Premie dla autorów i hodowców odmian oryginalnych lub selekcjonowanych ważniejszych roślin uprawnych oraz dla osób wykonujących pomocnicze czynności hodowlane.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA ROLNICTWA
z dnia 15 lutego 1956 r.
w sprawie premii dla autorów i hodowców odmian oryginalnych lub selekcjonowanych ważniejszych roślin uprawnych oraz dla osób wykonujących pomocnicze czynności hodowlane.

Na podstawie art. 9 i 21 ust. 4 dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o nasiennictwie (Dz. U. Nr 6, poz. 33) zarządza się, co następuje:
§  1.
Jednorazowa premia autorska, należna autorowi odmiany roślin uprawnych, wpisanej do rejestru odmian oryginalnych stosownie do art. 6 ust. 1 dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o nasiennictwie (Dz. U. Nr 6, poz. 33), wynosi od 5.000 zł do 75.000 zł zależnie od wartości gospodarczej odmiany i gatunku roślin uprawnych.
§  2.
1.
Wysokość jednorazowej premii dla osób, które pomocniczymi czynnościami hodowlanymi określonymi w § 10 ust. 2 współdziałały z autorem odmiany w jej wytworzeniu, nie może przekraczać dla całego zespołu osób, które wykonały te czynności, 50% jednorazowej premii autorskiej.
2.
Wysokość premii, o której mowa w ust. 1, zależna jest od stopnia, w jakim zespół przyczynił się do wyhodowania odmiany oryginalnej.
§  3.
1.
Wysokość corocznej premii dla hodowcy (art. 6 ust. 2 dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o nasiennictwie) za utrzymanie odmiany wpisanej do rejestru odmian oryginalnych lub do spisu odmian selekcjonowanych na osiągniętym poziomie wartości gospodarczej lub za podniesienie tego poziomu ustala się zależnie od gatunku oraz od wartości odmiany.
2.
Rośliny rolnicze dzieli się na 6 grup, a rośliny ogrodnicze - na 5 grup.
3.
Premia składa się z części stałej, tzw. stawki zasadniczej, jednakowej dla wszystkich uprawnionych hodowców roślin danej grupy, oraz z części zmiennej, ustalonej w zależności od procentowego udziału danej odmiany w planie powierzchni zasiewów danego gatunku rośliny uprawnej.
4.
Podział roślin rolniczych i ogrodniczych na grupy, wysokość stawek zasadniczych oraz stawki za procentowy udział, o którym mowa w ust. 3, jak również górne granice premii i procentowego udziału przyjmowane do obliczeń określa załącznik nr 1.
§  4.
Minister Rolnictwa może w szczególnych przypadkach podnieść wysokość corocznej premii dla hodowcy, obliczoną według zasad podanych w załączniku nr 1. W tych przypadkach zwyżka premii nie może przekroczyć 50% górnej granicy premii.
§  5.
1.
Wysokość corocznej premii dla hodowcy ulega zmniejszeniu:
1)
w razie niewykonania planu produkcji materiału hodowlanego (superelit bądź elit) danej odmiany w roku poprzedzającym wypłatę premii,
2)
w razie niewykonania przez hodowcę bądź instytucję prowadzącą hodowlę danej odmiany obowiązków wynikających z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 23 lipca 1955 r. w sprawie wpisu odmian roślin uprawnych do rejestru odmian oryginalnych (Dz. U. Nr 32, poz. 194) lub z § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 30 lipca 1955 r. w sprawie zaliczania odmian roślin uprawnych do odmian selekcjonowanych (Dz. U. Nr 34, poz. 217).
2.
W przypadku określonym w ust. 1 pkt 1 zmniejszenia premii dokonuje się proporcjonalnie do stopnia niewykonania planu.
3.
W przypadku określonym w ust. 1 pkt 2 premia może być zmniejszona do 50% wysokości obliczonej według zasad wykazanych w załączniku nr 1 lub do 50% wysokości ustalonej po uwzględnieniu potrąceń przewidzianych w ust. 2.
§  6.
Górna granica łącznej kwoty corocznych premii przysługujących w myśl §§ 3, 4 i 5 dla jednego hodowcy nie może przekraczać 20.000 zł.
§  7.
1.
Autor odmiany, niezależnie od premii przysługującej mu w myśl § 3, otrzymuje coroczną premię autorską. Wysokość tej premii pozostaje w określonym stosunku do corocznej premii hodowcy zależnie od gatunku rośliny uprawnej.
2.
Stosunek corocznej premii autorskiej do premii hodowcy określa załącznik nr 2.
3.
Zmniejszenia corocznych premii hodowcy przewidziane w § 5 nie mają wpływu na sposób ustalania wysokości corocznej premii autorskiej.
§  8.
Górna granica łącznej kwoty corocznych premii autorskich wypłacanych autorowi nie może przekraczać 10.000 zł.
§  9.
1.
Coroczna premia za wykonywanie pomocniczych czynności hodowlanych, określonych w § 10 ust. 1, przysługuje całemu zespołowi pracowników w wysokości do 50% corocznej premii hodowcy, określonej w myśl § 3 przy uwzględnieniu przepisów §§ 4 i 5.
2.
Wysokość premii zależy od stopnia, w jakim zespół przyczynia się do utrzymania odmiany oryginalnej lub selekcjonowanej na osiągniętym poziomie wartości gospodarczej lub do podniesienia tego poziomu.
§  10.
1.
Do pomocniczych czynności hodowlanych w rozumieniu art. 6 ust. 3 dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o nasiennictwie (Dz. U. Nr 6, poz. 33) zalicza się takie czynności hodowlane, jak: krzyżowanie, selekcja, obserwacje, badania specjalne i inne fachowe, przez które zespół osób wykonujących je przyczynia się do utrzymania przez hodowcę odmiany wpisanej do rejestru odmian oryginalnych lub do spisu odmian selekcjonowanych na osiągniętym poziomie wartości gospodarczej lub do podniesienia tego poziomu.
2.
Do pomocniczych czynności hodowlanych w rozumieniu art. 8 ust. 1 dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o nasiennictwie zalicza się takie czynności hodowlane, jak: krzyżowanie, selekcja, obserwacje, badania specjalne i inne fachowe, przez które zespół osób wykonujących je, a zatrudnionych w państwowym gospodarstwie (stacji) hodowli roślin, przyczynił się do wytworzenia w tym gospodarstwie (stacji) odmiany oryginalnej, współdziałając w pracach autora.
§  11.
1.
Jednorazową premię autorską wypłaca się w ciągu jednego roku od dnia wpisu odmiany do rejestru odmian oryginalnych.
2.
Jednorazową premię za wykonanie pomocniczych czynności hodowlanych, określonych w § 10 ust. 2, wypłaca się w terminie ustalonym w ust. 1.
3.
Coroczną premię autorską wypłaca się każdego roku, począwszy od roku następującego po wpisie odmiany do rejestru odmian oryginalnych.
4.
Coroczną premię za utrzymywanie odmiany wpisanej do rejestru odmian oryginalnych lub do spisu odmian selekcjonowanych na osiągniętym poziomie wartości gospodarczej lub za podniesienie tego poziomu wypłaca się każdego roku, począwszy od roku następującego po wpisie odmiany do rejestru odmian oryginalnych lub do spisu odmian selekcjonowanych.
5.
Coroczną premię za wykonywanie pomocniczych czynności hodowlanych, określonych w § 10 ust. 1, wypłaca się według zasad ustalonych w ust. 4.
§  12.
1.
Premię autorską jednorazową i coroczną przyznaje Minister Rolnictwa z urzędu.
2.
Premię dla hodowców (§ 3) oraz premię dla pracowników zatrudnionych przy wykonywaniu pomocniczych czynności hodowlanych (§ 2 i § 9) przyznaje Minister Rolnictwa na wniosek kierownika zakładu (gospodarstwa rolnego), w którym czynności te były wykonywane; jeżeli zakład (gospodarstwo rolne) podlega innemu ministrowi, Minister Rolnictwa orzeka na wniosek kierownika zakładu przedstawiony za pośrednictwem ministra, któremu ten zakład podlega.
3.
Premię wypłaca się z budżetu centralnego Ministerstwa Rolnictwa.
§  13.
1.
Za odmiany wytworzone przed dniem 1 stycznia 1946 r. uznaje się odmiany, które:
1)
w terminie do dnia 31 sierpnia 1939 r. wpisane zostały do rejestru wstępnego i głównego odmian oryginalnych Sekcji Centralnej do Spraw Nasiennictwa Związku Izb i Organizacji Rolniczych R. P.,
2)
zgłoszone zostały do pracowni odmianoznawczej, prowadzonej na zlecenie Ministra Rolnictwa, i poddane były wysiewowi: odmiany roślin jarych - na wiosnę 1946 r., odmiany roślin ozimych - w jesieni 1946 r.
2.
Odmiany nie odpowiadające warunkom określonym w ust. 1, a wytworzone przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o nasiennictwie (Dz. U. Nr 6, poz. 33) uznaje się za wytworzone po dniu 1 stycznia 1946 r.
§  14.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK  Nr 1 1

WYKAZ GRUP, STAWEK ZASADNICZYCH, STAWEK ZA PROCENTOWY UDZIAŁ ODMIANY W ZASIEWACH DANEGO GATUNKU ROŚLINY, GÓRNYCH GRANIC PROCENTOWEGO UDZIAŁU ODMIANY PRZYJMOWANYCH DO OBLICZEŃ PREMII ORAZ GÓRNYCH GRANIC PREMII DLA HODOWCÓW

Lp. Gatunek Grupa Stawka zasadnicza zł Stawka za 1% udziału odmiany w zasiewach rośliny zł Górna granica udziału przyjmowana do obliczeń premii w % Górna granica premii zł
1 2 3 4 5 6 7
Rośliny rolnicze
1 Żyto ozime I 1.000 400 15 7.000
2 Pszenica ozima I 1.000 600 10 7.000
3 Ziemniak I 1.000 600 10 7.000
4 Burak cukrowy I 1.000 400 15 7.000
5 Kukurydza I 1.000 400 15 7.000
6 Jęczmień jary II 750 210 25 6.000
7 Len włóknisty II 750 210 25 6.000
8 Lucerna II 750 210 25 6.000
9 Rzepak ozimy III 600 220 20 5.000
10 Owies III 600 220 20 5.000
11 Łubin pastewny III 600 220 20 5.000
12 Koniczyna czerwona III 600 88 50 5.000
13 Pszenica jara IV 600 170 20 4.000
14 Groch IV 600 170 20 4.000
15 Burak pastewny IV 600 200 17 4.000
16 Marchew pastewna IV 600 170 20 4.000
17 Cykoria IV 600 100 34 4.000
18 Konopie V 500 50 50 3.000
19 Gryka V 500 50 50 3.000
20 Seradela V 500 50 50 3.000
21 Mak V 500 50 50 3.000
22 Brukiew V 500 50 50 3.000
23 Słonecznik oleisty V 500 31 80 3.000
24 Słonecznik pastewny V 500 31 80 3.000
25 Len oleisty VI 500 25 60 2.000
26 Rzepak jary VI 500 50 30 2.000
27 Bobik VI 500 30 50 2.000
28 Peluszka VI 500 50 30 2.000
29 Wyka jara VI 500 25 60 2.000
30 Rzepa VI 500 20 75 2.000
31 Jęczmień ozimy VI 500 60 25 2.000
32 Proso VI 500 30 50 2.000
33 Gorczyca biała VI 500 20 75 2.000
34 Wyka ozima VI 500 20 75 2.000
35 Rzodkiew oleista VI 500 20 75 2.000
Rośliny ogrodnicze
36 Groch I 1.000 600 10 7.000
37 Pomidor I 1.000 400 15 7.000
38 Ogórek gruntowy II 750 210 25 6.000
39 Cebula II 750 210 25 6.000
40 Fasola szparagowa Ii 750 175 30 6.000
41 Marchew jadalna III 600 220 20 5.000
42 Burak ćwikłowy iii 600 176 25 5.000
43 Kalafior iii 600 440 10 5.000
44 Fasola na ziarno IV 600 85 40 4.000
45 Szpinak IV 600 100 34 4.000
46 Sałata IV 600 200 17 4.000
47 Kapusta IV 600 200 17 4.000
48 Rzodkiewka IV 600 200 17 4.000
49 Pietruszka IV 600 68 50 4.000
50 Brukiew jadalna V 500 50 50 3.000
Uwaga: Gatunki nie wymienione w niniejszym wykazie uwzględnione zostaną w osobnym zarządzeniu.

ZAŁĄCZNIK  Nr 2

STOSUNEK COROCZNEJ PREMII AUTORSKIEJ DO COROCZNEJ PREMII DLA HODOWCY

Roślina Coroczna premia
autorska dla hodowcy
Rośliny rolnicze
1. Burak cukrowy, burak pastewny, marchew pastewna, cykoria, len włóknisty, konopie, łubin pastewny 1 2
2. Inkarnatka, koniczyna, lucerna, seradela, rośliny oleiste z rodziny krzyżowych (Cruciferae), trawy 1 1
3. Żyto, pszenica ozima i jara, owies, jęczmień ozimy i jary, proso, gryka, groch, wyka ozima i jara, peluszka, bobik, len oleisty 1 1
4. Kukurydza, koński ząb, ziemniak 1 1
Rośliny ogrodnicze
1. Burak ćwikłowy, marchew jadalna, cebula, rośliny z rodziny dyniowatych (Cucurbitaceae), rzodkiewka inspektowa 1 2
2. Rośliny kapustne, pietruszka, szpinak, rzodkiewka gruntowa, rzodkiew, papryka, oberżyna 1 1
3. Pomidor, por, sałata, seler, salcefia, cykoria sałatowa, kukurydza cukrowa 1 1
4. Bób, groch, fasola 1 1
Uwaga: Gatunki nie wymienione w niniejszym wykazie uwzględnione zostaną w osobnym zarządzeniu.
1 Załącznik nr 1 zmieniony przez § 2 zarządzenia z dnia 14 grudnia 1956 r. (M.P.56.106.1242) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 31 grudnia 1956 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1956.24.350

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Premie dla autorów i hodowców odmian oryginalnych lub selekcjonowanych ważniejszych roślin uprawnych oraz dla osób wykonujących pomocnicze czynności hodowlane.
Data aktu: 15/02/1956
Data ogłoszenia: 23/03/1956
Data wejścia w życie: 23/03/1956