Zmiana rozporządzenia w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA RODZINY, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1
z dnia 27 czerwca 2016 r.
zmieniające rozporządzenie w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy 2

Na podstawie art. 228 § 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2014 r. poz. 1502, z późn. zm.) zarządza się, co następuje:
§  1.
W rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 6 czerwca 2014 r. w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy (Dz. U. poz. 817 oraz z 2016 r. poz. 944) w załączniku nr 2 "Wykaz wartości najwyższych dopuszczalnych natężeń fizycznych czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy" część E "Pola i promieniowanie elektromagnetyczne z zakresu częstotliwości 0 Hz-300 GHz" otrzymuje brzmienie określone w załączniku do niniejszego rozporządzenia.
§  2.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2016 r.

ZAŁĄCZNIK

E.

 Pole elektromagnetyczne

1.1. Pole elektromagnetyczne, zwane dalej "polem-EM", którego składowymi są pole elektryczne i pole magnetyczne, zwane dalej odpowiednio "polem-E" i "polem-M", oznacza czynnik fizyczny w środowisku pracy w postaci pola lub promieniowania elektromagnetycznego o częstotliwości z zakresu 0 Hz - 300x109Hz.

1.2. Wielkościami charakteryzującymi pole-EM na potrzeby oceny ekspozycji lub narażenia w przestrzeni są:

E - natężenie pola-E - wielkość wektorowa charakteryzująca pole-E w określonym miejscu, wyrażona w woltach na metr [V/m]; alternatywną wielkością charakteryzującą pole-E o częstotliwości ƒ< 5 Hz jest ładunek elektryczny indukowany na ciele Q, wyrażony w kulombach [C];

H - natężenie pola-M - wielkość wektorowa charakteryzująca pole-M w określonym miejscu, wyrażona w amperach na metr [A/m]; alternatywną wielkością charakteryzującą pole-M jest indukcja magnetyczna B, wyrażona w teslach [T];

ƒ - częstotliwość - wielkość skalarna charakteryzująca okresową zmienność pola-EM w czasie, wyrażona w hercach [Hz].

2. Ustala się limity Interwencyjnych Poziomów Narażenia, zwane dalej "limitami IPN", obowiązujące łącznie i podane w tabelach 13 i 14, jako:

- limity operacyjne: bazowe (IPNob), górne (IPNog) i dolne (IPNod),

- limity uzupełniające: pomocnicze (IPNp), szczytowe (IPNm) i miejscowe (IPNk).

3. Do limitów narażenia na pole-EM określonych w tabelach 13 i 14 zastosowano oznaczenia:

IPNob-E, IPNob-H - odnoszące się do limitów operacyjnych bazowych, rozumianych jako poziom natężenia, odpowiednio pola-E i pola-M;

IPNog-E, IPNog-H - odnoszące się do limitów operacyjnych górnych, rozumianych jako poziom natężenia, odpowiednio pola-E i pola-M, określający górny limit pola-EM strefy zagrożenia; IPNod-E, IPNod-H - odnoszące się do limitów operacyjnych dolnych, rozumianych jako poziom natężenia, odpowiednio pola-E i pola-M, określający dolny limit pola-EM strefy zagrożenia;

IPNp-E, IPNp-H - odnoszące się do limitów pomocniczych, rozumianych jako poziom natężenia, odpowiednio pola-E i pola-M, określający dolny limit pola-EM strefy pośredniej;

IPNm-E, IPNm-H - odnoszące się do limitów szczytowych, rozumianych jako poziom natężenia, odpowiednio pola-E i pola-M, określający limit dotyczący pola-EM modulowanego;

IPNk-H - odnoszące się do limitów miejscowych, rozumianych jako poziom natężenia pola-M, określający limit miejscowego narażenia kończyn.

4. W przestrzeni limity IPN dotyczą miar narażenia na pole-EM strefy bliskiej, określonych jako maksymalne miejscowe wartości natężenia pola-E i natężenia pola-M, uśrednionego w przestrzeni o kształcie sześcianu o długości krawędzi 10 cm, jako ekwiwalent wyniku pomiaru bezkierunkowego.

5. W dziedzinie czasu limity IPN dotyczą zróżnicowanych miar narażenia, określonych jako:

- wartość szczytowa (P) - maksymalna wartość chwilowa wybranego parametru charakteryzującej pole-EM w określonym miejscu w ciągu określonego przedziału czasu (T), w szczególności dla jednego okresu zmian harmonicznego pola-EM o częstotliwości ƒ=1/T; wartość szczytowa natężenia pola E(P) lub H(P) jest równa amplitudzie odpowiednio natężenia pola-E (Eƒ) lub pola-M (Hƒ),

- wartość równoważna (W) - wartość międzyszczytowa wybranego parametru charakteryzującego pole-EM, czyli różnica między maksymalną a minimalną wartością chwilową tego parametru w ciągu określonego przedziału czasu (T), podzielona przez , w szczególności dla jednego okresu zmian harmonicznego pola-EM; wartość równoważna natężenia pola E(W) lub H(W) jest równa jego wartości skutecznej (RMS),

- wartość skuteczna (RMS) - wartość wybranego parametru charakteryzującego pole-EM definiowana zgodnie z uśrednioną w czasie zależnością całkową, reprezentującą ekwiwalent ciepła wydzielonego podczas przepływu prądu, wyrażana liczbowo zależnością:

gdzie:

x(t) - wartość chwilowa wybranego parametru charakteryzującego pole-EM w rozpatrywanym momencie czasu t,

TRMS - przedział czasu, w którym obliczana jest wartość skuteczna; jeżeli TRMS=1/ƒ to jest to okres zmian w czasie wartości chwilowej wybranego parametru; dla pól harmonicznych wartość skuteczna (RMS) równa jest wartości szczytowej (P) podzielonej przez ; podczas oceny zagrożeń wynikających ze skutków o termicznych oddziaływania pola-EM o częstotliwości z zakresu 100x103 Hz<ƒ< 6x109Hz przyjmuje się TRMS= 6 minut.

6.1. Pole-EM stref ochronnych, na podstawie wartości E i H w danym miejscu, określono następująco:

a) pole-EM strefy niebezpiecznej występuje, jeżeli:

E ≥ IPNog-E lub H ≥ IPNog-H albo

E ≥ IPNm-E lub H ≥ IPNm-H, w przypadku pola-EM modulowanego,

b) pole-EM strefy zagrożenia występuje, jeżeli:

{E ≥ IPNod-E lub H ≥ IPNod-H} i {E <IPNog-E i H <IPNog-H},

c) pole-EM strefy pośredniej występuje, jeżeli:

{E ≥ IPNp-E lub H ≥ IPNp-H} i {E <IPNod-E i H <IPNod-H}.

6.2. Pole-EM poza strefami ochronnymi, występujące jeżeli w danym miejscu: E <IPNp-E i H <IPNp-H, określono jako pole-EM strefy bezpiecznej.

7. Wartości ładunku elektrycznego Q, o których mowa w objaśnieniu nr 2 do tabeli 13, nie dotyczą oceny zagrożenia wynikającego z zapłonu atmosfer wybuchowych, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 8 lipca 2010 r. w sprawie minimalnych wymagań, dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, związanych z możliwością wystąpienia w miejscu pracy atmosfery wybuchowej (Dz. U. poz. 931).

8. Definicje pojęć stosowanych w odniesieniu do pola-EM oraz wymagania dotyczące oceny pola-EM i środków ochronnych w przypadku narażenia na pola-EM stref ochronnych określają przepisy rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 czerwca 2016 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy pracach związanych z narażeniem na pole elektromagnetyczne (Dz. U. poz. 950).

Tabela 13. Limity interwencyjnych poziomów narażenia na pole-E

Lp. Częstotliwość Limity IPN dotyczące natężenia pola-E1), 2), 3)
ƒ IPNog-E1) IPNob-E1) IPNod-E1) IPNp-E1) IPNm-E3)
Hz V/m

(WR)

V/m

(WR)

V/m

(WR)

V/m

(WR)

V/m

(P)

1 2 3 4 5 6 7
1 ƒ< 5(w tym pole elektrostatyczne)2) 6x104 6x104 2x104 1,5x104 Nie określono
2 5 ≤ ƒ< 25 2x104 2x104 2x104 /3 103
3 25 ≤ ƒ< 50 2x104 5x103 / ƒ 5x103 /(3xƒ) 103
4 50 ≤ ƒ< 100 2x104 5x103 / ƒ 5x103 /(3xƒ) 5x104
5 100 ≤ ƒ< 2,5x103 2x106 / ƒ 5x103 / ƒ 5x103 /(3xƒ) 5x104
6 2,5x103 ≤ ƒ< 3x106 8x102 2x102 2x102 /3 20
7 3x106 ≤ ƒ< 10x106 2,4x109 / ƒ 6x108/ ƒ 2x108/ ƒ 7 2x102
8 10x106 ≤ ƒ< 100x106 2,4x102 60 20 7 Nie określono
9 100x106≤ ƒ< 3x109 2,4x102 60 20 7 4,5x103
10 3x109 ≤ ƒ< 10x109 2,4x102 60 20 7 (3,2+4,3xƒ/1010) x103
11 10x109 ≤ ƒ< 300x109 2,4x102 60 20 7 7,5x103

Tabela 14. Limity interwencyjnych poziomów narażenia na pole-M

Lp. Częstotliwość Limity IPN dotyczące natężenie pola-M1), 3), 4)
ƒ IPNog-H1) IPNob-H1) IPNod-H1) IPNp-H1) IPNk-H1) IPNm-H3)
Hz A/m

(WR)

A/m

(WR)

A/m

(WR)

A/m

(WR)

A/m

(WR)

A/m

(P)

1 2 3 4 5 6 7 8
1 ƒ< 5 (w tym pole magnetostatyczne)4) 3,2x105 1,6x105 2,4x103 4x102 8x105 Nie określono
2 5 ≤ ƒ< 50 3,2x103 1,6x103 1,6x103 /3 60 8x103
3 50 ≤ ƒ< 103 1,6x105 / ƒ 0,8x105/ ƒ 0,8x105 /(3xƒ) 3x103/ ƒ 4x105
4 103 ≤ ƒ< 20x103 1,6x102 80 80/3 3 4x102
5 20x103 ≤ ƒ< 3x106 3,2x106 / ƒ 1,6x106 / ƒ 1,6x106 /(3xƒ) 6x104 8x106 80
6 3x106 ≤ ƒ< 10x106 3,2x106/ ƒ 1,6x106/ ƒ 1,6x106 /(3xƒ) 2x10-2 8x106 80
7 10x106≤ ƒ< 300x109 0,32 0,16 0,16/3 2x10-2 Nie określono Nie określono

Objaśnienia do tabel 13 i 14:

1) Wartości IPNob, IPNog, IPNod, IPNp, IPNk oznaczają wartości równoważne (W) odnoszące się do przedziału czasu T = 1/ƒ.

2) Alternatywnie stosuje się: IPNob-E = IPNog-E = 6x104V/m i IPNob-Q = IPNog-Q - 7x10-7C; IPNod-E - 2x104 V/m i IPNod-Q = 2,3x10-7C oraz IPNp-E - 1,5 x 104 V/m i IPNp-Q - 1,6x10-7C.

3) Wartości IPNm-E i IPNm-H określone dla pola-EM modulowanego oznaczają wartości szczytowe (P) natężenia pola-E i natężenia pola-M, odnoszące się do przedziału czasu T=1/ƒ dla częstotliwości ƒ< 10x 106Hz, a odnoszące się do przedziału czasu T=dowolne 6 minut dla częstotliwości ƒ> 100x 106Hz.

4) Alternatywnie stosuje się m.in: IPNog-H = 3,2x105 A/m i IPNog-B = 400 mT; IPNob-H = 1,6x105 A/m i IPNob-B = 200 mT; IPNod-H = 2,4x103 A/m i IPNod-B = 3 mT; IPNp-H = 4x102 A/m i IPNp-B = 0,5 mT oraz IPNk-H = 8x105 A/m i IPNk-B = 1 T.

1 Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej kieruje działem administracji rządowej - praca, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (Dz. U. poz. 1905).
2 Niniejsze rozporządzenie w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/35/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie minimalnych wymagań w zakresie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa dotyczących narażenia pracowników na zagrożenia spowodowane czynnikami fizycznymi (polami elektromagnetycznymi) (dwudziesta dyrektywa szczegółowa w rozumieniu art. 16 ust. 1 dyrektywy 89/391/EWG) i uchylającą dyrektywę 2004/40/WE (Dz. Urz. UE L 179 z 29.06.2013, str. 1).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2016.952

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zmiana rozporządzenia w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy.
Data aktu: 27/06/2016
Data ogłoszenia: 30/06/2016
Data wejścia w życie: 01/07/2016