Podwyższenie emerytur i rent w 1987 i 1988 r.

USTAWA
z dnia 29 stycznia 1987 r.
o podwyższeniu emerytur i rent w 1987 i 1988 r.

Art.  1.

Emerytury, renty inwalidzkie i renty rodzinne, zwane dalej "świadczeniami", przyznane przed dniem 1 stycznia 1984 r. i przysługujące na podstawie ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267, z 1984 r. Nr 52, poz. 268 i 270 oraz z 1986 r. Nr 1, poz. 1), podwyższa się dodatkowo w 1987 i 1988 r. według zasad określonych w art. 2-7, niezależnie od ich waloryzacji dokonywanej w myśl art. 74 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.

Art.  2.
1.
Podwyższenie świadczeń następuje w dwóch etapach - od dnia 1 września 1987 r. i od dnia 1 września 1988 r. - przez obliczenie tych świadczeń od podstawy wymiaru zwiększonej w sposób określony w ust. 2 i 3.
2.
Kwotę zwiększenia oblicza się od podstawy wymiaru ustalonej na dzień 28 lutego 1987 r. Kwota ta, w zależności od roku, w którym przyznano świadczenie, wynosi:
1)
36% tej podstawy, nie więcej jednak niż 9.000 zł - dla świadczeń przyznanych do dnia 31 grudnia 1981 r. osobom, które do dnia 31 grudnia 1986 r. nie osiągnęły wieku 75 lat lub nie zostały zaliczone do I grupy inwalidów,
2)
30% tej podstawy, nie więcej jednak niż 7.500 zł - dla świadczeń przyznanych do dnia 31 grudnia 1981 r. osobom, które do dnia 31 grudnia 1986 r. osiągnęły wiek 75 lat lub zostały zaliczone do I grupy inwalidów,
3)
25% tej podstawy, nie więcej jednak niż 6.500 zł - dla świadczeń przyznanych w 1982 r. osobom określonym w pkt 1,
4)
15% tej podstawy, nie więcej jednak niż 4.000 zł - dla świadczeń przyznanych w 1982 r. osobom określonym w pkt 2,
5)
6% tej podstawy, nie więcej jednak niż 1.500 zł - dla świadczeń przyznanych w 1983 r. osobom określonym w pkt 1.
3.
Podwyżkę podstawy wymiaru świadczenia realizuje się w następujący sposób:
1)
podstawę wymiaru świadczenia ustaloną na dzień 31 sierpnia 1987 r. zwiększa się o połowę kwoty podwyżki - od dnia 1 września 1987 r.,
2)
podstawę wymiaru świadczenia ustaloną na dzień 31 sierpnia 1988 r. zwiększa się o pozostałą kwotę podwyżki - od dnia 1 września 1988 r.
Art.  3.
1.
Przy ustalaniu roku przyznania świadczenia stosuje się odpowiednio przepisy art. 122 ust. 5 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, z uwzględnieniem ust. 2 i 3.
2.
Jeżeli podstawę wymiaru świadczenia ustalono w kwocie ryczałtowej lub w kwocie odpowiadającej górnej granicy wynagrodzenia (dochodu, przychodu), przyjmowanego do podstawy wymiaru, za rok przyznania świadczenia uważa się rok, w którym te kwoty zostały ustalone.
3.
Przy zwiększeniu podstawy wymiaru świadczenia nie mają zastosowania ograniczenia wysokości podstawy wymiaru określone w art. 61 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin oraz w rozporządzeniu Rady Ministrów wydanym na podstawie art. 22 tej ustawy.
Art.  4.

Obliczenie świadczenia od podstawy wymiaru zwiększonej w myśl art. 2 następuje z zastosowaniem współczynnika waloryzacyjnego, o którym mowa w art. 74 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, przy czym podwyższenie świadczenia nie powoduje zmiany tego współczynnika.

Art.  5.

Podwyższenie świadczeń następuje z urzędu, z tym że w razie zawieszenia prawa do świadczeń, podwyższenie to następuje przy wznowieniu jego wypłaty.

Art.  6.

Przepisy art. 1-5 stosuje się odpowiednio do świadczeń przysługujących na podstawie:

1)
ustawy z dnia 27 września 1973 r. o zaopatrzeniu emerytalnym twórców i ich rodzin (Dz. U. z 1983 r. Nr 31, poz. 145 i z 1986 r. Nr 42, poz. 202),
2)
ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 1983 r. Nr 13, poz. 68), z wyjątkiem rent, których podwyższenie następuje na podstawie art. 37 ust. 6 tej ustawy; renty obliczone od kwot zryczałtowanych uważa się za renty przyznane do dnia 31 grudnia 1981 r.,
3)
ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144),
4)
ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ubezpieczeniu społecznym osób wykonujących pracę na rzecz jednostek gospodarki uspołecznionej na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia (Dz. U. z 1983 r. Nr 31, poz. 146),
5)
dekretu z dnia 4 marca 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych oraz ich rodzin (Dz. U. z 1983 r. Nr 27, poz. 135),
6)
ustawy z dnia 18 grudnia 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym rzemieślników i niektórych innych osób prowadzących działalność zarobkową na własny rachunek oraz ich rodzin (Dz. U. z 1983 r. Nr 31, poz. 147 i z 1986 r. Nr 42, poz. 202),
7)
ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 3, poz. 19, Nr 25, poz. 187 i Nr 31, poz. 214 oraz z 1983 r. Nr 5, poz. 33),
8)
ustawy z dnia 4 maja 1982 r. o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 1985 r. Nr 42, poz. 201),
9)
ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. o zaopatrzeniu emerytalnym górników i ich rodzin (Dz. U. Nr 5, poz. 32),
10)
ustawy z dnia 28 kwietnia 1983 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin (Dz. U. Nr 23, poz. 99 i z 1985 r. Nr 20, poz. 85).
Art.  7.
1.
W razie wypłacania więcej niż jednego świadczenia w wyniku zbiegu prawa do:
1)
renty przysługującej na podstawie ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin,
2)
renty inwalidzkiej przysługującej na podstawie ustawy o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych

z prawem do emerytury przysługującej na podstawie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin oraz przepisów wymienionych w art. 6 niniejszej ustawy, podwyżki wynikające z niniejszej ustawy i z waloryzacji świadczeń w 1987 i 1988 r. stosuje się do każdego z tych świadczeń.

2.
Podwyżki rent, o których mowa w ust. 1, wynikające z niniejszej ustawy i z waloryzacji świadczeń w 1987 i 1988 r., przysługują niezależnie od podwyżek świadczeń wynikających z przepisów ustaw:
1)
z dnia 16 grudnia 1972 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin (Dz. U. z 1983 r. Nr 29, poz. 139, z 1984 r. Nr 52, poz. 270 oraz z 1985 r. Nr 20, poz. 85),
2)
z dnia 31 stycznia 1959 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej oraz ich rodzin (Dz. U. z 1983 r. Nr 46, poz. 210 oraz z 1985 r. Nr 20, poz. 85 i Nr 38, poz. 181),
3)
z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 268, z 1984 r. Nr 52, poz. 269 i z 1986 r. Nr 42, poz. 202).
3.
W razie wypłacania więcej niż jednego świadczenia w wyniku zbiegu prawa do emerytury lub renty, przysługujących na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin, z prawem do świadczenia innego niż wymienione w ust. 1 pkt 1 i 2, stosuje się w 1987 i 1988 r. podwyżkę korzystniejszą:
1)
albo świadczenie przysługujące na podstawie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, jak również na podstawie przepisów wymienionych w art. 6 waloryzuje się według zasad określonych w art. 74 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin oraz podwyższa się według zasad określonych w art. 1 i 2,
2)
albo świadczenie przysługujące na podstawie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin ustala się według zasad wynikających z przepisów art. 18 i 47 tej ustawy.
4.
W razie podwyższenia świadczeń w myśl ust. 3 pkt 1, emeryturę lub rentę przysługującą na podstawie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin wypłaca się w wysokości ustalonej na ostatni dzień lutego danego roku.
Art.  8.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 marca 1987 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1987.3.20

Rodzaj: Ustawa
Tytuł: Podwyższenie emerytur i rent w 1987 i 1988 r.
Data aktu: 29/01/1987
Data ogłoszenia: 07/02/1987
Data wejścia w życie: 01/03/1987