Szczegółowe wymagania w zakresie jakości handlowej tusz wołowych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1
z dnia 25 sierpnia 2003 r.
w sprawie szczegółowych wymagań w zakresie jakości handlowej tusz wołowych

Na podstawie art. 15 pkt 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 44 i Nr 154, poz. 1802 oraz z 2002 r. Nr 135, poz. 1145 i Nr 166, poz. 1360) zarządza się, co następuje:
§  1.
Przepisy rozporządzenia dotyczą:
1)
tusz wołowych:
a)
pochodzących z rzeźni, w których przeprowadza się ubój więcej niż 75 sztuk bydła tygodniowo średniorocznie lub dokonuje się uboju kilku sztuk bydła na podstawie umowy z właścicielem zwierząt przeznaczonych do uboju,
b)
wytrzewionych i oskórowanych oraz pozbawionych:
-
głowy oddzielonej od tuszy wołowej w stawie szczytowo-potylicznym,
-
stóp oddzielonych od tuszy wołowej w stawie nadgarstkowo-śródręcznym lub stępowo-śródstopowym,
-
narządów wewnętrznych klatki piersiowej i jamy brzusznej, z nerkami, tłuszczem okołonerkowym i tłuszczem miednicznym lub bez nich,
-
narządów rozrodczych i przylegających mięśni oraz bez wymienia lub tłuszczu gruczołu mlecznego - w przypadku samic;
2)
półtusz wołowych otrzymanych przez podzielenie tuszy wołowej symetrycznie przez środek każdego kręgu szyjnego, piersiowego, lędźwiowego i krzyżowego oraz środek mostka i spojenia miednicznego.
§  2.
1.
Ustala się klasy jakości handlowej tusz wołowych ze względu na:
1)
uformowanie półtuszy - stanowiące załącznik nr 1 do rozporządzenia;
2)
otłuszczenie półtuszy - stanowiące załącznik nr 2 do rozporządzenia.
2.
W każdej klasie uformowania tusz wołowych, w zależności od stopnia spełnienia wymagań określonych dla danej klasy, rozróżnia się następujące trzy podklasy:
1)
"+",
2)
"0",
3)
"-"

- przy czym różnice między podklasami mogą wynosić 1/3 klasy.

3.
Klasę jakości handlowej tuszy wołowej ustala się, oceniając wizualnie półtuszę wołową w czasie nieprzekraczającym 1 godz. od chwili rozpoczęcia uboju, biorąc pod uwagę:
1)
uformowanie półtuszy;
2)
otłuszczenie półtuszy.
4.
Klasę jakości handlowej tuszy wołowej ustala się dla następujących kategorii bydła:
1)
A - niekastrowane młode buhajki w wieku poniżej 2 lat;
2)
B - buhaje pozostałe;
3)
C - wolce;
4)
D - krowy;
5)
E - jałówki.
§  3.
1.
Klasę uformowania tuszy wołowej i kategorię bydła, o których mowa odpowiednio w § 2 ust. 1 pkt 1 i ust. 4, oznacza się wyłącznie wielką literą, a klasę otłuszczenia tuszy wołowej, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 - wyłącznie cyfrą.
2.
Podklasę, o której mowa w § 2 ust. 2, oznacza się na tuszy wołowej wyłącznie znakami "+" albo "-" albo cyfrą "0".
3.
Litery, cyfry i znaki, o których mowa w ust. 1 i 2, powinny:
1)
mieć wysokość co najmniej 2 cm;
2)
być umieszczone na każdej półtuszy wołowej w następujących miejscach:
a)
na rostbefie - w okolicach czwartego kręgu lędźwiowego,
b)
na mostku - w odległości 10-30 centymetrów od krawędzi rozcięcia mostka.
4.
Na tuszy wołowej można umieścić również inne informacje związane z jej klasyfikacją, w szczególności masę tuszy i datę uboju.
5.
Tusz stosowany do znakowania tusz wołowych powinien być nietoksyczny, niezmywalny i odporny na działanie temperatury.
§  4.
1.
Dopuszcza się inne metody trwałego znakowania tusz wołowych niż określone w § 3, w szczególności przez przytwierdzenie etykiet do tuszy wołowej.
2.
Etykieta, o której mowa w ust. 1, powinna:
1)
być przechowywana i przytwierdzona do tusz wołowych w rzeźniach posiadających weterynaryjny numer identyfikacyjny;
2)
posiadać wymiary nie mniejsze niż 5 x 10 cm;
3)
zawierać informacje, o których mowa w § 3 ust. 1, 2 i 4;
4)
być przytwierdzana do każdej półtuszy wołowej w miejscach, o których mowa w § 3 ust. 3 pkt 2, w sposób uniemożliwiający ich przypadkowe usunięcie.
3.
Napisy na etykiecie powinny być sporządzone w sposób wyraźny i trwały; w napisie nie można dokonywać żadnych zmian.
§  5.
Informacje, o których mowa w § 3 ust. 1, 2 i 4, umieszczone na tuszy wołowej lub na etykiecie, o której mowa w § 4 ust. 1, nie mogą zostać usunięte przed rozbiorem ćwierćtuszy.
§  6.
Oznaczenie kategorii bydła i klas jakości handlowej tusz wołowych, umieszczone na półtuszach wołowych lub na etykiecie w sposób, o którym mowa w § 4 ust. 2 pkt 4, nie może utrudniać odczytania umieszczonego na półtuszy wołowej znaku weterynaryjnego.
§  7.
Właścicielowi ubitych zwierząt przekazuje się informację, w formie pisemnej, o ustalonej klasie jakości handlowej tuszy wołowej pochodzącej z ubitego zwierzęcia.
§  8.
Przepisy rozporządzenia stosuje się do dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.
§  9.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr  1

KLASY JAKOŚCI HANDLOWEJ TUSZ WOŁOWYCH ZE WZGLĘDU NA UFORMOWANIE PÓŁTUSZY

Klasa uformowania Ocena ogólna Ocena szczegółowa
E

"doskonała"

Wszystkie profile bardzo wypukłe do superwypukłych, wyjątkowo rozwinięte umięśnienie Udziec: bardzo zaokrąglony, zrazowa górna wyraźnie wystaje ponad spojenie miedniczne (symphisis pelvis)

Grzbiet: bardzo szeroki i bardzo gruby aż do łopatki; część krzyżowa bardzo zaokrąglona

Łopatka: bardzo zaokrąglona

U

"bardzo dobra"

Profile na ogół wypukłe, bardzo dobrze rozwinięte mięśnie Udziec: zaokrąglony, zrazowa górna wystaje ponad spojenie miedniczne (symphisis pelvis)

Grzbiet: szeroki i gruby aż do łopatki; część krzyżowa zaokrąglona

Łopatka: zaokrąglona

R

"dobra"

Profile na ogół proste, mięśnie dobrze rozwinięte Udziec: dobrze rozwinięty, zrazowa górna i część krzyżowa lekko zaokrąglone

Grzbiet: gruby, ale węższy przy łopatce

Łopatka: dobrze rozwinięta

O

"średnia"

Profile proste do wklęsłych, mięśnie średnio rozwinięte Udziec: średnio lub słabiej rozwinięty

Grzbiet: średnio gruby aż do wąskiego; część krzyżowa z prostym profilem

Łopatka: przeciętnie rozwinięta do prawie płaskiej

P

"słaba"

Wszystkie profile wklęsłe, aż do bardzo wklęsłych, mięśnie słabo rozwinięte Udziec: słabo rozwinięty

Grzbiet: wąski z widocznymi kośćmi

Łopatka: płaska z widocznymi kośćmi

ZAŁĄCZNIK Nr  2

KLASY JAKOŚCI HANDLOWEJ TUSZ WOŁOWYCH ZE WZGLĘDU NA OTŁUSZCZENIE PÓŁTUSZY

Klasa otłuszczenia Ocena ogólna Ocena szczegółowa
1

"bardzo małe"

Od braku okrywy tłuszczowej aż do nieznacznej warstwy tłuszczu zewnętrznego Brak złogów tłuszczu w klatce piersiowej; widoczne wszystkie żebra
2

"małe"

Niewielka okrywa tłuszczu przy widocznych prawie wszędzie odsłoniętych mięśniach Wewnątrz klatki piersiowej wyraźnie widoczne mięśnie między żebrami
3

"średnie"

Poza udźcem i łopatką prawie wszędzie widoczna okrywa tłuszczowa, niewielkie złogi tłuszczu w klatce piersiowej Wewnątrz klatki piersiowej między żebrami są jeszcze widoczne mięśnie
4

"duże"

Półtusze okryte tłuszczem, lecz na udźcu i łopatce częściowo są widoczne mięśnie Widoczne smugi tłuszczu na udźcu; w klatce piersiowej mięśnie między żebrami mogą być poprzerastane tłuszczem
5

"bardzo duże"

Cała półtusza pokryta warstwą tłuszczu zewnętrznego, duże złogi tłuszczowe w klatce piersiowej Prawie cały udziec pokryty warstwą tłuszczu; wewnątrz klatki piersiowej, między żebrami mięśnie poprzerastane tłuszczem
1 Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi kieruje działem administracji rządowej - rynki rolne, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 marca 2002 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (Dz. U. Nr 32, poz. 305).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2003.161.1566

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Szczegółowe wymagania w zakresie jakości handlowej tusz wołowych.
Data aktu: 25/08/2003
Data ogłoszenia: 16/09/2003
Data wejścia w życie: 17/11/2003