Weryfikacja praw emerytalnych.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 20 lipca 1949 r.
w sprawie weryfikacji praw emerytalnych.

Na podstawie art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 1 lipca 1949 r. o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszów państwowych i zawodowych wojskowych (Dz. U. R. P. Nr 42, poz. 304) zarządza się, co następuje:
§  1.
Powołane w rozporządzeniu niniejszym artykuły bez bliższego określenia oznaczają artykuły ustawy z dnia 1 lipca 1949 r. o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszów państwowych i zawodowych wojskowych (Dz. U. R. P. Nr 42, poz. 304). Użyte w rozporządzeniu określenie "Komisja" oznacza komisję weryfikacyjną, przewidzianą w art. 20, bądź komplet orzekający tej komisji.
§  2.
1.
Przewodniczącego Komisji i sześciu jego zastępców wyznacza Prezes Rady Ministrów: jako członków Komisji delegują: Minister Bezpieczeństwa Publicznego i Minister Skarbu - po sześciu przedstawicieli i po trzech zastępców oraz Centralna Rada Związków Zawodowych - sześciu przedstawicieli i trzech zastępców spośród członków Związku Zawodowego Pracowników Państwowych tudzież po trzech przedstawicieli i po jednym zastępcy spośród członków innych związków zawodowych, zrzeszających pracowników poszczególnych działów służby państwowej.
2.
Komisja orzeka w kompletach, w skład których wchodzą: jako przewodniczący - zastępca Przewodniczącego Komisji oraz jako członkowie:
1)
przedstawiciel Ministra Bezpieczeństwa Publicznego,
2)
przedstawiciel Ministra Skarbu,
3)
przedstawiciel władzy naczelnej, której emeryt podlegał ostatnio w czynnej służbie, a w braku takiej władzy - przedstawiciel Prezydium Rady Ministrów,
4)
przedstawiciel Centralnej Rady Związków Zawodowych, delegowany ze związku zawodowego, zrzeszającego pracowników tego działu służby państwowej, w którym emeryt pełnił ostatnio czynną służbę, a w braku takiego związku, przedstawiciel Związku Zawodowego Pracowników Państwowych.
3.
Członków Komisji, wyszczególnionych w ust. 2 pkt 3 delegują: Prezydium Rady Ministrów - sześciu przedstawicieli i trzech zastępców oraz właściwe władze naczelne - po trzech przedstawicieli i po jednym zastępcy.
§  3.
1.
Przewodniczący Komisji nie bierze udziału w posiedzeniach kompletów orzekających; sprawuje on jedynie ogólne kierownictwo nad działalnością Komisji, czuwa nad skoordynowaniem prac kompletów orzekających, nad stosowaniem jednolitych zasad orzekania oraz nad przepisowym przebiegiem weryfikacji i w tym zakresie może wydawać zarządzenia i instrukcje.
2.
W szczególności Przewodniczący Komisji:
1)
zwraca się do właściwych władz i do Centralnej Rady Związków Zawodowych o wyznaczenie przedstawicieli do kompletów orzekających, wyznacza imiennie do poszczególnych kompletów swoich zastępców jako przewodniczących kompletów oraz przedstawicieli władz i związków zawodowych, jako członków kompletów orzekających;
2)
w porozumieniu z przewodniczącymi kompletów orzekających oraz z Państwowym Zakładem Emerytalnym ustala terminy posiedzeń Komisji oraz wyznacza sprawy, jakie mają być rozpatrywane na danym posiedzeniu;
3)
o dniu posiedzenia Komisji zawiadamia przewodniczącego i członków kompletu orzekającego co najmniej na 2 tygodnie przed dniem posiedzenia.
3.
Przewodniczący Komisji ma prawo bezpośredniego porozumiewania się ze wszystkimi władzami, urzędami i instytucjami państwowymi i samorządowymi.
4.
Przewodniczącego Komisji zastępuje w razie potrzeby wyznaczony przez niego jeden z jego zastępców.
5.
Sekretariat Komisji prowadzi Państwowy Zakład Emerytalny.
§  4.
O terminie i miejscu posiedzenia Komisji należy zawiadomić osoby, których prawa emerytalne mają być weryfikowane, z zaznaczeniem, że stawiennictwo tych osób nie jest obowiązkowe; w stosunku do osób niezdolnych do działań prawnych powyższe zawiadomienie przesyła się na ręce ich ustawowego przedstawiciela, a w razie jego braku - opiekuna.
§  5.
1.
Na posiedzeniach Komisji sprawy referuje pracownik Państwowego Zakładu Emerytalnego, Przewodniczący Komisji, przewodniczący kompletu orzekającego bądź komplet orzekający może zlecić zreferowanie sprawy jednemu z członków kompletu.
2.
Protokół posiedzenia Komisji powinien zawierać: oznaczenie daty i miejsca posiedzenia, składu osobowego kompletu orzekającego, nazwisk referenta i protokolanta, oznaczenie rozpatrywanej sprawy i treść orzeczenia lub postanowienia; poza tym protokół może zawierać oznaczenie innych jeszcze okoliczności według uznania przewodniczącego; protokół podpisują: przewodniczący kompletu orzekającego i protokolant.
§  6.
1.
Rozstrzygnięcia Komisji zapadają zwykłą większością głosów uczestników kompletu, rozpatrującego daną sprawę; w razie równości głosów rozstrzyga głos przewodniczącego.
2.
Orzeczenia Komisji są ważne, jeżeli w komplecie orzekającym oprócz przewodniczącego bierze udział co najmniej dwóch członków.
3.
Orzeczenia Komisji nie wymagają uzasadnienia.
4.
O treści orzeczenia Komisji Państwowy Zakład Emerytalny zawiadamia zainteresowane osoby.
§  7.
1.
Postępowanie weryfikacyjne - z wyjątkiem ustanowionym w art. 19 ust. 2 - wszczyna Przewodniczący Komisji lub Państwowy Zakład Emerytalny. Wszelkie doniesienia wskazujące osoby, których prawa emerytalne mają być poddane weryfikacji, należy kierować do Państwowego Zakładu Emerytalnego, który po stwierdzeniu, że dana osoba posiada uprawnienia emerytalne, obowiązany jest wszcząć postępowanie weryfikacyjne, jeżeli nie zachodzi przypadek z art. 16 bądź z art. 19 ust. 2 lub 3.
2.
Osoby, wymienione w art. 18 ust. 1, przesyłają wnioski o weryfikację do Państwowego Zakładu Emerytalnego, dołączając wszelkie posiadane dowody, dotyczące przebiegu ich służby (w oryginałach lub w uwierzytelnionych odpisach), jeżeli dowody te nie zostały już przesłane do akt, znajdujących się w Państwowym Zakładzie Emerytalnym, oraz powołując udowodnione okoliczności, mogące posłużyć za materiał przy ocenie przez Komisję ich zachowania się podczas pełnienia służby i po przejściu w stan spoczynku.
§  8.
1.
Komisja orzeka na podstawie materiałów, przedstawionych przez Państwowy Zakład Emerytalny; Komisja może postanowić uzupełnienie tych materiałów. Przewodniczący Komisji przesyła odpis tego postanowienia do wykonania bezpośrednio właściwym władzom.
2.
Posiedzenia Komisji są niejawne; Komisja jednak dopuści osobę zainteresowaną do udzielenia ustnych wyjaśnień; Komisja może również wezwać na posiedzenie inne osoby w celu udzielenia wyjaśnień w charakterze świadków lub biegłych - na zasadach obowiązujących w postępowaniu administracyjnym.
§  9.
1.
Wynagrodzenie Przewodniczącego Komisji, jego zastępców oraz członków, biorących udział w posiedzeniach kompletów orzekających, określi Prezes Rady Ministrów w porozumieniu z Ministrem Skarbu w drodze rozporządzenia; w ten sam sposób może być - w miarę potrzeby - określone wynagrodzenie referentów, protokolantów i innych pracowników, pełniących funkcje związane z działalnością Komisji.
2.
Te osoby spośród wymienionych w ust. 1, które zamieszkują poza Warszawą, z wyjątkiem zatrudnionych w Warszawie, otrzymują nadto diety w wysokości i według zasad określonych w obowiązujących przepisach o należnościach w razie pełnienia czynności służbowych poza zwykłym miejscem służbowym przez pracowników państwowych oraz zwrot kosztów przejazdów.
3.
Wynagrodzenie świadków i biegłych określa się na zasadach obowiązujących w postępowaniu administracyjnym.
4.
Koszty związane z działalnością Komisji, o których mowa w ust. 1-3, pokrywa Skarb Państwa w ramach budżetu Prezydium Rady Ministrów.
§  10.
Zwierzchni nadzór nad działalnością Komisji sprawuje Prezes Rady Ministrów.
§  11.
Wykonanie niniejszego rozporządzenia porucza się Prezesowi Rady Ministrów i wszystkim ministrom.
§  12.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1949.42.316

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Weryfikacja praw emerytalnych.
Data aktu: 20/07/1949
Data ogłoszenia: 20/07/1949
Data wejścia w życie: 20/07/1949