpieczenia emerytalno-rentowego przewidzianych w przepisach ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, zwanej dalej "ustawą", oraz świadczeń i dodatków do świadczeń wypłacanych na podstawie odrębnych przepisów;
5)
prognozowaną liczbę świadczeń zdrowotnych z funduszu prewencji i rehabilitacji;
6)
prognozowane przeciętne zatrudnienie i kwotę wynagrodzeń pracowników Kasy;
7)
wykaz planowanych do realizacji w danym roku budżetowym inwestycji budowlanych w jednostkach organizacyjnych Kasy - w przypadku gdy ze względu na wartość inwestycji powstanie obowiązek stosowania przepisów o zamówieniach publicznych.
§  4.  [Dokonywanie zmian w rocznym planie rzeczowo-finansowym Kasy]
1. 
Prezes Kasy może dokonywać zmian w rocznym planie rzeczowo-finansowym Kasy w trakcie roku budżetowego, polegających na dokonywaniu przeniesień pomiędzy pozycjami tego planu przy zachowaniu łącznych kwot wydatków określonych ustawą budżetową.
2. 
O dokonanych zmianach w rocznym planie rzeczowo-finansowym Kasy Prezes Kasy informuje ministra właściwego do spraw rozwoju wsi.
§  5.  [Roczne sprawozdanie finansowe Kasy]
1. 
Prezes Kasy sporządza:
1)
roczne sprawozdanie z wykonania planu rzeczowo-finansowego Kasy i przekazuje je do wiadomości ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi oraz ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych;
2)
sprawozdania budżetowe na zasadach określonych w przepisach o sprawozdawczości budżetowej;
3)
roczne sprawozdanie finansowe Kasy na zasadach określonych w przepisach o rachunkowości.
2. 
Roczne sprawozdanie finansowe Kasy podlega badaniu przez firmę audytorską, o której mowa w art. 46 ustawy z dnia 11 maja 2017 r. o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym (Dz. U. poz. 1089 oraz z 2018 r. poz. 398, 1669, 2193 i 2243), wybraną przez ministra właściwego do spraw rozwoju wsi.
3. 
Minister właściwy do spraw rozwoju wsi zatwierdza roczne sprawozdanie finansowe Kasy, na wniosek Prezesa Kasy.
§  6.  [Zasady prowadzenia rachunkowości przez Kasę]
Kasa prowadzi rachunkowość na zasadach określonych w przepisach o rachunkowości.
§  7.  [Przeznaczenie i źródła środków funduszu emerytalno-rentowego]
1. 
Ze środków funduszu emerytalno-rentowego są finansowane:
1)
koszty określone w art. 78 ust. 1 i art. 79 ust. 2 pkt 1 ustawy;
2)
odsetki za nieterminowe wypłaty świadczeń;
3)
dodatki do świadczeń z ubezpieczenia emerytalno-rentowego wypłacane na podstawie odrębnych przepisów;
4)
inne koszty wynikające z odrębnych przepisów.
2. 
Środki funduszu emerytalno-rentowego pochodzą:
1)
ze źródeł określonych w art. 78 ust. 2 ustawy;
2)
z odsetek z tytułu zwłoki w opłaceniu składek na ubezpieczenie emerytalno-rentowe;
3)
ze zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia emerytalno-rentowego wraz z odsetkami;
4)
ze zwrotu wydatków na świadczenia z ubezpieczenia emerytalno-rentowego uzyskanych w trybie określonym w art. 56 ustawy;
5)
z odsetek od środków na rachunkach bankowych;
6)
z innych niż określone w pkt 1-5 źródeł.
§  8.  [Przeznaczenie i źródła środków funduszu prewencji i rehabilitacji]
1. 
Ze środków funduszu prewencji i rehabilitacji są finansowane:
1)
koszty określone w art. 80 ust. 1 ustawy;
2)
dotacje inwestycyjne na rzecz zakładów rehabilitacji leczniczej;
3)
inne koszty wynikające z odrębnych przepisów.
2. 
Środki funduszu prewencji i rehabilitacji pochodzą:
1)
ze źródeł określonych w art. 80 ust. 2 ustawy;
2)
z odsetek od środków na rachunkach bankowych;
3)
z innych niż określone w pkt 1 i 2 źródeł.
§  9.  [Przeznaczenie i źródła środków funduszu administracyjnego]
1. 
Ze środków funduszu administracyjnego są finansowane:
1)
koszty poboru i dochodzenia należności z tytułu składki na ubezpieczenie wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie, ubezpieczenie emerytalno-rentowe, a także ubezpieczenie zdrowotne;
2)
koszty obsługi w zakresie przyznawania i wypłaty świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego oraz ubezpieczenia emerytalno-rentowego;
3)
koszty obsługi w zakresie przyznawania i wypłaty przez Kasę świadczeń na podstawie odrębnych przepisów;
4)
wynagrodzenia pracowników Kasy i pochodne od tych wynagrodzeń;
5)
koszty obsługi systemu orzecznictwa lekarskiego Kasy;
6)
koszty związane z obsługą administracyjno-księgową funduszy i utrzymania jednostek organizacyjnych Kasy;
7)
wydatki inwestycyjne oraz zakup środków trwałych i wartości niematerialnych oraz prawnych, a także usług służących realizacji zadań w zakresie obsługi ubezpieczenia społecznego rolników i zadań powierzonych na podstawie odrębnych przepisów;
8)
koszty wynikające z art. 43 ust. 1 ustawy;
9)
opłaty z tytułu członkostwa w międzynarodowych organizacjach zabezpieczenia społecznego;
10)
koszty dotyczące informowania ubezpieczonych i świadczeniobiorców o prawach i obowiązkach wynikających z przepisów ustawy oraz o formach zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, a także koszty propagowania działalności Kasy;
11)
koszty dochodzenia zwrotu wydatków, o których mowa w art. 56 ustawy;
12)
inne koszty wynikające z odrębnych przepisów.
2. 
Środki funduszu administracyjnego pochodzą:
1)
ze źródeł określonych w art. 79 ust. 2 ustawy;
2)
z odsetek od środków na rachunkach bankowych;
3)
z innych niż określone w pkt 1 i 2 źródeł.
§  10.  [Lokowanie wolnych środków funduszu prewencji i rehabilitacji oraz funduszu administracyjnego]
1. 
Wolne środki funduszu prewencji i rehabilitacji, z wyjątkiem środków pochodzących z dotacji z budżetu państwa, oraz wolne środki funduszu administracyjnego, z wyjątkiem środków pochodzących z dotacji z budżetu państwa i otrzymanych w ramach odpisu od funduszu emerytalno-rentowego, o którym mowa w art. 79 ust. 2 pkt 1 ustawy, są lokowane:
1)
na rachunku w banku prowadzącym obsługę bankową Kasy;
2)
na rachunku lokat terminowych w banku mającym siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, spełniającym warunki określone w ust. 2;
3)
w formie depozytu u Ministra Finansów, o którym mowa w przepisach o finansach publicznych, na zasadach określonych w tych przepisach.
2. 
Bank, w którym mogą być lokowane wolne środki funduszu prewencji i rehabilitacji oraz funduszu administracyjnego, posiada fundusze własne w wysokości co najmniej 50 mln euro albo równowartości tej kwoty w złotych, ustalonej przy zastosowaniu średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski obowiązującego w ostatnim dniu roboczym miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym są lokowane środki, a jego współczynnik wypłacalności wynosi co najmniej 8%.
3. 
Bank, o którym mowa w ust. 2, który ubiega się o lokowanie wolnych środków funduszu prewencji i rehabilitacji oraz funduszu administracyjnego przekazuje Prezesowi Kasy pisemną informację o wysokości funduszy własnych oraz o jego współczynniku wypłacalności za poprzedni kwartał.
4. 
Bank, w którym są lokowane wolne środki funduszu prewencji i rehabilitacji oraz funduszu administracyjnego, nie później niż do końca pierwszego miesiąca każdego kwartału przedkłada Prezesowi Kasy pisemne informacje o wysokości funduszy własnych oraz o jego współczynniku wypłacalności za poprzedni kwartał.
5. 
Lokowanie wolnych środków funduszu:
1)
prewencji i rehabilitacji nie może zagrażać realizacji wydatków, o których mowa w § 8 ust. 1;
2)
administracyjnego nie może zagrażać realizacji wydatków, o których mowa w § 9 ust. 1.
§  11.  [Plan rzeczowo-finansowy funduszu składkowego]
1. 
Gospodarka finansowa funduszu składkowego jest prowadzona na podstawie rocznego planu rzeczowo - finansowego tego funduszu sporządzanego przez Zarząd funduszu składkowego i zatwierdzanego przez Radę Nadzorczą Funduszu Składkowego.
2. 
Zarząd funduszu składkowego przedstawia do wiadomości ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi oraz ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych zatwierdzony roczny plan rzeczowo-finansowy funduszu składkowego wraz z planem, o którym mowa w § 3 ust. 1.
3. 
Plan rzeczowo-finansowy funduszu składkowego obejmuje co najmniej:
1)
szczegółowy plan przychodów i wydatków funduszu składkowego;
2)
stan finansowy funduszu składkowego na początek i koniec danego roku obrachunkowego;
3)
prognozowaną liczbę ubezpieczonych ze wszystkich tytułów ubezpieczenia wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego;
4)
prognozowaną liczbę świadczeń ze wszystkich tytułów świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego.
4. 
Zarząd funduszu składkowego może dokonywać zmian w rocznym planie rzeczowo-finansowym funduszu składkowego w trakcie roku budżetowego pod warunkiem, że zmiany te:
1)
nie spowodują utraty płynności finansowej funduszu składkowego;
2)
zostały zatwierdzone przez Radę Nadzorczą Funduszu Składkowego.
5. 
Zarząd funduszu składkowego:
1)
informuje w formie pisemnej ministra właściwego do spraw rozwoju wsi oraz ministra właściwego do spraw finansów publicznych o dokonaniu i zakresie zmian w planie rzeczowo-finansowym funduszu składkowego;
2)
przedstawia do wiadomości ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi oraz ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych roczne sprawozdanie z wykonania planu rzeczowo-finansowego funduszu składkowego.
§  12.  [Lokowanie wolnych środków funduszu składkowego]
1. 
Fundusz składkowy lokuje wolne środki na następujących warunkach:
1)
lokowania wolnych środków dokonuje się przy zapewnieniu rentowności i bezpieczeństwa lokat;
2)
wolne środki mogą być lokowane na rachunkach lokat terminowych w banku, którego fundusze własne wynoszą co najmniej 130 mln złotych;
3)
maksymalna kwota aktywów funduszu składkowego w jednym banku nie przekracza wartości 130 mln złotych.
2. 
Fundusz składkowy może lokować wolne środki w papiery wartościowe emitowane przez Skarb Państwa.
3. 
Lokowanie wolnych środków funduszu składkowego nie może powodować opóźnień w realizacji wydatków na świadczenia z ubezpieczenia wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego oraz odpisów na fundusz prewencji i rehabilitacji oraz na fundusz administracyjny.
§  13.  [Roczne sprawozdanie finansowe funduszu składkowego]
1. 
Zarząd funduszu składkowego sporządza roczne sprawozdanie finansowe funduszu składkowego i przekazuje je do zatwierdzenia Radzie Nadzorczej Funduszu Składkowego.
2. 
Zysk netto za dany rok obrotowy zwiększa stan funduszu składkowego, a strata netto pomniejsza stan tego funduszu.
3. 
Roczne sprawozdanie finansowe funduszu składkowego podlega badaniu przez firmę audytorską, o której mowa w art. 46 ustawy z dnia 11 maja 2017 r. o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym.
4. 
Zarząd funduszu składkowego przedstawia do wiadomości ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi zatwierdzone przez Radę Nadzorczą Funduszu Składkowego roczne sprawozdanie finansowe funduszu składkowego.
§  14.  [Zasady prowadzenia rachunkowości przez fundusz składkowy]
Fundusz składkowy prowadzi rachunkowość na zasadach określonych w przepisach o rachunkowości.
§  15.  [Przeznaczenie i źródła środków funduszu składkowego]
1. 
Ze środków funduszu składkowego:
1)
są finansowane:
a)
wydatki określone w art. 77 ust. 1, art. 79 ust. 2 pkt 1 oraz art. 80 ust. 2 pkt 1 ustawy,
b)
odsetki za nieterminowe wypłaty świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego;
c) 2
 wydatki związane z rozwojem ubezpieczeń dla rolników i członków ich rodzin, w tym obejmowanie udziałów towarzystw ubezpieczeń wzajemnych;
2)
mogą być:
a)
współfinansowane wydatki określone w art. 77a ust. 1 i 5 ustawy,
b)
finansowane wydatki określone w art. 77a ust. 6 ustawy.
2. 
Środki funduszu składkowego pochodzą:
1)
ze źródeł określonych w art. 77 ust. 2 i 4 ustawy;
2)
z odsetek z tytułu zwłoki w opłacaniu składek na ubezpieczenie wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie;
3)
ze zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego wraz z odsetkami;
4)
ze zwrotu wydatków na świadczenia z ubezpieczenia wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego uzyskanych w trybie określonym w art. 56 ustawy;
5)
z tytułu innych wierzytelności cywilnoprawnych funduszu;
6)
z oprocentowania środków na rachunkach bankowych;
7)
z działalności lokacyjnej;
8)
z innych niż określone w pkt 1-7 źródeł.
§  16.  [Sprawozdawczość prowadzona przez Prezesa Kasy]
Prezes Kasy prowadzi sprawozdawczość niezbędną do administrowania funduszami Kasy w trybie określonym przepisami o statystyce publicznej.
§  17.  [Przepis przejściowy]
Do sporządzania, badania i zatwierdzenia rocznych sprawozdań finansowych, które nie zostały sporządzone, zbadane lub zatwierdzone przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy tego rozporządzenia.
§  18.  [Wejście w życie]
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 7 dni od dnia ogłoszenia. 3
1 Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi kieruje działem administracji rządowej - rozwój wsi, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (Dz. U. poz. 1250).
2 § 15 ust. 1 pkt 1 lit. c dodana przez § 1 rozporządzenia z dnia 12 listopada 2021 r. (Dz.U.2021.2099) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 7 grudnia 2021 r.
3 Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 czerwca 2017 r. w sprawie sposobu prowadzenia gospodarki finansowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. poz. 1286), które traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2018 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 858).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2019.144

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Sposób prowadzenia gospodarki finansowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
Data aktu: 21/12/2018
Data ogłoszenia: 24/01/2019
Data wejścia w życie: 01/02/2019