Szczegółowe zasady tworzenia, przekształcania, likwidacji, organizacji, zarządzania i kontroli zakładów opieki zdrowotnej dla osób pozbawionych wolności.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI
z dnia 28 marca 2002 r.
w sprawie szczegółowych zasad tworzenia, przekształcania, likwidacji, organizacji, zarządzania i kontroli zakładów opieki zdrowotnej dla osób pozbawionych wolności.

Na podstawie art. 69 ust. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. Nr 91, poz. 408, z 1992 r. Nr 63, poz. 315, z 1994 r. Nr 121, poz. 591, z 1995 r. Nr 138, poz. 682, z 1996 r. Nr 24, poz. 110, z 1997 r. Nr 104, poz. 661, Nr 121, poz. 769 i Nr 158, poz. 1041, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, Nr 117, poz. 756 i Nr 162, poz. 1115, z 1999 r. Nr 28, poz. 255 i 256 i Nr 84, poz. 935, z 2000 r. Nr 3, poz. 28, Nr 12, poz. 136, Nr 43, poz. 489, Nr 84, poz. 948, Nr 114, poz. 1193 i Nr 120, poz. 1268 oraz z 2001 r. Nr 5, poz. 45, Nr 88, poz. 961, Nr 100, poz. 1083, Nr 111, poz. 1193, Nr 113, poz. 1207, Nr 126, poz. 1382, 1383 i 1384 i Nr 128, poz. 1407) zarządza się, co następuje:
§  1. 
Rozporządzenie określa szczegółowe zasady tworzenia, przekształcania i likwidacji przez Ministra Sprawiedliwości, w drodze zarządzenia, zakładów opieki zdrowotnej dla osób pozbawionych wolności, zwanych dalej "więziennymi zakładami opieki zdrowotnej", oraz ich organizacji, zarządzania i kontroli.
§  2. 
Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają:
1)
osadzony - tymczasowo aresztowanego, skazanego, ukaranego oraz osobę, wobec której zastosowano środek przymusu skutkujący pozbawienie wolności,
2)
zakład karny - także areszt śledczy.
§  3. 
1. 
Zarządzenie o utworzeniu lub o przekształceniu więziennego zakładu opieki zdrowotnej określa nazwę, siedzibę i obszar działania zakładu, formę gospodarki finansowej, podstawowe kierunki działalności oraz organ sprawujący nadzór nad więziennym zakładem opieki zdrowotnej.
2. 
Wniosek o utworzenie lub o likwidację więziennego zakładu opieki zdrowotnej składa Dyrektor Generalny Służby Więziennej, natomiast o przekształcenie - dyrektor okręgowy Służby Więziennej, na terenie którego zakład udziela świadczeń zdrowotnych - za pośrednictwem Dyrektora Generalnego Służby Więziennej.
3. 
Do wniosku o utworzenie więziennego zakładu opieki zdrowotnej należy dołączyć projekt statutu tego zakładu.
4. 
Wniosek o likwidację lub o przekształcenie więziennego zakładu opieki zdrowotnej powinien określać:
1)
przyczyny uzasadniające złożenie takiego wniosku,
2)
sposób zagospodarowania mienia znajdującego się na stanie zakładu,
3)
sposób i formę dalszego, nieprzerwanego zapewnienia osadzonym świadczeń zdrowotnych likwidowanego lub przekształcanego więziennego zakładu opieki zdrowotnej.
5. 
Zarządzenie o likwidacji więziennego zakładu opieki zdrowotnej powinno zawierać dane wymienione w ust. 4 pkt 2 i 3, a także określać sposób przeprowadzenia likwidacji oraz termin zakończenia działalności.
§  4. 
Więziennymi zakładami opieki zdrowotnej są:
1)
ambulatoria z izbą chorych,
2)
szpitale i oddziały szpitalne,
3)
gabinety stomatologiczne i pracownie protetyki stomatologicznej,
4)
pracownie diagnostyczne,
5)
pracownie rehabilitacji leczniczej.
§  5. 
1.  1
 Funkcjonariusze i pracownicy zakładu karnego pełniący służbę lub zatrudnieni w celu udzielania osadzonym świadczeń zdrowotnych stanowią personel więziennego zakładu opieki zdrowotnej i w zakresie wykonywania zawodu medycznego podlegają jego kierownikowi.
2. 
Kierownik więziennego zakładu opieki zdrowotnej kieruje tym zakładem i reprezentuje go na zewnątrz.
2a.  2
 Do obowiązków kierownika więziennego zakładu opieki zdrowotnej należy w szczególności:
1)
niezwłoczne zapoznanie się z dokumentacją medyczną każdego przetransportowanego osadzonego,
2)
organizowanie i sprawowanie nadzoru sanitarnego, w szczególności poprzez przeprowadzanie, co najmniej raz na kwartał, kontroli pomieszczeń zakładu karnego w zakresie obowiązujących wymagań sanitarnohigienicznych i przedłożenie protokołu kontroli dyrektorowi zakładu karnego,
3)
niezwłoczne powiadamianie dyrektora zakładu karnego, w szczególności o:
a)
odmowie poddania się przez osadzonego badaniom określonym w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557, z późn. zm.) i wydanych na jego podstawie przepisach,
b)
zgonie spowodowanym chorobą zakaźną wymienioną w wykazie ustalonym przez ministra właściwego do spraw zdrowia, powodującym obowiązek natychmiastowego usunięcia zwłok osoby zmarłej i pochowania ich w ciągu 24 godzin od chwili zgonu,
4)
ustalenie, w porozumieniu z kierownikiem apteki zakładowej zaopatrującej zakład opieki zdrowotnej:
a)
normatywów bieżących zapasów, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 26 lutego 2003 r. w sprawie wydawania produktów leczniczych i wyrobów medycznych z aptek zakładowych w zakładach opieki zdrowotnej dla osób pozbawionych wolności (Dz. U. Nr 65, poz. 608),
b)
składu zestawu przeciwwstrząsowego, o którym mowa w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 16 grudnia 2002 r. w sprawie wykazu produktów leczniczych, które mogą być doraźnie dostarczane w związku z udzielanym świadczeniem zdrowotnym, oraz wykazu produktów leczniczych wchodzących w skład zestawów przeciwwstrząsowych, ratujących życie (Dz. U. Nr 236, poz. 2000 oraz z 2006 r. Nr 204, poz. 1509),
5)
sporządzanie miesięcznych planów dyżurów lekarskich lub pielęgniarskich.
3. 
Dyrektor zakładu karnego, który mianuje lub nawiązuje stosunek pracy albo zawiera umowę cywilnoprawną z kierownikiem więziennego zakładu opieki zdrowotnej, określa także szczegółowy zakres jego obowiązków.
4.  3
 Szczegółowy zakres obowiązków osób, o których mowa w ust. 1, określa kierownik więziennego zakładu opieki zdrowotnej, z zastrzeżeniem ust. 5.
5.  4
 Kierownik więziennego zakładu opieki zdrowotnej w porozumieniu z kierownikiem działu terapeutycznego dla skazanych z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonych umysłowo, uwzględniając zadania w zakresie oddziaływań penitencjarnych i specjalistycznych, wyznacza lekarza i pielęgniarkę lub pielęgniarki do udzielania świadczeń zdrowotnych w tym oddziale oraz określa szczegółowy zakres ich obowiązków.
§  6. 
Regulamin porządkowy więziennego zakładu opieki zdrowotnej ustala jego kierownik, w uzgodnieniu z dyrektorem zakładu karnego.
§  7.  5
1. 
Kontrolę działalności więziennych zakładów opieki zdrowotnej planuje się, zarządza, przeprowadza i dokumentuje zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 sierpnia 2003 r. w sprawie trybu przeprowadzania kontroli jednostek organizacyjnych Służby Więziennej (Dz. U. Nr 151, poz. 1470).
2. 
Działalność więziennego zakładu opieki zdrowotnej podlega kontroli zewnętrznej, wykonywanej - nie rzadziej niż raz na 12 miesięcy - przez naczelnych lekarzy właściwych okręgowych inspektoratów Służby Więziennej oraz kierowników właściwych aptek zakładowych - okręgowych.
3. 
W sytuacji uzasadnionej zakresem zadań statutowych, realizowanych przez więzienny zakład opieki zdrowotnej, dyrektor okręgowy Służby Więziennej - na wniosek naczelnego lekarza okręgowego inspektoratu Służby Więziennej - może powołać zespół do przeprowadzenia kontroli więziennego zakładu opieki zdrowotnej, wyznaczając do jego składu funkcjonariuszy i pracowników mających kwalifikacje w zakresie tematyki objętej kontrolą.
4. 
Kontrole działalności więziennych zakładów opieki zdrowotnej wykonują też funkcjonariusze i pracownicy Centralnego Zarządu Służby Więziennej.
5. 
Kontrole działalności apteki zakładowej - okręgowej zarządza, nie rzadziej niż raz na trzy lata, Dyrektor Generalny Służby Więziennej.
6. 
Jeden egzemplarz protokołu kontroli więziennego zakładu opieki zdrowotnej i apteki zakładowej - okręgowej oraz zawiadomienia o sposobie wykonania poleceń, zaleceń bądź wniosków pokontrolnych lub o przyczynach ich niewykonania przesyła się do wiadomości Centralnego Zarządu Służby Więziennej i właściwego okręgowego inspektoratu Służby Więziennej.
7. 
Kontrola więziennego zakładu opieki zdrowotnej obejmuje w szczególności:
1)
realizację zadań statutowych,
2)
dostępność i jakość świadczeń zdrowotnych udzielanych osadzonym, z uwzględnieniem praw pacjenta,
3)
liczbę pracowników udzielających poszczególnych świadczeń oraz ich kwalifikacje,
4)
wyposażenie w aparaturę i sprzęt medyczny oraz techniczny, wykorzystywane do udzielania świadczeń zdrowotnych, odpowiednio do zakresu i rodzaju świadczeń przewidzianych w statucie.
8. 
Osobom, o których mowa w ust. 2 i 3, przysługuje prawo do:
1)
wizytacji pomieszczeń więziennego zakładu opieki zdrowotnej,
2)
żądania informacji i dokumentacji, w tym również dokumentacji medycznej, z zastrzeżeniem art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej,
3)
obserwowania czynności związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych, z zastrzeżeniem art. 19 ust. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w pkt 2.
9. 
Czynności, o których mowa w ust. 8 pkt 3, mogą być wykonywane wyłącznie przez osobę wykonującą zawód medyczny.
§  8. 
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1 § 5 ust. 1 zmieniony przez § 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia z dnia 18 grudnia 2006 r. (Dz.U.07.1.7) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 20 stycznia 2007 r.
2 § 5 ust. 2a dodany przez § 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia z dnia 18 grudnia 2006 r. (Dz.U.07.1.7) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 20 stycznia 2007 r.
3 § 5 ust. 4 zmieniony przez § 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia z dnia 18 grudnia 2006 r. (Dz.U.07.1.7) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 20 stycznia 2007 r.
4 § 5 ust. 5 dodany przez § 1 pkt 1 lit. d) rozporządzenia z dnia 18 grudnia 2006 r. (Dz.U.07.1.7) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 20 stycznia 2007 r.
5 § 7 zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 18 grudnia 2006 r. (Dz.U.07.1.7) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 20 stycznia 2007 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2002.55.490

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Szczegółowe zasady tworzenia, przekształcania, likwidacji, organizacji, zarządzania i kontroli zakładów opieki zdrowotnej dla osób pozbawionych wolności.
Data aktu: 28/03/2002
Data ogłoszenia: 14/05/2002
Data wejścia w życie: 29/05/2002