Szczegółowe zasady i tryb postępowania w niektórych sprawach pracowniczych w okresie zawieszenia stanu wojennego.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA PRACY, PŁAC I SPRAW SOCJALNYCH
z dnia 29 grudnia 1982 r.
w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w niektórych sprawach pracowniczych w okresie zawieszenia stanu wojennego.

Na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 1982 r. o szczególnej regulacji prawnej w okresie zawieszenia stanu wojennego (Dz. U. Nr 41, poz. 273) zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie określa zasady i tryb postępowania kierowników zakładów pracy i pracowników w wypadkach, o których mowa w art. 2-5 ustawy z dnia 18 grudnia 1982 r. o szczególnej regulacji prawnej w okresie zawieszenia stanu wojennego (Dz. U. Nr 41, poz. 273), zwanej dalej "ustawą".
§  2.
1.
Pracownicy, o których mowa w art. 2 ust. 1-3 ustawy, mogą rozwiązać stosunek pracy w okresie zawieszenia stanu wojennego tylko na mocy porozumienia stron.
2.
Kierownik zakładu pracy obowiązany jest ustosunkować się na piśmie do wniosku pracownika w sprawie rozwiązania stosunku pracy w ciągu 14 dni od dnia otrzymania wniosku.
3.
Przy rozpatrywaniu wniosku pracownika kierownik zakładu pracy powinien brać pod uwagę interes zakładu, a także ważne względy osobiste i rodzinne pracownika, w szczególności:
1)
stan zdrowia stwierdzony orzeczeniem zakładu społecznego służby zdrowia,
2)
nabycie prawa do emerytury lub renty,
3)
przeprowadzenie się do innej miejscowości w związku ze zmianą zatrudnienia małżonka lub ze względu na zawarcie związku małżeńskiego z osobą zamieszkałą w tej miejscowości,
4)
ustalenie w zakładzie pracy rozkładu czasu pracy uniemożliwiającego zapewnienie osobistej opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny.
4.
W razie niewyrażenia przez kierownika zakładu pracy zgody na rozwiązanie stosunku pracy, a także w razie upływu terminu, o którym mowa w ust. 2, pracownikowi przysługuje odwołanie do jednostki nadrzędnej nad zakładem pracy. Jednostką nadrzędną nad zakładem w rozumieniu rozporządzenia jest organ sprawujący nadzór nad zakładem pracy, organ założycielski lub inny organ, któremu z mocy odrębnych przepisów przysługują uprawnienia jednostki nadrzędnej. Odwołanie powinno być wniesione nie później niż w ciągu 7 dni. Odwołanie wniesione po tym terminie może być rozpatrzone, jeżeli zachodzą okoliczności usprawiedliwiające opóźnienie.
5.
Uwzględnienie odwołania, o którym mowa w ust. 4, przez jednostkę nadrzędną nad zakładem pracy zastępuje zgodę kierownika zakładu.
6.
Decyzja jednostki nadrzędnej nad zakładem pracy jest ostateczna i pracownikowi nie przysługuje odwołanie od tej decyzji do organu rozpatrującego spory o roszczenia pracowników ze stosunku pracy.
7.
Nie ulegają zawieszeniu przepisy art. 55 Kodeksu pracy, a także przepisy tego kodeksu oraz inne przepisy szczególne o wygaśnięciu stosunku pracy.
§  3.
1.
Czas pracy ustalony przez kierownika zakładu pracy na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy jest obowiązującym czasem pracy pracowników, dla których został ustalony, i wchodzi w miejsce norm czasu pracy ustalonych zgodnie z przepisami Kodeksu pracy oraz przepisami szczególnymi, z zachowaniem zasady określonej w art. 3 ust. 2 ustawy.
2.
Zachowują moc wszystkie branżowe zasady wynagradzania i przyznawania innych świadczeń za pracę w przedłużonym czasie pracy i w dni wolne od pracy.
3.
Przepisy art. 3 ust. 1 ustawy nie naruszają szczególnych uprawnień w zakresie czasu pracy następujących pracowników:
1)
kobiet w ciąży,
2)
kobiet opiekujących się małymi dziećmi,
3)
inwalidów I i II grupy,
4)
młodocianych,
5)
wykonujących prace szczególnie uciążliwe lub w warunkach szkodliwych dla zdrowia,
6)
górnictwa głębinowego.
§  4.
1.
Uspołeczniony zakład pracy zatrudniając pracownika, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy, ustala temu pracownikowi warunki pracy i płacy w taki sposób, aby w każdym miesiącu wynagrodzenie za pracę w warunkach porównywalnych nie przekraczało dotychczas otrzymywanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, obliczonego - z zastrzeżeniem ust. 2 - jak ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy, przy czym pracownikowi przyznaje się najniższą kategorię osobistego zaszeregowania, jaka przewidziana jest dla danego stanowiska w obowiązującym taryfikatorze kwalifikacyjnym.
2.
Przy porównywaniu wynagrodzenia pracownika z wynagrodzeniem dotychczas otrzymywanym nie uwzględnia się:
1)
wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych i w dni wolne od pracy,
2)
dodatków za pracę w warunkach szkodliwych dla zdrowia, uciążliwych i niebezpiecznych,
3)
dodatków za pracę w nocy oraz w wielozmianowym cyklu pracy,
4)
dodatków związanych z posiadaniem specjalnych kwalifikacji wymaganych na danym stanowisku (np. za znajomość języków obcych, za specjalizację zawodową, za posiadanie tytułu naukowego, za tytuł mistrza dyplomowanego).
3.
Kwoty wzrostu wynagrodzenia wynikające z przekroczenia norm pracy nie uważa się za przekroczenie dotychczasowego wynagrodzenia.
§  5.
1.
Przy rozwiązywaniu stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownika z przyczyn określonych w art. 5 ust. 1 ustawy stosuje się powszechnie obowiązujące przepisy prawa pracy o rozwiązywaniu stosunku pracy w tym trybie, z wyłączeniem przepisów, które uzależniają rozwiązanie stosunku pracy od zgody właściwego organu.
2.
Postępowanie wyjaśniające, o którym mowa w art. 5 ust. 3 ustawy, ma w szczególności na celu ustalenie, czy pracownik popełnił czyn naruszający przepisy o strajkach, akcjach protestacyjnych lub zgromadzeniach albo czyn stanowiący zakłócenie ładu i porządku w zakładzie pracy. Kierownik zakładu pracy powinien umożliwić pracownikowi złożenie wyjaśnień co do zarzucanych mu czynów.
3.
Przeprowadzanie postępowania wyjaśniającego, określonego w ust. 2, nie jest wymagane, jeżeli za czyn, o którym mowa w tym przepisie, pracownik został prawomocnie skazany orzeczeniem właściwego organu.
§  6.
1.
Terenowe organy administracji państwowej prowadzące pośrednictwo pracy kierują do pracy osoby, które porzuciły pracę lub z którymi zakład pracy rozwiązał stosunek pracy bez wypowiedzenia z ich winy, do zakładów pracy odczuwających deficyt kadr.
2.
Osoby, o których mowa w ust. 1, są kierowane do zakładów pracy na stanowiska pracy odpowiadające w zasadzie posiadanym kwalifikacjom zawodowym.
3.
Terenowy organ administracji państwowej prowadzący pośrednictwo pracy kieruje do pracy wyłącznie osoby mające świadectwa pracy, z wyjątkiem osób podejmujących zatrudnienie po raz pierwszy.
4.
Przepisy ust. 1-3 mają również zastosowanie do pracowników, którzy byli zatrudnieni na stanowiskach pracy wyłączonych z pośrednictwa pracy, jeżeli nie uzyskali pracy na tych stanowiskach.
5.
W sprawach nie uregulowanych w ust. 1-4 obowiązują dotychczasowe zasady pośrednictwa pracy.
§  7.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o pracownikach, rozumie się przez to wszystkich pracowników bez względu na podstawę nawiązania stosunku pracy.
§  8.
Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do pracowników szkół wyższych.
§  9.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1983 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1982.45.303

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Szczegółowe zasady i tryb postępowania w niektórych sprawach pracowniczych w okresie zawieszenia stanu wojennego.
Data aktu: 29/12/1982
Data ogłoszenia: 31/12/1982
Data wejścia w życie: 01/01/1983