Norwegia-Polska. Memorandum of Understanding w sprawie wdrażania Norweskiego Mechanizmu Finansowego na lata 2021-2028. Warszawa.2025.04.23.
MEMORANDUM OF UNDERSTANDINGw sprawie wdrażania Norweskiego Mechanizmu Finansowego na lata 2021-2028 między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii,podpisane w Warszawie dnia 23 kwietnia 2025 r.
MEMORANDUM OF UNDERSTANDING
W SPRAWIE WDRAŻANIA NORWESKIEGO MECHANIZMU FINANSOWEGO NA LATA 2021-2028
między
RZECZĄPOSPOLITĄ POLSKĄ, zwaną dalej "Państwem-Beneficjentem"
a
KRÓLESTWEM NORWEGII,
zwanym dalej "Norwegią"
zwanymi dalej łącznie "Stronami",
ZWAŻYWSZY, że Umowa pomiędzy Królestwem Norwegii a Unią Europejską o Norweskim Mechanizmie Finansowym na okres maj 2021- kwiecień 2028 ustanawia mechanizm finansowy (zwany dalej "Norweskim Mechanizmem Finansowym 2021-2028"), poprzez który Norwegia przyczyniać się będzie do zmniejszania różnic gospodarczych i społecznych w obrębie Europejskiego Obszaru Gospodarczego;
ZWAŻYWSZY, że Norweski Mechanizm Finansowy 2021-2028 ma na celu umocnić stosunki pomiędzy Norwegią a Państwem-Beneficjentem, ku obopólnej korzyści ich mieszkańców;
ZWAŻYWSZY, że wzmocniona współpraca pomiędzy Norwegią a Państwem-Beneficjentem będzie przyczyniać się do zapewnienia stabilnej, spokojnej i dostatniej Europy, opartej na dobrym rządzeniu, instytucjach demokratycznych, praworządności, poszanowaniu praw człowieka i zrównoważonym rozwoju;
ZWAŻYWSZY, że Strony zgadzają się na ustanowienie ram współpracy w celu zapewnienia skutecznego wdrażania Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2021-2028;
UZGODNIŁY, co następuje:
Cele
Ramy prawne
Niniejsze Memorandum of Understanding jest stosowane łącznie z następującymi dokumentami, które razem z niniejszym Memorandum of Understanding stanowią ramy prawne dla Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2021-2028:
Ramy finansowe
Zakres funkcji i obowiązków
Wyznaczenie instytucji odpowiedzialnych
Państwo-Beneficjent upoważnia Krajowy Punkt Kontaktowy do działania w jego imieniu. Krajowy Punkt Kontaktowy ponosi całkowitą odpowiedzialność za osiąganie celów wyznaczonych dla Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2021-2028 oraz za realizację Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2021-2028 w Państwie-Beneficjencie zgodnie z Regulacjami. Zgodnie z artykułem 5.2 Regulacji, w Załączniku A wskazano instytucje pełniące funkcje Krajowego Punktu Kontaktowego, Instytucji Certyfikującej oraz Instytucji Audytu.
Wieloletnie ramy programowe
Fundusze współpracy dwustronnej
Zgodnie z artykułem 4.6 ustęp 1 Regulacji Państwo-Beneficjent wyodrębni środki w celu zacieśniania stosunków dwustronnych między Norwegią i Państwem-Beneficjentem. Umówiona kwota została wskazana w Załączniku B oraz została rozdzielona na fundusze współpracy dwustronnej na poziomie krajowym oraz na poziomie programu. Krajowy Punkt Kontaktowy zarządza wykorzystaniem Funduszu Współpracy Dwustronnej na poziomie krajowym i powołuje Wspólny Komitet ds. Funduszu Współpracy Dwustronnej zgodnie z artykułem 4.9 ustęp 1 Regulacji. Operatorzy Programów zarządzają wykorzystaniem środków funduszy współpracy dwustronnej przydzielonych do ich programów. W przypadku programów partnerskich z darczyńcami decyzje dotyczące wykorzystania środków Funduszu Współpracy Dwustronnej na poziomie programu będą podejmowane w drodze konsensusu pomiędzy Operatorem Programu a Partnerem (ami) Programu z Państwa-Darczyńcy.
Raport krajowy
Zgodnie z artykułem 2.6 Regulacji Krajowy Punkt Kontaktowy co roku przedkłada do NMSZ raport krajowy dotyczący wdrażania Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2021-2028 w Państwie-Beneficjencie. Raport krajowy przesyła się do NMSZ nie później niż 10 marca każdego roku.
Spotkania roczne
Zgodnie z artykułem 2.7 Regulacji spotkanie roczne będzie organizowane z udziałem NMSZ i Krajowego Punktu Kontaktowego. Spotkanie roczne umożliwi NMSZ i Krajowemu Punktowi Kontaktowemu zbadanie postępu we wdrażaniu Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2021-2028 poczynionego w ostatnich okresach sprawozdawczych omówienie ryzyk i uzgodnienie, jakie działania należy podjąć.
Spotkanie roczne stanowi forum do dyskusji nad sprawami stanowiącymi przedmiot obustronnego zainteresowania.
Zmiana Załączników
Kontrola i dostęp do informacji
Norweskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych, Biuro Audytora Generalnego Norwegii i ich przedstawiciele mają prawo do przeprowadzenia kontroli merytorycznej lub finansowej, koniecznej, ich zdaniem, do weryfikacji wypełniania warunków planowania, wdrażania i monitorowania programów i projektów, jak również wykorzystania środków. Państwo-Beneficjent zapewni wszelką konieczną pomoc, informacje i dokumentację.
Zasady zarządzania
Wejście w życie
Niniejsze Memorandum of Understanding wchodzi w życie w dniu następującym po dniu jego podpisania przez ostatnią ze Stron.
********
Niniejsze Memorandum of Understanding zostało podpisane w dwóch egzemplarzach w języku angielskim.
Podpisane w Warszawie w dniu 23 kwietnia 2025 Podpisane w Warszawie w dniu 23 kwietnia 2025
W imieniu Rzeczypospolitej Polskiej Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz
W imieniu Królestwa Norwegii Espen Barth Eide
ZAŁĄCZNIK AKrajowe struktury zarządzania i kontroli
Krajowe struktury zarządzania i kontroli
1.Krajowy Punkt Kontaktowy
Krajowy Punkt Kontaktowy
Dyrektor Departamentu Programów Pomocowych podlega Podsekretarzowi Stanu odpowiedzialnemu za wdrażanie Mechanizmu Finansowego EOG i Norweskiego Mechanizmu Finansowego. Podsekretarz Stanu podlega bezpośrednio Ministrowi Funduszy i Polityki Regionalnej.
Zakres funkcji i obowiązków Krajowego Punktu Kontaktowego został określony w Regulacjach, w szczególności w artykule 5.3.
Ponadto Krajowy Punkt Kontaktowy:
- pełni funkcję Instytucji Certyfikującej, z wyjątkiem programów, w przypadku których pełni rolę Operatora Programu;
- pełni funkcję Operatora Programu dla Programu Rozwój Lokalny.
2.Instytucja Certyfikująca
Instytucja Certyfikująca
Rozdzielenie zadań pomiędzy Krajowym Punktem Kontaktowym a Instytucją Certyfikującą jest zapewnione poprzez wyłączenie Dyrektora i Zastępców Dyrektora w Departamencie Programów Pomocowych z zadań związanych z funkcją Instytucji Certyfikującej. W odniesieniu do tych zadań Naczelnik Wydziału Monitorowania Pomocy Zagranicznej działa niezależnie zarówno od Zastępców Dyrektora, jak i od Dyrektora Departamentu i podlega bezpośrednio Podsekretarzowi Stanu.
W przypadku gdy Krajowy Punkt Kontaktowy przyjmuje rolę Operatora Programu, Departament Zgodności Rozliczeń Środków Europejskich w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej pełni funkcję Instytucji Certyfikującej.
W takim przypadku, kierującym Instytucją Certyfikującą jest Dyrektor Departamentu Zgodności Rozliczeń Środków Europejskich. Dyrektor Departamentu Zgodności Rozliczeń Środków Europejskich podlega bezpośrednio Dyrektorowi Generalnemu Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej, który podlega Ministrowi Funduszy i Polityki Regionalnej.
Krajowy Punkt Kontaktowy zapewni należyte funkcjonalne rozdzielnie funkcji związanych z płatnościami od innych funkcji Krajowego Punktu Kontaktowego jak również, że certyfikacja wykonywana przez niego w ramach obowiązków Instytucji Certyfikującej, będzie w pełni zgodna z artykułem 5.4 ustęp 1 Regulacji.
Zakres funkcji i obowiązków Instytucji Certyfikującej został określony w Regulacjach, w szczególności w artykule 5.4.
Ponadto Instytucja Certyfikująca jest odpowiedzialna za przygotowanie i składanie raportów dotyczących nieprawidłowości. Zadanie to jest wykonywane przez Wydział Monitorowania Pomocy Zagranicznej w Departamencie Programów Pomocowych. W przypadku, gdy Krajowy Punkt Kontaktowy przyjmuje rolę Operatora Programu, zadanie to wykonuje Departament Zgodności Rozliczeń i Środków Europejskich.
3.Instytucja Audytu
Instytucja Audytu
Zakres funkcji i obowiązków Instytucji Audytu został określony w Regulacjach, w szczególności w artykule 5.5.
Instytucja Audytu jest organizacyjnie niezależna od Krajowego Punktu Kontaktowego oraz Instytucji Certyfikującej.
ZAŁĄCZNIK BRamy Wdrażania
Ramy Wdrażania
1.Finansowe aspekty ram wdrażania
Finansowe aspekty ram wdrażania
| Rzeczpospolita Polska | Wkład Norweskiego MF | Wkład krajowy | |
| Programy | |||
| 1. | Rozwój Lokalny | 168 000 000 EUR | 29 647 059 EUR |
| 2. | Zielony biznes i Innowacje | 55 000 000 EUR | 9 705 882 EUR |
| 3. | Sprawiedliwość | 60 000 000 EUR | 10 588 235 EUR |
| 4. | Sprawy wewnętrzne | 70 000 000 EUR | 12 352 941 EUR |
| 5. | Kultura | 10 000 000 EUR | 1 764 706 EUR |
| Pozostałe alokacje | |||
| Pomoc techniczna dla Państwa-Beneficjenta (Art. 1. 10) | 6 146 908 EUR | Nie dotyczy | |
| Fundusz Współpracy Dwustronnej na poziomie krajowym (Art. 4. 7) | 5 713 119 EUR | Nie dotyczy | |
| Fundusz Współpracy Dwustronnej na poziomie programu (Art. 4. 10) | 2 400 000 EUR | Nie dotyczy | |
| Alokacja netto dla Rzeczypospolitej Polskiej | 377 260 027 EUR | 64 058 824 EUR |
2.Kwestie szczególne
Kwestie szczególne
Uzgodnione alokacje na programy oraz fundusze współpracy dwustronnej obejmują wkład związany z wyzwaniami, jakie pojawiły się w wyniku inwazji na Ukrainę. W ramach Mechanizmu Finansowego EOG i Norweskiego Mechanizmu Finansowego wkład ten wynosi łącznie 46 525 980 EUR. Finansowanie to będzie udostępniane przede wszystkim projektom za pośrednictwem programów Sprawy Wewnętrzne oraz Rozwój Lokalny, a wykorzystanie tych środków zostanie opisane w koncepcjach programów. Sprawozdawczość z wykorzystania wkładu związanego z wyzwaniami, jakie pojawiły się w wyniku inwazji na Ukrainę zostanie uwzględniona w raportach krajowych i raportach końcowych dla programów.
Norweski Mechanizm Finansowy przyczyni się do zwiększenia odporności społecznej w Polsce.
Podczas opracowywania koncepcji programu zostanie zbadana możliwość współpracy w zakresie integracji w ramach odpowiednich programów.
Równość płci i cyfryzacja zostaną uwzględnione i będą stanowić część odpowiednich obszarów programowych.
Możliwość współpracy z Międzynarodowymi Organizacjami Partnerskimi (MOP) w ramach odpowiednich programów zostanie zbadana podczas opracowywania koncepcji programu. Fundusz na rzecz budowania potencjału i współpracy z międzynarodowymi organizacjami partnerskimi i instytucjami będzie finansował działalność MPO.
3.Merytoryczne aspekty ram wdrażania
Merytoryczne aspekty ram wdrażania
A. Program Rozwój lokalny
| Cel programu: | Bardziej odporne, zintegrowanie i zrównoważone społeczności |
| Kwota dofinansowania programu: | 168 000 000 EUR |
| Współfinansowanie programu: | 29 647 059 EUR |
| Operator Programu: | Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej |
| Partner Programu z Państw-Darczyńców: | Norweskie Stowarzyszenie Władz Lokalnych i Regionalnych |
| Obszar programowy: | Rozwój lokalny, dobre zarządzanie i integracja |
| Kwestie szczególne: | Program obejmie aspekty związane z edukacją obywatelską. |
| Program będzie wspierał zintegrowany rozwój lokalny ze szczególnym uwzględnieniem zrównoważonego rozwoju, inteligentnych miast i odporności. | |
| Projekty predefiniowane: | Projekt predefiniowany z udziałem Związku Miast Polskich, Instytutu Rozwoju Miast i Regionów oraz Norweskiego Stowarzyszenia Władz Lokalnych i Regionalnych, zostanie opracowany na etapie koncepcji programu. |
| Na etapie przygotowania koncepcji programu zostanie zbadana możliwość realizacji projektu/projektów predefiniowanych w obszarze edukacji obywatelskiej na poziomie lokalnym, we współpracy z Europejskim Centrum Wergeland, z dofinansowaniem w wysokości około 10 000 000 EUR. | |
| Możliwość realizacji kolejnego projektu/ kolejnych projektów predefiniowanych zostanie zbadana na etapie opracowywania koncepcji programu. |
B. Program Zielony biznes i innowacje
| Cel programu: | Budowanie ekologicznej wartości i przewagi konkurencyjnej |
| Kwota dofinansowania Programu: | 55 000 000 EUR |
| Współfinansowanie Programu: | 9 705 882 EUR |
| Operator Programu: | Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) |
| Partner Programu z Państw-Darczyńców: | Innovation Norway |
| Obszar programowy: | Zielony biznes i innowacje |
| Kwestie szczególne: | W programie należy uwzględnić promowanie przedsiębiorczyń |
| Projekty predefiniowane: | Możliwość realizacji projektu/projektów predefiniowanych zostanie zbadana podczas opracowywania koncepcji programu. |
C. Program Sprawiedliwość
| Cele programu: | Zapewnienie szerszego dostępu do niezależnego, rzetelnego i efektywnego systemu wymiaru sprawiedliwości, który spełnia najwyższe standardy jakości oraz jest zgodny z międzynarodowymi i europejskimi standardami praw człowieka. Wzmocnienie służby więziennej zgodnie z międzynarodowymi i europejskimi standardami praw człowieka. Zapobieganie i zwalczanie przemocy domowej i przemocy ze względu na płeć zgodnie z międzynarodowymi i europejskimi standardami praw człowieka. |
| Kwota dofinansowania Programu: | 60 000 000 EUR |
| Współfinansowanie Programu: | 10 588 235 EUR |
| Operator Programu: | Ministerstwo Sprawiedliwości |
| Partnerzy Programu z Państw-Darczyńców: | Norweskie Ministerstwo Sprawiedliwości i Bezpieczeństwa Publicznego, Dyrektoriat Norweskiej Służby Więziennej, Norweska Administracja Sądów |
| Międzynarodowa Organizacja Partnerska: | Rada Europy |
| Obszary programowe: | Dostęp do wymiaru sprawiedliwości Służby więzienne Przemoc domowa i przemoc ze względu na płeć |
| Kwestie szczególne: | Indykatywny podział środków na obszary programowe opiera się na następujących zasadach: około 45% przeznaczone zostanie na obszar "Dostęp do wymiaru sprawiedliwości", około 40% na obszar "Służby więzienne", a około 15% na obszar "Przemoc domowa i przemoc ze względu na płeć". Ostateczne alokacje zostaną uzgodnione i określone w umowie w sprawie programu. W ramach obszaru programowego "Dostęp do wymiaru sprawiedliwości" działania wspierające niezależny i rzetelny system sądownictwa zgodny z europejskimi standardami praw człowieka będą finansowane z programu w wysokości co najmniej 10 000 000 EUR. Maksymalny poziom finansowania inwestycji w infrastrukturę i sprzęt (działania twarde) zostanie określony w umowie w sprawie programu. |
| Projekty predefiniowane: | Możliwość realizacji projektu predefiniowanego/ projektów predefiniowanych z Radą Europy zostanie zbadana podczas opracowywania koncepcji programu. Możliwość realizacji kolejnego projektu/ kolejnych projektów predefiniowanych zostanie zbadana podczas opracowywania koncepcji programu. |
D. Program Sprawy Wewnętrzne
| Cele programu: | Poprawa odporności na katastrofy. Zapobieganie i zwalczanie poważnej i zorganizowanej przestępczości zgodnie z międzynarodowymi i europejskimi standardami praw człowieka. Dobrze funkcjonujące krajowe systemy azylu, migracji i integracji zgodne z międzynarodowymi i europejskimi standardami praw człowieka. |
| Kwota dofinansowania programu: | 70 000 000 EUR |
| Współfinansowanie programu: | 12 352 941 EUR |
| Operator Programu: | Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji we współpracy z Centrum Obsługi Projektów Europejskich Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji |
| Partnerzy Programu z Państw-Darczyńców: | Norweski Dyrektoriat Obrony Cywilnej i Planowania Kryzysowego, Krajowy Dyrektoriat Policji |
| Międzynarodowa Organizacja Partnerska: | Rola Międzynarodowej Organizacji Partnerskiej zostanie zbadana na etapie opracowywania koncepcji programu. |
| Obszary programowe: | Zapobieganie klęskom żywiołowym i gotowość na wypadek takich klęsk |
| Poważna i zorganizowana przestępczość Azyl, migracja i integracja | |
| Kwestie szczególne: | Środki w ramach programu zostaną rozdzielone pomiędzy obszary programowe w następującej kolejności, ze wzrastającą alokacją: "Azyl, migracja i integracja", "Poważna i zorganizowana przestępczość" oraz "Zapobieganie klęskom żywiołowym i gotowość na wypadek takich klęsk". Ostateczne kwoty zostaną uzgodnione i określone w umowie w sprawie programu. |
| Co najmniej 10 000 000 EUR całkowitych wydatków kwalifikowanych programu zostanie przeznaczone na działania z zakresu integralności informacji. | |
| Możliwość realizacji działań na rzecz odporności zdrowia publicznego zostanie zbadana w ramach obszaru "Zapobieganie klęskom żywiołowym i gotowość na wypadek takich klęsk", na etapie opracowywania koncepcji programu. | |
| Projekty predefiniowane: | Możliwość realizacji projektów predefiniowanych zostanie zbadana na etapie opracowywania koncepcji programu. |
E. Program Kultura
| Cel programu: | Zwiększenie udziału, zrównoważonego rozwoju i różnorodności w sztuce, kulturze i dziedzictwie kulturowym. |
| Kwota dofinansowania programu: | 10 000 000 EUR |
| Współfinansowanie programu: | 1 764 706 EUR |
| Operator Programu: | Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego |
| Partnerzy Programu z Państw-Darczyńców: | Norweski Dyrektoriat ds. Kultury, Norweski Dyrektoriat ds. Dziedzictwa Kulturowego |
| Obszar programowy: | Kultura |
| Projekty predefiniowane: | Żydowskie Dziedzictwo Kulturowe Beneficjent projektu: Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN Partnerzy Projektu z Państw - Darczyńców: Norweskie Centrum Studiów nad Holocaustem i Mniejszościami, Muzeum Żydowskie w Oslo, Muzeum Żydowskie w Trondheim, Centrum Falstad, Europejskie Centrum Wergelanda Kwota dofinansowania: 11 764 706 EUR |
Program będzie realizowany w połączeniu z programem Kultura wdrażanym w ramach Mechanizmu Finansowego EOG 2021-2028.
MEMORANDIUM OF UNDERSTANDING ON THE IMPLEMENTATION OF THE NORWEGIAN FINANCIAL MECHANISM
| Identyfikator: | M.P.2025.773 |
| Rodzaj: | umowa międzynarodowa |
| Tytuł: | Norwegia-Polska. Memorandum of Understanding w sprawie wdrażania Norweskiego Mechanizmu Finansowego na lata 2021-2028. Warszawa.2025.04.23. |
| Data aktu: | 2025-04-23 |
| Data ogłoszenia: | 2025-08-20 |
| Data wejścia w życie: | 2025-04-24 |
