Sposób postępowania ze zwłokami osób zmarłych w czasie odbywania kary pozbawienia wolności.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI
z dnia 20 stycznia 2004 r.
w sprawie sposobu postępowania ze zwłokami osób zmarłych w czasie odbywania kary pozbawienia wolności

Na podstawie art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz. U. z 2000 r. Nr 23, poz. 295, z późn. zm. 1 ) zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie określa sposób postępowania ze zwłokami osoby zmarłej w czasie odbywania kary pozbawienia wolności, a w szczególności:
1)
osoby najbliższe, które należy powiadamiać o zgonie osoby zmarłej w czasie odbywania kary pozbawienia wolności, i sposób tego powiadamiania;
2)
podmioty wydające zgodę na pochowanie zwłok;
3)
tryb postępowania ze zwłokami, które nie zostaną odebrane przez osoby najbliższe;
4)
sposób ponoszenia kosztów pochówku zleconego przez zakład karny.
§  2.
1.
O zgonie osoby zmarłej w czasie odbywania kary pozbawienia wolności powiadamia się natychmiast - telefonicznie lub telegraficznie - pozostałego małżonka, a w wypadku gdy okaże się to niemożliwe, krewnych zstępnych i wstępnych, z którymi zmarły utrzymywał kontakt lub których adresy lub numery telefonu są znane dyrektorowi zakładu karnego, informując jednocześnie, że w ciągu 72 godzin należy powiadomić dyrektora zakładu karnego o podjętej decyzji w sprawie zorganizowania pogrzebu na własny koszt.
2.
Jeżeli osoby wymienione w ust. 1 zamieszkują za granicą, powiadamia się je za pośrednictwem ministra właściwego do spraw zagranicznych, wskazując dane personalne tych osób oraz adresy lub numery telefonów.
3.
Jeżeli zmarłym jest cudzoziemiec, osoby, o których mowa w ust. 1, powiadamia się o zgonie za pośrednictwem właściwego przedstawicielstwa dyplomatycznego lub urzędu konsularnego, a w wypadku braku przedstawicielstwa dyplomatycznego lub urzędu konsularnego na terenie Rzeczypospolitej Polskiej albo gdy dotyczy to skazanego, którego obywatelstwa nie ustalono - ministra właściwego do spraw zagranicznych, wskazując dane personalne tych osób oraz adresy lub numery telefonów.
4.
W wypadku zgonu spowodowanego chorobą zakaźną wymienioną w wykazie ustalonym przez ministra właściwego do spraw zdrowia, przekazując informację, o której mowa w ust. 1, zaznacza się, że pochowanie zwłok musi nastąpić przed upływem 24 godzin od chwili zgonu.
§  3.
Zgodę na pochowanie zwłok osoby zmarłej w czasie odbywania kary pozbawienia wolności wydaje prokurator rejonowy, a w przypadku zgonu żołnierza służby czynnej - prokurator garnizonowy, właściwy dla miejsca zgonu.
§  4.
1.
Bezzwłocznie po zgonie osoby zmarłej w czasie odbywania kary pozbawienia wolności dyrektor zakładu karnego przesyła prokuratorowi, o którym mowa w § 3, wniosek o wydanie zgody na pochowanie zwłok.
2.
Pochowanie zwłok następuje po otrzymaniu zgody na ich pochowanie oraz aktu zgonu, wystawionego przez urząd stanu cywilnego właściwy dla miejsca zgonu.
§  5.
1.
W wypadku gdy porozumienie się z osobami wymienionymi w § 1 pkt 1 nie jest możliwe albo gdy osoby te nie podejmą się pochowania zwłok, zwłoki mogą być wydane innym osobom, które dobrowolnie zobowiążą się do ich pochowania.
2.
Jeżeli zwłoki nie zostaną odebrane przez osoby wymienione w ust. 1, występuje się do właściwego starosty z wnioskiem o podjęcie decyzji w sprawie przekazania zwłok szkołom wyższym do celów naukowych.
3.
Przekazanie zwłok szkole wyższej następuje po otrzymaniu decyzji starosty oraz dokumentów, o których mowa w § 4 ust. 2.
4.
W wypadku negatywnej decyzji starosty zleca się pochowanie zwłok zakładowi pogrzebowemu.
§  6.
1.
Na grobie osoby zmarłej powinna być umieszczona tabliczka z imieniem i nazwiskiem oraz datą urodzenia i zgonu.
2.
Na wniosek rodziny i innych osób bliskich powiadamia się je o miejscu i terminie pogrzebu osoby zmarłej w czasie odbywania kary pozbawienia wolności.
§  7.
Koszty pochowania zwłok osoby zmarłej w czasie odbywania kary pozbawienia wolności przez zakład pogrzebowy pokrywa się ze środków zmarłego, a gdy ich nie posiada lub są one niewystarczające, ze środków budżetowych jednostki organizacyjnej Służby Więziennej, która zleciła pochówek.
§  8.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. 2
1 Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2000 r. Nr 120, poz. 1268, z 2002 r. Nr 113, poz. 984 oraz z 2003 r. Nr 80, poz. 717 i Nr 162, poz. 1568.
2 Z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia traci moc zarządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 marca 1984 r. w sprawie postępowania ze zwłokami osób zmarłych w zakładach karnych w czasie odbywania kary pozbawienia wolności oraz osób straconych na podstawie wyroków orzekających karę śmierci (Dz. Urz. Min. Spraw. Nr 3, poz. 15 oraz z 1986 r. Nr 4, poz. 25), utrzymane w mocy na podstawie art. 78 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 120, poz. 1268).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2004.16.165

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Sposób postępowania ze zwłokami osób zmarłych w czasie odbywania kary pozbawienia wolności.
Data aktu: 20/01/2004
Data ogłoszenia: 04/02/2004
Data wejścia w życie: 19/02/2004