Zasady stosowania mandatów karnych przez Straż Ochrony Przyrody.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA LEŚNICTWA I PRZEMYSŁU DRZEWNEGO
z dnia 17 marca 1965 r.
w sprawie zasad stosowania mandatów karnych przez Straż Ochrony Przyrody.

Na podstawie art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 1951 r. o orzecznictwie karno-administracyjnym (Dz. U. z 1959 r. Nr 15, poz. 79 i Nr 69, poz. 434 oraz z 1961 r. Nr 7, poz. 46) i § 2 ust. 1 i 2 zarządzenia nr 201 Prezesa Rady Ministrów z dnia 2 października 1961 r. w sprawie nadania niektórym organom administracji państwowej uprawnień do nakładania i ściągania grzywien w drodze mandatu karnego (Monitor Polski z 1961 r. Nr 78, poz. 327 i z 1963 r. Nr 68, poz. 338) zarządza się, co następuje:
§  1.
Do nakładania i ściągania grzywien w drodze mandatów karnych uprawnieni są członkowie Straży Ochrony Przyrody.
§  2.
Nakładanie i ściąganie grzywien w drodze mandatu karnego może być stosowane tylko na podstawie imiennego upoważnienia, wydanego na piśmie przez wydział rolnictwa i leśnictwa prezydium wojewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta wyłączonego z województwa). Upoważnienie sporządza się na formularzu, którego wzór ustala Minister Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego.
§  3.
Nakładanie i ściąganie grzywien w drodze mandatu karnego może być stosowane za następujące czyny w wysokości niżej podanej:
1)
nabywanie i zbywanie roślin lub zwierząt podlegających ochronie

- mandat w wysokości 50 zł,

2)
zanieczyszczanie terenów parków narodowych i rezerwatów przyrody oraz otoczenia pomników przyrody

- mandat w wysokości 50-100 zł w zależności od stopnia zanieczyszczenia,

3)
uszkadzanie rosnących w stanie dzikim roślin chronionych, nie powodujące ich zniszczenia

- mandat w wysokości 30 zł,

4)
niszczenie gniazd ptaków, o ile dokonane zostało jednorazowo

- mandat w wysokości 30 zł,

5)
przebywanie na terenach objętych ochroną, na których obowiązuje taki zakaz

- mandat w wysokości 30 zł,

6)
zrywanie lub usuwanie ze stanowisk (wykopywanie) rosnących w stanie dzikim chronionych roślin, dokonywane sporadycznie

- mandat w wysokości 50 zł,

a jeżeli czyn popełniono w celach zarobkowych

- mandat w wysokości 100 zł,

7)
wybieranie jaj z gniazd ptasich dokonywane sporadycznie

- mandat w wysokości 30 zł,

a jeżeli czyn posiada cechy procederu lub dotyczy gatunku wyjątkowo cennego na danym terenie

- mandat w wysokości 50 zł,

8)
dokonywanie w obiektach podlegających ochronie (parki narodowe, rezerwaty przyrody, pomniki przyrody) zmian, jak np.:
a)
zrzucanie głazów w górach

– mandat w wysokości 30 zł,

b)
niszczenie gleby polegające na zdarciu jej warstwy na powierzchni do 1 m2

– mandat w wysokości 50 zł,

c)
nacinanie kory drzew, obłamywanie gałęzi

– mandat w wysokości 30 zł,

d)
płoszenie zwierząt

– mandat w wysokości 20 zł,

e)
zakłócanie ciszy na terenach, na których wprowadzono taki zakaz, na obszarach wysokogórskich

– mandat w wysokości 20 zł,

f)
zakłócanie ciszy na terenach, na których wprowadzono taki zakaz, na innych obszarach niż wymienione pod lit. e)

– mandat w wysokości 20 zł,

g)
zanieczyszczanie wody, jeżeli nie odbywa się to sposobem przemysłowym na podstawie odpowiednich uprawnień

– mandat w wysokości 50 zł,

h)
niszczenie skał przez robienie znaków lub napisów albo przez odłupywanie

– mandat w wysokości 30 zł,

i)
niszczenie tworów naciekowych w jaskiniach

– mandat w wysokości 30 zł,

j)
obozowanie poza miejscami do tego przeznaczonymi

– mandat w wysokości 50 zł,

k)
prowadzenie handlu okrężnego w miejscach objętych takim zakazem

– mandat w wysokości 50 zł,

l)
używanie pojazdów mechanicznych i konnych poza drogami wyznaczonymi do tego celu

– mandat w wysokości 30 zł,

ł)
zbiór owoców roślin runa w miejscach, w których jest to zabronione

– mandat w wysokości 50 zł.

Podstawa prawna: art. 28 i 29 ustawy z dnia 7 kwietnia 1949 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 25, poz. 180) w związku z. rozporządzeniami, zarządzeniami i orzeczeniami wydanymi na podstawie art. 12-15 i 18 wymienionej ustawy, a także rozporządzeniami i zarządzeniami utrzymanymi w mocy zgodnie z art. 33 tej ustawy.

§  4.
1.
Ewidencję wydanych upoważnień do nakładania i ściągania grzywien w drodze mandatu karnego prowadzi wydział rolnictwa i leśnictwa prezydium wojewódzkiej rady narodowej przez wojewódzkiego konserwatora przyrody.
2.
Bloczki mandatów karnych dla członków Straży Ochrony Przyrody upoważnionych do nakładania i ściągania grzywien w drodze mandatu karnego wydają wydziały rolnictwa i leśnictwa prezydiów powiatowych (miejskich w miastach stanowiących powiaty, dzielnicowych w miastach wyłączonych z województw) rad narodowych tam, gdzie mają one własną obsługę budżetowo-rachunkową; w razie prowadzenia obsługi budżetowo-rachunkowej w zakresie rolnictwa i leśnictwa przez organy do spraw budżetowo-gospodarczych prezydiów powiatowych (miejskich w miastach stanowiących powiaty, dzielnicowych w miastach wyłączonych z województw) rad narodowych, wydawania bloczków mandatów karnych będą dokonywały te organy.
3.
Organy wymienione w ust. 2 prowadzą rejestr przychodu i rozchodu bloczków mandatów karnych przeznaczonych dla Straży Ochrony Przyrody oraz zaopatrują tę Straż w druki, zawiadamiające o nałożeniu mandatu karnego na sprawcę wykroczenia, który wyraża zgodę na zapłacenie grzywny, lecz nie ma możliwości natychmiastowego jej uiszczenia.
4.
Wpływy z mandatów karnych upoważnieni członkowie Straży Ochrony Przyrody wpłacają niezwłocznie bezpośrednio lub drogą pocztową na dochód budżetu właściwych powiatowych (miejskich w miastach stanowiących powiaty, dzielnicowych w miastach wyłączonych z województw) rad narodowych.
5.
Upoważnieni członkowie Straży Ochrony Przyrody raz na kwartał powiadamiają wydział rolnictwa i leśnictwa właściwego prezydium wojewódzkiej rady narodowej (wojewódzkiego konserwatora przyrody) o wysokości wpłaconych kwot za wykroczenia popełnione w zakresie ochrony przyrody oraz przedstawiają swe spostrzeżenia i wnioski.
§  5.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Prezydent podpisał ustawę doprecyzowującą termin wypłaty ekwiwalentu za urlop

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje podpisana przez prezydenta nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Od 7 stycznia mniej formalności budowlanych, więcej budowli bez zgłoszenia i bez pozwolenia

W dniu 7 stycznia wchodzi w życie nowelizacja Prawa budowlanego, która ma przyspieszyć proces budowlany i uprościć go. W wielu przypadkach zamiast pozwolenia na budowę wystarczające będzie jedynie zgłoszenie robót. Nowe przepisy wprowadzają też ułatwienia dla rolników oraz impuls dla rozwoju energetyki rozproszonej. Zmiany przewidują także większą elastyczność w przypadku nieprawidłowości po stronie inwestora.

Agnieszka Matłacz 06.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1965.17.75

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Zasady stosowania mandatów karnych przez Straż Ochrony Przyrody.
Data aktu: 17/03/1965
Data ogłoszenia: 31/03/1965
Data wejścia w życie: 31/03/1965