Tryb postępowania przy przyjmowaniu kandydatów na I rok studiów do szkół wyższych na rok szkolny 1951/52.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRÓW: SZKÓŁ WYŻSZYCH i NAUKI, OŚWIATY, ZDROWIA ORAZ SPRAWIEDLIWOŚCI
z dnia 1 czerwca 1951 r.
w sprawie trybu postępowania przy przyjmowaniu kandydatów na I rok studiów do szkół wyższych na rok szkolny 1951/52.

Na podstawie art. 16, 83 i 85 dekretu z dnia 28 października 1947 r. o organizacji nauki i szkolnictwa wyższego (Dz. U. R. P. Nr 66, poz. 415) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Dobór kandydatów na studia do szkół wyższych ma służyć zabezpieczeniu:
a)
dopływu najlepszych kadr fachowych z wyższym wykształceniem oraz kadr naukowych dla wykonania planu 6-letniego,
b)
wychowania inteligencji ludowej spośród dzieci robotników, chłopów pracujących i inteligencji pracującej.
2.
Przy doborze kandydatów na studia do szkół wyższych należy:
a)
podnieść przy egzaminach wstępnych wymagania w zakresie przygotowania naukowego,
b)
przeprowadzić skuteczną kontrolę stanu zdrowotnego kandydatów.
§  2.
Podstawą przyjęcia na pierwszy rok studiów na wszystkich wydziałach (oddziałach, kierunkach studiów, studiach specjalnych) w szkołach wyższych podległych Ministrom: Szkół Wyższych i Nauki, Oświaty, Zdrowia oraz Sprawiedliwości jest egzamin wstępny.

Wyjątki od tej zasady określa § 9 niniejszego rozporządzenia.

§  3.
1.
Doboru kandydatów na wydziały (oddziały, kierunki studiów, studia specjalne) dokonuje komisja dla doboru kandydatów spośród tych osób, które przeszły przez wstępną kwalifikację w szkolnych komisjach rekrutacyjnych oraz w powiatowych (miejskich, dzielnicowych) komisjach rekrutacyjnych, powołanych przez prezydia rad narodowych.
2.
Wstępna kwalifikacja przez szkolne komisje rekrutacyjne i powiatowe komisje rekrutacyjne nie dotyczy kandydatów wymienionych w § 9 lit. a), d) i e).
3.
Kandydaci - absolwenci szkół średnich z lat ubiegłych podlegają wstępnej kwalifikacji jedynie przez powiatowe komisje rekrutacyjne.
§  4.
1.
W skład komisji dla doboru kandydatów wchodzą:
1)
dziekan wydziału jako przewodniczący,

oraz jako członkowie:

2)
delegat właściwego ministra (ministra, któremu podlega szkoła),
3)
członek grona nauczającego na danym wydziale, powołany przez właściwego ministra po wysłuchaniu opinii dziekana,
4)
przedstawiciel ministra zainteresowanego zakresem studiów danego wydziału, wyznaczony w porozumieniu z ministrem, któremu podlega szkoła,
5)
sekretarz komisji - przedstawiciel wojewódzkiego zarządu Związku Młodzieży Polskiej, powołany przez właściwego ministra na wniosek Zarządu Głównego Związku Młodzieży Polskiej.
2.
Dziekana jako przewodniczącego komisji zastępuje prodziekan.
3.
Zastępców członków komisji powołuje się w tym samym trybie jak członków komisji.
4.
W posiedzeniach komisji w szkołach podległych Ministrom: Szkół Wyższych i Nauki, Zdrowia oraz Sprawiedliwości może brać udział przedstawiciel Ministra Oświaty z głosem doradczym, jeśli w komisji nie jest przewidziany udział delegata Ministra Oświaty jako członka komisji.
§  5.
W przypadku, gdy liczba kandydatów na pierwszy rok studiów danego wydziału (oddziału, kierunku studiów, studium specjalnego) przekracza 300 osób, właściwy minister może powołać dodatkowe komisje. Dziekana jako przewodniczącego komisji zastępuje wówczas członek rady wydziałowej, powołany przez właściwego ministra po wysłuchaniu opinii dziekana.
§  6.
1.
W każdej szkole wyższej właściwy minister powołuje komisję uczelnianą do spraw rekrutacji.
2.
W skład komisji wchodzi rektor szkoły jako przewodniczący oraz przedstawiciel właściwego ministra i przedstawiciel zakładowej organizacji związkowej danej szkoły wyższej.
3.
Do zadań komisji uczelnianej należy:
1)
decydowanie o dopuszczeniu kandydata do egzaminu wstępnego,
2)
koordynacja i kontrola prac komisji dla doboru kandydatów na poszczególnych wydziałach,
3)
zatwierdzanie listy kandydatów zakwalifikowanych na pierwszy rok studiów przez komisję dla doboru kandydatów,
4)
współpraca z delegatem Ministra Szkół Wyższych i Nauki do spraw młodzieży w sprawach dotyczących pomieszczenia młodzieży w domach akademickich, przyznawania stypendiów oraz planowego kierowania do innych ośrodków lub na kursy przysposobienia zawodowego.
§  7.
1.
Za całość prac związanych z doborem kandydatów do szkół wyższych, znajdujących się w obrębie województwa, odpowiada przed Ministrem Szkół Wyższych i Nauki delegat Ministra Szkół Wyższych i Nauki do spraw młodzieży, a w województwach, w których nie ma szkół wyższych - delegat Ministra Szkół Wyższych i Nauki do spraw rekrutacji, powołany przez tego Ministra.
2.
Do zadań delegata Ministra Szkół Wyższych i Nauki do spraw młodzieży należy czuwanie i kontrola nad pracami powiatowych (miejskich, dzielnicowych) komisji rekrutacyjnych, koordynacja prac komisji uczelnianych oraz komisji dla doboru kandydatów w danym ośrodku, przyznawanie stypendiów i pomieszczeń w domach akademickich oraz planowe kierowanie kandydatów do innych ośrodków lub na kursy przysposobienia zawodowego.
3.
Delegat Ministra Szkół Wyższych i Nauki do spraw rekrutacji czuwa i sprawuje kontrolę nad pracami powiatowych (miejskich, dzielnicowych) komisji rekrutacyjnych.
§  8.
1.
Doboru kandydatów dokonuje komisja dla doboru kandydatów na podstawie oceny z egzaminu wstępnego i kwalifikacji osobistych kandydata.
2.
Egzamin wstępny obejmuje:
a)
egzamin pisemny - na temat związany z kierunkiem studiów,
b)
egzamin ustny - z nauki o Polsce i świecie współczesnym,

nadto następujące egzaminy:

1)
na wydziałach technicznych:
a)
egzamin pisemny z matematyki - na wszystkich wydziałach technicznych,
b)
egzamin pisemny z fizyki - na wydziałach technicznych z wyjątkiem wydziałów chemii i architektury,
c)
egzamin pisemny z chemii - na wydziałach chemii i chemii spożywczej,
d)
egzamin z rysunku odręcznego - na wydziałach i kierunkach architektury;
2)
na wydziałach humanistycznych:
a)
na kierunkach filologii - egzamin pisemny z języka obcego zależnie od obranego kierunku,
b)
na kierunku muzykologii - egzamin ustny z teorii muzyki, harmonii oraz form muzycznych w historycznym rozwoju,
3)
na wydziałach matematyczno-przyrodniczych:
a)
egzamin pisemny z matematyki - na kierunkach matematyki, astronomii i fizyki,
b)
egzamin pisemny z chemii - na kierunkach chemii,
c)
egzamin pisemny z biologii - na kierunkach biologii;
4)
na wydziałach leśnych i melioracji rolnych:
a)
egzamin pisemny z matematyki,
b)
egzamin pisemny z biologii;
5)
na wydziałach lekarskich, weterynaryjnych, rolnych, zootechnicznych, ogrodniczych i mleczarskim oraz na oddziałach stomatologicznych - egzamin pisemny z biologii;
6)
na wydziałach farmaceutycznych - egzamin pisemny z chemii;
7)
na wydziałach Szkoły Głównej Służby Zagranicznej oraz w Wyższej Szkole Handlu Morskiego - egzamin pisemny z języka obcego nowożytnego według wyboru kandydata.
§  9.
1.
Bez egzaminu wstępnego zostają przyjęci:
a)
absolwenci studiów przygotowawczych, którzy złożyli egzamin końcowy z wynikiem pomyślnym i zostali zakwalifikowani na dany wydział,
b)
absolwenci szkół średnich ogólnokształcących i zawodowych stopnia licealnego posiadający dyplomy przodowników nauki i pracy społecznej, wydane przez właściwe władze szkolne,
c)
na wydziały matematyczno-przyrodnicze uniwersytetów i wyższych szkół pedagogicznych oraz na dowolne wydziały wyższych szkół technicznych - absolwenci szkół średnich ogólnokształcących i zawodowych stopnia licealnego, zwycięzcy "Olimpiady Matematycznej" w roku szkolnym 1950/51,
d)
kandydaci zakwalifikowani i skierowani na studia w wojskowych jednostkach akademickich przez Ministerstwo Obrony Narodowej,
e)
na wydziały prawne absolwenci Oficerskiej Szkoły Prawniczej oraz skierowani przez Ministerstwo Sprawiedliwości absolwenci szkół prawniczych Ministerstwa Sprawiedliwości, którzy ukończyli te szkoły w latach szkolnych 1949/50 i 1950/51.
2.
Kandydaci, wymienieni pod lit. a), b) i c) niniejszego paragrafu obowiązani są zdawać egzamin z rysunku odręcznego, jeżeli ubiegają się o przyjęcie na wydział bądź na kierunek architektury.
§  10.
1.
Spośród kandydatów, którzy złożą egzamin - przy zbliżonych wynikach - pierwszeństwo przyjęcia mają:
1)
dzieci Budowniczych Polski Ludowej, dzieci odznaczonych Sztandarem Pracy, sieroty po wybitnych bojownikach o Niepodległość, Demokrację i Socjalizm, dzieci przodowników pracy, racjonalizatorów, dzieci inteligencji z awansu społecznego, dzieci robotników zatrudnionych w produkcji przemysłowej i rolnej, w budownictwie i transporcie, dzieci członków spółdzielni produkcyjnych, dzieci inteligencji technicznej, twórczej, nauczycieli, osoby wymienione w art. 2 ustawy z dnia 23 lipca 1945 r. o zasiłkach i pomocy dla osób, pozostałych po uczestnikach ruchu podziemnego i partyzanckiego, poległych w walce o wyzwolenie Polski spod najazdu hitlerowskiego (Dz. U. R. P. z 1950 r. Nr 43, poz. 395) oraz osoby wymienione w art. 2 dekretu z dnia 13 listopada 1945 r. o zasiłkach i pomocy dla ofiar wrogów demokratycznego ustroju Polski (Dz. U. R. P. z 1947 r. Nr 28, poz. 121 i z 1949 r. Nr 55, poz. 435);
2)
dzieci pracowników fizycznych, chłopów mało- i średniorolnych, dzieci pracowników umysłowych nie wymienionych w pkt 1 oraz dzieci rzemieślników - członków spółdzielni pracy.
2.
Pozostali kandydaci będą przyjęci w miarę wolnych miejsc i zależnie od wyniku egzaminu.
3.
Przy kwalifikowaniu kandydatów należy wziąć pod uwagę aktywność społeczną kandydata.
§  11.
Warunkiem przyjęcia jest przedstawienie świadectwa lekarskiego, stwierdzającego stan zdrowia kandydata, pozwalający na podjęcie studiów w zamierzonym kierunku.
§  12.
1.
Podania o przyjęcie na pierwszy rok studiów składają kandydaci w powiatowych (miejskich, dzielnicowych) komisjach rekrutacyjnych rad narodowych miejsca swego zamieszkania w terminie od dnia 20 czerwca do dnia 7 lipca 1951 r. (dotyczy to również absolwentów szkół średnich z lat ubiegłych) z wyjątkiem kandydatów wymienionych w § 9 lit. a), d) i e) którzy składają podania bezpośrednio do dziekanatów szkół wyższych.
2.
Kandydaci wymienieni w § 9 lit. d) składają podania w dziekanatach szkół wyższych za pośrednictwem komendantów wojskowych jednostek akademickich bądź przez Ministerstwo Obrony Narodowej.
§  13.
Komisje dla doboru kandydatów wykonują swe czynności w czasie od dnia 1 sierpnia do dnia 15 października 1951 r.
§  14.
Egzaminy wstępne odbywają się w czasie od dnia 25 sierpnia do dnia 8 września 1951 r.
§  15.
Kandydaci, którzy złożyli egzamin wstępny w 1951 r. z wynikiem pomyślnym i nie zostali przyjęci na dany wydział (oddział, kierunek studiów, studium specjalne) bądź do danej szkoły z powodu braku miejsc, mogą ubiegać się o skierowanie:
a)
na odpowiedni wydział (oddział, kierunek studiów, studium specjalne) innej szkoły, w której liczba przyjętych nie osiągnęła liczby ustalonej dla danej szkoły lub
b)
na kursy przysposobienia zawodowego,

przy czym kandydaci wymienieni pod lit. a) zwolnieni są od powtarzania egzaminu.

§  16.
Regulamin komisji dla doboru kandydatów ustalą Ministrowie: Szkół Wyższych i Nauki, Oświaty, Zdrowia oraz Sprawiedliwości.
§  17.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1951.31.246

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Tryb postępowania przy przyjmowaniu kandydatów na I rok studiów do szkół wyższych na rok szkolny 1951/52.
Data aktu: 01/06/1951
Data ogłoszenia: 14/06/1951
Data wejścia w życie: 14/06/1951