Obowiązek dostarczania środków przewozowych wodnych żeglugi śródlądowej na rzecz wojska w czasie pokoju.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRÓW: SPRAW WEWNĘTRZNYCH, SPRAW WOJSKOWYCH, ROBÓT PUBLICZNYCH ORAZ PRZEMYSŁU I HANDLU
z dnia 24 lipca 1930 r.
w porozumieniu z Ministrami: Skarbu i Komunikacji o obowiązku dostarczania środków przewozowych wodnych żeglugi śródlądowej na rzecz wojaka w czasie pokoju.

Na podstawie art. 4 ust. 3, art. 9 ust. 3 i art. 20 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 12 listopada 1927 r. o obowiązku dostarczania środków przewozowych na rzecz wojska w czasie pokoju (Dz. U. R. P. Nr. 102, poz. 883) zarządza się co następuje:
Do art. 1.
§  1.
Za środki przewozowe wodne żeglugi śródlądowej uważa się wszelkie statki i łodzie zdatne do przewozu osób i rzeczy, z własnym popędem mechanicznym, lub bez niego, a w szczególności:
a)
statki żeglugi śródlądowej;
b)
łodzie żeglugi śródlądowej, z własnym popędem mechanicznym;
c)
łodzie żeglugi śródlądowej (promy, tratwy, berlinki i t. d.) bez własnego popędu mechanicznego, o powierzchni 20 m2 (największa długość pomnożona przez największą szerokość) lub powyżej 20 m2;
d)
łodzie żeglugi śródlądowej bez własnego popędu mechanicznego, o powierzchni poniżej 20 m2.

Do art. 3.

§  2.
Obowiązek dostarczenia środka przewozowego wodnego żeglugi śródlądowej obejmuje zarazem obowiązek dostarczenia niezbędnej obsługi, to jest personelu przeznaczonego do kierowania danym środkiem przewozowym.

W wypadku gdy właściciel (posiadacz) środka przewozowego wodnego nie jest w możności dostarczyć niezbędnej obsługi, obowiązuje go oddanie do dyspozycji osoby uprawnionej środka przewozowego wodnego bez obsługi.

§  3.
Koszt utrzymania środka przewozowego wodnego w stanie zdatnym do użytku, koszt materjałów pędnych oraz koszt wyżywienia obsługi dostarczonej przez właściciela (posiadacza) tego środka przewozowego przez czas trwania obowiązku świadczenia, obciąża obowiązanego do dostarczenia środka przewozowego wodnego żeglugi śródlądowej.

Do art. 4.

§  4-10. 1
(skreślone).

Do art. 5 ust. 1 pkt. 3.

§  11.
Fakt zwolnienia od obowiązku dostarczenia środków przewozowych będących w posiadaniu funkcjonarjuszów państwowych i samorządowych, wojskowych w służbie czynnej oraz osób duchownych, udowadnia się poświadczeniem bezpośredniej władzy przełożonej, a o ile chodzi o duchownych, poświadczeniem wydanem przez właściwego wojewodę, że wspomniane środki przewozowe są im niezbędnie potrzebne dla wykonywania służby, względnie posług religijnych.

Do art. 7.

§  12.
O potrzebie korzystania ze statków żeglugi śródlądowej decydują właściwi terytorialnie dowódcy okręgów korpusów względnie inne władze wojskowe równorzędne lub wyższe.

O potrzebie korzystania z innych środków przewozowych wodnych żeglugi śródlądowej decyduje właściwy terytorjalnie dowódca (komendant, kierownik) jednostki administracyjnej (równorzędny lub wyższy).

Wymienione władze decydują zarazem, czy zachodzi podróż służbowa, służbowy przewóz rzeczy, względnie przewóz osób lub rzeczy w związku z podróżą służbową.

§  13.
Dokumentem marszowym przewidzianym dla oddziałów wojskowych jest pisemny rozkaz wykonania pewnej podróży, lub uskutecznienia przewozu osób lub rzeczy, wysławiony przez dowódcę (komendanta, kierownika), wymienionego w § 12.

Na dokumencie tym umieszcza się klauzulę następującej treści: "Dowódca oddziału ...... (stopień, imię i nazwisko dowódcy, oznaczenie pułku, bataljonu, kompanji i t. d.) uprawniony jest wraz z oddziałem do korzystania ze środków przewozowych wodnych żeglugi śródlądowej w myśl rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 12 listopada 1927 r. o obowiązku dostarczania środków przewozowych na rzecz wojska w czasie pokoju (Dz. U. R. P. Nr. 102, poz. 883). Zapotrzebowanie zgłoszone za L... dnia .... w ... (nazwa władzy)".

Klauzulę, powyższą podpisuje uprawniony dowódca (komendant, kierownik) i zaopatruje ją pieczęcią urzędową.

Dla oddziałów pomiarowych Wojskowego Instytutu Geograficznego, dokumentem marszowym jest, o ile chodzi o środki przewozowe wodne żeglugi śródlądowej z wyłączeniem statków, legitymacja wojskowej służby geograficznej.

§  14.
Poszczególne osoby, pełniące czynną służbę wojskową, mogą korzystać ze środków przewozowych na podstawie rozkazu wyjazdu, wystawionego według obowiązujących w tej mierze przepisów wojskowych. Na rozkazie wyjazdu umieszcza dowódca (komendant, kierownik) wskazany w § 12, klauzulę analogiczną w treści do klauzuli wskazanej w § 13, opatrując ją również podpisem i pieczęcią urzędową.

Dla oficerów wojskowej służby geograficznej rozkazem wyjazdu jest o ile chodzi o środki przewozowe wodne żeglugi śródlądowej, z wyłączeniem statków, legitymacja wojskowej służby geograficznej.

§  15.
Dokument marszowy, rozkaz wyjazdu, względnie legitymacja wojskowej służby geograficznej, wystawione w sposób przewidziany w §§ 13 i 14, są dokumentami legitymacyjnemi wobec władz, u których zgłoszono zapotrzebowanie, oraz wobec posiadaczy przydzielonych środków przewozowych wodnych.

Do art. 8.

§  16.
Prawo wystawiania zapotrzebowania na dostarczenie środka przewozowego wodnego żeglugi śródlądowej, posiadają oprócz Ministra Spraw Wojskowych upoważnieni przez niego dowódcy (komendanci, kierownicy (wymienieni w § 12, dowódcy wyżsi oraz władze i organa wojskowe).

Powyżsi dowódcy, władze i organa wojskowe są również uprawnieni do udzielania na dokumentach marszowych, rozkazach wyjazdu, względnie legitymacjach wojskowej służby geograficznej, zezwoleń na bezpośrednie wystawianie zapotrzebowań na środki przewozowe wodne żeglugi śródlądowej, a to w czasie trwania stanu wyjątkowego, w wypadkach klęsk żywiołowych, oraz w wypadkach zarządzenia asystencji wojskowej (art. 6 i ust. 3 art. 8).

Do art. 9.

§  17.
Nakaz dostarczania środków przewozowych wodnych żeglugi śródlądowej wydają: zarządy gmin miejskich i wiejskich, a w wypadkach niecierpiących zwłoki, na obszarze województw: warszawskiego, kieleckiego, lubelskiego, łódzkiego, białostockiego, nowogródzkiego, poleskiego, wołyńskiego i wileńskiego, nakaz wydawać mogą również sołtysi.

Do art. 10.

§  18.
Uprawniony, który w wypadkach przewidzianych w art. 10 zwraca się bezpośrednio do posiadacza środka przewozowego wodnego żeglugi śródlądowej z żądaniem jego dostarczenia, wystawia na piśmie nakaz dostarczenia środka przewozowego, który powinien zawierać następujące dane:
a)
wymienienie dokumentu marszowego, rozkazu wyjazdu, względnie legitymacji wojskowej służby geograficznej uprawniających do korzystania ze środków przewozowych przy oznaczeniu władzy, która go wystawiła, oraz wskazaniu daty i liczby;
b)
wskazanie osoby, którą wezwano do dostarczenia środka przewozowego;
c)
oznaczenie ilości i jakości środków przewozowych;
d)
oznaczenie potrzebnej obsługi, zdolnej do prowadzenia środków przewozowych;
e)
oznaczenie czasu, przez który środek przewozowy będzie przypuszczalnie używany;
f)
czytelny podpis uprawnionego, oraz wskazanie formacji, do jakiej uprawniony należy.

Na żądanie wezwanego do dostarczenia środka przewozowego, należy okazać mu dokument legitymacyjny (§ 15).

Do art. 15.

§  19.
Przy ustalaniu stawek wynagrodzenia, należy brać pod uwagę rzeczywiste koszty utrzymania środka przewozowego i obsługi przez okres czasu, liczony od chwili wyjazdu środka przewozowego z miejsca postoju aż do chwili powrotu na to samo miejsce, - oraz koszty sprowadzenia członków obsługi do miejsca wyjazdu środka przewozowego i odstawienia ich zpowrotem do miejsca, skąd przybyli.

Do art. 16.

§  20.
W wypadku zniszczenia lub uszkodzenia dostarczonego statku wodnego żeglugi śródlądowej (§ 1 pkt. a), które nastąpiło w czasie lub w następstwie pełnienia świadczenia, - powiatowa władza administracji ogólnej, na obszarze której nastąpiło zniszczenie lub uszkodzenie, zawiadamia o tem niezwłocznie najkrótszą drogą (telefonicznie względnie telegraficznie), władzę, w której dany statek w myśl art. 12 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 6-go marca 1928 r. o żegludze i spławie na śródlądowych drogach wodnych (Dz. U. R. P. Nr. 29, poz. 266) jest zarejestrowany, która niezwłocznie wyda zarządzenia, mające na celu stwierdzenie stopnia uszkodzenia, względnie zniszczenia statku oraz okoliczności, w których to zniszczenie, względnie uszkodzenie nastąpiło.
§  21.
Zgłaszający roszczenie o odszkodowanie z powodu zniszczenia lub uszkodzenia środka przewozowego innego niż wymienionego w § 20, powinien do zgłoszenia skierowanego do powiatowej władzy administracji ogólnej, dołączyć nakaz dostarczenia środka przewozowego, lub potwierdzenie o korzystaniu z tego środka, przewidziane w art. 14.
§  22.
W sprawach o odszkodowanie z art. 16 powiatowa władza administracji ogólnej przeprowadza w razie potrzeby dla ustalenia okoliczności, mających być podstawą rozstrzygnięcia, rozprawę ustną w trybie określonym w art. 44 - 48 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnem (Dz. U. R. P. Nr. 36, poz. 341).

Do art. 17.

§  23.
Gdy korzystający ze środka przewozowego wynagrodzenia nie zapłacił (ust. 2 art. 17), powinien o tem niezwłocznie złożyć meldunek swej władzy przełożonej, która natychmiast przekazuje należność przez płatnika do powiatowej władzy administracji ogólnej, właściwej ze względu na miejsce zamieszkania świadczącego.
§  24.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie w 3 miesiące po ogłoszeniu.
1 § 4-10 skreślone przez § 1 rozporządzenia Ministrów: Spraw Wewnętrznych, Spraw Wojskowych, Komunikacji oraz Przemysłu i Handlu z dnia 19 grudnia 1936 r. (Dz.U.37.4.33) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 18 stycznia 1937 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1930.77.603

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Obowiązek dostarczania środków przewozowych wodnych żeglugi śródlądowej na rzecz wojska w czasie pokoju.
Data aktu: 24/07/1930
Data ogłoszenia: 12/11/1930
Data wejścia w życie: 13/02/1931