Od 1 marca adwokaci i radcy prawni mogą wnosić niektóre pisma procesowe, w tym apelacje, poprzez portal informacyjny sądów. Wiązały się z tym zmiany rozporządzeń, ale też zarządzenia dotyczącego organizacji i zakresu działania sekretariatów sądowych. Tą ostatnią regulacją wyłączono z wydruku pism i załączników e‑apelacje. Część sędziów uważa, że to wprowadzanie akt cyfrowych regulacjami niższego rzędu, co – w ich ocenie – jest wątpliwe prawnie. Sprawa może znaleźć finał w Trybunale Konstytucyjnym, bo rozważane jest pytanie prawne dotyczące m.in. granic upoważnienia ustawowego dla ministra sprawiedliwości.

Zbigniew Bogucki, szef Kancelarii Prezydenta RP, zapowiedział, że prezydent w najbliższych dniach skieruje do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między prezydentem a Sejmem, w sprawie tego, co wydarzyło się w ostatnich dniach wokół ślubowania sędziów TK. Bogucki podkreślił również, że prezydent nie uznaje "tego, co zdarzyło się w Sejmie", za ślubowanie sędziów TK. - Było to pewne oświadczenie wobec notariusza. Ślubowanie odbywa się „wobec”, a więc w obecności prezydenta - zaznaczył.

Prezes Trybunału Konstytucyjnego poinformował w czwartek, że dwoje sędziów, którzy złożyli ślubowanie wobec prezydenta, objęło urzędy. Oświadczył też, że wydarzenia, które miało miejsce w Sejmie, nie może uznać za złożenie ślubowania sędziów TK wobec prezydenta. - Cztery pozostałe osoby, które zostały wybrane na sędziów TK, nie objęły urzędów, bo nie zostałem poinformowany, że ślubowały wobec prezydenta - powiedział Bogdan Święczkowski.

Profesorowie Krystian Markiewicz, Marcin Dziurda, Maciej Taborowski i sędzia Anna Korwin-Piotrowska – czwórka sędziów TK wybranych przez Sejm 13 marca br., którzy nie zostali zaproszeni dotąd przez prezydenta Karola Nawrockiego na ślubowanie do Pałacu Prezydenckiego – złożyło je w czwartek, 9 kwietnia w Sejmie. Swoje ślubowanie ponowili też podczas uroczystości prof. Dariusz Szostek i Magdalena Bentkowska, którzy 1 kwietnia wypowiedzieli rotę w Pałacu Prezydenckim.

Ślubowanie czwórki nowych sędziów Trybunału Konstytucyjnego w Sejmie, w sytuacji gdy prezydent – mimo ustawowego wymogu – ślubowania od nich nie odebrał, jest uzasadnione. Powinni jak najszybciej zacząć pełnić swoje sędziowskie obowiązki. Inną kwestią jest natomiast to, czy taka zmiana wystarczy do odblokowania Trybunału. W mojej ocenie potrzebuje on legitymizacji, której nie ma już od dłuższego czasu, a która będzie wymagać pewnego konsensusu co do jego działalności i orzeczeń – mówi prof. Piotr Tuleja, sędzia Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku oraz kierownik Katedry Prawa Konstytucyjnego Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Do Sejmu trafił już projekt ustawy, której celem jest wzmocnienie nadzoru sądowego nad kontrolą operacyjną stosowaną przez służby specjalne. Jak zwykle problem tkwi nie tylko w przepisach, ale też w tym, jak te nowe regulacja będą stosowane. Na to z kolei wpływ ma też specyfika pracy operacyjnej. Co do przesłanek prawnych sąd sobie poradzi, pytanie czy podobnie będzie z tzw. kuchnią operacyjną - pisze Jacek Kudła, biegły, ekspert z zakresu czynności operacyjno-śledczych.

Senat przyjął bez poprawek nowelę ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej, w myśl której status osoby represjonowanej będzie mogła uzyskać także osoba, wobec której sąd dla nieletnich albo sąd rodzinny orzekł zastosowanie środków poprawczych lub wychowawczych za działalność opozycyjną w PRL.

Senat przyjął nowelizację zakładającą rozwody pozasądowe. Jeśli przepisy wejdą w życie, taki rozwód będzie można uzyskać przed urzędnikiem stanu cywilnego już od 1 stycznia 2027 r. Ministerstwo Finansów alarmowało wcześniej, że w budżecie na 2026 r. nie zaplanowano środków na ten cel. Nowe rozwiązanie jest dla tych małżonków, którzy nie mają dzieci a mają staż minimum roczny. Koszty czynności mają wynieść po 300 zł od każdej ze stron.

Senat wniósł w środę poprawki do ustawy likwidującej od 1 października 2026 r. Centralne Biuro Antykorupcyjne. Po tej dacie kompetencje Biura przejmą: policja, Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Krajowa Administracja Skarbowa. Ochroną antykorupcyjną będą zajmować się zaś: policja, Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Służba Kontrwywiadu Wojskowego.

Trybunał Stanu w trzyosobowym składzie nałożył w środę na przewodniczącą TS Małgorzatę Manowską karę pieniężną w wysokości 3 tys. zł za niezwołanie w terminie do 4 kwietnia posiedzenia pełnego składu TS. Ponadto ponownie zobowiązał Manowską do zwołania takiego posiedzenia pełnego składu do 11 maja br. Trybunał Stanu na posiedzeniu w pełnym składzie, które według zarządzenia z marca br. miało odbyć się do 4 kwietnia, miał rozpoznać pytania sformułowane na kanwie wniosku o wyłączenie jednego z sędziów TS wyznaczonych do sprawy byłego szefa KRRiT Macieja Świrskiego.

Stowarzyszenie Prawnicy dla Polski wystąpiło do prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych Mirosława Wróblewskiego o podjęcie z urzędu działań zmierzających do - jak wskazali - „zapobieżenia bezprawnemu przetwarzaniu danych osobowych przez ich administratorów, tj. prezesów sądów powszechnych (sądów okręgowych oraz sądów apelacyjnych) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej". Chodzi o zgromadzenia ogólne sędziów, które ok. 20 kwietnia mają zaopiniować 60 kandydatów na 15 sędziów/członków KRS.

Ukończone 25 lat, 5-letnie doświadczenie w danej dziedzinie, a w przypadku osób wykonujących zawody regulowane – posiadanie czynnego uprawnienia do wykonywania takiego zawodu. Do tego niekaralność, udokumentowanie wiadomości specjalnych z danej dziedziny nauki, techniki, sztuki, rzemiosła lub innej dziedziny – to główne wymagania, które będzie musiała, w myśl projektu ustawy o biegłych, spełniać osoba chcąca zostać biegłym sądowym. To początek drogi, bo będzie musiała również przejść procedurę certyfikacyjną przed specjalnie utworzoną Komisją Certyfikacyjną.

Cyfryzacja postępowania cywilnego wpływa na dynamikę i szybkość procedowania spraw, a co za tym idzie - również sprawniejsze wydawanie orzeczeń. Od 1 marca 2026 r., poprzez portal informacyjny sądów, można wnosić m.in. e-apelację, ale na obecnym etapie pełnomocnicy kredytobiorców frankowych ostrożnie podchodzą do takiego rozwiązania i czekają, aż system się sprawdzi. Normą stały się natomiast rozprawy zdalne.

Nastroje asystentów prokuratorów z miesiąca na miesiąc są coraz gorsze. Powód to przede wszystkim ich wynagrodzenia, które obecnie zaczynają się w tej grupie zawodowej od 6 500 zł. Sytuacji nie poprawia projektowana 3-proc. podwyżka, a oliwy do ognia dolewają informacje o naborze asystentów do sądu i proponowane kandydatom przez prezesów pensje sięgające nawet 8 tys. zł brutto. 24 kwietnia ich związkowcy mają się spotkać m.in. z ministrem sprawiedliwości. Nie ukrywają, że jeśli nic się nie zmieni, prokuratury czekają masowe odejścia asystentów.

Wybór 15 sędziów/członków Krajowej Rady Sądownictwa wstępnie zaplanowany został na posiedzeniu Sejmu, które odbędzie się w dn. 13-15 maja 2026 r. - poinformowała Kancelaria Sejmu. Do izby wpłynęło 61 kandydatur na sędziowskich członków KRS, jedna kandydatura - jak wskazano - nie spełniła wymogów i nie będzie procedowana. Zgromadzenia ogólne sędziów mają zaopiniować kandydatów 20 kwietnia br.

Możliwość elektronicznego wnoszenia pism procesowych do sądu powinna być poprzedzona stworzeniem systemu teleinformatycznego, który umożliwi prowadzenie postępowań cyfrowych i jednocześnie pracę na aktach cyfrowych – w znacznie zautomatyzowanym stopniu. Powinna zostać temu podporządkowana decyzja o tym, w jakich formatach plików będą mogły być składane do sądu pisma i ich załączniki oraz w jakich będą prowadzone akta. Chodzi o to, by zapewnić z nich łatwą ekstrakcję danych tak, by można było je wygodnie prezentować i przetwarzać - mówi dr Jarosław Matuszczak, wiceprezes Sądu Rejonowego w Malborku.

Aplikanci XIII i XIV rocznika aplikacji sędziowskiej oraz V rocznika aplikacji uzupełniającej sędziowskiej Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury apelują o zmianę zarządzeń ministra sprawiedliwości dotyczących wolnych stanowisk asesorskich dla egzaminowanych aplikantów w 2026 r. Chodzi o to, by więcej miejsc było w południowej części Polski, w szczególności w obszarze apelacji w Krakowie, Rzeszowie oraz Katowicach. W przeciwnym razie – jak wskazują – przyszłych asesorów czekają przeprowadzki. Obecnie w tych apelacjach zaplanowano dla nich zaledwie 32 miejsca na ponad 200 osób, które zdały egzamin sędziowski.

Kuratorzy sądowi od lat zabiegają o to, by ich zawód był wpisany do wykazu prac o szczególnym charakterze, o którym mowa w ustawie o emeryturach pomostowych. Uzasadniają to tym, że praca, którą wykonują, jest szczególna, wiąże się z licznymi zagrożeniami i może skutkować wypaleniem zawodowym. Potwierdza to upubliczniony właśnie raport Instytutu Wymiaru Sprawiedliwości - wskazując na przeciążenie ich obowiązkami, sprawozdawczością i wymagającą zmian legislacją.

Zgodnie z art. 194 ust. 1 Konstytucji RP sędziów Trybunału Konstytucyjnego wybiera Sejm Rzeczypospolitej Polskiej. Rolą Prezydenta RP wynikającą z ustawy jest odebranie od nich ślubowania. Głowa państwa nie posiada kompetencji do oceny prawidłowości dokonanego wyboru. Odmowa odebrania ślubowania od części wybranych sędziów nie znajduje podstawy prawnej i stanowi uzurpację kompetencji przez Prezydenta RP - wskazała Kancelaria Sejmu w piątkowym komunikacie.

Do opiniowania trafił właśnie wyczekiwany przez biegłych projekt ich ustawy. Prace nad nim przedłużały się m.in. ze względu na to, jak miałoby być uregulowane wynagrodzenie biegłych. Ostatecznie zapisano, że będzie obliczane według stawki wynagrodzenia za godzinę pracy albo według taryfy zryczałtowanej określonej dla poszczególnych kategorii biegłych ze względu na dziedzinę i specjalność. Ile mają one wynosić, minister określi w rozporządzeniu.