Gmina Pyskowice na Górnym Śląsku od 10 października br. ma pierwszy w Polsce obowiązujący plan ogólny uchwalony na podstawie nowelizacji przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Gmina w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach właśnie obroniła ten plan przed zarzutami skargi jednego z mieszkańców.

Dyrektor miejskiego ośrodka pomocy społecznej, dochodzący roszczeń alimentacyjnych na podstawie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, może ustanowić pełnomocnikiem procesowym pracownika miejskiego ośrodka pomocy społecznej jako przedstawiciela organu jednostki samorządu terytorialnego właściwego w sprawach z zakresu pomocy społecznej - taką uchwałę podjęła Izba Cywilna Sądu Najwyższego 9 lutego.

Do 23 lutego można zgłaszać uwagi do projektu ustawy o zrównoważonym rozwoju miast, która ma poprawić dostęp mieszkańców do usług publicznych, zintegrować transport oraz zwiększyć odporność miast i ich obszarów na wyzwania klimatyczne - poinformowało we wtorek ministerstwo funduszy. Projekt przewiduje m.in. wprowadzenie nowej formy współdziałania JST – związku rozwojowego – oraz rozszerzenie możliwości wspólnego planowania i pozyskiwania funduszy zewnętrznych.

Ministerstwo Rozwoju i Technologii kieruje do uzgodnień międzyresortowych i opiniowania projekt nowelizacji ustawy o ochronie praw lokatorów. O najmie mieszkań komunalnych rozstrzygną kryteria dochodowe, zmieni się mechanizm podwyżek czynszów, a także zasady kontroli instalacji i urządzeń w mieszkaniach. Wstępowanie w najem po zmarłych nie będzie tak proste jak obecnie.

Od 1 lutego jednostki samorządu terytorialnego mogą mieć problem z przyporządkowaniem faktur do swoich jednostek podrzędnych, np. szkół. Część dostawców, którzy obowiązkowo wystawiają faktury w KSeF, nie jest w stanie wypełnić pola Podmiot3, a to uniemożliwia alokację faktur. Gminom nie pomogło formułowanie wymogu wypełnienia pola Podmiot3 w umowach z kontrahentami i zamówieniach publicznych (specyfikacji istotnych warunków zamówienia). Zdarza się, że nikt nie składa ofert przetargu, ponieważ potencjalni wykonawcy nie są w stanie spełnić wymogów związanych z oznaczaniem faktur w KSeF.

Osoba zawierająca umowę z podmiotem publicznoprawnym nie może oczekiwać, że w zakresie takich danych jak imię i nazwisko, przedmiot umowy czy wysokość opłaty zachowa prawo do prywatności – stwierdził 16 stycznia 2026 r. NSA, rozpoznając skargi kasacyjne, w tym wniesioną przez Rzecznika Praw Obywatelskich, w sprawie odmowy ujawnienia danych osób, które wydzierżawiły od spółki komunalnej powierzchnie reklamowe na działania związane z referendum.

W miarę przyspieszania transformacji cyfrowej w różnych sektorach, organizacje wpadają w pułapkę rosnących kosztów oprogramowania. Zwłaszcza instytucje publiczne znalazły się w swoistym klinczu, wynikającym z pilnej potrzeby cyfryzacji i konieczności ciągłej eliminacji kosztów. Na gruncie przepisów prawa powszechne stało się włączanie opcji zakupu oprogramowania z rynku wtórnego, jako skutecznego sposobu na pogodzenie powyższych ograniczeń. Praktyka zamówień publicznych odbiega jednak od możliwości, jakie dają regulacje prawne – pisze Mateusz Drozdowski, kierownik rozwiązań licencyjnych w Forscope.

W 2026 roku przed powiatowe komisje lekarskie, które przeprowadzają kwalifikację wojskową, stawić się będzie musiało około 235 tysięcy osób, o 5 tys. więcej niż w 2025 r. Kwalifikacja wojskowa rozpoczęła się 2 lutego i potrwa do 30 kwietnia 2026 roku. Na komisję mogą zostać wezwani także 60 latkowie, którzy do tej pory nie przeszli kwalifikacji wojskowej.

Choć to wójt jest organem wykonawczym gminy, to nie może on zlecać przeprowadzenia kontroli w gminnym samodzielnym publicznym zakładzie opieki zdrowotnej (SP ZOZ). Do nadzoru nad wiejskim ośrodkiem zdrowia uprawniona jest bowiem rada gminy. Tak wynika z najnowszego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Rzecznik praw obywatelskich ponownie apeluje o wprowadzenie ograniczeń w wydawaniu prasy przez jednostki samorządu terytorialnego. Wskazuje, że w najnowszym projekcie ustawy medialnej zabrakło zapowiadanych przepisów, które miały chronić wolność prasy i zapewnić uczciwą konkurencję na lokalnych rynkach medialnych.

Zakaz łączenia mandatu radnego z określonymi funkcjami ma charakter czysto formalny. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że nawet jeżeli radny nie wykonywał jako zastępca wójta żadnych czynności, nie oznacza to, że nie pełnił tej funkcji. Z chwilą przyjęcia funkcji następuje naruszenie ustawowego zakazu, co uzasadnia stwierdzenie wygaśnięcia mandatu radnego.

Śliskie chodniki, spadające sople, oblodzone drogi i uszkodzone samochody to tylko część zimowych zagrożeń, które co roku generują falę roszczeń wobec gmin. Odpowiedzialność cywilna samorządów zależy zarówno od jakości zimowego utrzymania, jak i od właściwego ubezpieczenia z odpowiednio wysoką sumą gwarancyjną. Eksperci wskazują, że jedno poważne zdarzenie może wyczerpać źle dobraną polisę. Analizujemy obowiązki, najczęstsze błędy i zmieniające się orzecznictwo.

Ustalenia, czy porozumienie administracyjne obowiązuje, czy też doszło do jego skutecznego rozwiązania, nie można kwestionować przed sądem powszechnym, gdyż nie jest to sprawa cywilna - wynika z postanowienia lubelskiego Sądu Okręgowego odrzucającego powództwo miasta Chełm. Chodzi o umowę – z której wycofał się resort kultury - na kwotę 162 milionów złotych. Miasto miało dzięki niej zbudować Muzeum Pamięci Ofiar Rzezi Wołyńskiej.

Uchwała wprowadzająca całoroczny zakaz używania wyrobów pirotechnicznych w Szklarskiej Porębie została uznana za sprzeczną z prawem. Wojewoda Dolnośląski wskazał, że gmina ustanowiła stały zakaz bez wykazania nagłego, lokalnego zagrożenia, podczas gdy przepisy porządkowe mogą obowiązywać jedynie tymczasowo i wyłącznie w zakresie nieuregulowanym ustawowo.

Sąd Apelacyjny, wydając wyrok, pogorszył sytuację prawną powódki w stosunku do właścicieli nieruchomości na terenach objętych ciągłością planistyczną gminy. Pogorszenie to ma charakter rażąco niesprawiedliwy - zostało zdeterminowane przyczynami całkowicie od powódki niezależnymi - zaniedbaniami gminy w prowadzeniu polityki przestrzennej. A naruszenie konstytucyjnych praw powódki wprost potwierdził TK. Sąd Najwyższy zajmie się skargą nadzwyczajną rzecznika praw obywatelskich 20 stycznia br.

Związek Gmin Wiejskich RP krytykuje projekt rozporządzenia MRPiPS dotyczący wynagrodzeń pracowników samorządowych. Zdaniem Związku podniesienie minimalnych stawek nie rozwiązuje problemów strukturalnych. Organizacja domaga się systemowych zmian, które zapewnią stabilność zatrudnienia i poprawią jakość usług publicznych.

Jest kolejna wersja projektu tzw. ustawy podażowej, która ma zwiększyć liczbę gruntów przeznaczonych pod społeczne budownictwo mieszkaniowe. Chodzi głównie o niewykorzystane nieruchomości, które mają spółki Skarbu Państwa i Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. Co ciekawe, o losie niektórych lokalizacji będzie ostatecznie decydował sam premier.

Nadanie mowie śląskiej statusu języka regionalnego przewiduje uchwalona w piątek przez Sejm nowelizacja ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych. Na mocy ustawy język śląski ma zostać wpisany do ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych jako drugi, obok języka kaszubskiego, język regionalny.

Polska jest państwem jednolitym, co w pewnym stopniu określa zakres samorządności. Jednak znacznie większym problemem jest niechęć znacznej części klasy politycznej, różnych opcji, do powierzania samorządom terytorialnym zbyt dużego zakresu praw i obowiązków – twierdzi prof. Kazimierz Bandarzewski z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Uważa, że od lat ma miejsce przeciwne zjawisko – odbieranie samorządom już posiadanych kompetencji.

Pomysł, aby ułatwić powstawanie nowych izb wytrzeźwień zyskuje poparcie ministerialnych urzędników. Resort zdrowia nie widzi przeszkód, aby nawet mniejsze samorządy same decydowały, czy będą tworzyć stałe bądź sezonowe izby, aby pijani nie trafiali na szpitalne oddziały ratunkowe. MSWiA chciałoby w ten sposób odciążyć komisariaty, gdzie obecnie aż co czwarty zatrzymany trafia w celu wytrzeźwienia. Brakuje jednak na razie propozycji konkretnych rozwiązań legislacyjnych.