Zasady wypożyczania międzybibliotecznego.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA KULTURY I SZTUKI
z dnia 25 marca 1980 r.
w sprawie zasad wypożyczania międzybibliotecznego.

Na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 9 kwietnia 1968 r. o bibliotekach (Dz. U. Nr 12, poz. 63) zarządza się, co następuje:
§  1.
Ustala się zasady wypożyczania międzybibliotecznego materiałów bibliotecznych przez biblioteki ogólnokrajowej sieci bibliotecznej, stanowiące załącznik do zarządzenia.
§  2.
Traci moc zarządzenie Ministra Kultury i Sztuki z dnia 23 grudnia 1953 r. w sprawie wypożyczania międzybibliotecznego (Monitor Polski z 1954 r. Nr A-19, poz. 336).
§  3.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem 1 maja 1980 r.

ZAŁĄCZNIK

ZASADY WYPOŻYCZANIA MIĘDZYBIBLIOTECZNEGO MATERIAŁÓW BIBLIOTECZNYCH PRZEZ BIBLIOTEKI OGÓLNOKRAJOWEJ SIECI BIBLIOTECZNEJ

1. W wypożyczaniu międzybibliotecznym uczestniczą bezpośrednio:

1) biblioteki naukowe,

2) biblioteki publiczne stopnia wojewódzkiego,

3) wojewódzkie biblioteki pedagogiczne,

4) biblioteki naczelnych organów władzy i administracji państwowej,

5) biblioteki ośrodków informacji naukowej, technicznej i ekonomicznej.

2. Biblioteki ogólnokrajowej sieci bibliotecznej, nie wymienione w ust. 1, uczestniczą w wypożyczaniu międzybibliotecznym za pośrednictwem bibliotek publicznych stopnia wojewódzkiego oraz wojewódzkich bibliotek pedagogicznych.

3. Biblioteki uczestniczące w wypożyczaniu międzybibliotecznym prowadzą ewidencję rewersów i wypożyczonych materiałów bibliotecznych.

4. Biblioteka może odmówić wypożyczania rzadkich i szczególnie cennych materiałów bibliotecznych.

5. Biblioteki uczestniczące w wypożyczaniu międzybibliotecznym wysyłają zamówienia na jednolitym formularzu rewersu, który może być używany jako rewers jednorazowy lub rewers okrężny. Rewers ten może być użyty do zamówienia reprodukcji, jeżeli dokument oryginalny nie może być wypożyczony.

6. Zamówienia mogą być wysyłane również teleksem,a w wypadkach wyjątkowo pilnych, za zgodą biblioteki wypożyczającej, telefonicznie. Po zrealizowaniu zamówienia biblioteka zamawiająca wysyła potwierdzenie odbioru przesyłki wraz z podpisanym i ostemplowanym rewersem.

7. Czytelnik składa zamówienie na specjalnym formularzu lub rewersie, podając opis bibliograficzny, który powinien zawierać:

1) dla wydawnictw zwartych: nazwisko i imię autora, tytuł, miejsce i rok wydania;

2) dla wydawnictw ciągłych: tytuł, miejsce wydania, tom, rocznik, rok wydania, numer zeszytu, strony, nazwisko autora i tytuł artykułu.

8. Czytelnik, który nie zna dokładnych danych bibliograficznych, podaje źródło informacji o poszukiwanej pozycji.

9. Biblioteka zamawiająca sprawdza zamówienia składane przez czytelnika w dostępnych bibliografiach, a jeżeli nie jest to możliwe, zamieszcza odpowiednią adnotację na rewersie. Zamówienia składane przez małe biblioteki, w których nie ma możliwości sprawdzenia opisu bibliograficznego, sprawdza pierwsza biblioteka, która otrzymała rewers i dysponuje odpowiednimi bibliografiami.

10. Rewersy wysyłane przez bibliotekę powinny zawierać oprócz opisu bibliograficznego:

1) czytelny odcisk pieczęci biblioteki,

2) adres i kod pocztowy biblioteki,

3) datę i podpis osoby upoważnionej,

4) wskazówkę, czy rewers jest jednorazowy czy okrężny.

11. Na rewersie okrężnym biblioteka zamawiająca określa termin, do którego zamówienie jest aktualne, oraz ewentualne uwagi dotyczące jego obiegu.

12. Rewersy powinny być wypełniane czytelnie; przy alfabetach niełacińskich stosuje się transliterację.

13. Biblioteki uczestniczące w wypożyczaniu międzybibliotecznym przed wysłaniem zamówienia:

1) sprawdzają, czy poszukiwane materiały biblioteczne znajdują się w najbliższych bibliotekach,

2) ustalają, w której bibliotece znajdują się poszukiwane materiały biblioteczne,

3) podają na rewersie uzyskane informacje.

14. Biblioteki uczestniczące w wypożyczaniu międzybibliotecznym za pośrednictwem innych bibliotek kierują zamówienia do bibliotek publicznych stopnia wojewódzkiego albo do wojewódzkich bibliotek pedagogicznych, które realizują te zamówienia.

15. Jeżeli biblioteka nie ma poszukiwanych materiałów bibliotecznych, kieruje zamówienie do innych bibliotek, uczestniczących bezpośrednio w wypożyczaniu międzybibliotecznym.

16. Biblioteki uczestniczące bezpośrednio w wypożyczaniu międzybibliotecznym kierują zamówienia, zależnie od treści i rodzaju poszukiwanych materiałów bibliotecznych, do bibliotek publicznych stopnia wojewódzkiego i wojewódzkich bibliotek pedagogicznych, do odpowiednich bibliotek naukowych lub bibliotek ośrodków informacji naukowej, technicznej i ekonomicznej.

17. Zamówienia na podręczniki i lektury dla studentów szkół wyższych oraz na piśmiennictwo współczesne powinny być realizowane przez biblioteki znajdujące się najbliżej biblioteki zamawiającej. Zamówienia na piśmiennictwo retrospektywne i inne trudno dostępne materiały biblioteczne biblioteki publiczne stopnia wojewódzkiego, wojewódzkie biblioteki pedagogiczne oraz biblioteki naukowe przesyłają do odpowiednich bibliotek.

18. Materiały biblioteczne, których brak w bibliotekach krajowych można wypożyczać z bibliotek zagranicznych za pośrednictwem Biblioteki Narodowej w Warszawie.

19. Rewersy oraz zamówienia składane teleksem lub telefonicznie powinny być realizowane w terminie 2 tygodni od dnia złożenia zamówienia.

20. Biblioteka, która otrzymała zamówienie, a nie ma zamówionych materiałów bibliotecznych, odsyła nie zrealizowane rewersy jednorazowe do biblioteki zamawiającej, a rewersy okrężne kieruje, zależnie od treści i rodzaju zamówionych materiałów bibliotecznych, do bibliotek uczestniczących bezpośrednio w wypożyczaniu międzybibliotecznym, zamieszczając na nich adnotację o przyczynie niewykonania zamówienia.

21. Jeżeli zamówienie, które złożone zostało teleksem lub telefonicznie, nie może być zrealizowane, biblioteka wypożyczająca informuje o tym teleksem lub telefonicznie.

22. Biblioteka może zamiast oryginalnych materiałów bibliotecznych wypożyczyć reprodukcje tych materiałów.

23. Biblioteka wypożyczająca może nieodpłatnie wykonać i przekazać bibliotece zamawiającej odbitkę kserograficzną lub mikrofilm z fragmentów dzieł lub artykułów czasopism nie przekraczających 15 stron druku; biblioteka zamawiająca nie zwraca tych materiałów.

24. Biblioteka zamawiająca obowiązana jest zwrócić wypożyczone materiały biblioteczne w terminie jednego miesiąca od daty ich otrzymania.

25. W uzasadnionych wypadkach biblioteki mogą ustalić inny termin zwrotu, w zależności od rodzaju wypożyczonych materiałów bibliotecznych.

26. Biblioteka zamawiająca może uzyskać przedłużenia terminu zwrotu wypożyczonych materiałów bibliotecznych, jeżeli nie zostaną one w tym czasie zamówione przez innego czytelnika.

27. Wniosek o przedłużenie terminu biblioteka zamawiająca zgłasza do biblioteki wypożyczającej przed upływem terminu zwrotu. Brak odpowiedzi oznacza zgodę na przedłużenie terminu zwrotu materiałów bibliotecznych.

28. W razie niezwrócenia przez bibliotekę zamawiającą materiałów bibliotecznych w określonym terminie, biblioteka wypożyczająca wysyła upomnienie.

29. Jeżeli biblioteka zamawiająca nie zwróci materiałów bibliotecznych mimo trzykrotnego upomnienia, to biblioteka wypożyczająca nie realizuje zamówień tej biblioteki do czasu zwrotu wypożyczonych materiałów bibliotecznych.

30. Jeżeli biblioteka zamawiająca uporczywie nie zwraca wypożyczonych materiałów bibliotecznych w określonych terminach, biblioteka wypożyczająca zaprzestaje wypożyczania jej materiałów bibliotecznych.

31. Wypożyczone przez bibliotekę zamawiającą materiały biblioteczne udostępniane są czytelnikom wyłącznie w czytelni tej biblioteki.

32. Materiały biblioteczne, z wyjątkiem druków rzadkich i szczególnie cennych oraz materiałów wypożyczonych z Biblioteki Narodowej i z bibliotek zagranicznych, mogą być w szczególnie uzasadnionych wypadkach, za zgodą biblioteki wypożyczającej, wypożyczone czytelnikom do domu.

33. Zbiory specjalne powinny być udostępnione w czytelniach zbiorów specjalnych, a w szczególnie uzasadnionych wypadkach również w innych czytelniach, jeżeli zostanie zapewnione bezpieczeństwo zbiorów.

34. Odbitki kserograficzne z rękopisów i starych druków mogą być wykonywane tylko za zgodą biblioteki wypożyczającej.

35. Materiały biblioteczne przesyłane przesyłką pocztową powinny być odpowiednio zabezpieczone przed zniszczeniem.

36. Biblioteka wypożyczająca może odmówić wysłania pocztą materiałów bardzo cennych lub łatwo ulegających uszkodzeniu. Materiały te powinna odebrać i przewieźć osoba upoważniona przez bibliotekę zamawiającą.

37. Materiały biblioteczne o większej wartości, a w szczególności zbiory specjalne i materiały sprowadzone z zagranicy pocztą, ubezpiecza biblioteka wypożyczająca w obie strony. Wartość materiałów bibliotecznych stanowiącą podstawę ubezpieczenia określa biblioteka wypożyczająca.

38. Biblioteka wysyłająca zamówione materiały biblioteczne lub zwracająca je zawiadamia o przesyłce odrębnym pismem bibliotekę, do której kieruje materiały biblioteczne.

39. Jeżeli biblioteka, do której była skierowana przesyłka, nie otrzyma jej w ciągu dwóch tygodni od dnia otrzymania zawiadomienia o przesyłce, informuje o tym bibliotekę wysyłającą.

40. Biblioteka potwierdza na piśmie odbiór wypożyczonych lub zwróconych materiałów bibliotecznych natychmiast po ich otrzymaniu.

41. Biblioteka wysyłająca pokrywa koszty przesyłki pocztowej.

42. Biblioteka zamawiająca odpowiada za uszkodzenie lub utratę wypożyczonych materiałów bibliotecznych.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1980.12.54

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Zasady wypożyczania międzybibliotecznego.
Data aktu: 25/03/1980
Data ogłoszenia: 25/04/1980
Data wejścia w życie: 01/05/1980