Ustanowienie Warszawskiego Krzyża Powstańczego.

USTAWA
z dnia 3 lipca 1981 r.
o ustanowieniu Warszawskiego Krzyża Powstańczego. *

W hołdzie uczestnikom Powstania Warszawskiego w 1944 r. jako patriotycznego, zbrojnego zrywu mieszkańców naszej stolicy Warszawy, miasta niepokonanego oraz dla zachowania w pamięci wszystkich Polaków męstwa, odwagi i wkładu Powstańców do walki z niemieckim okupantem o odzyskanie niepodległości stanowi się, co następuje:
Art.  1.

Ustanawia się Warszawski Krzyż Powstańczy jako wyraz uznania dla wszystkich osób, które w 1944 r. brały czynny udział w Powstaniu Warszawskim.

Art.  2.
1.
Warszawski Krzyż Powstańczy nadawany jest w szczególności:
1)
żołnierzom wszystkich formacji powstańczych oraz żołnierzom innych formacji biorących czynny udział w walce powstańczej,
2)
członkom Wojskowej Służby Kobiet, powstańczej służby zdrowia, prasy i informacji powstańczej oraz pozostałych powstańczych służb pomocniczych,
3)
innym osobom wspomagającym bezpośrednio czyn powstańczy.
2.
Krzyż nadawany jest obywatelom polskim. Może być również nadawany osobom, które uczestnicząc w Powstaniu Warszawskim jako obywatele polscy posiadają w chwili nadania im Krzyża obywatelstwo innego państwa.
3.
Krzyż może być nadawany także obywatelom innych państw, którzy brali udział w Powstaniu Warszawskim lub wnieśli istotny wkład do czynu powstańczego.
4.
Krzyż może być nadawany również pośmiertnie.
Art.  2a. 1

Warszawski Krzyż Powstańczy może być nadany m.st. Warszawie.

Art.  3.
1.
Warszawski Krzyż Powstańczy nadaje Rada Państwa na wniosek:
1)
Ministra Obrony Narodowej - w odniesieniu do osób pełniących czynną służbę wojskową oraz pracowników cywilnych zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej,
2)
Ministra Spraw Zagranicznych - w odniesieniu do obywateli polskich zamieszkałych za granicą oraz obywateli innych państw,
3)
Związku Bojowników o Wolność i Demokrację - w odniesieniu do pozostałych osób.
2.
Rada Państwa określi szczegółowy tryb przedstawiania wniosków o nadanie Krzyża oraz sposób jego noszenia.
Art.  4.
1.
Odznaką Warszawskiego Krzyża Powstańczego jest krzyż równoramienny prosty, o wymiarach 42 mm, wykonany ze stopu posrebrzanego - oksydowanego oraz emalii białej i czerwonej; na licowej stronie krzyża w części środkowej znajduje się kompozycja opaski biało-czerwonej i kotwicy - symbolu Polski walczącej, a na poziomych ramionach napis "1.VIII.1944"; na odwrotnej stronie krzyża znajduje się napis "Powstańcom Warszawy" i wieniec laurowy.
2.
Krzyż nosi się na wstążce szerokości 40 mm, w kolorach białym i czerwonym oraz błękitnym i czarnym na obrzeżach.
3.
Wzór rysunkowy Krzyża zawiera załącznik do ustawy.
Art.  5.

W sprawach nie uregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 17 lutego 1960 r. o orderach i odznaczeniach (Dz. U. Nr 10, poz. 66).

Art.  6.

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

(Załącznik do ustawy stanowi oddzielną wkładkę)

*Z dniem 8 maja 1999 roku kończy się nadawanie Warszawskiego Krzyża Powstańczego zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 16 października 1992 r. Przepisy wprowadzające ustawę o orderach i odznaczeniach, uchylające przepisy o tytułach honorowych oraz zmieniające niektóre ustawy (Dz.U.92.90.451) w brzmieniu ustalonym przez art. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zmianie ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o orderach i odznaczeniach, uchylające przepisy o tytułach honorowych oraz zmieniające niektóre ustawy (Dz.U.95.83.419).
1 Art. 2a dodany przez art. 1 ustawy z dnia 30 września 1998 r. (Dz.U.98.156.1017) zmieniającej nin. ustawę z dniem 5 stycznia 1999 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1981.18.85

Rodzaj: Ustawa
Tytuł: Ustanowienie Warszawskiego Krzyża Powstańczego.
Data aktu: 03/07/1981
Data ogłoszenia: 25/07/1981
Data wejścia w życie: 25/07/1981