Bezpieczeństwo i higiena pracy przy produkcji olejów roślinnych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ
z dnia 8 maja 1997 r.
w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji olejów roślinnych.

Na podstawie art. 23715 § 2 Kodeksu pracy zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie określa warunki bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji olejów roślinnych ciekłych, margaryn i ich pochodnych.
§  2.
1.
W pomieszczeniach, w których zachodzi niebezpieczeństwo wybuchu wodoru, benzyny ekstrakcyjnej oraz pyłów z nasion lub śruty:
1)
instalacje i urządzenia elektryczne powinny być dostosowane do kategorii zagrożenia wybuchowego,
2)
niedopuszczalne jest używanie ognia otwartego.
2.
Przy wejściach do pomieszczeń, o których mowa w ust. 1, oraz wewnątrz nich należy zainstalować urządzenia do awaryjnego wyłączania energii elektrycznej.
§  3.
W pomieszczeniach, w których zachodzi niebezpieczeństwo wybuchu pyłów z nasion oraz ze śruty, należy zainstalować wentylację odciągową.
§  4.
W pomieszczeniach produkcyjnych i magazynowych, w których nawet krótkotrwałe wyłączenie energii elektrycznej może spowodować zagrożenie dla zdrowia i życia pracowników, należy zapewnić rezerwowe źródło energii elektrycznej do oświetlenia dróg ewakuacyjnych, włączające się automatycznie z chwilą zaniku napięcia w sieci podstawowej.
§  5.
1.
W pomieszczeniach, w których istnieje możliwość wystąpienia poślizgu, posadzki powinny być łatwo zmywalne i ograniczające poślizg.
2.
Ściany pomieszczeń, w których wytwarzane są gotowe produkty spożywcze, powinny być pokryte materiałem łatwo zmywalnym i nienasiąkliwym do wysokości co najmniej 2 m od poziomu podłogi.
§  6.
Ruchome części maszyn i urządzeń technicznych, stwarzające zagrożenia wypadkowe, powinny być osłonięte.
§  7.
1.
W czasie pracy urządzeń technicznych i maszyn, zainstalowanych w pomieszczeniach ekstrakcji, utwardzalni i elektrolizerni oraz w magazynie śruty, nie należy dokonywać prac remontowych i regulacyjnych przy użyciu narzędzi mogących powodować iskrzenie.
2.
W pomieszczeniach, o których mowa w ust. 1, oraz w tlenowni niedopuszczalne jest przechowywanie zużytego czyściwa.
§  8.
1.
Stanowiska pracy usytuowane powyżej 1 m nad poziomem podłogi powinny być obsługiwane z pomostów zaopatrzonych w barierki ochronne o wysokości co najmniej 1,1 m i krawężniki o wysokości co najmniej 0,15 m.
2.
Szerokość pomostu służącego do obsługi maszyn i urządzeń technicznych powinna wynosić co najmniej 0,75 m.
3.
Schody lub drabiny prowadzące na pomost powinny być umocowane na stałe.
§  9.
1.
Prace remontowe wewnątrz silosów i urządzeń technicznych oraz w innych zamkniętych przestrzeniach, do których wchodzi się przez włazy, mogą być wykonywane po uprzednim:
1)
poleceniu wydanym przez pracodawcę lub osobę przez niego upoważnioną,
2)
ich opróżnieniu, oczyszczeniu z resztek: surowcowych, cieczy lub gazów oraz ochłodzeniu i przewietrzeniu wnętrza,
3)
zablokowaniu lub odłączeniu urządzeń zsypowych, odbiorczych i czynników przesłanych rurociągami od źródeł zasilania na czas wykonywania prac remontowych lub konserwacyjnych, w sposób uniemożliwiający ich przypadkowe włączenie, oraz wywieszeniu tabliczki z napisem: "Uwaga nie uruchamiać - remont".
2.
Przy pracach wewnątrz silosów i urządzeń technicznych, niezależnie od obowiązków, o których mowa w ust. 1, należy przestrzegać w szczególności następujących zasad:
1)
opuszczanie pracownika do wnętrza silosu lub urządzenia technicznego powinno odbywać się za pomocą sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości, wyposażonego w automatyczny hamulec i blokadę ruchu,
2)
pracownik znajdujący się w silosie lub urządzeniu technicznym powinien być asekurowany przez co najmniej dwie osoby i wyposażony w odpowiednie do stopnia zagrożenia środki ochrony indywidualnej,
3)
w razie konieczności wejścia do silosu wypełnionego nasionami, właz górny silosu powinien być otwarty, a zasuwa nad dolnym przenośnikiem zamknięta.
3.
Niedopuszczalne jest:
1)
opuszczanie pracownika do silosu wypełnionego nasionami poniżej ich nawisu,
2)
uwalnianie się linki asekuracyjnej i urządzenia chroniącego przed upadkiem z wysokości.
4.
Do przewietrzenia wnętrz silosów i urządzeń technicznych należy używać powietrza.
§  10.
Otwory zsypowe ramp wyładowawczych do nasion powinny być zabezpieczone kratą ochronną oraz pokrywą, której powierzchnia powinna być zrównana z powierzchnią rampy.
§  11.
1.
Kraty ochronne do komór silosowych powinny być zabezpieczone przed możliwością ich otwarcia przez osoby postronne.
2.
Włazy usytuowane w podłodze powinny być zabezpieczone pokrywą, a w przypadku konieczności pozostawienia ich otwartymi, należy zastosować barierki ochronne o wysokości co najmniej 1,1 m.
§  12.
1.
Pryzmy z nasionami w magazynach podłogowych należy formować z worków o jednakowej masie, kształcie, rodzaju opakowania i wymiarach.
2.
Worki na pryzmie należy układać zawiązkami do środka.
3.
W razie formowania pryzm z worków, po każdych pięciu warstwach należy stosować wzmocnienia w postaci drewnianych przekładek.
4.
Do formowania pryzm o wysokości powyżej 1,5 m należy używać sprzętu mechanicznego.
5.
Odległość pryzmy od ściany nie powinna być mniejsza niż 0,75 m, a szerokość przejść pomiędzy poszczególnymi pryzmami powinna być przystosowana do szerokości stosowanych środków transportowych i nie mniejsza niż 1,1 m.
6.
Wyznaczanie dróg komunikacyjnych lub przejść między pryzmą a ścianą jest dopuszczalne tylko w sytuacjach wynikających z procesu technologicznego i pod warunkiem zapewnienia odpowiedniego bezpieczeństwa.
7.
Formowanie pryzm opartych o ścianę lub inne elementy konstrukcyjne magazynu jest dopuszczalne pod warunkiem, że odpowiadają one wymaganiom wytrzymałościowym.
§  13.
Czyszczenie worków po nasionach powinno odbywać się mechanicznie w wydzielonym pomieszczeniu.
§  14.
Przenośniki transportu ciągłego powinny być wyposażone w urządzenia do automatycznego wyłączania napędu w razie zatrzymania się jednego z nich.
§  15.
Nasiona kierowane do urządzeń rozdrabniających powinny być uprzednio oczyszczone z zanieczyszczeń ferromagnetycznych.
§  16.
Próbki rozdrobnionych nasion należy pobierać przy użyciu przeznaczonych do tego celu łopatek.
§  17.
1.
Urządzenia do ekstrakcji ciągłej powinny być wyposażone w automatyczne wyłączniki napędu, powodujące w razie zatrzymania się jednego z nich jednoczesne zatrzymanie pracy urządzeń współdziałających.
2.
Pomieszczenia ekstrakcji powinny być wyposażone w stacjonarne instalacje do ciągłego pomiaru stężenia par benzyny, a ekstraktory w mierniki temperatury i ciśnienia oraz płynowskazy z oznaczonymi dopuszczalnymi roboczymi wartościami.
§  18.
1.
Zbiorniki i przewody rurowe obiegu benzyny oraz przewody obiegu wodoru powinny być podłączone do instalacji ekwipotencjalnej.
2.
Otwory wentylacyjne pomieszczeń do ekstrakcji oraz wyloty przewodów wodoru usytuowane na zewnątrz budynku należy zabezpieczyć bezpiecznikami przeciwogniowymi lub innymi urządzeniami zapobiegającymi przenoszeniu się ognia.
§  19.
Urządzenia do transportu i dozowania ziemi bielącej powinny być wyposażone w zabezpieczenia eliminujące wydzielanie się pyłu na zewnątrz.
§  20.
Przygotowywanie roztworów wodorotlenku sodu powinno odbywać się mechanicznie.
§  21.
Urządzenia do odkwaszania oleju powinny być eksploatowane w sposób nie powodujący jego rozprysków na zewnątrz.
§  22.
Kadzie wykwaszalnicze powinny być wyposażone w wentylację mechaniczną wyprowadzającą opary na zewnątrz budynku.
§  23.
Zbiorniki namiarowe kwasu siarkowego lub fosforowego powinny być hermetyczne, wyposażone we wskaźniki poziomu napełniania oraz przewód przelewowy kierujący nadmiar kwasu do zbiornika magazynowego.
§  24.
Zbiorniki do magazynowania kwasów, zasad oraz oleju surowego powinny być wyposażone w obudowę ochronną o kubaturze odpowiadającej pojemności co najmniej jednego zbiornika.
§  25.
1.
Zbiorniki wodoru albo tlenu z dzwonem pływającym powinny być wyposażone w skalę pomiarową oraz urządzenia do automatycznej regulacji ich napełniania.
2.
Prace przy obsłudze zbiorników, o których mowa w ust. 1, powinny być wykonywane z pomostów.
§  26.
W razie konieczności wejścia na kopułę zbiornika wodoru albo tlenu należy stosować środki ochrony indywidualnej, chroniące pracownika przed upadkiem z wysokości.
§  27.
Pranie i suszenie chust filtracyjnych powinno odbywać się poza oddziałami produkcyjnymi.
§  28.
W pomieszczeniu elektrolizerów i utwardzalni należy zapewnić wentylację grawitacyjną oraz urządzenia do awaryjnego wyłączania energii elektrycznej.
§  29.
Podłoga wokół elektrolizerów powinna być wyłożona chodnikami dielektrycznymi, utrzymywanymi w stanie suchym.
§  30.
Pomieszczenia elektrolizerni i elektrolizery powinny być oznakowane tablicami ostrzegawczymi oraz zakazującymi dotykania elektrolizera będącego pod napięciem.
§  31.
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości przy pracy elektrolizera należy bezzwłocznie wyłączyć zasilanie elektryczne.
§  32.
Elektrolizery powinny być wyposażone w analizatory o działaniu ciągłym do pomiaru czystości gazów, sygnalizujące ich nadmierne zanieczyszczenie.
§  33.
Pokrywa włazu do urządzeń wyposażonych w mieszadła powinna być wyposażona w wyłącznik krańcowy, przerywający dopływ energii do napędu mieszadła w momencie jej otwarcia.
§  34.
W pomieszczeniach tlenowni przeznaczonych do napełniania butli tlenem powinna być zainstalowana co najmniej jedna umywalka z doprowadzoną ciepłą i zimną wodą.
§  35.
W pomieszczeniach tlenowni i napełniania butli tlenem niedopuszczalne jest:
1)
używanie ognia otwartego,
2)
przechowywanie materiałów łatwo palnych, a w szczególności tłuszczów i smarów,
3)
wykonywanie prac przez nieuprawnionych pracowników,
4)
wykonywanie prac zatłuszczonymi rękami, narzędziami i w zatłuszczonym ubraniu,
5)
napełnianie butli, które są zanieczyszczone z zewnątrz substancjami zapalającymi się w zetknięciu z tlenem,
6)
napełnianie tlenem butli przeznaczonych do innych gazów,
7)
stosowanie w instalacji do napełniania butli tlenowych uszczelek pochodzenia organicznego, z wyjątkiem atestowanej fibry czerwonej.
§  36.
Urządzenia do mycia opakowań szklanych powinny być wyposażone w:
1)
termometry alkoholowe i manometry, z oznaczonymi dopuszczalnymi roboczymi wartościami temperatury i ciśnienia,
2)
instalację elektryczną spełniającą wymagania stosowne do stopnia zagrożenia porażeniowego.
§  37.
1.
Stanowiska pracy do przeglądania opakowań szklanych powinny być wyposażone w krzesła obrotowe z regulowaną wysokością siedziska i oparcia lędźwiowego, a czas pracy na tych stanowiskach nie powinien przekraczać 2 godzin w ciągu jednej zmiany.
2.
Oświetlenie stanowiska, o którym mowa w ust. 1, powinno zapewniać właściwe warunki pracy wzrokowej, a w szczególności nie może powodować olśnienia wzroku pracownika.
§  38.
1.
Maszyna etykietująca powinna być wyposażona w automatyczną blokadę uniemożliwiającą otwarcie osłon głowicy w czasie jej pracy.
2.
W czasie pracy pompy podającej klej na wałek etykieciarki nie należy wkładać ręki do pojemnika z klejem.
§  39.
Pomieszczenia produkcyjne i magazynowe powinny być wyposażone z apteczkę pierwszej pomocy, zaopatrzoną w stosowny do potrzeb zestaw środków medycznych.
§  40.
Traci moc rozporządzenie Ministra Przemysłu Spożywczego i Skupu z dnia 24 lutego 1966 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładach przemysłu olejarskiego (Dz. U. Nr 12, poz. 74).
§  41.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1997.48.316

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Bezpieczeństwo i higiena pracy przy produkcji olejów roślinnych.
Data aktu: 08/05/1997
Data ogłoszenia: 17/05/1997
Data wejścia w życie: 17/06/1997