Zasady i warunki pomocy Państwa dla indywidualnych gospodarstw rolnych i zespołów rolników.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA FINANSÓW
z dnia 22 stycznia 1979 r.
w sprawie zasad i warunków pomocy Państwa dla indywidualnych gospodarstw rolnych i zespołów rolników.

Na podstawie art. 9 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. - Prawo bankowe (Dz. U. Nr 20, poz. 108), § 27 ust. 1 uchwały nr 44 Rady Ministrów z dnia 5 marca 1976 r. w sprawie zasad udzielania kredytów przez banki (Monitor Polski Nr 15, poz. 68), art. 3 i art. 35 dekretu z dnia 26 października 1950 r. o zobowiązaniach podatkowych (Dz. U. Nr 49, poz. 452 z późniejszymi zmianami) oraz § 9 ust. 2, § 10 i § 13 ust. 3 uchwały nr 107 Rady Ministrów z dnia 4 sierpnia 1978 r. w sprawie specjalizacji indywidualnych gospodarstw rolnych i zespołów rolników oraz kooperacji w rolnictwie (Monitor Polski Nr 30, poz. 108) zarządza się, co następuje:
§  1.
Ilekroć w zarządzeniu jest mowa o:
1)
uchwale - rozumie się przez to uchwałę nr 107 Rady Ministrów z dnia 4 sierpnia 1978 r. w sprawie specjalizacji indywidualnych gospodarstw rolnych i zespołów rolników oraz kooperacji w rolnictwie (Monitor Polski Nr 30, poz. 108),
2)
zespole - rozumie się przez to zespół rolników indywidualnych,
3)
podatku - rozumie się przez to podatek gruntowy pobierany od przychodowości przy zastosowaniu stawek procentowych,
4)
opłatach - rozumie się przez to opłatę melioracyjną, opłatę elektryfikacyjną i opłatę za budowę urządzeń zaopatrzenia w wodę,
5)
naczelniku gminy - rozumie się przez to również inny terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego,
6)
wojewodzie - rozumie się przez to również prezydenta miasta stopnia wojewódzkiego.
§  2.
1.
Kredyty inwestycyjne dla posiadaczy gospodarstw specjalistycznych i zespołów mogą być udzielane przez banki spółdzielcze do wysokości umożliwiającej wraz ze środkami własnymi kredytobiorców realizację inwestycji, których zakres rzeczowy jest uzasadniony możliwościami ich eksploatacji przy pomocy członków rodziny oraz przy zapewnieniu własnej bazy paszowej. Udział kredytów w finansowaniu inwestycji oraz kapitalnych remontów określa bank, biorąc pod uwagę wielkość i rodzaj nakładów oraz sytuację finansową kredytobiorcy.
2.
Karencja w spłacie kredytów inwestycyjnych wynosi:
1)
na budowę obór i obiektów paszowych do 4 lat,
2)
na budowę innych obiektów inwentarskich oraz innych inwestycji, wymienionych w załączniku nr 3 do uchwały do 2 lat,
3)
na zakładanie nowych sadów do 7 lat,

w zależności od terminu pierwszego pełnego owocowania,

4)
na nakłady związane z doprowadzeniem gospodarstwa do pełnej zdolności produkcyjnej dla zespołów i posiadaczy specjalistycznych gospodarstw indywidualnych, którzy nabyli gospodarstwo lub powiększyli posiadane gospodarstwo w rozmiarach określonych w § 9 ust. 5 uchwały do 6 lat,
5)
na nakłady na stawy i towarzyszące urządzenia rybackie do 5 lat.
3.
Za okres karencji bank nie pobiera odsetek od udzielonych kredytów.
§  3.
1.
Posiadaczowi specjalistycznego gospodarstwa rolnego i zespołowi przysługuje na ich wniosek umorzenie kredytu inwestycyjnego oraz podatku i opłat w wysokości określonej w załączniku nr 3 do uchwały, pod warunkiem:
1)
realizacji inwestycji, zakupu obiektów lub remontu kapitalnego w zakresie zapewniającym osiągnięcie, wraz z posiadanymi już środkami trwałymi, produkcji co najmniej w wielkościach określonych w załącznikach nr 1 i 2 do uchwały lub wykonania nowych obiektów inwestycyjnych według projektów typowych wymienionych w katalogu Ministerstwa Rolnictwa albo na podstawie projektów akceptowanych przez Ministra Rolnictwa, przewidzianych w zestawach wojewódzkich lub regionalnych,
2)
wykorzystywania obiektów i urządzeń zgodnie z ich przeznaczeniem,
3)
dostarczania produktów rolnych jednostkom gospodarki uspołecznionej na podstawie wieloletnich umów kontraktacji lub kooperacji, stosownie do § 8 uchwały.
2.
Umorzenie, o którym mowa w ust. 1, przysługuje również, gdy stawy i urządzenia rybackie zostały wykonane na podstawie projektu indywidualnego, zaopiniowanego przez specjalistę zrzeszenia producentów ryb i zaakceptowanego przez wojewodę.
3.
Umorzenie, o którym mowa w ust. 1, przysługuje również, gdy urządzenia nawadniające zostały wykonane na podstawie projektu indywidualnego, zaakceptowanego przez naczelnika gminy.
§  4.
1.
Podstawę ustalenia wysokości kwoty podlegającej umorzeniu stanowią:
1)
w odniesieniu do budynków nowo wybudowanych lub nabytych na podstawie umowy sprzedaży - wartość budynków ustalona w obowiązkowym ubezpieczeniu budynków,
2)
w odniesieniu do pozostałych inwestycji, o których mowa w załączniku nr 3 do uchwały - rzeczywiste koszty zakupu urządzeń i materiałów oraz usług, wynikające z dowodów nabycia od jednostek gospodarki uspołecznionej; koszty nabycia materiałów i usług od osób fizycznych lub pochodzenia własnego przyjmuje się według cen detalicznych; koszty te oraz koszty robocizny zatwierdza naczelnik gminy.
2.
Za urządzenia towarzyszące oraz techniczne wyposażenie obiektów, o których mowa w § 9 ust. 4 uchwały, uważa się w szczególności silosy, paszarnie, gnojownie, zbiorniki na gnojówkę, urządzenia związane z zaopatrzeniem w wodę, energię elektryczną i ogrzewanie, łącznie z kosztami opracowania dokumentacji na te urządzenia, urządzenia do mechanicznego podawania pasz i udoju, urządzenia do usuwania obornika, urządzenia klimatyzacyjne i chłodnicze, przegrody, wiązania, urządzenia sortujące, wagi, wózki, kontenery.
§  5.
1.
Umarzanie kredytów następuje sukcesywnie od każdej raty spłacanego kredytu.
2.
Jeżeli kwota przysługującego umorzenia jest wyższa od kwoty wykorzystanego kredytu inwestycyjnego albo gdy posiadacz specjalistycznego gospodarstwa rolnego lub zespół zrealizował inwestycje wymienione w załączniku nr 3 do uchwały, a nie korzystał z kredytów inwestycyjnych, umorzeniu podlegają również podatek i opłaty. Umorzenia podatku i opłat dokonuje się za każdy rok podatkowy, poczynając od roku następującego po roku oddania obiektu do użytku.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się również do nabywców gospodarstw, jeżeli nabyli je od osób uprawnionych do korzystania z umorzeń i spełniają warunki określone w uchwale.
§  6.
1.
Zwiększone stawki umorzenia, o których mowa w § 9 ust. 5 uchwały, stosuje się poczynając od roku następującego po roku, w którym nastąpiło powiększenie obszaru gospodarstwa rolnego, pod warunkiem:
1)
dostarczenia produktów rolnych w rozmiarach określonych w § 8 i 12 uchwały,
2)
powiększenia obszaru gospodarstwa rolnego w okresie 2 lat przed wydaniem karty gospodarstwa specjalistycznego i nie później niż w ciągu 5 lat licząc od daty wydania karty, a w odniesieniu do posiadaczy gospodarstw rolnych nie zaliczonych do gospodarstw specjalistycznych - w okresie 2 lat przed wydaniem zezwolenia na budowę obiektu i nie później niż w ciągu 5 lat po wydaniu zezwolenia.
2.
Przy ustalaniu wartości produkcji, o których mowa w § 12 uchwały oraz w załącznikach nr 1 i 2 do uchwały, nie uwzględnia się przez okres 3 lat gruntów, o które nastąpiło powiększenie gospodarstwa.
§  7.
1.
Zespołom i posiadaczom specjalistycznych gospodarstw rolnych, dokonującym nakładów inwestycyjnych wyłącznie ze środków własnych, przysługuje zwiększenie o 10% wysokości umorzeń, ustalonych w załączniku nr 3 do uchwały. Umorzenia te realizuje się w podatku i opłatach, a także w podatku gruntowym pobieranym według stawek kwotowych.
2.
Zespołom i posiadaczom gospodarstw specjalistycznych, o których mowa w ust. 1, poczynając od kwartału następującego po podjęciu inwestycji, odracza się pobór podatku, opłat, a także podatku gruntowego pobieranego według stawek kwotowych przypadających do zapłaty za okres do oddania obiektu do użytku.
3.
Odroczone podatki i opłaty, o których mowa w ust. 2, umarza się po oddaniu obiektu do użytku.
4.
W razie stwierdzenia przez naczelnika gminy, że inwestycja nie została zrealizowana, odroczone podatki i opłaty, o których mowa w ust. 2, stają się wymagalne.
§  8.
W razie uzyskania przez posiadacza gospodarstwa rolnego karty gospodarstwa specjalistycznego w okresie 3 lat od daty wydania zezwolenia na budowę obiektów wymienionych w załączniku nr 3 do uchwały przysługuje umorzenie kredytów oraz podatku i opłat przewidziane dla gospodarstw specjalistycznych.
§  9.
1.
Posiadacze gospodarstw rolnych, członkowie zespołów i nabywcy gospodarstw rolnych mogą otrzymać kredyt na nabycie gruntów rolnych, jeżeli w wyniku takiego nabycia zostanie powiększone istniejące gospodarstwo rolne lub powstanie nowe gospodarstwo o wielkości odpowiadającej normom obszarowym ustalonym dla danego rejonu przez wojewodę, a nabywca zapewni racjonalne wykorzystanie ziemi.
2.
Na podstawie decyzji naczelnika gminy bank może udzielić kredytu na nabycie gruntów rolnych, w którego wyniku powstanie gospodarstwo rolne nie odpowiadające normom obszarowym, o których mowa w ust. 1.
3.
Kredyt na nabycie gruntów rolnych może być udzielony do wysokości 90% ceny gruntu ustalonej według zasad stosowanych przy sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych.
4.
Okres spłaty kredytu na nabycie gruntów rolnych:
1)
w celu utworzenia gospodarstwa rolnego - wynosi do 30 lat, z uwzględnieniem karencji do 6 lat,
2)
w celu powiększenia gospodarstwa rolnego - wynosi do 20 lat, z uwzględnieniem karencji do 3 lat, z tym zastrzeżeniem, że dla młodych rolników w wieku do 35 lat karencja może być przedłużona do 5 lat.
5.
W okresie karencji bank nie pobiera odsetek od kredytu przeznaczonego na nabycie gruntów.
§  10.
1.
Kredyt na nabycie gruntów rolnych może być umorzony w wysokości określonej dla danego rejonu przez wojewodę. Maksymalna stawka umorzenia nie może przekraczać 90% ceny stosowanej przy sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych.
2.
Umarzanie kredytu na nabycie gruntów rolnych następuje sukcesywnie od każdej raty spłacanego kredytu, pod warunkiem właściwego zagospodarowania gruntów i sprzedaży produktów rolnych jednostkom gospodarki uspołecznionej, z tym zastrzeżeniem, że po upływie karencji produkty te powinny być sprzedawane co najmniej w ilości lub wartości określonych w § 5 ust. 1 pkt 2 i w § 12 uchwały.
3.
Umorzenie kredytu może nastąpić również w razie sukcesywnego powiększania gospodarstwa rolnego - w okresie 5 lat od pierwszego nabycia gruntów - do norm obszarowych ustalonych dla danego rejonu przez wojewodę.
4.
W razie nabycia gruntów rolnych za własne środki nabywcom przysługuje umorzenie podatku i opłat, a także podatku gruntowego pobieranego według stawek kwotowych, do wysokości określonej w ust. 1.
5.
Przepisy ust. 1-4 stosuje się odpowiednio do umarzania należności Państwa z tytułu sprzedaży gruntów z Państwowego Funduszu Ziemi.
§  11.
Bank może udzielić kredytu na nabycie gruntów rolnych wraz z obiektami produkcyjnymi na warunkach określonych w § 9.
§  12.
1.
Decyzje w sprawie umorzenia kredytów, podatku gruntowego i opłat oraz umorzenia należności Państwa z tytułu sprzedaży gruntów z Państwowego Funduszu Ziemi wydaje naczelnik gminy na wniosek zespołu, posiadacza lub nabywcy gruntów rolnych albo gospodarstwa rolnego. Wnioski o umorzenie kredytów w zakresie celowości ich wykorzystania podlegają zaopiniowaniu przez bank spółdzielczy.
2.
Wnioski, o których mowa w ust. 1, zespoły, posiadacze i nabywcy gruntów albo gospodarstw rolnych składają naczelnikowi gminy niezwłocznie po zakończeniu inwestycji lub po dokonaniu zakupu gruntów rolnych.
§  13.
1.
Podstawą do odpisania przez bank spółdzielczy części lub całości raty umorzonego kredytu inwestycyjnego jest pismo naczelnika gminy, stwierdzające sprzedaż przez zespół lub posiadacza gospodarstwa produktów rolnych w ilości lub wartości określonych w § 5 ust. 1 pkt 2 i w § 12 uchwały. Pismo takie naczelnik gminy przekazuje bankowi spółdzielczemu najpóźniej do dnia 31 marca roku następującego po roku, za który przysługuje umorzenie.
2.
Podstawą do odpisania przez bank spółdzielczy przypadającej do umorzenia części lub całości kredytu na zakup gruntów rolnych lub należności Państwa z tytułu sprzedaży gruntów z Państwowego Funduszu Ziemi jest pismo naczelnika gminy, stwierdzające sprzedaż produktów rolnych w ilości lub wartości określonych w § 5 ust. 1 pkt 2 i w § 12 uchwały.
§  14.
Kredyt nie przysługuje na nabycie od wstępnych gruntów rolnych, obiektów gospodarczych i innych urządzeń, o których mowa w załączniku nr 3 do uchwały; z tytułu takiego nabycia nie stosuje się również umorzeń podatków i opłat.
§  15.
1.
W razie skreślenia zespołu z rejestru byli członkowie zespołu są solidarnie zobowiązani do spłaty pozostałego zadłużenia kredytowego na warunkach ustalonych w umowie kredytowej oraz do spłaty pozostałej należności Państwa z tytułu sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do posiadaczy specjalistycznych gospodarstw po unieważnieniu karty gospodarstwa specjalistycznego oraz do posiadaczy gospodarstw rolnych, jeżeli zaprzestali sprzedawać jednostkom gospodarki uspołecznionej produkty rolne o wartości określonej w § 12 uchwały.
3.
W razie przejęcia zadłużenia, o którym mowa w ust. 1, przez posiadacza specjalistycznego gospodarstwa rolnego lub przez posiadacza gospodarstwa rolnego określonego w § 12 uchwały do spłaty tego zadłużenia stosuje się odpowiednio stawki umorzeń określone w rubryce 3 lub 4 załącznika nr 3 do uchwały.
4.
W razie unieważnienia karty gospodarstwa specjalistycznego posiadaczowi takiego gospodarstwa przysługują stawki umorzeń określone w rubryce 4 załącznika nr 3 do uchwały, pod warunkiem sprzedaży jednostkom gospodarki uspołecznionej produktów rolnych o wartości określonej w § 12 uchwały.
§  16.
Równowartość kwot umorzonych kredytów obciąża budżet centralny w części dotyczącej Ministerstwa Rolnictwa. Tryb rozliczeń z budżetem z tytułu kwot umorzonych kredytów regulują odrębne przepisy.
§  17.
Okres spłaty i wysokość odsetek od kredytów inwestycyjnych oraz wysokość odsetek od kredytów przeznaczonych na zakup gruntów rolnych regulują odrębne przepisy.
§  18.
Przepisy zarządzenia stosuje się odpowiednio do posiadaczy gospodarstw rolnych określonych w § 12 uchwały.
§  19.
Traci moc zarządzenie Ministrów Rolnictwa i Finansów z dnia 22 kwietnia 1978 r. w sprawie zasad tworzenia zespołów rolników indywidualnych, specjalizacji i kooperacji w rolnictwie (Monitor Polski Nr 19, poz. 88 i Nr 34, poz. 147).
§  20.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1979.4.39

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Zasady i warunki pomocy Państwa dla indywidualnych gospodarstw rolnych i zespołów rolników.
Data aktu: 22/01/1979
Data ogłoszenia: 23/02/1979
Data wejścia w życie: 23/02/1979