Powoływanie i organizacja społecznych komisyj kontroli cen.

ROZPORZĄDZENIE
RADY PAŃSTWA
z dnia 13 czerwca 1947 r.
w sprawie powołania i organizacji społecznych komisyj kontroli cen.

Na podstawie art. 12 ustawy z dnia 2 czerwca 1947 r. o zwalczaniu drożyzny i nadmiernych zysków w obrocie handlowym (Dz. U. R. P. Nr 43, poz. 218) - zarządza się, co następuje:
§  1.
Przy powiatowych (miejskich), radach narodowych powołuje się społeczne komisje kontroli cen, złożone z przewodniczącego, jego zastępcy oraz pięciu członków.
§  2. 1
Właściwa rada narodowa powołuje przewodniczącego oraz pięciu członków społecznej komisji kontroli cen. W skład komisji wchodzi ponadto przedstawiciel prokuratury powiatowej.
§  3.
Do zakresu działania społecznych komisyj kontroli cen należy:
a)
współdziałanie z organami, powołanymi do zwalczania drożyzny i nadmiernych zysków w obrocie handlowym, w szczególności przez sprawdzanie bezpośrednio w przedsiębiorstwach sprzedaży i przynależnych do nich pomieszczeniach zapasów towarowych, ksiąg handlowych i zapisków oraz faktur (rachunków), jak również wszelkich innych dowodów rachunkowych oraz żądanie wyjaśnień, dotyczących dokonywanych transakcyj;
b)
organizacja i koordynacja kontroli przestrzegania przepisów o zwalczaniu drożyzny i nadmiernych zysków w obrocie handlowym na terenie działania komisji.
§  4. 2
Społeczna komisja kontroli cen wykonuje swe czynności bądź bezpośrednio przez swych członków, bądź za pośrednictwem kontrolerów społecznych, a wyniki przeprowadzonych kontroli podaje do wiadomości prokuratorowi powiatowemu.
§  5. 3
W przypadku stwierdzenia przestępstwa, określonego w ustawie z dnia 2 czerwca 1947 r. o zwalczaniu drożyzny i nadmiernych zysków w obrocie handlowym (Dz. U. R. P. Nr 43, poz. 218), społeczna komisja kontroli cen może zgłosić umotywowane wnioski w przedmiocie:
a)
zabezpieczenia grożącej podejrzanemu (oskarżonemu) kary grzywny, tymczasowego zamknięcia przedsiębiorstwa oraz sprzedaży na rachunek podejrzanego (oskarżonego) towarów, których przestępstwo dotyczy lub towarów ulegających szybkiemu zepsuciu;
b)
rodzaju i wysokości sankcji karnych (grzywna, skierowanie do pracy przymusowej, przepadek towarów, których przestępstwo dotyczy, przepadek urządzeń przedsiębiorstwa, zamknięcie przedsiębiorstwa, pozbawienie uprawnień handlowych i przemysłowych, pozbawienie prawa do zajmowania lokalu handlowego, ogłoszenie w prasie, wywieszenie ogłoszenia na drzwiach przedsiębiorstwa).
§  6.
Za przestępstwa popełnione przy wykonywaniu czynności urzędowych lub w związku z tymi czynnościami członkowie społecznej komisji kontroli cen odpowiadają na równi z funkcjonariuszami publicznymi.
§  7.
Tryb funkcjonowania społecznej komisji kontroli cen oraz sposób przeprowadzania kontroli określa regulamin, stanowiący załącznik do niniejszego rozporządzenia.
§  8.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIK 

REGULAMIN

społecznych komisji kontroli cen.

ORGANIZACJA I WEWNĘTRZNY TRYB POSTĘPOWANIA

§ 1. 4
Społeczna komisja kontroli cen natychmiast po powołaniu jej przez właściwą radę narodową wyłoni prezydium, złożone z przewodniczącego komisji, jego zastępcy i sekretarza. Dla sprawności i prawidłowego trybu prac komisji wskazane jest, aby sekretarzem komisji był przedstawiciel prokuratury powiatowej.
§  2. 5
(skreślony).
§  3.
Społeczna komisja kontroli cen orzeka w kompletach najmniej trzyosobowych.

Przewodniczący komisji powołuje komplety i ich przewodniczących oraz przekazuje im do rozpoznania poszczególne sprawy. Postanowienia społecznej komisji kontroli cen (kompletów) zapadają zwykłą większością głosów.

W protokółach z posiedzeń komisji należy w razie braku jednomyślności przy podejmowaniu uchwał podać również zdanie mniejszości komisji.

Protokół podpisują wszyscy członkowie komisji biorący udział w posiedzeniu.

§  4. 6
Legitymacje dla członków społecznych komisji kontroli cen wystawia prezydium właściwej powiatowej (miejskiej), rady narodowej według poniższego wzoru:

Wzór

Prezydium Powiatowej (Miejskiej)

Rady Narodowej w ...............

dnia ................ 1947 r.

LEGITYMACJA

Ob. .......... zam. .......... jest członkiem Społecznej

Komisji Kontroli Cen przy Powiatowej (Miejskiej) Radzie

Narodowej w .......................

Przewodniczący Prezydium Powiatowej (Miejskiej)

Rady Narodowej

§  5.
Prezydium właściwej rady narodowej zapewni załatwienie wszystkich czynności biurowych społecznych komisji kontroli cen.

Akcja kontrolna.

§  6. 7
Społeczna komisja kontroli cen bezzwłocznie po zorganizowaniu się winna wejść w ścisły kontakt:
a)
z miejscowymi organizacjami społecznymi, w celu otrzymania list kandydatów na kontrolerów społecznych,
b)
z miejscową komisją cennikową, w celu stałego otrzymywania urzędowych cenników artykułów pierwszej potrzeby oraz innych towarów,
c)
z prokuratorem powiatowym, w celu uzgodnienia akcji kontrolnej.
§  7.
Plan akcji kontrolnej opracowuje prezydium komisji. Akcja powinna być masowa (jednoczesna) i przeprowadzana w różnych terminach (nie powtarzających się periodycznie).
§  8.
W porozumieniu z miejscowymi organizacjami społecznymi (§ 6 lit. a) komisja zorganizuje możliwie dużą ilość lotnych grup kontrolnych trzyosobowych, które zaopatrzone w upoważnienie komisji oraz cenniki urzędowe dokonywać będą kontroli w miejscach sprzedaży. Upoważnienia do przeprowadzenia kontroli mają charakter czasowy i winny być zwrócone do sekretariatu komisji wraz ze sporządzonym protokołem bezpośrednio po ukończeniu kontroli.

Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli podpisuje przewodniczący komisji lub jego zastępca.

Kontrolkę wydanych upoważnień prowadzi sekretariat komisji.

Treść upoważnień do przeprowadzenia kontroli oraz kontrolek wydanych upoważnień ustalają poniższe wzory:

Wzór 1.

Społeczna Komisja Kontroli Cen

przy Powiatowej (Miejskiej)

Radzie Narodowej

w ..............................

dnia .........................

Upoważnienie

Na zasadzie § 4 rozporządzenia Rady Państwa z dnia 13 czerwca

1947 r. w sprawie powołania i organizacji społecznych komisji

kontroli cen (Dz. U. R. P. Nr 44, poz. 228) upoważnia się:

ob. 1) ...................

ob. 2) ...................

ob. 3) ...................

do przeprowadzania kontroli przewidzianej w art. 12 i nast.

ustawy z dnia 2 czerwca 1947 r. o zwalczaniu drożyzny i

nadmiernych zysków w obrocie handlowym (Dz. U. R. P. Nr 43,

poz. 218).

Upoważnienie niniejsze ważne jest w dniu ........... (L. S.)

Przewodniczący Komisji

Uwaga: Upoważnienie niniejsze należy zwrócić niezwłocznie po

przeprowadzeniu kontroli wraz z protokołem kontroli do

sekretariatu komisji.

Wzór 2.

Kontrolka wydanych upoważnień do przeprowadzania kontroli.

1 2 3 4 5 6
Nr wydanego upoważnienia i data imiona i nazwiska kontrolerów adresy kontrolerów organizacja delegująca kontrola przeprowadzona w dniu ..... data zwrotu
§  9.
Członkowie komisji przeprowadzają kontrolę w grupach trzyosobowych, przy czym grupa może się składać z członków komisji i kontrolerów społecznych.
§  10.
Kontrola przeprowadzana przez kontrolerów społecznych powinna polegać na stwierdzeniu:
a)
czy w przedsiębiorstwie sprzedaży znajduje się na widocznym miejscu cennik sprzedawanych towarów,
b)
czy cennik ten jest zgodny z cennikiem urzędowym, tzn. ustalonym przez komisję cennikową względnie inne do tego powołane władze,
c)
czy towary wystawione na widok publiczny posiadają ujawnioną cenę sprzedażną,
d)
czy w przedsiębiorstwie sprzedaży nie są pobierane ceny wyższe od ustalonych w cenniku,
e)
czy towar sprzedawany jest każdemu kupującemu w ramach normalnego zapotrzebowania i czy nie zachodzi zjawisko ukrywania towaru,
f)
czy przedsiębiorstwo sprzedaży posiada faktury (rachunki) na towary znajdujące się w miejscu sprzedaży (z wyjątkiem towarów, stanowiących wytwory gospodarstwa rolnego, nie przerabiane sposobem przemysłowym, a nabywanych bezpośrednio od rolników, co do których za cenę zakupu uważa się cenę targową).
§  11.
W razie stwierdzenia, że przedsiębiorstwo nie przestrzega któregokolwiek z obowiązków wymienionych w § 10, kontrolerzy spiszą protokół według niżej podanego wzoru:

Wzór

Protokół

.......... dn. .......... mies. .......... 1947 r. Społeczna

Komisja Kontroli Cen Powiatowej (Miejskiej) Rady Narodowej

w.......... w składzie:

1) ..................

2) ..................

3) ..................

przybyła do domu Nr ......... przy ul. ............... w celu

przeprowadzenia kontroli przedsiębiorstwa handlowego pod firmą

................. należącego do .................

1) przy kontroli stwierdzono ............. (tu należy podać

opis przestępstwa);

2) lokal powyższy zastano zamknięty, przy czym:

a) stwierdzono, że mimo zamknięcia sklepu wewnątrz

znajdował się właściciel ................... z obsługą,

a mianowicie ......................

Sporządzono protokół rewizji sklepu i magazynu.

b) adres właściciela ustalono i w mieszkaniu jego przy

ul. ............. Nr ........ przeprowadzono rewizję,

przy czym sprowadzono go do sklepu i przeprowadzono

rewizję w sklepie i magazynie.

c) właściciela nie znaleziono, wobec czego rewizję

przeprowadzono w obecności dwóch świadków.

Protokół rewizji załącza się.

Podpisy:

Właściciela (kierownika)

Członków Komisji

§  12.
Protokóły składa się w sekretariacie komisji dla sprawdzenia:
1)
czy kontrolerzy dokonali kontroli zgodnie z przepisami regulaminu;
2)
czy w czynach opisanych w protokóle kontroli mieszczą się znamiona przestępstw wymienionych w ustawie z dnia 2 czerwca 1947 r. o zwalczaniu drożyzny i nadmiernych zysków w obrocie handlowym (Dz. U. R. P. Nr 43, poz. 218). W przypadku stwierdzenia braków w protokóle należy zarządzić ich usunięcie.
§  13. 8
1.
Po sprawdzeniu protokołu oraz przesłuchaniu podejrzanego i świadków przez sekretarza komisji akta sprawy przekazuje się wraz z wnioskiem komisji prokuratorowi powiatowemu.
2.
W przypadku stwierdzenia, iż w czynach opisanych w protokole kontroli brak cech przestępstwa, komisja pozostawia sprawę bez dalszego biegu.
§  14. 9
(skreślony).
§  15. 10
(skreślony).
§  16.
Dokumenty wystawiane przez społeczną komisję kontroli cen winny być opatrzone pieczęcią urzędową właściwej rady narodowej.
1 § 2 zmieniony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 26 października 1950 r. (Dz.U.50.49.455) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 października 1950 r.
2 § 4 zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 26 października 1950 r. (Dz.U.50.49.455) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 października 1950 r.
3 § 5 zmieniony przez § 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 26 października 1950 r. (Dz.U.50.49.455) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 października 1950 r.
4 Załącznik § 1 zmieniony przez § 2 pkt 1 rozporządzenia z dnia 26 października 1950 r. (Dz.U.50.49.455) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 października 1950 r.
5 Załącznik § 2 skreślony przez § 2 pkt 2 rozporządzenia z dnia 26 października 1950 r. (Dz.U.50.49.455) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 października 1950 r.
6 Załącznik § 4 zmieniony przez § 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 26 października 1950 r. (Dz.U.50.49.455) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 października 1950 r.
7 Załącznik § 6 zmieniony przez § 2 pkt 4 rozporządzenia z dnia 26 października 1950 r. (Dz.U.50.49.455) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 października 1950 r.
8 Załącznik § 13 zmieniony przez § 2 pkt 5 rozporządzenia z dnia 26 października 1950 r. (Dz.U.50.49.455) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 października 1950 r.
9 Załącznik § 14 skreślony przez § 2 pkt 6 rozporządzenia z dnia 26 października 1950 r. (Dz.U.50.49.455) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 października 1950 r.
10 Załącznik § 15 skreślony przez § 2 pkt 6 rozporządzenia z dnia 26 października 1950 r. (Dz.U.50.49.455) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 października 1950 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1947.44.228

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Powoływanie i organizacja społecznych komisyj kontroli cen.
Data aktu: 13/06/1947
Data ogłoszenia: 14/06/1947
Data wejścia w życie: 14/06/1947